Konu: HDP Grubu önerisi münasebetiyle
Yasama Yılı:5
Birleşim:80
Tarih:14.04.2022

HDP GRUBU ADINA KEMAL PEKÖZ (Adana) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; grubumuzun önerisi üzerine söz aldım, Meclisi selamlıyorum.

Türkiye'de her gün yükselen fiyatlar nedeniyle alım güçleri düşen ve işsizler dışındaki kesimler açısından en geride, ekonomik olarak en zor durumda kalan emeklilerin sorunlarıyla ilgili görüşlerimizi açıklayacağım ve daha sonra da çözüm önerilerimizi dile getireceğim.

Yapılan bir araştırmaya göre "En mutlu emekliler nerededir?" dendiğinde, Türkiye, 37 ülke arasında en sonlarda yer alıyor. TÜRK-İŞ'in mart ayı açıklamasına göre 4 kişilik bir ailenin sadece gıda alabilmesi için 4.928 liraya ihtiyacı var. Aynı zamanda, giyim, konut, kira, elektrik, su, yakıt, ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar da hesaba katıldığında 4 kişilik aile için gerekli olan aylık para 16.052 lira. Türkiye'de 847 bin emekli 1.418 Türk lirası ya da altında maaş alabiliyor. 248 bin emekli, dul ve yetim 1.000 ile 1.100 lira arasında para alabiliyor. 220 bin emekli, dul, yetim 1.100 ile 1.200 lira arasında gelire sahip. 9 milyon 850 bin emekli yurttaş açlık sınırı altında, geri kalanı ise yoksulluk sınırı altında yaşamaya devam ediyor. 6 milyon emekli ise ikinci bir işte çalışmaya, geçimini sağlamaya çalışırken 12,5 milyon emekli bankalara borçlu, hatta bir kısmı kredi alamadığı için tefecilerle baş başa yaşamak zorunda kalıyor. Sosyal devlet ilkesi, emekli yurttaşlarımızın yaşam standartlarının ve sağlık haklarının korunması amacıyla emekli aylıklarının insanca yaşanacak bir seviyeye çıkarılması, emeklilere ödenecek aylıkların alt sınırının asgari ücretle eşitlenmesi ve yoksulluk sınırının altında olmaması, enflasyon karşısında eriyen emekli maaşlarının reel enflasyon oranlarıyla iyileştirilmesi, aynı koşullarda emekli olanlar arasındaki farklılıkların giderilmesi, EYT'lilerin emeklilik işlemlerinin yapılması ve bununla ilgili kanuni düzenlemenin yapılması, emeklilerin güncelleme katsayısından millî gelir oranında pay almalarının sağlanması, salgın koşullarında yaşlı ve kronik hastalığı olanlara destek verilmesi, ilaç katkı paylarının emeklilerden alınmaması, emekli aylıklarının yaşam koşullarına uygun hâle getirilmesi, yaşlılık aylıklarının pandeminin ülkede yarattığı olumsuzluklar ve ekonomik durum göz önüne alınarak yeniden ele alınarak günün koşullarına uygun hâle getirilmesi, tüm bunlardan hareketle -artan hayat pahalılığına karşı seslerini yükselten emekli yurttaşlarımız- elektrik, doğal gaz ve akaryakıt başta olmak üzere temel maddelerden zamların geri alınması, en az emekli maaşının 5.200 Türk lirasına çıkarılması, 1 Ocak 2022 tarihinden geçerli olmak üzere yüzde 60 oranında en azından maaşlarına bir zam yapılması, yılda 2 sefer verilen ve 1.100 lirayla sınırlandırılan ikramiyelerin asgari ücret seviyesine çıkarılması ve yılda 4 kez bunun verilmesi... Çünkü daha önceleri, bir şey istendiğinde emekliler "Üç aylık maaşımı alayım, sizin o ihtiyacınızı yerine getiririm." diyorlardı ama şimdi emekli maaşlarını bırakın bir yana günlük ihtiyaçlarını bile karşılayamıyorlar. Geçen gün yaşlı birisi "Emekliyim, sağlık sorunlarım olduğu için et kullanmıyorum, o nedenle de artık et ihtiyacım yok ama dereotu bile almakta zorlanıyorum." diyebildi. Emeklilerin sendikal haklarının önündeki engellerin kaldırılması için emekliler Ankara'ya bir yürüyüş yapacaklar, bizler de her zaman olduğu gibi, emekten ve emekliden yana olan bir parti olarak bu yürüyüşte onların yanında olacağız ve destek sağlayacağız.

Kaynak sorununu sürekli dile getiriyorsunuz, -basit bir hesapla- çokça dile getirildi ama bir kez daha dile getirmek istiyorum: Çanakkale Köprüsü'nden günlük olarak 45 bin araç geçtiği zaman bile yıllık olarak hazineden ödenecek olan fark 1 milyar 182 milyon 600 bin lira. Bunun gibi onlarca proje var. Bu projelerin esasına girilip olması gereken şekilde yapılması hâlinde emeklilerin bu ihtiyaçları çok rahat karşılanabilir ve bu kadar devlete hizmete etmiş, ülkesine hizmet etmiş insanlar en azından son zamanlarında inssanca yaşayabilir, çocuklarının, torunlarının yüzüne bakabilir duruma getirilebilirler. Bunların mutlaka yapılması gerekiyor; aksi hâlde her gün biraz daha durumları kötüye gidiyor.

Teşekkür ediyorum. (HDP sıralarından alkışlar)