| Komisyon Adı | : | PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU |
| Konu | : | |
| Dönemi | : | 28 |
| Yasama Yılı | : | 4 |
| Tarih | : | 03 .06.2026 |
ERHAN USTA (Samsun) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.
Şimdi, şunu bir defa net bir anlayalım arkadaşlar. Yani, bir kişi birden fazla taksi plakasına sahip olabiliyor mu, olamıyor mu?
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Olamıyor.
ERHAN USTA (Samsun) - Oradan alamıyor ama benim Mustafa Bey'in üzerindeki taksi plakasını devralmama nasıl bir engel var? Toplayamaz mıyım ben? Tamam, ilk verişte verilmeyebilir bir kişiye ama ben toplayamaz mıyım? Yani bir 10 tane plakayı satın alamaz mıyım?
İSTANBUL TAKSİCİLER ESNAF ODASI BAŞKANI İSMET DALCI - Usul şöyle Sayın Vekilim. Müsaade ederseniz onu izah edeyim.
Taksi plakası almanız için İstanbul Büyükşehir Belediyesine müracaat etmeniz lazım. İstanbul Büyükşehir Belediyesi size noterde işlem yapmanız için tahsis belgesi veriyor. Üstünde bir tane ticari taksi plaka olan kişi kesinlikle ikinci plakayı alamaz, yasal mevzuat böyle zaten.
ORHAN YEGİN (Ankara) - Mirassa?
İSTANBUL TAKSİCİLER ESNAF ODASI BAŞKANI İSMET DALCI - Miras antiparantez, miras olabilir sadece.
ERHAN USTA (Samsun) - Devir alamaz mı başkasından?
İSTANBUL TAKSİCİLER ESNAF ODASI BAŞKANI İSMET DALCI - Mümkün değil Sayın Vekilim, mümkün değil.
ERHAN USTA (Samsun) - Bu nasıl oluyor yani? Şimdi, şuna inanıyor musunuz siz, yani gerçekten birden fazla yok mu?
İSTANBUL TAKSİCİLER ESNAF ODASI BAŞKANI İSMET DALCI - Sayın Vekilim, büyükşehir belediyesine biz soruyu sorduk.
ERHAN USTA (Samsun) - Bakın, büyükşehir belediyesi demiyorum, büyükşehir belediyesi ilk verişte vermeyebilir, tamam, der ki "Senin üzerinde şey var." ama ben bir başkasından devralıyorum ya...
İSTANBUL TAKSİCİLER ESNAF ODASI BAŞKANI İSMET DALCI - Sayın Vekilim, 10553 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'na göre, gerçek kişiler 1 tane taksi plakası alabilir, 2'nciyi alamaz; yasal düzenleme böyle.
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Sayın Vekilim, belediyelerden tahsis belgesi olmadan noterden satış alamaz.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Ercan Bey, mikrofona konuşalım.
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Efendim, bütün belediyelerden bu ticari araç satışlarında tahsis belgesi alınır. Tahsis belgesi olmadan noterde satış yapamazsınız Sayın Vekilim.
ERHAN USTA (Samsun) - O zaman, tamam.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Sayın Oluç...
ERHAN USTA (Samsun) - Hayır, devam ediyorum Sayın Başkanım.
Şimdi, bir defa, baştaki beyefendi bana da bakarak şeyi söyledi, mağduriyet meselesi, benim mağduriyetten kastım şu: Küçük olan büyükşehirlerde ve küçük ilçelerde gerçek usule geçişten kaynaklanan mağduriyetten bahsediyorum, yoksa bu hasılat esaslı şeyin -yani lütfen birbirimizi iyi anlayalım- bunun gerçek usulden bir sapma olduğunu söylüyorum, bunun mağduriyet yarattığını elbette söylemiyorum.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
ERHAN USTA (Samsun) - Tam tersine, madem gerçek usule geçecektiniz niye bunu yapıyorsunuz? "Yapılmasın" anlamında demiyorum arkadaşlar. Ama esas itiraz ettiğim nokta şu: Benim itiraz ettiğim noktaya siz niye itiraz etmiyorsunuz? Benim esas itiraz ettiğim, Samsun'un Vezirköprü ilçesinde nüfusu 100 bin diye kırsalı olan bir yerde günde 3 tane yolcu taşıyacak birisinin, 300 liradan 1.000 lira bile hasılatı olmayan bir kişinin gerçek usule geçirilmesine niye itiraz etmiyorsunuz cemiyet olarak? Siz meseleye İstanbul-Ankara gözünden bakıyorsunuz çünkü.
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Yok yok.
ERHAN USTA (Samsun) - Tabii... Burada birçok büyükşehirde kırsalımız var bizim, nüfusu fazla köy nüfusundan dolayı; bunların hepsi şu anda gerçek usule geçti. Anlatabiliyor muyum? Yani Kadıköy'deki, İstanbul'daki, Beyoğlu'daki, Çankaya'daki taksicinin gerçek usule geçmesine itiraz eden yok bakın. Orada gerçekten kazançları yüksektir, geçilsin, beyan usulü olsun, gerçekten gerçek usul olsun, hasılat esaslı kazanç da olmasın hatta. Ha, o oluyorsa Gelir İdaresinin bir miktar zafiyetinden dolayı belli bir süre o yapılabilir, ona bir itirazımız yok ama esas itiraz ettiğimiz nokta, çok küçük yerler, büyükşehir sınırları içerisinde olmasına rağmen küçük yerlerdeki gerçek usule geçişe sizin cemiyet olarak itiraz etmeniz lazım. Ama tabii meseleye Ankara-İstanbul perspektifinden bakınca buna itiraz etmek aklınıza bile gelmiyor; kusura bakmayın, böyle şey olmaz.
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Sayın Vekilim, müsaade ederseniz... Büyükşehirlerde nüfusu belli bir sayının altında olanlar zaten yine basit usulde yapıyorlar.
ERHAN USTA (Samsun) - Tamam, kaç nüfus?
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - 30 bin.
ERHAN USTA (Samsun) - 30 bin; Vezirköprü'nün nüfusu kaç? 100 bin; kırsalından dolayı 100 bin Vezirköprü'nün. Git bak bakalım, Vezirköprü'de bir taksici kaç lira para kazanıyor günde?
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Bakıyoruz biz...
ERHAN USTA (Samsun) - E, biz farkındayız bunun, hayır, ben ne söylediğimin farkındayım. 30-40 bini söyleyen kişi benim zaten, söylüyorum ama yetmiyor bu. 100 bin çünkü kırsalı var, 100 küsur tane köyü var; hepsi kent nüfusu gibi kabul edildiği için sen buraya şimdi "Gerçek usule geç." diyorsun. Buna cemiyet olarak itiraz etmeniz lazım arkadaşlar, meseleyi Ankara-İstanbul perspektifinden...
ANKARA ŞEHİRİÇİ ÖZEL HALK OTOBÜSLERİ ESNAF ODASI BAŞKANI ERCAN SOYDAŞ - Biz gerçek usule geçmeyi istemedik, biz Federasyon olarak ona itiraz ettik zaten.
ERHAN USTA (Samsun) - Ama hayır, şimdi, şurada benim itiraz ettiğim konuyu da başka bir şeye, hasılat esaslı kazanca geçilmesine itiraz ediyormuşum gibi sunuyorsunuz. Biz ne konuştuğumuzun farkındayız, kusura bakmasın kimse. İtiraz edilmesi gereken yer burası.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.
ERHAN USTA (Samsun) - Diğer taraftan... O zaman önergemiz geldiğinde konuşalım diğer kısmını da. O zaman başka bir şey çok net var. Sayın Başkan, biz hepimiz biliyoruz ki bu ülkede eğer yasal olarak olmuyorsa bile gayriyasal olarak, kayıt dışı olarak birden fazla şeye sahip olan ve kontrol eden bir sistem var. Dolayısıyla bunlara vergi muafiyeti getirilmesi meselesinin hiçbir şekilde... Yani daha doğrusu, vergi muafiyeti demeyeyim de şu ana kadar olan şeylerden dolayı, o kazançtan dolayı ve devirdeki KDV'lerinden muafiyet getirilmesi, istisna getirilmesi meselesi kamu vicdanını yaralar. Bunun bir kişi için gerçekten bir tane şeyi varsa onun için problem yok veya küçük yerlerde zaten bir taksi plakasının bir bedeli yok, maliyeti yok. Yani şimdi, gidin, bizim Samsun'un Havza ilçesinde 40 bin nüfusumuz var, kapsama giriyoruz. Taksi plakasının zaten bir şeyi yok, fiyatı yok yani orada öyle bir rant oluşmuş falan değil.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.
ERHAN USTA (Samsun) - Dolayısıyla yine burada hep konuştuğumuz şey, İstanbul, Ankara gibi büyükşehirlerde ve efendim, birden fazla taksi plakasına sahip olanları korumaya yönelik bir düzenlemedir bu; çok nettir bu. Yasal olarak ne olursa olsun o fiilî durum odur ve dolayısıyla biz İYİ Parti olarak buna karşıyız.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Evet, şimdi, Sayın Oluç, taksiyle alakalı mı?
HAKKI SARUHAN OLUÇ (Antalya) - Taksiyle alakalı ama 6'ncı maddede konuşacaktım. Şimdi...
BAŞKAN MEHMET MUŞ - 6'da söz vereyim çünkü 6'da bir daha açacağım müzakereyi.
HAKKI SARUHAN OLUÇ (Antalya) - Tamam, peki.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Şimdi, değerli milletvekilleri, 5'inci maddeyle alakalı söz talepleri karşılanmıştır.
Hazine ve Maliye Bakanlığından Bakan Yardımcımız burada. Arkadaşların şöyle bir talebi var, siz de dinlediniz, tutanaklara da yansıdı, milletvekillerimize de gelmiş. Ya, bunu geçici üç yıl yapmayın yani talep etmeleri hâlinde bu sisteme geçebiliyorlar, talep etmiyorlarsa mevcut sistemlerinde zaten kalabiliyorlar, bu imkânı da getiriyorsunuz. Arkadaşların talebi, "Ya, bunu daimi yapın, biz önümüzü görelim." diyorlar; siz de bir değerlendirin. Yani "Özel halk otobüslerini böyle yaptınız, burada da bu olur mu?" diye bir beklentileri var. Yani üç yıl yapıyorken başka bir şey mi düşündünüz, bunu bilemiyorum tabii. Ya, bununla ilgilenirseniz Sayın Hatipoğlu, ona göre, yapacaksanız onu, üç yılı daimi maddeye çevirebiliriz Genel Kurulda, imkân var buna, teknik olarak imkân var. Sayın Bakana da iletirseniz, Sayın Şimşek'e...
Evet, teşekkür ediyorum.
ERHAN USTA (Samsun) - Pardon, bunu Komisyon adına mı söylediniz?
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Efendim?
ERHAN USTA (Samsun) - Komisyon adına mı söylediniz bunu? Mesela, ben bu dediğinize katılmıyorum. Komisyon adına söylediyseniz...
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Hangisini?
ERHAN USTA (Samsun) - En son söylediğinizi.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Anlamadım, hangisini?
ERHAN USTA (Samsun) - Üç yıllık sürenin uzatılması, daimi olması meselesi Sayın Başkanım.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Şimdi, ben bunu, gelen talepleri Sayın Hatipoğlu'na iletiyorum. Sayın Hatipoğlu, bunu bir değerlendirin.
ERHAN USTA (Samsun) - Sanki Komisyon adına gibi olmasın. Bakın, yanlış, bu insanların, belli yerlerdeki taksicinin gerçek usule geçirilmesinde ama Kadıköy'de, Beyoğlu'nda taksici ise niye hasılat esaslı kazanç sistemine geçti?
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Sayın Usta, şöyle yapalım...
ERHAN USTA (Samsun) - Bunları basit usulle yapalım, vergisini versin. İlla bunu yapacaksak da üç yıldan elbette uzun olmasın. Adil vergilemeden yana olmamız lazım.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Sayın Usta, burada adil vergilendirmeyi yani gelirin ölçülmesi ve buna göre vergilendirilmesiyle alakalı benim görüş ve kanaatlerini bu yönde fakat burada bir talep de var taksici esnafından. Şimdi, üç yıllık bir talepleri var. Şimdi, bunun değerlendirmesinde nihayetinde sorumluluk yani bunun yürütmesiyle alakalı sorumluluk Bakanlıkta yani nihayetinde İlhan Beyler bir değerlendirsinler -artısını eksisini, niye üç yıl koymuşlar- bu talebe sıcak bakıyorlarsa taleplerini iletirler bize, Genel Kurulda düzeltiriz, bakmıyorlarsa bu şekilde gider. Yani onun haricinde Komisyon adına veya başkası adına değil, nihayetinde ben Komisyon Başkanı olarak bunu söylemek zorundayım onlara.
ERHAN USTA (Samsun) - Başkanım, şimdi bakın, sizin bu tür müdahalenize bir şey demiyorum yani bir milletvekili olarak, herhangi bir vatandaş olarak bunu talep edebiliriz, onda bir şey yok ama genel olarak sanki bu tartışmaların bir özetiymiş gibi, Komisyon Başkanlığı makamında otururken söylenmesi durumunda herkesin ortak kanaati gibi bir algı oluşmasın adına bunu söylüyorum.
BAŞKAN MEHMET MUŞ - Yok, tutanaklar ortada.
ERHAN USTA (Samsun) - Tekraren söylüyorum: Bakın, bu anlaşılmıyor çünkü işin muhatabına bile ben kendimi anlatamadıysam daha doğrusu bir problem var demektir. Yanlış olan, küçük yerlerde, adı "büyükşehir" olup küçük yerlerdeki insanların gerçek usule geçirilmesidir. Yanlış olan bu. Bundan geri dönülmesi lazım. Hasılat esaslı kazanç sistemi belli bir süre uygulanabilir ama bunun büyük büyükşehirlerde yani Kadıköy'de, Beyoğlu'nda yani İstanbul'un, Ankara'nın büyük ilçelerinde bu maksimum üç yıl olmalı. Yoksa bu sürekli olsun diye bir şey söylemek yanlış olur. Yani bu vergileme Çankaya'da taksici ise kardeşim, gerçekten gerçek usulde vergilendirelim. Bunu da Sayın Başkanın dediği gibi "Üç yıllık geçici yapmayalım, bunu sürekli yapalım." demek şu anda konuştuklarımıza tamamen aykırı bir durum. Samsun'un Vezirköprü ilçesinde hiç gerçek usul yapmayalım ama Çankaya'daki taksici de hasılat kazanç sistemi dahi olmasın, gerçekten gerçek usule göre versin ama illa hasılat esaslı kazanç sistemini belli bir su uygulayacaksak, o da üç yılla sınırlı olsun, daha uzun olmasın.