DÖNEM: 22 YASAMA YILI: 5
TÜRKİYE
BÜYÜK MİLLET MECLİSİ
TUTANAK
DERGİSİ
CİLT : 159
112’nci
Birleşim
25 Mayıs 2007 Cuma
İ Ç İ N D E K İ L
E R
I. - GEÇEN TUTANAK ÖZETİ
II. - GELEN KÂĞITLAR
III. - BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI
A) TEZKERELER VE ÖNERGELER
1.- Nükleer Güç Santrallarının Kurulması ve İşletilmesi
ile Enerji Satışına İlişkin 8/5/2007 tarih ve 5654 sayılı Kanun'un bazı
maddelerinin bir kez daha görüşülmek üzere geri gönderildiğine
ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1279)
2.- Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Suriye'ye
yaptığı resmî ziyarete katılması uygun görülen milletvekillerine
ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/1280)
IV. - KANUN TASARI VE TEKLİFLERİ İLE KOMİSYONLARDAN GELEN DİĞER
İŞLER
1.- Çanakkale Milletvekilleri Mehmet Daniş ve
İbrahim Köşdere'nin, Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı Kanununa
Geçici Bir Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (Kamu İhale Kanununa
Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi) ile Plan ve Bütçe Komisyonu
Raporu (2/212) (S. Sayısı: 305)
2.- Bazı Kamu Alacaklarının Tahsil ve Terkinine
İlişkin Kanun Tasarısı ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (1/1030)
(S. Sayısı: 904)
3.- Adalet ve Kalkınma Partisi Grup Başkanvekili
Bursa Milletvekili Faruk Çelik'in, İmar Kanununda Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun Teklifi ve Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm ile Adalet
Komisyonları Raporları (2/820) (S. Sayısı: 1337)
4.- Ankara Milletvekilleri Eyyüp Sanay ve Nur Doğan
Topaloğlu'nun, Doğal Gaz Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (2/1018)
(S. Sayısı: 1425)
5.- Şanlıurfa Milletvekili Mehmet Faruk Bayrak'ın;
388 Sayılı Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Teşkilatının
Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik
Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu
(2/999) (S. Sayısı: 1424)
6.- Sendikalar Kanununda Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun Tasarısı ve Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
Raporu (1/1230) (S. Sayısı: 1250)
7.- Kayseri Milletvekili Taner Yıldız'ın; Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ile Sağlık,
Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Raporu (2/1016) (S. Sayısı:
1412)
8.- Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Ukrayna
Hükümeti Arasında Uzayın Araştırma ve Kullanımı Konularında İşbirliği
Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğu Hakkında Kanun Tasarısı
ile Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji ve
Dışişleri Komisyonları Raporları (1/491) (S. Sayısı: 1380)
V. - AÇIKLAMALAR VE SATAŞMALARA İLİŞKİN KONUŞMALAR
1.- Samsun Milletvekili Haluk Koç'un, Ordu Milletvekili
Eyüp Fatsa'nın, konuşmasında, Genel Başkanlarına sataşması nedeniyle
konuşması
VI. - OYLAMALAR
1.- Ankara Milletvekilleri Eyyüp Sanay ve Nur Doğan
Topaloğlu'nun; Doğal Gaz Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi'nin oylaması
VII. - SORULAR VE CEVAPLAR
A) YAZILI SORULAR VE CEVAPLARI
1.- Mersin Milletvekili Hüseyin GÜLER'in, bazı
kimselerin oy kullanma imkânlarına ilişkin Başbakandan sorusu
ve Adalet Bakanı Fahri KASIRGA'nın
cevabı (7/21786)
2.- Ankara Milletvekili Yakup KEPENEK'in, işkence
ve kötü muameleden ceza almış kamu görevlilerine ilişkin sorusu
ve Adalet Bakanı Fahri KASIRGA'nın
cevabı (7/21793)
3.- Ordu Milletvekili İdris Sami TANDOĞDU'nun,
Ordu Valiliğince bastırılan bir broşüre ilişkin sorusu ve İçişleri
Bakanı Osman GÜNEŞ'in cevabı (7/22086)
4.- Yalova Milletvekili Muharrem İNCE'nin, karne
ücretlerine ve e-karne projesine ilişkin sorusu ve Millî Eğitim Bakanı
Hüseyin ÇELİK'in cevabı (7/22099)
5.- Tunceli Milletvekili Hasan GÜYÜLDAR'ın, bir
okulda işlenen cinayete ilişkin sorusu ve Millî Eğitim Bakanı Hüseyin
ÇELİK'in cevabı (7/22100)
6.- İstanbul Milletvekili Ali Rıza GÜLÇİÇEK'in,
bir okulda işlenen cinayete ilişkin sorusu ve Millî Eğitim Bakanı
Hüseyin ÇELİK'in cevabı (7/22101)
7.- Kocaeli Milletvekili Mehmet Sefa SİRMEN'in,
Körfez Öğretmenevi yönetimine yönelik iddialara ilişkin sorusu
ve Millî Eğitim Bakanı Hüseyin ÇELİK'in cevabı (7/22617)
I. - GEÇEN TUTANAK ÖZETİ
TBMM Genel Kurulu saat 11.08'de açılarak üç oturum
yaptı.
Gündemin "Kanun Tasarı ve Teklifleri ile Komisyonlardan
Gelen Diğer İşler" kısmının 19'uncu sırasında bulunan 1426 sıra
sayılı Kanun Tasarısı'nın bu kısmın 5'inci sırasına alınmasına
ilişkin Danışma Kurulu önerisi, yapılan görüşmelerden sonra, kabul
edildi.
Anayasa Komisyonunda açık bulunan üyeliğe, Cumhuriyet
Halk Partisi Grubunca aday gösterilen Antalya Milletvekili Atila
Emek seçildi.
Gündemin "Kanun Tasarı ve Teklifleri ile Komisyonlardan
Gelen Diğer İşler" kısmının:
1'inci sırasında bulunan, Kamu İhale Kanununa
Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi'nin (2/212) (S. Sayısı:
305) görüşmeleri, daha önce geri alınan maddelere ilişkin komisyon
raporu henüz gelmediğinden;
2'nci sırasında bulunan, Bazı Kamu Alacaklarının
Tahsil ve Terkinine İlişkin (1/1030) (S. Sayısı: 904),
3'üncü sırasında bulunan, Adalet ve Kalkınma Partisi
Grup Başkanvekili Bursa Milletvekili Faruk Çelik'in, İmar Kanununda
Değişiklik Yapılmasına Dair (2/820) (S. Sayısı: 1337),
6'ncı sırasına alınan, Ankara Milletvekilleri
Eyyüp Sanay ve Nur Doğan Topaloğlu'nun, Doğal Gaz Piyasası Kanununda
Değişiklik Yapılması Hakkında (2/1018) (S. Sayısı: 1425),
7'nci sırasına alınan, Şanlıurfa Milletvekili
Mehmet Faruk Bayrak'ın, 388 Sayılı Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge
Kalkınma İdaresi Teşkilatının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun
Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında (2/999) (S. Sayısı:
1424),
9'uncu sırasına alınan, Sendikalar Kanununda
Değişiklik Yapılmasına Dair (1/1230) (S. Sayısı: 1250),
10'uncu sırasına alınan, Kayseri Milletvekili
Taner Yıldız'ın, Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında
(2/1016) (S. Sayısı: 1412),
11'inci sırasına alınan, Türkiye Cumhuriyeti
Hükümeti ile Ukrayna Hükümeti Arasında Uzayın Araştırma ve Kullanımı
Konularında İşbirliği Anlaşmasının
Onaylanmasının Uygun Bulunduğu Hakkında (1/491) (S. Sayısı:
1380),
Kanun Tasarı ve Teklifleri, ilgili komisyon yetkilileri
Genel Kurulda hazır bulunmadığından;
Ertelendi.
4'üncü sırasında bulunan, Van Milletvekili Mehmet
Kartal ve 10 Milletvekili ile Şırnak Milletvekili Abdullah Veli
Seyda ve 9 Milletvekilinin, Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların
Karşılanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Teklifleri (2/1006, 2/1021) (S. Sayısı: 1417) görüşmeleri tamamlanarak,
5'inci sırasına alınan, Bankacılık İşlemleri
Yapma ve Mevduat Kabul Etme İzni Kaldırılan Türkiye İmar Bankası
Türk Anonim Şirketince Devlet İç Borçlanma Senedi Satışı Adı Altında
Toplanan Tutarların Ödenmesi ve Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin
Düzenlenmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Tasarısı; İzmir Milletvekili Ahmet Ersin ve 27 Milletvekilinin;
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Bankalar Kanunu Hükümlerine
İstinaden Bankacılık İşlemleri Yapma ve Mevduat Kabul Etme İzni Kaldırılan
Türkiye İmar Bankası T.A.Ş. Hakkında Tesis Edilecek Bazı İşlemler
Hakkındaki Kanuna Bir Fıkra Eklenmesine Dair Kanun Teklifi; Malatya
Milletvekili Muharrem Kılıç ve 52 Milletvekilinin; Bazı Kanunlarda
Değişiklik Yapılması ve Bankalar Kanunu Hükümlerine İstinaden
Bankacılık İşlemleri Yapma ve Mevduat Kabul Etme İzni Kaldırılan
Türkiye İmar Bankası Türk Anonim Şirketi Hakkında Tesis Edilecek Bazı
İşlemler Hakkındaki Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Teklifi; Cumhuriyet Halk Partisi Grup Başkanvekilleri Samsun Milletvekili
Haluk Koç, İstanbul Milletvekili Ali Topuz, İzmir Milletvekili Kemal
Anadol ile 122 Milletvekilinin; Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması
ve Bankalar Kanunu Hükümlerine İstinaden Bankacılık İşlemleri
Yapma ve Mevduat Kabul Etme İzni Kaldırılan Türkiye İmar Bankası
T.A.Ş. Hakkında Tesis Edilecek Bazı İşlemler Hakkındaki Kanuna Bir
Fıkra Eklenmesine Dair Kanun Teklifi; Mersin Milletvekili Mustafa
Özyürek ile İstanbul Milletvekili Bihlun Tamaylıgil'in; 5021 Sayılı
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Bankalar Kanunu Hükümlerine
İstinaden Bankacılık İşlemleri Yapma ve Mevduat Kabul Etme İzni
Kaldırılan Türkiye İmar Bankası Türk Anonim Şirketi Hakkında Tesis
Edilecek Bazı İşlemler Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında
Kanun Teklifi (1/1357, 2/334, 2/236, 2/509, 2/786) (S. Sayısı: 1426) görüşmelerini
müteakiben, elektronik cihazla yapılan açık oylamadan sonra,
8'inci sırasına alınan, Türk Silahlı Kuvvetleri
Besleme Kanunu Tasarısı (1/1285) (S. Sayısı: 1323) yapılan görüşmelerden
sonra,
Kabul edildi.
Ordu Milletvekili Eyüp Fatsa, İstanbul Milletvekili
Ali Kemal Kumkumoğlu'nun, konuşmasında, şahsına sataştığı iddiasıyla
bir açıklamada bulundu.
Alınan karar gereğince, 25 Mayıs 2007 Cuma günü
saat 11.00'de toplanmak üzere, birleşime 21.34'te son verildi.
|
Nevzat Pakdil |
|
|
|
Başkan
Vekili |
|
|
|
|
Ahmet Küçük |
Mehmet Daniş |
|
|
Çanakkale |
Çanakkale
|
|
|
Kâtip
Üye |
Kâtip
Üye |
|
Yaşar Tüzün |
|
|
|
Bilecik |
|
|
|
Kâtip
Üye |
|
|
No.: 152
II. - GELEN KÂĞITLAR
25 Mayıs 2007 Cuma
Cumhurbaşkanınca
Geri Gönderilen Kanun
1.-
10.5.2007 Tarihli ve 5660 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının
Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ve Anayasanın
89 uncu ve 104 üncü Maddeleri Gereğince Cumhurbaşkanınca Bir Daha
Görüşülmek Üzere Geri Gönderme Tezkeresi (1/1368) (Anayasa Komisyonuna)
(Başkanlığa geliş tarihi: 25.5.2007)
Tasarılar
1.-
Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Eki Cetvellerin
Türk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi Başkanlığına Ait Bölümünde Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı (1/1366) (Plan ve Bütçe Komisyonuna)
(Başkanlığa geliş tarihi: 17.5.2007)
2.-
Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı ile Fas Krallığı Adalet Bakanlığı
Arasında İşbirliği Konusunda Protokolün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna
Dair Kanun Tasarısı (1/1367) (Adalet ve Dışişleri Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi: 17.5.2007)
Teklif
1.-
Sakarya Milletvekili Ayhan Sefer Üstün'ün; Türkiye Odalar ve Borsalar
Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında
Kanun Teklifi (2/1038) (Anayasa ile
Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabiî Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonlarına)
(Başkanlığa geliş tarihi: 17.5.2007)
Rapor
1.-
Bitlis Milletvekili Abdurrahim Aksoy ve Şırnak Milletvekili İbrahim
Hakkı Birlik; Mardin Milletvekili Muharrem Doğan ve 17 Milletvekili
ile Malatya Milletvekili Ferit Mevlüt Aslanoğlu'nun, Köy Kanununda
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifleri ile Plan ve Bütçe Komisyonu
Raporu (2/1027, 2/832, 2/1030) (S. Sayısı: 1429) (Dağıtma tarihi:
25.5.2007) (GÜNDEME)
25 Mayıs 2007 Cuma
BİRİNCİ OTURUM
Açılma Saati: 11.03
BAŞKAN : Başkan Vekili Nevzat PAKDİL
KÂTİP ÜYELER : Yaşar TÜZÜN (Bilecik), Mehmet DANİŞ (Çanakkale)
BAŞKAN - Sayın milletvekilleri, Türkiye Büyük
Millet Meclisinin 112'nci Birleşimini açıyorum.
Toplantı yeter sayısı vardır, gündeme geçiyoruz.
Başkanlığın Genel Kurula sunuşları vardır.
Cumhurbaşkanlığının bir tezkeresi vardır, okutup
bilgilerinize sunacağım.
III.- BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI
A) TEZKERELER VE ÖNERGELER
1.- Nükleer Güç Santrallarının Kurulması ve İşletilmesi ile
Enerji Satışına İlişkin 8/5/2007 tarih ve 5654 sayılı Kanun'un bazı
maddelerinin bir kez daha görüşülmek üzere geri gönderildiğine
ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1279)
Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına
İlgi: 11.05.2007 günlü,
A.01.0.GNS.0.10.00.02-27246/62695 sayılı yazınız.
Türkiye Büyük Millet
Meclisi Genel Kurulu'nca 08.05.2007 gününde kabul edilen 5654 sayılı
"Nükleer Güç Santrallarının Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji
Satışına İlişkin Kanun" incelenmiştir.
1- Yasa'nın 6. maddesinde,
"(1) Bu Kanundan
yararlanmaya hak kazanan şirket ile bir iktisadî devlet teşekkülü,
8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında
Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde iştirak ilişkisi kurabilir.
(2) Kamu şirketleri
bu Kanun kapsamındaki santralları yapabilir. Bu amaçla Bakanlar
Kurulunca, santral kurmak, kurdurmak ve/veya işletmek, işlettirmek
ve üretilen elektriğin satışını yapmak üzere 233 sayılı KHK'ye tâbi
olmaksızın özel hukuk hükümlerine tâbi şirket kurulmasına karar
verilebilir. Bu kapsamda kurulacak şirkete özel sektör şirketleri
talep ettikleri oranda ortak olabilirler.",
düzenlemesine yer
verilmiştir.
Maddenin (2). fıkrasında,
- Kamu şirketlerinin
de bu Yasa kapsamındaki santralleri kurabileceği,
- Bu amaçla, Bakanlar
Kurulu'nun, santral kurmak, kurdurmak ve/veya işletmek, işlettirmek
ve üretilen elektriğin satışını yapmak üzere, özel hukuk kurallarına
bağlı şirket kurulmasına karar verebileceği,
- Bu şirketlerin 233
sayılı Kanun Hükmünde Kararname kurallarına bağlı olmayacağı,
- Kurulacak şirkete,
özel sektör şirketlerinin istemleri oranında ortak olabileceği,
belirtilmiştir.
Yasa'nın 2. maddesinde,
"şirket" kavramının, elektrik enerjisi üretimi yapmak amacıyla
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan lisans almış üretim şirketini
tanımladığı belirtilmiş; 4628 sayılı Elektrik Piyasası Yasası'nın
2. maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendinde ise, üretim etkinliği
gösterebilecek tüzelkişiler arasında, Elektrik Üretim Anonim Şirketi
ve bu Şirket'in yeniden yapılandırılmasıyla oluşan diğer kamu üretim
şirketleri sayılmıştır.
Dolayısıyla, incelenen
Yasa'nın 6. maddesinin (2). fıkrasında geçen "kamu şirketleri"
kavramının, Elektrik Üretim Anonim Şirketi ve bu Şirket'in yeniden
yapılandırılmasıyla oluşan diğer kamu üretim şirketlerini kapsadığı
açıktır.
Öte yandan, Bakanlar
Kurulu kararıyla özel hukuk kurallarına bağlı olarak kurulacak
şirketin sermayesinin kamu kaynağı olduğunda ve kurucu istenci
yönünden de bir kamu şirketi olacağında kuşku bulunmamaktadır. Her
ne kadar, yapılan düzenlemede 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye
bağlı olmayacağı belirtilmiş ise de, bu şirketin, 233 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname'de tanımlandığı biçimiyle, sermayesinin tümü
Devlet'e ilişkin, iktisadi alanda ticari isterlere göre etkinlik
göstermek üzere kurulan bir iktisadi devlet teşekkülü ya da genel
tanımıyla kamu iktisadi teşebbüsü niteliğinde olduğu açıktır.
Yapılan düzenlemede,
şirketin 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye bağlı olmadığının
belirtilmesi, bu Kanun Hükmünde Kararname'nin kamu iktisadi teşebbüsleri
personel rejimine, bağlı ortaklık ve iştiraklerin kurulmasına,
mali kurallara, tasfiye yöntemine, Başbakanlık Yüksek Denetleme
Kurulu'nun mali, idari ve teknik denetimine, ilgili bakanlığın gözetim
ve denetimine ilişkin kuralların bu şirket için uygulanmamasını
sağlamaya yöneliktir.
Anayasa'nın 165. maddesinde,
"sermayesinin yarısından fazlası doğrudan doğruya veya dolaylı
olarak Devlete ait olan kamu kuruluş ve ortaklıkların" Türkiye
Büyük Millet Meclisi'nce denetleneceği belirtilmiştir.
Bu kural uyarınca, Yasa'da
tanınan yetkiye dayanılarak kurulacak şirketin, sermayesinin %
50'si kamuda kaldığı sürece, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin denetimine
bağlı olacağında duraksama bulunmamaktadır.
Bu nedenle, Türkiye
Büyük Millet Meclisi adına şirket denetiminin hangi kurumca yapılacağının
Yasa'da belirtilmesi gerekmektedir.
Öte yandan, Anayasa'nın
47. maddesinin üçüncü fıkrasında, Devlet'in, kamu iktisadi teşebbüslerinin
ve diğer kamu tüzelkişilerinin mülkiyetinde bulunan işletme ve
varlıkların özelleştirilmesine ilişkin ilke ve yöntemlerin yasayla
düzenlenmesi öngörülmüştür.
İncelenen Yasa'nın
6. maddesinin (2). fıkrasının son tümcesinde, "Bu kapsamda kurulacak
şirkete özel sektör şirketleri talep ettikleri oranda ortak olabilirler."
kuralına yer verilmiştir.
Ortaklık, şirketin
kuruluşunda olabileceği gibi, şirket kurulduktan sonra pay devri
yoluyla da sağlanabilecektir. Yasa'nın verdiği yetkiye dayanarak,
nükleer santral kurup elektrik enerjisi üretmek ve satmak üzere, Bakanlar
Kurulu kararıyla kurulacak olan ve sermayesinin yarısından fazlası
doğrudan ya da dolaylı olarak Devlet'e ilişkin bulunan, bir kamu iktisadi
teşebbüsü niteliği taşıyan bu şirkete, sonradan pay devri yoluyla
ortak olunmasının, şirketin işletme ve varlıklarının özelleştirilmesi
niteliğinde olduğu açıktır.
Bu durumda, Anayasa'nın
47. maddesi uyarınca özelleştirmenin ilke ve yöntemlerinin Yasa'da
belirtilmesi gerekmektedir.
Oysa, incelenen Yasa'da,
yukarıda açıklanan biçimde bir özelleştirme olduğunda kuşku bulunmayan
işlemin yöntemi gösterilmemiş, yalnızca bu şirketlere özel sektör
şirketlerinin istemleri oranında ortak olabileceklerinin belirtilmesiyle
yetinilmiştir.
Bu nedenle, incelenen
Yasa'nın 6. maddesi, Anayasanın 47. maddesiyle bağdaşmamaktadır.
Ayrıca, Anayasa'nın
47. maddesine göre, özelleştirmeye karar verme yetkisinin Devlet'e
ilişkin olması gerekmektedir. Oysa, incelenen Yasa'nın 6. maddesinin
(2). fıkrasının son tümcesinde, bu Yasa kapsamında kurulacak şirkete,
özel sektör şirketlerinin "talep ettikleri oranda ortak olabilecekleri"
belirtilerek özelleştirmede inisiyatif özel sektöre bırakılmış
görünmektedir.
İncelenen Yasa'nın
6. maddesinin (2). fıkrası, bu yönden de Anayasanın 47. maddesiyle
bağdaşmamaktadır.
2- Yasa'nın,
- 5. maddesinin (2)
ve (4). fıkralarında,
"(2) Şirket santralın
kurulması aşamasında oluşabilecek herhangi bir zararın tazminine
yönelik, zorunlu yatırım sigortası yaptırmakla ve santralın faaliyeti
süresince oluşacak atıkların taşınması, depolanması ve/veya bertaraf
edilmesi ile ilgili her türlü finansal maliyetlerin ve santralın
işletme süresinin sonunda işletmeden çıkarma masraflarının karşılanması
için oluşturulacak fonlara katkı ile yükümlüdür.",
"(4) Atık yönetimi
kapsamında geçici depolama veya nihaî depolama yerinin belirlenmesine,
depolama tesisinin inşasına, lisanslanmasına, işletilmesine
ve işletmeden çıkarılmasına, geçici depolama yerinde muhafaza
edilecek veya nihaî depolama yerinde bertaraf edilecek kullanılmış
yakıt ya da yüksek seviyeli atıkların taşınmasına ve işlenmesine,
radyoaktif atıkların yönetimini sağlayacak araştırma, geliştirme
faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin maliyetleri ve nükleer
güç santralının sökümünden dolayı oluşacak maliyetleri karşılamak
amacıyla şirketin katkıda bulunacağı URAH ve İÇH oluşturulur. Şirket,
TAEK tarafından yayınlanan usûl ve esaslara göre URAH ve İÇH'ye ödeme
yapmakla yükümlüdür. URAH ve İÇH'ye ilişkin işlemler tüm vergilerden
muaftır. Bu hesapların oluşturulması ve idaresine ilişkin usûl ve
esaslar, TAEK'in ve Hazine Müsteşarlığının görüşü alınarak Bakanlık
tarafından belirlenir. Ödenecek payları zamanında yatırmayanlar
için 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usûlü
Hakkında Kanun hükümleri uygulanır. URAH ve İÇH adına tahsil edilen
gelirler amacı dışında kullanılamaz.",
- 7. maddesinin (2).
fıkrasında da,
"(2) Bu Kanun kapsamında
üzerinde santral kurulacak taşınmazların Hazinenin özel mülkiyetinde
veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunması halinde, bu taşınmazlar
üzerinde şirket lehine, Maliye Bakanlığı tarafından diğer kamu
kurum veya kuruluşlarının mülkiyetinde bulunması halinde ise Bakanlar
Kurulu kararı ile bedelsiz olarak kullanma izni, irtifak hakkı tesis
edilir. Bu taşınmazlara ilişkin sözleşmelerin sürelerinin sonunda,
maliyeti 5 inci maddenin dördüncü fıkrası kapsamında oluşturulan
fonlardan karşılanmak üzere nükleer güç santralının sökülmesi zorunludur.
Söküm işinden ve taşınmazın çevre kuralları kapsamında kabul edilebilir
hale getirilerek Hazineye iadesinden şirket sorumludur. Bu işlemler
için fon kaynaklarının yetersiz kalması durumunda maliyetler Hazine
tarafından karşılanır.",
düzenlemelerine
yer verilmiştir.
Düzenlemelerde,
- Elektrik enerjisi
üretmek amacıyla Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan lisans almış
üretim şirketinin, işletme süresinin sonunda santrali işletmeden
çıkarma masraflarının karşılanması için oluşturulacak fonlara
katkı yapmakla yükümlü olduğu,
- Nükleer güç santralının
sökümünden dolayı oluşacak maliyetleri karşılamak amacıyla, şirketin
katkıda bulunacağı "ulusal radyoaktif atık hesabı (URAH)"
ile "işletmeden çıkarma hesabı (İÇH)"nın oluşturulacağı,
Üzerinde santral kurulacak
taşınmazlara ilişkin sözleşme sürelerinin sonunda, maliyeti 5.
maddenin (4). fıkrası kapsamında öngörülen fonlardan karşılanmak
üzere nükleer güç santralının sökülmesinin zorunlu olduğu,
- Söküm işinden ve taşınmazın
çevre kuralları kapsamında kabul edilebilir duruma getirilerek
Hazine'ye geri verilmesinden şirketin sorumlu bulunduğu,
- Söküm ve taşınmazın
çevre kuralları kapsamında kabul edilebilir duruma getirilmesi
işlemleri için fon kaynaklarının yetersiz kalması durumunda, özendirme
niteliğinde, maliyetlerin Hazine'ce karşılanacağı,
belirtilmiştir.
Bu kurallardan anlaşılacağı
gibi, nükleer santralin sökümü ve taşınmazın çevre kuralları yönünden
kabul edilebilir duruma dönüştürülmesi için yapılacak giderler,
şirketin de katkı yapacağı fonun yetersiz kalması durumunda Hazine'ce
karşılanacaktır.
Nükleer santralların
işletme sürelerinin sonunda sökülmesinin, kurulması kadar ve
belki de daha fazla maliyet gerektirdiği, Dünya uygulamalarından
bilinen bir gerçektir.
Nitekim, incelenen
Yasa'yla, bu durum gözetilerek, nükleer santralin işletme süresinin
sonunda sökülmesi için gereken maliyetin şirket üzerinde bırakılmadığı;
bunun yerine, söküm işinin bu amaçla oluşturulan fonlardan karşılanması
esasının benimsendiği; hatta, fon kaynaklarının bu işlemler için
yetersiz kalması durumunda maliyetin Hazine tarafından karşılanacağının
belirtildiği görülmektedir.
Böylece, düzenlemenin
Hazine'ye büyük bir mali yük getireceği anlaşılmaktadır.
Oysa, incelenen Yasa,
genel olarak, serbestleştirilmiş enerji piyasası sistemi içinde,
kamu kaynakları kullanılmadan, özel sektör üretim şirketlerinin
nükleer güç santralı kurup elektrik enerjisi üretmesini özendirici
kurallar içermektedir. Buna karşılık, nükleer güç santrallarının
sökülmesi için fon kaynaklarının yetersiz kalması durumunda bu
işin maliyetinin Hazine tarafından karşılanması ise, "teşvik"
olarak öngörülmüş olsa da, Yasa'da bir çelişki olarak görülmektedir.
Yasa'nın, nükleer güç
santralının sökümünden dolayı oluşacak maliyetleri karşılamayı
da amaçlayan ve şirketin katkıda bulunacağı "işletmeden çıkarma
hesabı (İÇH)"na ilişkin 5. maddesinin (4). fıkrasında, bu hesabın
oluşturulması ve yönetimine ilişkin ilke ve yöntemlerin Enerji ve
Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca saptanacağı kurala bağlanmıştır. Dolayısıyla,
şirketin bu hesaba ödeyeceği payın belirlenmesi yöntemi de, Enerji
ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na bırakılmıştır.
Nükleer santralların
işletme sürelerinin sonunda sökülmesinin, santralın kurulması
kadar ve belki de daha fazla maliyet gerektirdiği gerçeği ve söküm
maliyetinin sonuçta Hazine'ce üstlenilebileceği gözetildiğinde,
santral kurarak elektrik enerjisi satacak şirketin bu hesaba katkısının,
işletme süresi sonunda santralın sökülmesi maliyetini karşılamaya
yetecek tutarda olmasını sağlayacak ölçütlere Yasa'da yer verilmesinin
kamu yararı gereği olduğu açıktır.
Öte yandan, yetersiz
kalması durumunda Hazine'ce karşılanan santralın sökülmesi maliyetinin,
aslında bu işlemi yapmakla yükümlü olan ve işletme süresince ürettiği
elektrik enerjisini satarak gelir elde etmiş bulunan şirketten geri
alınacağına ilişkin bir kurala Yasa'da yer verilmemesini de kamu
yararıyla bağdaştırmak güçtür.
Yayımlanması yukarıda
açıklanan gerekçelerle uygun görülmeyen 5654 sayılı "Nükleer
Güç Santrallarının Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışına
İlişkin Kanun", 5, 6 ve 7. maddelerinin Türkiye Büyük Millet Meclisi'nce
bir kez daha görüşülmesi için, Anayasa'nın 89 ve 104. maddeleri uyarınca
ilişikte geri gönderilmiştir.
Ahmet
Necdet Sezer
Cumhurbaşkanı
BAŞKAN - Bilgilerinize
sunulmuştur.
Başbakanlığın Anayasa'nın
82'nci maddesine göre verilmiş bir tezkeresi vardır, okutup oylarınıza
sunacağım.
Buyurun.
2.- Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Suriye'ye yaptığı resmî ziyarete
katılması uygun görülen milletvekillerine ilişkin Başbakanlık
tezkeresi (3/1280)
Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına
Halep Stadı'nın açılışına katılmak üzere,
bir heyetle birlikte 3 Nisan 2007 tarihinde Suriye'ye yaptığım
resmî ziyarete ekli listede adları yazılı milletvekillerinin de
iştirak etmesi uygun görülmüş ve bu konudaki Bakanlar Kurulu Kararının
sureti ilişikte gönderilmiştir.
Anayasanın 82 nci maddesine
göre gereğini arz ederim.
Recep
Tayyip Erdoğan
Başbakan
Liste
|
Sadullah Ergin |
Hatay Milletvekili |
|
Hasan Kara |
Kilis Milletvekili |
BAŞKAN - Kabul edenler…
HALUK KOÇ (Samsun) -
Karar yeter sayısı istiyorum Sayın Başkan.
BAŞKAN - Karar yeter
sayısını arayacağım.
Kabul edenler… Kabul
etmeyenler… Karar yeter sayısı yoktur.
Birleşime beş dakika
ara veriyorum.
Kapanma Saati: 11.16
İKİNCİ OTURUM
Açılma Saati: 11.43
BAŞKAN : Başkan Vekili Nevzat PAKDİL
KÂTİP ÜYELER : Yaşar TÜZÜN (Bilecik), Mehmet DANİŞ (Çanakkale)
BAŞKAN - Sayın milletvekilleri,
Türkiye Büyük Millet Meclisinin 112'nci Birleşiminin İkinci Oturumunu
açıyorum.
Başbakanlık tezkeresinin
oylanmasında karar yeter sayısı bulunamamıştı. Şimdi tezkereyi
yeniden oylarınıza sunacağım ve karar yeter sayısını arayacağım.
Kabul edenler… Kabul
etmeyenler… Kabul edilmiştir, karar yeter sayısı vardır.
Sayın milletvekilleri,
alınan karar gereğince "Kanun Tasarı ve Teklifleri ile Komisyonlardan
Gelen Diğer İşler" kısmına geçiyoruz.
IV. - KANUN TASARI VE TEKLİFLERİ İLE KOMİSYONLARDAN
GELEN DİĞER İŞLER
1.- Çanakkale Milletvekilleri Mehmet Daniş ve
İbrahim Köşdere'nin, Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı Kanununa
Geçici Bir Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (Kamu İhale Kanununa
Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi) ile Plan ve Bütçe Komisyonu
Raporu (2/212) (S. Sayısı: 305)
BAŞKAN - 1'inci sırada
yer alan kanun teklifinin geri alınan maddeleriyle ilgili komisyon
raporu gelmediğinden, teklifin görüşmelerini erteliyoruz.
2'nci sırada yer alan,
Bazı Kamu Alacaklarının Tahsil ve Terkinine İlişkin Kanun Tasarısı
ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu'nun görüşmelerine kaldığımız
yerden devam edeceğiz.
2.- Bazı Kamu Alacaklarının Tahsil ve Terkinine
İlişkin Kanun Tasarısı ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (1/1030)
(S. Sayısı: 904)
BAŞKAN - Komisyon?
Yok.
Ertelenmiştir.
3'üncü sırada yer
alan, Adalet ve Kalkınma Partisi Grup Başkanvekili Bursa Milletvekili
Faruk Çelik'in, İmar Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Teklifi ve Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm ile Adalet Komisyonları
Raporlarının görüşmelerine kaldığımız yerden devam edeceğiz.
3.- Adalet ve Kalkınma Partisi Grup Başkanvekili
Bursa Milletvekili Faruk Çelik'in, İmar Kanununda Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun Teklifi ve Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm ile Adalet
Komisyonları Raporları (2/820) (S. Sayısı: 1337)
BAŞKAN - Komisyon?
Yok.
Ertelenmiştir.
4'üncü sırada yer
alan, Ankara Milletvekilleri Eyyüp Sanay ve Nur Doğan Topaloğlu'nun;
Doğal Gaz Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Teklifi ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu'nun görüşmelerine başlayacağız.
4.- Ankara Milletvekilleri Eyyüp Sanay ve Nur Doğan
Topaloğlu'nun, Doğal Gaz Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (2/1018)
(S. Sayısı: 1425) (x)
(x) 1425 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir.
BAŞKAN - Komisyon? Yerinde.
Hükûmet? Yerinde.
Komisyon raporu 1425
sıra sayısıyla bastırılıp dağıtılmıştır.
Teklifin tümü üzerinde,
Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına İstanbul Milletvekili Kemal Kılıçdaroğlu.
Sayın Kılıçdaroğlu,
buyurun. (CHP sıralarından alkışlar)
CHP GRUBU ADINA KEMAL
KILIÇDAROĞLU (İstanbul) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.
Değerli milletvekilleri,
bugün bir kanun teklifini görüşeceğiz ilk sırada. Şimdi, verilen
kanun teklifinin genel gerekçesini izninizle okumak istiyorum:
"4646 Sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun amacı; doğal gazın
kaliteli, sürekli, ucuz, rekabete dayalı esaslar çerçevesinde
çevreye zarar vermeyecek şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması…"
Demek ki, genel gerekçede diyor ki: Bizim bu kanun teklifini vermemizin
temel amacı, tüketiciler ucuz doğal gaz kullansınlar.
Değerli arkadaşlar,
acaba, gerçekten de, bu teklif kabul edilip yürürlüğe girdiğinde,
Ankara halkı ucuz doğal gaz kullanacak mı? Şimdi, kanun teklifine
bakıyoruz, kanun teklifinde, belli bir fiyat getirilmiş. Diyor ki
1'inci maddesinde: "Birim hizmet ve amortisman bedeli olarak
5,5 sent, taşıma bedeli olarak da 0,7 sent ABD doları karşılığı bir
değer biçiliyor."
Şimdi, 5,5 sent, acaba
ucuz mudur pahalı mıdır, buna bir bakalım. Eskişehir ve Bursa'ya baktığımızda
2,5 sent görülüyor. Peki, nasıl oluyor da, Eskişehir ve Bursa'da tüketiciye
2,5 sentten verilen bir doğal gaz, kanun teklifiyle Ankara halkına
5,5 sentten verilir? Hatta, daha çarpıcı bir örnek vereyim size:
Trakya doğal gaz dağıtım ihalesi yapıldı ve doğal gaz dağıtım ihalesine
sıfır, altını bir daha çiziyorum değerli arkadaşlar, sıfır birim
hizmet ve amortisman bedeli kabul edildi. Böyle bir rakam varken ortada,
siz, Ankara halkına, 5,5 sentlik bir fiyatı dayatıyorsunuz.
Şimdi, değerli arkadaşlar,
aklımıza şu gelebilir tabii: Bu 5,5 senti biz niçin kabul ediyoruz?
5,5 senti kabul etmemizin temel nedeni, Ankara Büyükşehir Belediyesinin
içine düşmüş olduğu borç batağı.
Şimdi, bakın, şu, Hazine
Müsteşarlığının son olarak yayınladığı Kamu Borç Yönetimi Raporu.
Bu Raporda, Ankara Büyükşehir Belediyesinin borçlarına bakıyoruz.
2006 yılında 822 milyon YTL olan borç, 2007'nin Mart ayında 902 milyon
YTL'ye çıkmış durumda. Büyükşehir Belediyesine bağlı EGO Genel Müdürlüğüne
bakıyoruz, bunun da, 2007 Mart ayı itibarıyla borcu 1 milyar 142 milyon
YTL'ye çıkmış, yani, 1,1 katrilyon lira Ankara Büyükşehir Belediyesinin
borcu var. Şimdi, bu kadar borçlu olan bir belediye, acaba borçlarını
sadakatle ödüyor mu, onun üzerinde de duralım. Yine, Hazine Müsteşarlığının
yayınladığı Kamu Borç Yönetimi Raporu'na bakıyoruz, 2004, 2005,
2006, 2007 yıllarında Ankara Büyükşehir Belediyesinden gerçekleşen
tahsilatın karşısında sıfır yazılı.
Şimdi, değerli arkadaşlar,
Ankara Büyükşehir Belediyesinin başında olan kişi, kamuoyunun
gayet yakından tanıdığı Sayın Melih Gökçek. Bir belediye başkanının
temel görevi sadece yurttaşlarına gerekli hizmeti vermek değil,
aynı zamanda yurttaşlarının dışında devlete karşı olan yükümlülüğünü
de yerine getirmektir. Peki, nasıl oluyor da Ankara Büyükşehir Belediyesi
devlete karşı olan yükümlülüklerini, diğer kamu kuruluşlarına
olan yükümlülüklerini yerine getirmiyor? Yerine getirmiyor, ama
buna karşılık da Hükûmet sessizliğini ısrarla koruyor.
Şimdi, bakın, bununla
Ankara Büyükşehir Belediyesini kurtarma operasyonu yapmak istiyor
Adalet ve Kalkınma Partisi Grubu. Şimdi, acaba, diğer borcu olan belediyeler
için böyle bir teklif var mı? Hayır, yok. Peki, borçsuz olan diğer büyükşehir
belediyeleri var -örneğin, İstanbul Büyükşehir Belediyesi, örneğin
İzmir Büyükşehir Belediyesi- onlar borçlarını öderken, acaba, onlara
Hükûmet herhangi bir şekilde bir ek ödeme yapıyor mu, bir ek yardım sağlıyor
mu? Hayır, o da yok. Bütün sorun, biz Ankara Büyükşehir Belediyesini
borç batağından kurtaracağız.
Oysa, gönül şunu isterdi:
Ankara Büyükşehir Belediyesi bu parayı kullanmayıp ne yaptı, nereye
harcadı, savurganca kullandı mı kullanmadı mı; bu, maalesef, yeteri
kadar sergilenmiş, sorgulanmış değil.
Şimdi, bakın, bu yasayla
BOTAŞ'a ait faizler, ferîleri ve cezaları siliniyor. Şimdi, BOTAŞ
Genel Müdürlüğü, bir anonim şirket, ticari faaliyet yapan bir anonim
şirket, kârlılık esasına göre çalışan bir anonim şirket. Bu anonim
şirketin tek talihsizliği, bir devlet kuruluşu olması. Devlet kuruluşu
olduğu için bunun borçlarını, faizlerini siliyorsunuz, ferîlerini
siliyorsunuz, cezaları siliyorsunuz. Niçin? Ankara Büyükşehir
Belediyesini kurtarmak için. Ve yarın şöyle gelecek, denecek ki:
BOTAŞ iyi çalışmıyor, BOTAŞ zarar ediyor, BOTAŞ yöneticileri başarısızdır.
Oysa, o başarısızlık eğer olacaksa, onun kaynağında, onun altında
Adalet ve Kalkınma Partisinin iktidarı olduğunu unutmamak gerekiyor.
Şimdi, değerli arkadaşlar,
bir başka önemli noktaya daha geçmek istiyorum. Acaba, Ankara Büyükşehir
Belediyesi bu paraları alamıyor mu, tahsil edemiyor mu? Öyle ya,
doğal gaz parasını tahsil edemeyebilir, alamadığı için de bu borçlarını
ödeyememiş olabilir. Buradan bütün Ankaralı yurttaşlara sesleniyorum:
Acaba doğal gazı veresiyeyle alan bir tek abone var mı? Böyle bir şey
söz konusu değil. Bütün doğal gaz aboneleri gidip peşin alırlar, peşin
bedellerini öderler, kartlarına doğal gaz bedelini yüklerler ve
gelip sayaçlarına takarlar. Demek ki, Ankara Büyükşehir Belediyesi
bütün paraları peşin alıyor.
Şimdi, ben bunu Plan
ve Bütçe Komisyonunda dile getirdiğimde, Sayın Melih Gökçek aynen
şöyle söyledi: "Çankaya Belediyesi Büyükşehre doğal gaz bedellerini
ödemiyor." Şimdi, ben de tabii, merak ettim, Çankaya Belediyesi
acaba Büyükşehre niçin bedeli ödemesin? Çankaya Belediyesini
aradım "Arkadaş, herkes peşin parayla doğal gazı alırken, siz niye
paranızı ödemiyorsunuz?" Hatta, Plan ve Bütçe Komisyonunda,
eğer Büyükşehir Belediyesinin Çankaya'dan alacağı var, almıyorsa,
gerekli işlemi de yapması gerektiğini söyledik.
Şimdi, ortaya çıkan
tablo şu: Çankaya Belediyesi de tıpkı diğer aboneler gibi, doğal
gazla ilgili alımlarını peşin yapıyor. Yani, Sayın Melih Gökçek,
Plan ve Bütçe Komisyonunda bütün Plan ve Bütçe Komisyonu üyelerini
yanıltmıştır, doğruyu söylememiştir. Doğruyu söylemediği için de
buradan kendisini kınıyorum. Çünkü, bir belediye başkanının temel
görevi, yurttaşlarına doğruyu söylemek olduğu gibi, Parlamentoda
milletvekillerine de doğruyu söylemektir.
Şimdi, bakın, başka
bir garabetle karşılaştık Çankaya Belediyesiyle konuşunca. Çankaya
Belediyesinin Büyükşehre borçları var, doğru. Borçlarını ödemek
için yazı yazıyorlar. Hazine Müsteşarlığının eş güdümünde bu borçlar
karşılıklı siliniyor, uzlaşma yapılıyor. Bugüne kadar uzlaşma
yapmayan tek bir kuruluş var, o da Ankara Büyükşehir Belediyesi.
Şimdi, bakın, ben size
bir Bakanlar Kurulu kararı okuyacağım değerli arkadaşlar. 21 Şubat
2007'de Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu kararı, Sayın
Başbakan ve bakanların imzaları var:
"Kapsam