DÖNEM : 22

DÖNEM : 22 CİLT : 52 YASAMA YILI : 2

T. B. M. M.

TUTANAK DERGİSİ

100 üncü Birleşim

10 Haziran 2004 Perşembe

İ Ç İ N D E K İ L E R

Sayfa

I. - GEÇEN TUTANAK ÖZETİ

II. - YOKLAMALAR

III. - BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI

A) GÜNDEMDIŞI KONUŞMALAR

1. - Edirne Milletvekili Rasim Çakır'ın, Trakya'nın çevre sorunlarına ve alınması gereken tedbirlere ilişkin gündemdışı konuşması

2. - Bursa Milletvekili Mustafa Özyurt'un, olumsuz hava koşullarının Marmara Bölgesinde zeytin ürününe verdiği zarara, zeytin üreticilerinin sorunlarına ve alınması gereken tedbirlere ilişkin gündemdışı konuşması ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Sami Güçlü'nün cevabı

3. - Konya Milletvekili Ahmet Işık'ın, Konya'nın turizm potansiyeli ile Derbent İlçe Festivaline ilişkin gündemdışı konuşması

IV. - SEÇİMLER

A) KOMİSYONLARDA AÇIK BULUNAN ÜYELİKLERE SEÇİM

1. - Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonunda açık bulunan üyeliğe seçim

B) KOMİSYONLARA ÜYE SEÇİMİ

1. - (10/111, 160, 180) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonuna üye seçimi

V. - KANUN TASARI VE TEKLİFLERİ İLE KOMİSYONLARDAN GELEN DİĞER İŞLER

1. - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/521) (S. Sayısı: 146)

2. - Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/523) (S. Sayısı: 152)

3. - Çanakkale Milletvekilleri Mehmet Daniş ve İbrahim Köşdere'nin, Gelibolu Yarımadası Tarihî Millî Parkı Kanununa Geçici Bir Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (Kamu İhale Kanununa Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi) ile Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (2/212) (S. Sayısı: 305)

4. - Kamu Yönetiminin Temel İlkeleri ve Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun Tasarısı ile İçişleri, Plan ve Bütçe ve Anayasa Komisyonları Raporları (1/731) (S.Sayısı: 349)

5. - Tekirdağ Milletvekili Tevfik Ziyaeddin Akbulut ve Yalova Milletvekili Şükrü Önder'in, Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun Teklifi ile Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ve İçişleri Komisyonu Raporu (2/295, 1/752) (S. Sayısı: 467)

6. - Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ve Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (1/807) (S. Sayısı: 508)

VI. - SORULAR VE CEVAPLAR

A) YAZILI SORULAR VE CEVAPLARI

1. - Adana Milletvekili N. Gaye ERBATUR'un, sokak çocuklarının ailelerinin istihdamına ilişkin sorusu ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Murat BAŞESGİOĞLU'nun cevabı (7/2541)

2. - Bilecik Milletvekili Yaşar TÜZÜN'ün, Bilecik İlinin SSK hastanesi ihtiyacına ilişkin sorusu ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Murat BAŞESGİOĞLU'nun cevabı (7/2589)

3. - Ankara Milletvekili İsmail DEĞERLİ'nin, ülkemizden geçiş yapan TIR'lara,

- Hatay Milletvekili Züheyir AMBER'in, Dış Ticaret Müsteşarlığınca çıkarılan bir tebliğe,

İlişkin soruları ve Devlet Bakanı Kürşad TÜZMEN'in cevabı (7/2593, 2594)

4. - Mersin Milletvekili Hüseyin ÖZCAN'ın, Mersin İli Karaduvar Mahallesi civarındaki petrol sızıntısının sonuçlarına ilişkin sorusu ve Çevre ve Orman Bakanı Osman PEPE'nin cevabı (7/2612)

5. - Denizli Milletvekili Ümmet KANDOĞAN'ın, İran İmam Humeyni Uluslararası Havalimanı işletmeciliğinin Türk şirketlerinden geri alınma nedenine ilişkin sorusu ve Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah GÜL'ün cevabı (7/2624)

6. - Niğde Milletvekili Orhan ERASLAN'ın, Niğde Kapalı Spor Salonu inşaatına ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Mehmet Ali ŞAHİN'in cevabı (7/2625)

7. - Adana Milletvekili Atilla BAŞOĞLU'nun, yatırıma dönüştürülemeyen paralara ilişkin sorusu ve Maliye Bakanı Kemal UNAKITAN'ın cevabı (7/2630)

8. - Diyarbakır Milletvekili Mesut DEĞER'in, genetiği değiştirilmiş mısır ve soya fasulyesi ithaline,

Genetiği değiştirilmiş mısır ve soya fasulyesinin ithaline,

İlişkin soruları ve Devlet Bakanı Kürşad TÜZMEN'in cevabı (7/2649, 2650)

9. - Bursa Milletvekili Mehmet Emin TUTAN'ın, futbol müsabakalarında yaşanan olaylara karşı alınacak tedbirlere ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Mehmet Ali ŞAHİN'in cevabı (7/2708)

I. - GEÇEN TUTANAK ÖZETİ

TBMM Genel Kurulu saat 15.00'te açılarak beş oturum yaptı.

İstanbul Milletvekili Ali Rıza Gülçiçek'in, Halk Ozanı Aşık Mahzunî Şerif'in 2 nci ölüm yıldönümüne,

Adana Milletvekili Kemal Sağ'ın, Yatırımların Teşviki Hakkında Kanun uygulamalarının yatırım ve istihdam alanında ülke genelinde yarattığı sorunlara ve alınması gereken önlemlere,

İlişkin gündemdışı konuşmalarına, Kültür ve Turizm Bakanı Erkan Mumcu cevap verdi.

Malatya Milletvekili Süleyman Sarıbaş, Kerkük ve Kuzey Irak'taki son gelişmeler ile bölgede yaşanan sorunlara ilişkin gündemdışı bir konuşma yaptı.

Tekirdağ Milletvekili Mehmet Nuri Saygun ve 21 milletvekilinin, oto tamirciliği ile uğraşan küçük esnaf ve sanatkârların sorunlarının (10/195),

Malatya Milletvekili Ferit Mevlüt Aslanoğlu ve 20 milletvekilinin, Türk Hava Yollarında son günlerde yaşanan sorunların (10/196),

Araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergeleri Genel Kurulun bilgisine sunuldu; önergelerin gündemdeki yerini alacağı ve öngörüşmelerinin, sırası geldiğinde yapılacağı açıklandı.

(9/9) esas numaralı Meclis Soruşturması Komisyonu Başkanlığının süre uzatımına ilişkin tezkeresi okundu; daha önce verilen 2 aylık çalışma süresini doldurması nedeniyle, İçtüzüğün 110 uncu maddesine göre, Komisyona 2 aylık kesin süre verildiği açıklandı.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın bir heyetle birlikte Romanya'ya yaptığı resmî ziyarete katılacak milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi kabul edildi.

Gündemin "Kanun Tasarı ve Teklifleri ile Komisyonlardan Gelen Diğer İşler" kısmının:

1 inci sırasında bulunan, Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun Tasarısının (1/521) (S. Sayısı: 146),

2 nci sırasında bulunan, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısının (1/523) (S. Sayısı: 152),

3 üncü sırasında bulunan, Kamu İhale Kanununa Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifinin (2/212) (S. Sayısı: 305),

Görüşmeleri, daha önce geri alınan maddelere ilişkin komisyon raporları henüz gelmediğinden;

4 üncü sırasında bulunan, Kamu Yönetiminin Temel İlkeleri ve Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun Tasarısının (1/731) (S. Sayısı: 349),

7 nci sırasında bulunan, Tekirdağ Milletvekili Tevfik Ziyaeddin Akbulut ve Yalova Milletvekili Şükrü Önder'in, Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun Teklifi ile Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısının (2/295, 1/752) (S. Sayısı: 467),

Görüşmeleri, ilgili komisyon yetkilileri Genel Kurulda hazır bulunmadığından;

Ertelendi.

5 inci sırasında bulunan, Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifinin (2/292, 2/244) (S. Sayısı: 466),

6 ncı sırasında bulunan, Basın Kanunu Tasarısının (1/781) (S. Sayısı: 456),

Görüşmelerini müteakiben kabul edilip kanunlaştıkları açıklandı.

TBMM Genel Kurul çalışmalarının, 10 Haziran 2004 Perşembe günü, saat 14.00'te başlamasına ilişkin Danışma Kurulu önerisi kabul edildi.

10 Haziran 2004 Perşembe günü, alınan karar gereğince, saat 14.00'te toplanmak üzere, birleşime 00.03'te son verildi.

Sadık Yakut
Başkanvekili
Suat Kılıç	Türkân Miçooğulları
Samsun	İzmir
Kâtip Üye	Kâtip Üye

BİRİNCİ OTURUM

Açılma Saati : 14.00

10 Haziran 2004 Perşembe

BAŞKAN : Başkanvekili Sadık YAKUT

KÂTİP ÜYELER : Türkân MİÇOOĞULLARI (İzmir), Suat KILIÇ (Samsun)

BAŞKAN - Türkiye Büyük Millet Meclisinin 100 üncü Birleşimini açıyorum.

Toplantı yetersayısı vardır; görüşmelere başlıyoruz.

Sayın milletvekilleri, gündeme geçmeden önce, üç sayın milletvekiline gündemdışı söz vereceğim.

Gündemdışı ilk söz, Trakya'nın çevre sorunlarıyla ilgili söz isteyen, Edirne Milletvekili Rasim Çakır'a aittir.

Buyurun Sayın Çakır. (CHP sıralarından alkışlar)

III. - BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI

A) GÜNDEMDIŞI KONUŞMALAR

1. - Edirne Milletvekili Rasim Çakır'ın, Trakya'nın çevre sorunlarına ve alınması gereken tedbirlere ilişkin gündemdışı konuşması

RASİM ÇAKIR (Edirne) - Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; öncelikle, hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Geçtiğimiz günlerde, Dünya Çevre Günü kutlamalarını yaptık. Bu etkinlikler çerçevesinde, Sayın Çevre Bakanımız ve hükümet ve sivil toplum örgütleri çeşitli kutlamalar yaptı.

Benim düşünceme göre, özel günler kutlanırken aslolan, o özel günlerin anlamı gereği, o konuyla ilgili durumun yeniden gözden geçirilmesi, değerlendirilmesi, sorunların tespit edilmesi ve çözüme yönelik öneriler üretilmesidir.

Özel günleri sadece törenlerle kutlamak, maalesef, sorunların çözülmesi yönünde çok önemli katkı yapmaz. Bu bakımdan, salı günkü oturumda, bir arkadaşım, Dünya Çevre Günüyle ilgili söz aldı ve konuştu. Ben de ısrarla, Dünya Çevre Günü nedeniyle, çevremizde yaşadığımız sorunları Parlamentoda bir kez daha dile getirmek için söz talebinde bulundum; Sayın Başkana, bana söz verdiği için huzurunuzda teşekkür ediyorum.

Değerli arkadaşlarım, bugünlerde, Trakya'da, Istrancalarda İstanbul'un içmesuyunu temin maksadıyla, eskiden beri yürütülen projenin devamı olarak Longoz ormanlarının yok edilmesi, Demirköy Barajının inşaatına yeniden başlanılması ve Longoz ormanları kesilerek taş ocağının yeniden faaliyete geçmesi durumuyla karşı karşıyayız.

Hepinizin bildiği gibi, bu Longoz ormanları ve onların altındaki Longoz gölleri, Trakya'nın yeraltı sularını besleyen, Dünya Bankası tarafından krediyle desteklenip özel koruma altına alınan ormanlardır. Trakya kara parçamız, maalesef, yeraltı ve yerüstü su zenginlikleri bakımından çok zengin bir bölge değil ve yeraltı suyunun yüzde 97'si, şu an, sanayi, içmesuyu, kullanma suyu ve tarım suyu olarak kullanılıyor.

Havadaki suyun yeraltına inmesini sağlayan, Trakya'nın yeraltı sularını tanzim eden böylesine önemli bir doğa parçasının yok edilmesini biz Trakyalılar doğru bulmuyoruz, uygun bulmuyoruz, Sayın Çevre Bakanımızı bu konuda müdahale etmeye çağırıyoruz.

Bunun yanında, yine Trakya'nın önemli bir doğa parçası güneyindeki Gala Gölüdür. Maalesef, son günlerde, daha önce, 1991 yılında Bakanlar Kurulunun almış olduğu kararlar değiştirilerek, RAMSAR Sözleşmesine göre koruma altına alınan, SİT alanı ilan edilen Gala Gölü çevresi yeniden tarıma açılmaya çalışılıyor. Gala Gölü de aynen Longoz ormanları gibi, Trakya'nın yeraltı suyunu tanzim eden, besleyen çok önemli bir doğa parçasıdır. Gala Gölü ile Istrancalar arasında, Trakya'nın en önemli akarsuyu durumunda olan Ergene Nehri var.

Değerli oylarınızla, 22 nci Dönemin başında, Ergene Nehrinin kirliliğinin araştırılmasıyla ilgili bir komisyon kurduk. Komisyonumuz çok güzel çalışmalar yaptı, Meclise raporunu verdi ve raporu, oybirliğiyle kabul ettiniz.

Bunun anlamı bence şudur: Millî irade, Ergene Nehrinin sorun olduğunu görmüş, göstermiş, raporuyla tespit etmiş ve hükümete, bu konuda çözüm üretmesi yolunda da görev vermiştir; ama, maalesef, bugüne kadar, Ergene'yle ilgili, nehir yatağının ıslahı dışında, kirliliği giderme yolunda önemli hiçbir adım atılmamıştır. Trakya Üniversitesinin hazırlamış olduğu Ergene Havza Planı, hâlâ Çevre ve Orman Bakanlığında onay beklemektedir.

Değerli arkadaşlarım, Trakya'da yaşanan sorun, artık basit bir çevre sorunu değildir. Yirmi yıl önce Trakya'ya gelen sanayici, 20 metreden yeraltı suyu kullanıyor ve tesisini işletiyordu. Bugün, yeraltı suyu 300 metreye inmiştir. Bu nüfus yoğunluğu, bu nüfus artışı devam ettiği noktada, eğer ciddî bir önlem alınmazsa, on yıl sonra, Trakya'da, ciddî içmesuyu sıkıntıları ortaya çıkacaktır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Çakır, toparlayabilir misiniz.

Buyurun.

RASİM ÇAKIR (Devamla) - Toparlıyorum Sayın Başkan.

Nasıl, Japonya'da, su, bir kanunla Sular İdaresine bağlanmışsa, Trakya'nın suyunun da bir merkezî idareye bağlanma zorunluluğu vardır. Sorun küçükken daha ucuz ve daha kolay çözülür, sorun büyüdüğünde bunu çözmek mümkün değildir. Trakya'nın, doğal olarak, İstanbul'a verebileceği fazla 1 bardak suyu yoktur. Bu Longoz Projesinin alternatifi de, Lalapaşa Suakacağı Barajı Projesidir. Bu proje hayata geçirilirse, Longoz ormanları kurtulur, hem Trakya sulamasuyuna kavuşur hem de İstanbul içmesuyuna kavuşur.

Değerli arkadaşlarım, konuyla ilgili anlatacağım çok şey var; fakat, gündeminizi daha fazla meşgul etmek istemiyorum ve Ergene ve Trakya'nın çevre sorunlarıyla ilgili bir daha bu Mecliste söz talebinde bulunmayacağım; ama, şunu çok iyi biliniz ki, Trakya halkıyla beraber, bundan sonra, bu sorunların çözülmesi için elimizden gelen her şeyi yapma gayreti içerisinde olacağız. Sayın Çevre Bakanımdan bir aydır randevu talep ediyorum bu sorunları konuşmakla ilgili, Çevre Komisyonu üyesi olarak, maalesef, Sayın Bakanımdan randevu alabilme şansım olmadı. Bize, Çevre ve Orman Bakanlığı birleştirilirken, burada iyi şeyler olacağı söylendi; ama, maalesef, Çevre ve Orman Bakanlığı birleşmedi, Çevre Bakanlığı kapatıldı.

O bakımdan, ben, imza verdiğiniz, oy verdiğiniz, sorun olarak gördüğünüz bu meselenin takipçisi olmaya devam edeceğim; Yüce Meclisimizin de bu noktada hassas olduğunu gayet iyi biliyorum. Bugüne kadar olan desteğinize de teşekkür ediyorum; hepinize sevgi ve saygılarımı sunuyorum. (Alkışlar)

BAŞKAN - Teşekkür ediyorum Sayın Çakır.

Gündemdışı ikinci söz, zeytin üretimi ve tarım sigortası sorunu hakkında söz isteyen Bursa Milletvekili Mustafa Özyurt'a aittir.

Buyurun Sayın Özyurt.

MUSTAFA ÖZYURT (Bursa) - Sayın Başkan, saygıdeğer milletvekili arkadaşlarım; doğa olaylarının üreticimize verdiği zararların bir örneğini, geçtiğimiz günlerde, Malatya milletvekili arkadaşlarım, kayısıya verdiği zararı bütün yönleriyle dile getirdiler.

Bugün, ben de size, Marmara Bölgesinde üretilen zeytin üreticisine doğa olaylarının verdiği zararı dile getirmek istiyorum. Marmara Bölgesinde yaklaşık olarak 52 000 zeytin üreticisi vardır ve her evde 4 kişinin olduğunu varsayacak olursak, yaklaşık olarak 200 000 kişiyi ilgilendiren bir konuyu dile getirmek istiyorum. Tabiî, yalnız üreticiyi dile getirmek değil, hepimizin sofrasında her sabah yediğimiz zeytinden söz etmek istiyorum. Bu yıl yaşanan uzun ve yoğun kış olayının zeytin üreticisine verdiği zararı sizlerle paylaşmak için söz almış bulunuyorum; bu bağlamda, hepinizi en içten saygılarımla selamlamak istiyorum arkadaşlar.

Değerli arkadaşlarım, bilindiği gibi, zeytin hasat mevsimi kış aylarında olur; özellikle kasım, aralık, ocak ve şubat aylarına denk gelmesi nedeniyle kışın en yoğun olduğu, soğuğun en yüksek olduğu döneme rastlar. Bu bakımdan da, zeytinin hem hasat dönemi hem de zeytinin verimli hale gelmesi için geçecek olan zamanda doğa olayları çok önemli şekilde zeytini etkiler. Buna bir örnek verecek olursam; 1991 yılında Erdek, Edincik, Marmara Adası ve Mürefte bölgesinde -burası, yaklaşık olarak Balıkesir ve Tekirdağ'ı kapsamaktadır- karın uzun sürmesi ve yoğun kar yağışından dolayı, yaklaşık olarak, zeytin üretiminin yüzde 70'i zarar görmüş ve bunlar sofralık zeytin niteliğini tamamen kaybetmiş; hepsi yağlık olarak kullanılmıştır.

2000-2001 yılı zeytin toplama döneminde İznik, 2001-2002 döneminde Gemlik ve Mudanya, 2002-2003 hasat döneminde de özellikle Mürefte bölgelerinde, yine, kışın çok uzun sürmesi ve özellikle de dondurucu olayların arka arkaya gelmesinden dolayı zeytin üreticisi çok zarar görmüştür. Bu yıl, yani geçtiğimiz 2003 kış döneminde de, yine, hepimizin yaşadığı gibi, kışın çok uzun sürmesi ve dondurucu günlerin olmasından dolayı özellikle Marmara Bölgesindeki zeytincimizin hemen hemen yüzde 50'si zarar görmüştür. Zaten kıt kanaat geçinen, zar zor geçinen bu üreticimiz bundan nasıl kurtulurum diye çare aramaktadır.

Değerli arkadaşlarım, yaşadığımız modern çağda tabiat olaylarını bırakalım, yağmur böyle yağdı, kar böyle yağdı, soğuk böyle oldu diye bırakalım çiftçimiz başının çaresine baksın dersek, bu, modern çağda en kolay yol olur. Özellikle, Avrupa Birliğine girme sürecinde olduğumuz bugünlerde, sayın hükümetin her beş cümleden birinde "Avrupa Birliği böyle istiyor, Avrupa Birliği böyle dedi" dediği bir dönemden geçiyoruz. Gerçekten, Avrupa Birliği ülkelerinde bütçelerinin büyük bir kısmı tarım üreticisine ayrılır; bizde ise, bildiğiniz gibi, hükümetin böyle bir politikası yoktur. Bize gelince, devlet, doğa olayları karşısında çiftçiyi tek başına bırakmaktadır, başınızın çaresine bakın, ne yaparsanız yapın denilmektedir.

Peki, bunun çaresi yok mu arkadaşlar; var tabiî. Dediğim gibi, modern devletlerde "tarım sigortası" diye bir olay var. Bizde tarım sigortası diye bir olay henüz yerleşmiş değil. Şu anda tarım sigortası için başvuran 62 tane şirket olmasına karşılık, bunlardan yalnız 9'u aktif olarak çalışmaktadır. O bakımdan, tarım sigortası, bizim ülkemizde... Özellikle, zeytin üreticisi için söylüyorum bunu. Bugünlerde şeftali üretimi de bundan çok büyük zarar görmüştür. Bunlara herhangi bir sigorta yapılmamıştır ve başlarının çaresine bakması için gereken neyse, herkes kendi başının çaresine bakmaktadır.

Benim, bu tarım üreticisi, daha doğrusu zeytin üreticisinin bir milletvekili olarak burada söylemek istediğim...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun Sayın Özyurt.

MUSTAFA ÖZYURT (Devamla) - ...hükümetten istediğim, tarım sigortasını bir an önce önümüze getirsin. Parlamentoda her zaman Avrupa Birliği yasalarında desteğimizi isteyen hükümete bu konuda da destek vereceğiz.

Ben, Cumhuriyet Halk Partisi milletvekili olarak söylüyorum; bir an evvel tarım sigortasını getirecek olursa, elimizden geldiğince her türlü desteği vermeye hazırız. İnşallah, bu sorunun çözüldüğü günü görür, yine bu kürsüde sayın hükümete teşekkür ederim.

Bu vesileyle, hepinize çok teşekkür etmek istiyorum. Sağ olun arkadaşlar. (CHP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN -Teşekkür ediyorum Sayın Özyurt.

Gündemdışı konuşmaya Tarım ve Köyişleri Bakanı Sami Güçlü cevap vereceklerdir.

Buyurun Sayın Bakan. (AK Parti sıralarından alkışlar)

TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Bursa Milletvekilimiz Sayın Mustafa Özyurt'un gündemdışı konuşmasına cevap vermek üzere söz aldım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Efendim, sayın milletvekilimiz, Bursa bölgesinde meydana gelen don afetiyle ilgili olarak, özellikle zeytin üreticilerinin uğradığı zarardan bahsettiler. İki gün önce, Kırıkkale ve Yozgat'ta bir başka tabiî afetle karşılaştık. 2004 yılının ilk beş ayında afete maruz kalan il sayımız da 51 olmuştu; bugün itibariyle bu sayı 53'e ulaştı. Dolayısıyla, gerçekten, yoğun tabiî afetlerin yaşandığı bir yıl içerisindeyiz; çiftçilerimiz bu bakımdan büyük sıkıntı içerisindeler. Ben, Sayın Mustafa Özyurt'un, başta bölgesindeki zeytin üreticileri olmak üzere, sebze ve meyve üreticilerinin zararlarıyla ilgili düşüncelerini, daha geniş anlamda, tüm çiftçilerimiz adına alarak, derin üzüntü içerisinde olduğumuzu belirtiyorum ve bir bakıma, içinde bulunduğumuz durumu ifade eden sözlerimi de, ben, defalarca burada tekrar ettiğimi hatırlıyorum.

Evet, gerçekten, kamunun bu hususta yerine getirmesi gereken görevinin, maalesef, üç dört yıllık bir süre içerisinde, arzu edilen şekilde yapılamadığını biliyoruz. 2001 yılından itibaren, kesinleşen tabiî afet zararlarının ödenmesi söz konusu olmamıştır; çünkü, bunun için geçmişte bir fon oluşturulmuş; bu fonların kaldırılmasını müteakip, kanunu yürürlükte olmasına rağmen, maalesef, çiftçilerimize bu ödemeler yapılamamıştır. Aslında, şöyle bir yanlış anlamaya da gidilmektedir: Bir anda, afet sonrasında, tarım teşkilatımız, yöneticilerimiz, bu afet bölgelerine giderek ölçümler yapmakta, tespitler yapmakta, âdeta, çiftçilerimiz, bunun akabinde kendilerinin zararlarını telafi edecek bir uygulamanın geleceğini de düşünmektedirler; ama, maalesef, bu husus, bir müddet sonra, buradaki hayal kırıklığını da artırmaktadır; yani, bu işin hakikat tarafı böyledir.

Yapılabilen ise, hepinizin bildiği gibi -daha önce de defalara söyledim- çok sınırlı şeylerdir. Sosyal Yardımlaşma Fonundan, Acil Destek Fonundan, duruma göre, bu bölgelere yardımlar yapılmış; ancak, bunlar, toplam zararın çok cüzi bir kısmını oluşturmuştur. Dolayısıyla, derde derman bir çözüm yoktur.

Şimdi, dolu afetinden dolayı benzer sıkıntıları çeken Yozgat ve Kırıkkale'deki çiftçilerimize de, bu vesileyle, geçmiş olsun diyorum.

Bugüne kadar yapılan destekler konusunda, doğrudan gelirin erkene alınması, Ziraat Bankası ve tarım kredi borçlarının ve faizlerinin ertelenmesi, primlerin erken ödenmesi gibi tedbirler söz konusu olmuştur.

Sayın Mustafa Özyurt'un belirttiği tedbir, benim de defalarca söylediğim gibi, bugün için getirebileceğimiz en makul çözümdür. Şu anda, Başbakanlık Kanunlar ve Kararlar Genel Müdürlüğündedir. Buraya gelmeden önce aldığım bilgiyi aynen aktarmak istiyorum. Başbakanlık, ilgili tüm kuruluşların görüşlerini toparlamış, alternatif görüşleri iki noktaya indirmiştir. Bunlarla ilgili nihaî bir değerlendirme yapılarak, imzaya açılıp, hükümetin teklifi olarak Meclise intikali söz konusudur.

Ben, bu konuyla ilgili artık daha fazla bir gecikmenin olmayacağı ümidi içinde olduğumu, dolayısıyla, çiftçilerimizin maruz kaldığı tabiî afetlerle ilgili olarak, bundan sonra daha rasyonel işleyen ve bir bakıma, daha modern bir sistemin Türk tarımına ve çiftçisine kazandırılmasına, peşinen, burada belirttikleri gibi, desteklerinden dolayı da teşekkür ediyorum. İnşallah, ahenk içerisinde, çok hızlı bir çalışmayla, kısa sürede, bu kanunu, Türk toplumuna, Türk çiftçisine kazandırırız.

Ben, konuyla ilgili değerlendirmeleriniz ve gündeme taşımanız bakımından gösterdiğiniz ilgiye tekrar teşekkür ediyorum, saygılar sunuyorum. (Alkışlar)

BAŞKAN - Teşekkür ediyorum Sayın Bakan.

Gündemdışı üçüncü söz, Konya İlinde turizm ve Derbent Festivaliyle ilgili söz isteyen, Konya Milletvekili Sayın Ahmet Işık'a aittir.

Buyurun Sayın Işık.

3. - Konya Milletvekili Ahmet Işık'ın, Konya'nın turizm potansiyeli ile Derbent İlçe Festivaline ilişkin gündemdışı konuşması

AHMET IŞIK (Konya) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Konya turizmini anlatmak ve Derbent İlçe Festivalinden bahsetmek üzere gündemdışı söz almış bulunmaktayım; bu vesileyle, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, MÖ 7000 yıllarından başlayıp yerleşim merkezi haline dönüşerek değişik medeniyetlere zemin oluşturmuş Konya, en eski yerleşim merkezleri arasında yer almaktadır. Anadolu Selçuklu Devletinin iki asır başkentliğini yapmış, Osmanlı Devleti zamanında ise cazibe merkezi olma özelliğini korumuş olan ilimiz, günümüz dahil, tüm süreçlerde etkinliğini sürdürmüştür. İlimiz sınırlarındaki Çatalhöyük, dünya platformunda, ilk defa ateşin kullanıldığı, yemek kültürünün başladığı merkez olarak bilinmektedir. MÖ 7 ile 2 nci Asırlar arasında Persler, Büyük İskender, Roma ve Emeviler tarafından da, belli süreçlerde, Konya'da hüküm sürülmüştür. Bizans eyaleti olarak 10 uncu Yüzyıla kadar gelen Konya, 1072 ya da 1074 yılında Türk egemenliğine girmiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; turizmde büyük etkiye ve katkıya sahip ilimizde, Sırçalı Medrese, İnce Minareli Medrese, Alaeddin Camii, Sahip Ata Külliyesi, Karatay Medresesi, Sultan Selim Camii, Karatay Müzesi, Arkeoloji Müzesi, Etnografya Müzesi, Atatürk Müzesi, Sille Aya Elena Kilisesi, Obruk Han, Sadrettin Konevi Camii ve Türbesi, Aziziye Camii, Şemsi Tebrizî Camii ve Türbesi yüzlerce eserden yalnızca bir kısmı olup, tarihî süreçte Konyamız "muhteşem Türk şehri" unvanını da almıştır.

Değerli milletvekilleri, Konya İlimiz 12 nci Asırda ilim ve sanat merkezi haline gelerek dünyada seçkin bir yere kavuşmuş, Kadı Siraceddin Urmemi, Sadrettin Konevi, Şemsi Tebrizî, Muhyiddin Arabî, Mevlânâ Celâleddin Rûmî gibi büyük düşünürler eserlerini Konya'da yazarak dünyaya ışık saçmışlardır. Mevlânâ Celâleddin Rûmî'nin dünya görüşü ve hayat felsefesi, Nasreddin Hoca'nın nükteleri, ibret ve mana dolu cevapları, insanlığın ortak kültürüne büyük katkıda bulunmuştur.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; inanç turizminde Topkapı Sarayından sonra en çok turist alan, şehrimizdeki Mevlânâ Müzesi olup, 2002 yılında yerli ve yabancı toplam ziyaretçi sayısı 1 345 500, 2003 yılında ise 1 238 480 kişi olmuştur. Coğrafyamızda bulunan Kilistra başka bir önemli inanç turizm merkezidir. İsmil, Ilgın ve Köşk Kaplıcalarıyla termal turizmi, Beyşehir, Hadim, Taşkent, Ilgın, Doğanhisar, Hüyük, Seydişehir bölgelerimizde av turizmi ve yayla turizmi, doğal güzelliği ve çevre özelliğiyle Beyşehir Gölü ve Kıreli Havzası alternatif turizm bölgesi olup, her geçen gün yerli ve yabancı birçok insanın ilgisini çekmektedir.

Tarihî ve günün özellikleri dikkate alındığında ilimizin kültür ve cazibe merkezi haline getirilmesi, ayrıca Ilgın Kaplıcasının termal turizm merkezi ilan edilmesi, şehrimiz ve ülkemiz açısından çok büyük önem taşımaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Konya, ülkemizin nüfus olarak 4 üncü, yüzölçümü olarak 1 inci büyük şehri olup 31 ilçesi bulunmaktadır. Konya İlimizdeki 31 ilçeden birisi de Osmanlı belgelerine göre eski adı Tatlarhisarı olan Derbent'tir. 1930 yılında belediyelik, 1990 yılında ise ilçe statüsüne kavuşmuş olan Derbent İlçemiz, 442 kilometrekarelik yüzölçümüne, 10 kilometrekaresi sulanabilen 156 kilometrekarelik araziye, 19 120 nüfusa ve 1 480 metre rakıma sahiptir.

Türkiye genelinde ilçeler dikkate alındığında, millî gelirden en az pay alan ilçelerimizden bir tanesi olan Derbent'in kamu yatırımlarından ve kamu hizmetlerinden yeterince pay alamamış olması ve gelir kaynağı tarım ve hayvancılık olmakla birlikte halkın doğal ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak uğraşı nedeniyle, yaz aylarında Derbentimiz çalışma amaçlı göç vermektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun Sayın Işık.

AHMET IŞIK (Devamla) - Anadolu insanının tüm özelliklerini hamurunda barındıran ilçe insanı, kalkınmayı, kamu yatırımlarından ve kamu hizmetlerinden tatmin edici pay almayı umutla, inançla beklemektedir.

Değerli milletvekilleri, Derbent halkının kısa zamanda sevgisini kazanan genç ve çalışkan Kaymakamı, yine Derbent'in ve Derbentlinin umudu haline gelmiş tecrübeli ve başarılı Belediye Başkanı ve Derbentliler Dayanışma Derneğinin organize ettikleri, Derbent Yaylarında 27 Haziran 2004 tarihinde yapılacak olan geleneksel festivale tüm milletvekillerimizi davet ediyor, Yüce Meclisi, tekrar saygıyla selamlıyorum. (Alkışlar)

BAŞKAN - Teşekkür ediyorum Sayın Işık.

Gündemin "Seçim" kısmına geçiyoruz.

IV. - SEÇİMLER

A) KOMİSYONLARDA AÇIK BULUNAN ÜYELİKLERE SEÇİM

1. - Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonunda açık bulunan üyeliğe seçim

BAŞKAN - Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonunda boş bulunan ve Cumhuriyet Halk Partisi Grubuna düşen 1 üyelik için İstanbul Milletvekili Ersin Arıoğlu aday gösterilmiştir.

Oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmiştir.

B) KOMİSYONLARA ÜYE SEÇİMİ

1. - (10/111, 160, 180) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonuna üye seçimi

BAŞKAN - Çocukları sokağa düşüren nedenler ile sokak çocuklarının sorunlarının araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla, Genel Kurulun 20.4.2004 tarihli 75 inci Birleşiminde kurulan (10/111, 160, 180) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonu üyeliklerine siyasî parti gruplarınca gösterilen adayların listesi bastırılıp sayın üyelere dağıtılmıştır.

Kâtip Üyenin oturduğu yerden okuması hususunu oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Şimdi, listeyi okutup oylarınıza sunacağım:

Çocukları Sokağa Düşüren Nedenler ile Sokak Çocuklarının

Sorunlarının Araştırılarak Alınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi

Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu Üyelikleri Aday Listesi

(10/111, 160, 180)

Adı Soyadı Seçim Çevresi

AK Parti (8)

Recep Garip (Adana)

Reyhan Balandı (Afyon)

Ali İhsan Merdanoğlu (Diyarbakır)

Serpil Yıldız (İzmir)

Avni Doğan (Kahramanmaraş)

Orhan Erdem (Konya)

Öner Ergenç (Siirt)

Cevdet Erdöl (Trabzon)

CHP (4)

N. Gaye Erbatur (Adana)

Cevdet Selvi (Eskişehir)

Güldal Okuducu (İstanbul)

Canan Arıtman (İzmir)

BAŞKAN - Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Gündemin "Kanun Tasarı ve Teklifleri ile Komisyonlardan Gelen Diğer İşler" kısmına geçiyoruz.

Önce, yarım kalan işlerden başlayacağız.

V. - KANUN TASARI VE TEKLİFLERİ İLE KOMİSYONLARDAN

GELEN DİĞER İŞLER

1. - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/521) (S. Sayısı: 146)

2. - Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu (1/523) (S. Sayısı: 152)

BAŞKAN - Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun Tasarısının, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısının ve Çanakkale Milletvekilleri Mehmet Daniş ve İbrahim Köşdere'nin, Gelibolu Yarımadası Tarihî Millî Parkı Kanununa Geçici Bir Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifinin geri alınan maddeleriyle ilgili komisyon raporları henüz gelmediğinden, tasarıların ve teklifin müzakerelerini erteliyoruz.

Kamu Yönetimi Temel Kanunu Tasarısının müzakeresine kaldığımız yerden devam edeceğiz.

4. - Kamu Yönetiminin Temel İlkeleri ve Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun Tasarısı ile İçişleri, Plan ve Bütçe ve Anayasa Komisyonları Raporları (1/731) (S.Sayısı: 349)

BAŞKAN - Komisyon?.. Yok.

Komisyon bulunmadığından, tasarının müzakeresini erteliyoruz.

Tekirdağ Milletvekili Tevfik Ziyaeddin Akbulut ve Yalova Milletvekili Şükrü Önder'in, Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun Teklifi ile Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ve İçişleri Komisyonu raporunun müzakeresine başlıyoruz.

5. - Tekirdağ Milletvekili Tevfik Ziyaeddin Akbulut ve Yalova Milletvekili Şükrü Önder'in; Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun Teklifi ile Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ve İçişleri Komisyonu Raporu (2/295, 1/752) (S. Sayısı: 467) (x)

BAŞKAN - Komisyon?.. Yerinde.

Hükümet?.. Yerinde.

Komisyon raporu 467 sıra sayısıyla bastırılıp dağıtılmıştır.

(x) 467 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir.

Tasarının tümü üzerinde, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz isteyen İzmir Milletvekili Sayın Hakkı Ülkü; buyurun.

Konuşma süreniz 20 dakikadır.

CHP GRUBU ADINA HAKKI ÜLKÜ (İzmir) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun Teklifi ile Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısının geneli üzerinde Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunmaktayım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Görüşmekte olduğumuz tasarı, devlet-toplum ilişkilerini doğrudan belirleyen bir konudur. Devlet tarif edilirken, kısaca "meşru güç kullanma tekeli" olarak tanımlanır. Toplumsal barışın korunması için, sadece devlet güç kullanır. Devlet, bu yetkisini kimseyle paylaşmaz ve paylaşamaz. Devletin en temel görevlerinden biri, tüm yurttaşlarını aynı şemsiye altında korumaktır ve bunun için gerekli olan önlemleri almakla yükümlüdür. Güvenlik topluma eşit şekilde sunulur ve herkes eşit oranda yararlanır; ama, tasarı, bir bakıma, şemsiyeyi bir tarafa bırakarak, pardösü ya da yağmurluklarla korumayı yeterli görmektedir. Gerçi, Grubumuz olumlu oy verecektir bu tasarıya; ama, şunları da söylemeden geçemeyeceğiz:

Adına 2495 sayılı Yasa dediğimiz bu yasa, 1981 yılında, stratejik öneme sahip kurum ve kuruluşların güvenliğinin daha sıkı bir biçimde, lokal güvenlik teşkilatı tarafından sağlanması hususunu Türk idare hukukuna sokmuştur. Böylece, Bakanlar Kurulunun belirlemiş olduğu bazı kurum ve kuruluşlar için kendi bünyelerinde güvenlik teşkilatı kurmaları zorunlu tutulmuş ve ilgili birimler kurulmuştur; ancak, 1989 yılından itibaren, dünyada yaşanan malum gelişmeler güvenlik nosyonunda değişiklik yaratmış, güvenlik hizmeti piyasadan temin edilebilir hale gelmiştir.

Özel güvenlik sektörü, 1990'lı yılların başlangıcından itibaren dünyada çığ gibi büyüyerek yılda aşağı yukarı 100 milyar dolarlık bir hacme ulaşmıştır. Türkiye'de özel güvenlik, 1990'lı yıllardan itibaren anlam değiştirmiş ve büyük ölçüde de özelleşmiştir. Yasası olmadan yönetmelikler aracılığıyla özel güvenlik hizmeti veren şirketler alabildiğine fazlalaşmıştır. Bugün, hâlâ, özel güvenlik hizmeti veren şirketlerin yasal bir zemini de yoktur. Şu anda görüşmekte olduğumuz yasa tasarısı, fiilî durumun yarattığı bu yasal boşluğu doldurabilmek için hazırlanmış bir yasa tasarısıdır. Güvenlik teşkilatlarının kurulması yerine, özel güvenlik şirketlerinden hizmet alınması bu yasa tasarısına göre, âdeta, âdet haline getirilmektedir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu kanun tasarısının amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyetteki özel güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlemektir; oysa, bu kanun tasarısı, kamu güvenliğini ikame edici mahiyettedir; yapmakla yükümlü olduğu görev ve kullandığı yetkiler ile özel güvenlik şirketlerinin yapacağı görevler ve kullanacağı yetkiler kimi yerlerle örtüşmektedir.

Genel anlayışla ilgili olarak, suçu oluşundan evvel önleyici tedbirler almak, polisin görevleri arasındadır; teklife göre, özel güvenlik görevlileri de korudukları yerlerde bu yetkiyi kullanmaktadırlar. Polis, sinema, tiyatro gibi yerlerde, toplu çıkışlarda suçların oluşmasını önler ve bunun dışındaki zabıta hizmetlerini görür; bu görev de, özel güvenlik tarafından yerine getirilecektir. Böylece, önleyici nitelikteki özel kolluk görevleri de, özel güvenlik görevlileri tarafından yerine getirilebilecektir.

Madde 7'nin (g) bendinde "suç teşkil etmemekle birlikte tehlike doğurabilecek eşyayı emanete alma" (i) bendinde de "kişinin vücudu ve sağlığı bakımından mevcut bir tehlikeden korunması amacıyla yakalama" denilmekte; Emniyetin web sitesinde de, cumhuriyetimizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün şu sözleri yer almaktadır: "Devletin görevlerinin başında, ülke içerisinde güvenlik, adalet ve huzurun önemli bir yeri vardır." Bu görevler, devletin, bazı yetkilere ve bunu sağlayacak -vatandaşın kişi olarak yapamayacağı- kuvvetlere sahip olmasını gerektirir; hatta, vatandaşların kısmen bile olsa yapmaya kalkmaları uygun değildir, o zaman anarşi doğar, devlet otoritesi olmaz.

Kamu kurum ve kuruluşlarının kendi bünyelerinde özel güvenlik personeli görevlendirmeleri halinde, bunların bağlı oldukları statü ve özlük hakları belirtilmemiştir; oysa, bu konu tasarıda vardı, galiba unutuldu; bu da, tasarının, özel güvenlik hizmetlerinin, kurum ve kuruluşlarca kendi bünyelerinde oluşturulmasını değil, dışarıdan hizmet alımı şeklinde sağlanmasını, yani, bir nevi dayıbaşılığı amaçladığını göstermektedir.

Görüşmekte olduğumuz tasarının gerekçesinde ve hükümet yetkilileri tarafından yapılan açıklamalarda, 2495 sayılı mevcut Kanunun, özel güvenlik şirketlerinin bu alandaki faaliyetlerine izin vermediği; ancak, özel güvenlik hizmeti veren şirketlerin fiilen çalıştığı ve bunlara ilişkin denetimlerin ve yaptırımların yetersiz kaldığı belirtilmektedir. Bu kanun yürürlüğe girdiği takdirde kişi ve kuruluşların, hem özel güvenliklerini sağlayabileceklerini hem de devletin bu konuda belirleyici olmaktan çıkıp, kişilerin ihtiyaç ve taleplerine bağlı olacağını iddia etmektedirler. Bu ek güvenlik isteyen kişi ve kuruluşlara bu imkânı tanıyarak ve buna ek olarak binlerce insana iş olanağı sağlanarak, daha fazla huzur ve güven içinde yaşayacağımız da bu yasa tasarısında savunulmaktadır. Güvenlik hizmetlerinin ihtiyaç ve talepler sonucunda piyasadan temin edilmesi, serbest piyasa ekonomisi kuralları içerisinde, ilk bakışta kendi içerisinde tutarlı görünmektedir. Buna göre "güvenlik hizmeti, her mal ve hizmet gibi serbestçe piyasada alınıp satılabilir" denilmekte -buraya kadar anlaşılmayan herhangi bir husus olmadığı da bilinmektedir- ancak, bu noktadan sonra "güvenlik tuzağı" diyebileceğimiz ya da "güvenlik paradoksu" diyebileceğimiz bir hususa geliyoruz. Güvenlik ihtiyacı ne kadar artarsa, doğal olarak güvenlik maliyetleri de o kadar artacaktır. Güvenlik maliyetlerinin artışı üretim maliyetlerinin de artışı olacaktır. Bugün, Amerika Birleşik Devletlerinde özel güvenlik için yılda 50 milyar dolara yakın bir para harcanmaktadır. Güvenlik ihtiyacı azalmamakta, aksine daha da artan oranda yükselmekte, bireylere de ekyük getirmektedir. Serbest piyasa fikrinden hareketle, devletin, güvenlik hizmetini piyasaya bırakması gerektiği fikri, bireylere toplumda daha fazla maliyet yükleyecek, ileride, belki de üretimin maliyet hesaplamasında vazgeçilmez bir unsur olacaktır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tasarının gerekçesinde bazı zayıf halkaların da olduğu görülmektedir. Kurulan özel güvenlik şirketlerinin, özel alanı dışında da yetkilerini kullanmaları. Bu durumda, temel hak ve özgürlükler saldırıya uğramaktadır. Diyebilirsiniz ki, tasarıda ceza yaptırımları var; ama, hak ve özgürlükler bakımından önemli olan uygulamadır.

İkincisi, teklifte, devletin mekanizmasının etkili biçimde yer almamasıdır. Uygulamada, az sayıda memur ve en alt rütbede amirler eliyle denetim yapılmaya çalışılıyor. Son derece saygın bir özel güvenlik sistemi getirilecekse, mutlaka, denetim örgütünün yasaya ayrıntılı olarak geçmesi gerekir. Teklif, bu konuyu boş bırakmış. İçişleri Bakanlığında böyle bir yapı kurulabilmesi için, yasal bir dayanak gerekir. O yüzden, denetim örgütü yönüyle eksiklik tamamlanmalıdır. Aksi halde, yetersiz denetim, hem kamu haklarını tehdit edebilir hem de üniformalı mafya olarak karşımıza çıkabilir.

Üçüncüsü, bir başka konu, silahlı güvenlik görevlileri konusudur. Toplumsal yaşamda silahlı insan sayısını en az düzeye indirmek, toplumsal barışın sağlanması ve suçların önlenmesi bakımından bireysel silahsızlanmayı sağlamak amaç olmalıdır. Bu bakımdan, valilerin, silahlı özel güvenlik görevlisi izni verirken, güvenlik yönünden zorunluluk bulunması koşulunu aramaları gerekir. Uygun bulmak yetmez, zorunluluk aranmalıdır.

Dördüncüsü, işçi-işveren ilişkilerinde denge sağlanamamasıdır. Yürürlükten kaldırılan 2495 sayılı Yasa, 12 Eylül koşullarının antidemokratik hükümlerini içeriyordu. Sendika ve dernek üyelikleri çalışanlara yasaklanmıştı. Teklif, yasaklardan söz etmiyor, biçimsel bir eşitlik sağlıyor. Gerçekte öyle değil; çünkü, özel güvenlik emekçilerinin dernek kurma ve üye olma haklarını, yine, bir 12 Eylül yasası olan 2908 sayılı Dernekler Kanunu 4 üncü maddesinin birinci bendinde yasaklıyor. 2495 sayılı Yasayı yürürlükten kaldırmakla, emekçileri dernek hakkına kavuşturmuş olmuyorsunuz.

Yine, kamuda çalışan güvenlikçilerin sendika üyesi olması 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Kanununun 15 inci maddesi (j) bendinde yasaklanmıştır. Bu teklif, emekçilere sendika özgürlüğü de getirmiyor; oysa, işverenlerin hem derneği hem de sendikaları var. İşveren Derneği ve TÜSİAD üyeleri, gerek komisyon gerekse altkomisyon toplantısına katıldılar; ama, emekçiler, ne yazık ki, yoktu.

2908 sayılı Dernekler Yasasıyla, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Yasasında da yasakların kaldırılması yönünde değişiklik yapılması, bu amaçla teklife hüküm konulması, demokratik hukuk devleti ilkeleri bakımından zorunludur.

Beşinci olarak, güvenlik cihazları konusuna değineceğim. Bu cihazların bir standardı yok ve tümü de ithal edilmekte. Teklifte, güvenlik cihazları standardından hiç söz edilmiyor. Türkiye'nin bilimsel ve teknolojik birikimi bu cihazların üretilmesini gerçekleştirebilir. Öyleyse, ülkemizi, bir ithalat cenneti ve güvenlik alanını da standardı bulunmayan cihazlar çöplüğü haline gelmekten korumalıyız.

Teklifte, Türkiye'nin güvenlik cihazları ihracatçısı haline getirilebilmesine yönelik kurallara gereksinim de duyuyoruz ayrıca.

Altıncı ve son olarak, yaşamsal önemde bir tehlikeye dikkat çekmek istiyorum. Özel güvenlik konusu, pimi çekilmiş bir el bombası gibi Türkiye'nin kucağında bulunmaktadır. Basına intikal ettiği kadarıyla, Türkiye'deki bir güvenlik şirketi, emekli asker ve polislerden paralı asker toplayarak, Irak'ta, işgalci ABD ve müttefiklerinin hizmetinde çalıştırmaktadır. 1 Nisan 2004 tarihli Milliyet Gazetesi, bu kişilere ayda 15 000 dolar verildiğinden bahsetmektedir. Aynı tarihli İhlas Haber Ajansı "Türk lejyonerler Irak'ta" haberini geçti. 9 Nisan 2004 tarihli TRT bülteninde, Irak işgalindeki paralı askerler ve özel askerî şirketlerin faaliyetlerinden bahsedildi. Türk Ceza Kanununun 124 ve 148 inci maddeleri, asker toplama eylemini, devletin şahsiyetine karşı suç sayarak cezalandırmaktadır. Olay kamuoyuna yansımıştır; ama, basında açıkça adı ve soyadı geçen özel güvenlik şirketi yöneticileri hakkında kamu davası açıldığını duymadık. Türk Ceza Kanununa göre, yabancıların hizmetinde savaşmak amacıyla asker toplamak, hükümetin onayı bulunmadıkça suçtur. Hükümet, yurtiçinden bazı vatandaşlarımızın paralı asker olarak emperyalistler safında yer almasına onay vermekte midir acaba diye sormak lazım. Irak'a asker göndermeyi reddeden Parlamentoya karşı, birileri, siz tezkereyi kabul etmezseniz, biz de Irak'a paralı asker göndeririz, savaşa öyle katılırız mesajını mı veriyor?

Türkiye, dünya dışpolitikasının yoğunlaştığı coğrafyada bir istikrar adası olmak istiyor; Türkiye Büyük Millet Meclisinin iradesi de bu yöndedir. O halde, sadece Türk hukukunun herkese tanıdığı hakları kullanmak üzere kurulması öngörülen özel güvenlik şirketlerinin dışpolitika, istihbarat, askerlik gibi devletin olmazsa olmaz alanlarına girmeleri kesinlikle ama kesinlikle önlenmelidir.

Özel güvenlik şirketlerinin katılacakları yurtdışı ihaleler, yurtdışında üstlenecekleri güvenlik hizmetleri konusu teklifte boş bırakılmıştır. Bu boşluk, Türkiye Büyük Millet Meclisinin iradesi dışında savaş tehlikesiyle karşı karşıya getirilebilecek niteliktedir. Aksi halde, savaş ilan etme yetkisini Türkiye Büyük Millet Meclisine veren Anayasa askıya alınmış olacaktır. Hükümetin ve İktidar Partisinin böyle kötü niyetli bir komploya katıldıklarını hiçbir zaman düşünmek bile istemiyorum. Tezkere oylamasındaki gibi, Yüce Meclisin yasama yetkisine ve ulusun kaderine sahip çıkması için, teklifin önerilerimiz doğrultusunda yeniden yazılması yerinde olur diye düşünüyorum

Değerli arkadaşlar, şimdi, şöyle bir soru da sorulabilir veya kendimize sorabiliriz hiç değilse: Özel güvenlik istihdamı bize ne fayda getirecektir? Bu ölçüde bir hizmetin piyasada sunulması, sonuç olarak, piyasaya aşırı bir yük getirecek kişi hak ve hürriyetlerinin kısıtlanmasına neden olacaktır ve teklifin arkasından gelecek olan dedektiflik yasası da çıkarsa, işte, o zaman farklı şeylerle karşılaşacağımızı söyleyebiliriz.

Bakın, hepimizin dikkatini çekmiştir; geçen hafta Ankara Ticaret Odasının yayımlamış olduğu "Türkiye'de Mafyalaşma" isimli bir rapor var. Bu rapora göre, ülkede 100'e yakın alanda faaliyet gösteren mafya örgütü var. Bunlar, ülke bütçesinin, aşağı yukarı, dörtte 1'ine denk düşen -ki, 60 milyar dolar olduğu söyleniyor- bir paraya hükmetmektedirler. Bu da gösteriyor ki, küreselleşmenin sonuçlarından belki de en önemlisi, bizim gibi ülkelerde mafyalaşmaya giden yolun açılmasıdır; çünkü, kamunun giderek zayıflatılmasıyla koruma ihtiyacı da zaten ortadan kalkmaktadır. Bu duruma göre, özel kişilerin veya özel sektörün veya şirketlerin, holdinglerin korunması daha önemlidir artık.

Bu taslak hazırlanırken, önce geçmiş dönem komisyonlarından, çeşitli ülkelerdeki uygulamalardan esinlenerek hazırlanmaya çalışılmıştır; ancak, son anda, sadece bir işveren kuruluşunun hazırladığı bir taslak haline dönüşmüştür. Yani, Danıştaya sorulacağı yerde, çalışanlara sorulacağı yerde sadece bir işveren örgütüne sorularak hazırlanan taslakta, tabiî ki, doğal olarak böyle aksaklıklar çıkacaktır.

Bu yasayı sağlıklı yapamazsak, özel güvenlik birimlerinin, önce çetelere daha sonra çapulcu ordularına sonra da ülke yönetimine hâkim olmaya çalışacak olan mafya örgütlerine ya da bir başka deyimle, korku imparatorluklarına dönüşmesi kaçınılmazdır.

Kolombiya bu anlamda en çarpıcı örnektir. Nikaragua'yı da mahveden bunlardır. Türkiye'de de epey yol alanlar yine bunlardır, en somut ve en yaygın örnek de, yakın zamanda ortaya çıkmış olan Susurluk olayıdır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; İtalya, özellikle Sicilya, mafyalaşmanın âdeta doğum yeridir. Orada olan bitenleri, filmlere çok konu olması nedeniyle, aşağı yukarı hepimiz bilmekteyiz. Yakın tarihi taşıdığı için, bu yasa taslağı hazırlanırken esinlenildiğini bildiğim için ve idarî yapımızı onlardan aldığımız için, isterseniz Fransa'yla karşılaştırmalar yapalım.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Ülkü, toparlayabilir misiniz.

HAKKI ÜLKÜ (Devamla) - Sayın Başkan, şahıs adına konuşma hakkını da ben alacağımdan; o süreyi de eklerseniz...

BAŞKAN - Şahsınız adına talebiniz yok Sayın Ülkü.

HAKKI ÜLKÜ (Devamla) - Fransa'yla karşılaştırmalar yaptığımızda... Buna geçmeden önce, bir nevi Susurluk'un devamı niteliğinde sayabileceğimiz, kendilerine "ülkücü mafya" denilen grupların Paris banliyölerinde neler yaptıklarını da hatırlamak gerekir. Bu konuda bir Fransız yazarın yazdığı "Kurtlar İmparatorluğu" adlı kitabı okumanızı tavsiye ederim. Gerçi, Fransızların yaşam biçimleri, refah düzeyleri, kültürel düzeyleri ile bizim yaşam biçimimiz ve kültürel değerlerimiz pek uymaz; ama, olsun, biz uydururuz!..

Bakın, geçmişte, 12 Mart döneminde Fransa'da bulunduğumda, Fransızlarla olan farklılığımızı, yaşadığım bir olayla, örnek olsun diye size anlatmak istiyorum. Fransızlar farklıdır, bizler farklıyız; onların toplumsal yapısı farklıdır, bizlerinki farklı. Fransa'da bir dokuma fabrikasında dokumacı olarak çalıştığım yıllarda, benim masuracım, Fransız işçi, müsaade istemek için, bana bakıp, el kol hareketleri yapıp, kolunu kıvırarak, yumruğunu da havaya kaldırarak, bana doğru yöneldiğinde, ben Fransızın üzerine yürüdüm. Başka arkadaş, bizi takip ederek, bu durumu gördüğünden dolayı bizi ayırdı ve bana dedi ki: "Fransızlarda, öylesine bir hareket, ben bir yere gidiyorum anlamını taşır." Oysa, Türkiye'de böylesine bir hareket, ben birisini dövmeye gidiyorum ya da sana bilmem neyi gösteririm demektir. Dolayısıyla, iki kültür arasındaki farklılığı bu çarpıcı örnekle belirtmek gerekir diye düşünüyorum; ama, yine, özel güvenlik anlamında araştırma yaptığımızda...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Ülkü, AK Parti Grubunun söz talebi var. AK Parti Grubu konuşmadan, size şahsınız adına söz vermemiz söz konusu değil; ayrıca, sizin talep etmeniz gerekir.

HAKKI ÜLKÜ (Devamla) - Grup Başkanvekilimizin talebi var efendim.

BAŞKAN - Sayın Ülkü, anladım. AK Parti Grubunun söz talebi var, AK Parti Grubu konuşacak, sonra siz konuşacaksınız.

HAKKI ÜLKÜ (Devamla) - Sayın Başkan, 2 dakika müsaade ederseniz, bitiriyordum zaten.

BAŞKAN - Sayın Ülkü, usul bu, Tüzüğe uymak zorundayız.

Buyurun yerinize Sayın Ülkü.

AK Parti Grubu adına, söz isteyen, Yalova Milletvekili Sayın Şükrü Önder; buyurun. (AK Parti sıralarından alkışlar)

AK PARTİ GRUBU ADINA ŞÜKRÜ ÖNDER (Yalova) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 467 sıra sayılı Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanmasına Dair Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Tasarı ve teklifimizle ilgili konuda Grubum adına söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisinizi şahsım ve Grubum adına saygıyla selamlıyorum.

Az evvel, Cumhuriyet Halk Partisinin Değerli Milletvekili Sayın Hakkı Ülkü Bey gerçekten bazı çarpıcı şeyler söyledi; ancak, hemen şunu ifade etmeliyim ki, kendisiyle hem İçişleri Komisyonunda hem altkomisyonda birlikte çalıştık. Özellikle altkomisyonda beraber olduğumuz zamanlarda bu endişelerini dile getirdiğinde, kendisine, yaptığımız işler hakkında bilgi vermek suretiyle karşılıklı bilgi alışverişi sonucu bu meraklarını veyahut da bu endişelerini giderdiğimizi zannediyorum.

Saygıdeğer milletvekilleri, özel güvenlik teşkilatı nedir, nasıl doğmuştur, nerede başlamıştır; çok kısa ve öz olarak sizi bilgilendirmek istiyorum.

Şüphesiz ki, bilinen bir şey, insanların, varoluşlarından bu yana kendi güvenliklerini sağlama içgüdüsü daima önplanda gelmiştir. İlkel insanlar gerekli silahlarla veyahut da yaşadıkları yerin çevresine birtakım fizikî engeller koymak suretiyle bu güvenliklerini sağlama cihetine gitmişlerdir. Modern devletlerde bu işler resmî güvenlik güçleri tarafından yapılmıştır.

Özel güvenlik teşkilatı, polisiye hizmetlerin yeterli olmadığı veyahut da araç gereç ve malzemenin yeterli olmadığı yerde devreye girmiştir. Bilhassa, Amerika Birleşik Devletlerinde, Birinci Cihan Harbinden önce ve Birinci Cihan Harbinde, gelişen teknoloji sonucu özellikle demiryolları ağlarının gelişmesi bu özel güvenlik teşkilatlarının kurulmasına vesile olmuştur; çünkü, mevcut polis teşkilatı yetmeyince, çok uzun mesafelerde devam eden demiryollarının korunması, kollanması konusunda özel şahıslara görev verilmeye başlanılmış ve bu şekilde bunun temeli atılmıştır. Bugün Amerika Birleşik Devletlerinde 1 800 000 kişi özel güvenlik teşkilatı personeli olarak görev yapmaktadır; bu sayı, resmî polis teşkilatının 3 katıdır.

Doğal olarak, bu alanda verilen hizmetlerin kalitesini artırmak için çeşitli dernekler kurulmuştur. Bu dernekler, daha sonra, sadece demiryolu taşımacılığının ötesinde, kişilerin korunmasına, taşınabilir mallar ve gayrimenkullerin korunması, nakil esnasında para ve kıymetli malların korunması, spor müsabakaları, sahne gösterileri, fuar ve her türlü sosyal etkinliklerde koruma tedbirlerinin alınması, sivil havacılık güvenliğinin sağlanması, liman güvenliğinin sağlanması, güvenlik sistemlerinin kurulması, bakım ve yönetimi gibi çeşitli dallarda faaliyet alanlarını genişletmişlerdir ve özel güvenlik teşkilatı gün be gün güçlenmiştir.

Bugün, ülkemizde 11 745 şirket vardır ve 106 940 kişi bu şirketlerde görev yapmaktadır. Bu şirketler, kamu kurum ve kuruluşlarına ait şirketlerdir.

Az evvel Sayın Ülkü'nün de ifade ettiği gibi, 1990'lı yıllardan itibaren, özel güvenlik şirketi adı altında, ancak, hiçbir yasal dayanağı bulunmayan birtakım şirketler kurulmak suretiyle, bu güvenlik hizmetleri verilmeye çalışılmıştır. Bugün, bu tür şirketlerde 50 000 kişinin görev yaptığı tahmin edilmektedir.

Bizim yapmak istediğimiz, gayrikanunî bir şekilde kayıtdışı çalışan bu şirketlerin ve kayıtdışı olan bu personelin hepsinin kayıt altına alınmasıdır.

Hükümetimizden gelen tasarı değerlendirilmiş; ancak, 2495 sayılı Kanunun genel mantığı korunarak bu tasarıda istediğimiz değişikliğin yapılmayacağı konusu gündeme gelince, yeni bir teklif hazırlanmıştır. Hazırladığımız teklif de, son derece şeffaftır, katılımcıdır, demokratiktir ve çoğulcu bir düşünceyle meydana getirilmiştir.

Bilhassa, özel güvenlik ve kamu güvenliği arasında ayırım yapılmakta, özel güvenlik hizmetleri özel alana bırakılmakta ya da özelleştirilmektedir.

Özel koruma isteyen özel kişilerin korunması, bu kişilerin talebine bağlı hale getirilmektedir.

Kıymetli eşya, para nakli ve taşınabilir malların korunması sağlanmaktadır.

Özel güvenlik görevlilerinin üçüncü kişilere verecekleri zararların tazmini amacıyla malî sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu getirilmektedir.

Yine, özel güvenlik şirketinde çalışacak kişilere çeşitli sorumluluklar getirilmekte, en önemlisi, bu görevlilerin eğitime tabi tutulmalarını zorunlu kılmaktadır.

Özel güvenlik şirketi kurucusu ve yöneticisi olacaklarda, sadece hizmetin özelliğinin gerektirdiği nitelikler aranmakta, belirli meslek gruplarına ayrıcalık tanınmamaktadır.

Yabancı sermayeyi sınırlayan hükümler kaldırılmakta ve bu konuda, sadece, genel ilke olan mütekabiliyet ilkesine yer verilmektedir.

Özel güvenlik şirketlerinin güvenlik boyutunda bulunması dolayısıyla, şirketler İçişleri Bakanlığı tarafından titizlikle denetlenecektir. Yasadışılıkların önlenmesi için, suçun ağırlığına göre adlî ve idarî para cezaları öngörülmüştür.

Teklifte, özel güvenlik görevlilerinin, eğitim ve öğretim kurumlarında, sağlık tesislerinde, talih oyunları işletmelerinde, içkili yerlerde, özel toplantılar ve spor müsabakalarında, sahne gösterileri ve benzeri etkinliklerde silahlı görev yapmaları yasaklanmıştır.

Kurulacak özel güvenlik komisyonuna ticaret odası başkanlığının, sanayi odası başkanlığının üye olarak katılımı yanında, özel güvenlik izni verilmesi ya da bu uygulamanın kaldırılması için başvuran kişi ya da kuruluşun temsilcisinin ilgili toplantıya üye olarak katılımı sağlanarak, şeffaf ve demokratik bir ortam amaçlanmıştır.

Saygıdeğer milletvekilleri, az evvel konuşmacı arkadaşımızın ifade ettiği bazı hususlardaki endişesini, yine sizlerle paylaşmak istiyorum. Tabiî ki, devlet asayişten sorumludur. Anayasanın 5 inci maddesinde, devletin, vatandaşın can güvenliğini ve vücut sağlığını sağlamakla yükümlü olduğu açık bir dille belirtilmiştir. İllerde bu işlem yapılırken, ayrıca, ilin asayişinden birinci derecede sorumlu olan mülkî amirin, vali veya kaymakamın 5442 sayılı İller İdaresi Kanununa göre bu hakları ve yükümlülükleri saklıdır, birinci derecede sorumludur ve hazırladığımız teklifte vali veya kaymakam denetlemekle yükümlüdür; alınan tedbirlerin yeterli olmadığı yerde gerekli tedbirleri almakla veyahut da mevcut güvenlik kuvvetleriyle alınan tedbirleri takviye etmek suretiyle asayişi sağlamakla yükümlüdür.