1. – Iğdır Milletvekili Ali Güner’in, sınır ticaretine ilişkin gündemdışı konuşması ve Devlet Bakanı Tunca Toskay’ın cevabı

2. – Bingöl Milletvekili Mahfuz Güler’in, yapımı sürdürülen Bingöl Havaalanının tamamlanmasına ilişkin gündemdışı konuşması

3. – Trabzon Milletvekili Ali Kemal Başaran’ın, fındık üreticilerinin sorunları ile alınması gereken önlemlere ilişkin gündemdışı konuşması

1. – Kayseri Milletvekili Salih Kapusuz ve 20 arkadaşının, ücretlilerin durumunun araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/114)

2. – Afyon Milletvekili Halil İbrahim Özsoy ve 20 arkadaşının, jeotermal enerji kaynaklarının değerlendirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/115)

1. – Erzincan Milletvekili Tevhit Karakaya’nın (6/333) esas numaralı sözlü sorusunu geri aldığına ilişkin önergesi (4/88)

2. – Bursa Milletvekili Ertuğrul Yalçınbayır’ın (6/348) esas numaralı sözlü sorusunu geri aldığına ilişkin önergesi (4/89)

3. – Muğla Milletvekili Fikret Uzunhasan’ın (6/258) esas numaralı sözlü sorusunu geri aldığına ilişkin önergesi (4/87)

4. – Romanya Milletvekilleri Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Victor Boştinaru’nun, TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı sıfatıyla Kâmran İnan’ı davetine icabet edilmesine ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/437)

5. – KKTC Cumhuriyet Meclisi Başkanı Ertuğrul Hasipoğlu’nun, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu üyelerinden oluşan parlamento heyetini davetine icabet edilmesine ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/438)

6. – Devlet Bakanı Ramazan Mirzaoğlu’nun, bir heyetle birlikte, 11-20 Aralık 1999 tarihlerinde Çad ve Sudan’a yaptıkları resmî ziyarete iştirak etmeleri uygun görülmüş olan milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/439)

8. – Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in, bir heyetle birlikte, 6-7 Aralık 1999 tarihlerinde Bosna-Hersek’e yaptıkları resmî ziyarete iştirak etmeleri uygun görülmüş olan milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/441)

9. – Başbakan Bülent Ecevit’in, bir heyetle birlikte, 4-6 Kasım 1999 tarihlerinde Rusya Federasyonuna yaptıkları resmî ziyarete iştirak etmeleri uygun görülmüş olan milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/442)

1. – Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/186) (S. Sayısı : 234)

2. – Sivas Milletvekili Temel Karamollaoğlu’nun Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/187) (S. Sayısı : 235)

3. – Manisa Milletvekilleri Rıza Akçalı ve Mehmet Necati Çetinkaya ile Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan’ın Yasama Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporları (3/188) (S. Sayısı : 236)

4. – Sinop Milletvekili Kadir Bozkurt’un Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/189) (S. Sayısı : 237)

5. – Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/190) (S. Sayısı : 238)

6. – İstanbul Milletvekili Mehmet Ali Şahin’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/191) (S. Sayısı : 239)

7. – Adana Milletvekili Mehmet Halit Dağlı’nın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve AdaletKomisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/192) (S. Sayısı : 240)

8. – Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/196) (S. Sayısı : 241)

9. – Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/197) (S. Sayısı : 242)

10. – Bartın Milletvekili Zeki Çakan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Gerek Bulunmadığı Hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/198) (S. Sayısı : 243)

11. – Siirt Milletvekili Nizamettin Sevgili ve 4 arkadaşının, Sosyal Güvenlikle İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun Teklifi ve Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (2/368) (S. Sayısı : 297)

12. – Gelibolu Yarımadası Tarihî Millî Parkı Kanunu Tasarısı ve Tarım, Orman ve Köyişleri ve Plan ve Bütçe Komisyonları Raporları (1/392) (S. Sayısı : 186)

1. – Adalet Komisyonunda açık bulunan üyeliğe seçim

2. – Dışişleri Komisyonunda açık bulunan üyeliğe seçim

3. – Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonunda açık bulunan üyeliklere seçim

1. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Samsun SSKHastanesinin sağlık personeli ihtiyacına ve yeni hastane binasının ihalesine ilişkin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanından sözlü soru önergesi ve Devlet Bakanı Edip Safder Gaydalı’nın cevabı (6/218)

2. – Konya Milletvekili Veysel Candan’ın, borsa şirketlerinden Kepez Elektriğin yaptığı işlemlere ilişkin Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısından sözlü soru önergesi ve Devlet Bakanı Edip Safder Gaydalı’nın cevabı (6/219)

3. – Konya Milletvekili Veysel Candan’ın, borsada yasadışı işlemler yaptığı iddia edilen iki firmaya ilişkin Devlet Bakanından (Recep Önal) sözlü soru önergesi (6/220)

4. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, Şanlıurfa İli, Siverek İlçesinde bulunan tarihî eserlerin restorasyonuna ilişkin Kültür Bakanından sözlü soru önergesi (6/224)

6. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, Şanlıurfa İline bağlı bazı köylerin içmesuyu sorununa ilişkin Devlet Bakanından (Mustafa Yılmaz) sözlü soru önergesi (6/226)

7. – Antalya Milletvekili Mehmet Zeki Okudan’ın, Antalya-Çandır Beldesi ve civarında meydana gelen dolu afetinden mağdur olan çiftçilere yardım yapılıp yapılmayacağına ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/230)

8. – İstanbul Milletvekili Ahmet Güzel’in, Emlak Bankasının deprem bölgesinde bulunan bina ve lojmanlarına ilişkin Devlet Bakanından (Sadi Somuncuoğlu) sözlü soru önergesi (6/232)

9. – İstanbul Milletvekili Ahmet Güzel’in, Emlak Bankası Genel Müdürlüğünce yayımlanan bir duyuruya ilişkin Devlet Bakanından (Sadi Somuncuoğlu) sözlü soru önergesi (6/234)

10. – Konya Milletvekili Özkan Öksüz’ün, Konya İlinin sağlık personeli ve hastane ihtiyacına ilişkin Sağlık Bakanından sözlü soru önergesi (6/237)

11. – Hatay Milletvekili Namık Kemal Atahan’ın, demiryolu taşımacılığına ve bakanlık bünyesindeki atamalara ilişkin Ulaştırma Bakanından sözlü soru önergesi (6/241)

12. – Hatay Milletvekili Namık Kemal Atahan’ın, Adana-İskenderun hattına mavi tren konulmasıyla ilgili bir çalışma olup olmadığına ilişkin Ulaştırma Bakanından sözlü soru önergesi (6/242)

13. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, Şanlıurfa’ya bağlı Viranşehir İlçesinin derslik ihtiyacına ilişkin Millî Eğitim Bakanından sözlü soru önergesi (6/243)

14. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, büyük marketlerin kuruluş yerlerine ilişkin Sanayi ve Ticaret Bakanından sözlü soru önergesi (6/246)

15. – Ardahan Milletvekili Saffet Kaya’nın, Ardahan Havaalanı inşaatının ne zaman bitirileceğine ilişkin Ulaştırma Bakanından sözlü soru önergesi (6/248)

16. – Ardahan Milletvekili Saffet Kaya’nın, Ardahan Organize Sanayi Bölgesi Projesine ilişkin Sanayi ve Ticaret Bakanından sözlü soru önergesi (6/249)

17. – Ardahan Milletvekili Saffet Kaya’nın, Ardahan Sevimli Barajı inşaatına ilişkin Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısından sözlü soru önergesi ve Devlet Bakanı Edip Safder Gaydalı’nın cevabı (6/250)

18. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Ladik Devlet Hastanesi Projesine ilişkin Sağlık Bakanından sözlü soru önergesi (6/252)

20. – Karabük Milletvekili Mustafa Eren’in, Karabük Kültür Merkezi Projesine ilişkin Kültür Bakanından sözlü soru önergesi (6/254)

21. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Samsun Vezirköprü ve Havza Meslek Yüksekokulları inşaatlarına ilişkin Millî Eğitim Bakanından sözlü soru önergesi (6/256)

23. – Muğla Milletvekili Fikret Uzunhasan’ın, Yasemin Dalkılıç’ın kırdığı dünya rekoruna TRT’de yer verilmemesine ilişkin Devlet Bakanından (Yüksel Yalova) sözlü soru önergesi (6/258)

24. – Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın, iki basın mensubunun gözaltına alınmasına ilişkin Adalet Bakanından sözlü soru önergesi ve Adalet Bakanı Hikmet Sami Türk’ün cevabı (6/259)

25. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, Şanlıurfa Hilvan’da kamulaştırılan bir caddesinin bedelinin ne zaman ödeneceğine ilişkin Bayındırlık ve İskân Bakanından sözlü soru önergesi (6/260)

26. – Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın, SHÇEK ile ilgili iddialara ilişkin Devlet Bakanından sözlü soru önergesi ve Çevre Bakanı Fevzi Aytekin’in cevabı (6/261)

27. – Bayburt Milletvekili Suat Pamukçu’nun, pancar kotasının kaldırılıp kaldırılmayacağına ilişkin Sanayi ve Ticaret Bakanından sözlü soru önergesi (6/262)

28. – Denizli Milletvekili Salih Erbeyin’in, Denizli Adliye binası inşaatına ilişkin Adalet Bakanından sözlü soru önergesi ve Adalet Bakanı Hikmet Sami Türk’ün cevabı (6/264)

29. – İstanbul Milletvekili Osman Yumakoğulları’nın, 17 Ağustos Marmara depreminden sonra gönderilen yardımların kullanımına ve depremzedelerin konut ihtiyacına ilişkin Başbakandan sözlü soru önergesi (6/265)

30. – Ankara Milletvekili M. Zeki Çelik’in, Ankara Gölbaşı Mogan Gölündeki çevre kirliliğinin önlenmesi için herhangi bir çalışma yapılıp yapılmadığına ilişkin Çevre Bakanından sözlü soru önergesi ve Çevre Bakanı Fevzi Aytekin’in cevabı (6/266)

31. – Ankara Milletvekili M. ZekiÇelik’in, sağlık ocaklarındaki personel açığına ve Ankara Şereflikoçhisar Devlet Hastanesinin uzman doktor ihtiyacına ilişkin Sağlık Bakanından sözlü soru önergesi (6/267)

32. – Ankara Milletvekili M.Zeki Çelik’in Tuz Gölündeki çevre kirliliğinin önlenmesi için herhangi bir çalışma yapılıp, yapılmadığına ilişkin Çevre Bakanından sözlü soru önergesi ve Çevre Bakanı Fevzi Aytekin’in cevabı (6/268)

2. – Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın, pancar üreticilerine uygulanan kotaya ilişkin sorusu ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Hüsnü Yusuf Gökalp’in cevabı (7/1071)

3. – Çorum Milletvekili Vahit Kayırıcı’nın, Karadeniz Yağlı Tohumlar Birliğinin üreticiye olan borçlarına ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı Recep Önal’ın cevabı (7/1100)

TBMMBaşkanvekili Nejat Arseven, Genel Kurulun 2000’li yıllarda da başarılı çalışmalar yapması dileğinde bulundu.

İstanbul Milletvekili Yücel Erdener, tarımsal eğitimin 154’üncü yıldönümünde, tarım mühendisliğinin sorunları ve çözüm önerilerine,

Yozgat Milletvekili Mesut Türker, 2000 yılında Türk Milletinin misyonunun ne olacağına,

İlişkin gündemdışı birer konuşma yaptılar;

Nevşehir Milletvekili Mehmet Elkatmış’ın, çiftçilerin ve özellikle patates üreticilerinin içinde bulundukları sıkıntılar nedeniyle kredi borçlarının ertelenmesine ilişkin gündemdışı konuşmasına da Tarım ve Köyişleri Bakanı Hüsnü Yusuf Gökalp, cevap verdi.

İstanbul Milletvekili Ahmet Güzel ve 48 arkadaşının, 1992 yılında hizmete giren Galata Köprüsünün açılmamasından kaynaklanan sorunların araştırılması amacıyla (10/112),

İstanbul Milletvekili Ali Coşkun ve 19 arkadaşının, İstanbul ve Çanakkale Boğazlarının güvenliği ve deniz kirliliğinin yarattığı çevre sorunları konusunda (10/113),

Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergeleri okundu; önergelerin, gündemdeki yerlerini alacakları ve öngörüşmelerinin, sırası geldiğinde yapılacağı açıklandı.

Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın (6/255),

Şanlıurfa Milletvekili Mustafa Niyazi Yanmaz’ın (6/320),

Şanlıurfa Milletvekili Yahya Akman’ın (6/341),

Bursa Milletvekili Ali Arabacı’nın (6/238),

Esas numaralı sözlü sorularını geri aldıklarına ilişkin önergeleri okundu; sözlü soruların geri verildiği bildirildi.

Kayseri Milletvekili Abdullah Gül’ün (3/170) (S.Sayısı : 222),

Sivas Milletvekili Musa Demirci’nin (3/171) (S. Sayısı : 223),

Malatya Milletvekili Mehmet Recai Kutan’ın (3/172) (S. Sayısı : 224),

İstanbul Milletvekili Aydın Menderes’in (3/173) (S. Sayısı : 225),

Malatya Milletvekili Oğuzhan Asiltürk’ün (3/174) (S. Sayısı : 226),

İstanbul Milletvekili Abdülkadir Aksu’nun (3/175)(S.Sayısı : 227),

Mardin Milletvekili Fehim Adak’ın (3/176) (S. Sayısı : 228),

Ankara Milletvekili Rıza Ulucak’ın (3/177) (S. Sayısı : 229),

Tunceli Milletvekili Kamer Genç’in (3/180)(S. Sayısı : 230),

Sakarya Milletvekili Cevat Ayhan ve Nezir Aydın’ın (3/182) (S. Sayısı : 231),

Manisa Milletvekili Bülent Arınç’ın (3/183)(S.Sayısı 232),

Aydın Milletvekili Yüksel Yalova’nın (3/185) (S. Sayısı : 233),

Yasama dokunulmazlıklarının kaldırılmasına gerek bulunmadığı hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporları okundu; 10 gün içerisinde itiraz edilmediği takdirde raporların kesinleşeceği açıklandı.

Bazı milletvekillerine, başkanlık tezkeresinde belirtilen sebep ve sürelerle izin ve İstanbul Milletvekili Necdet Saruhan’a ödenek ve yolluğunun verilmesine ilişkin Başkanlık tezkereleri kabul edildi.

Tarım ve Köyişleri Bakanı Hüsnü Yusuf Gökalp’in Küba’ya yaptığı resmî ziyarete Gaziantep Milletvekili Ali Özdemir’in,

Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in Ukrayna’ya yaptığı resmî ziyarete İzmir Milletvekili Suat Çağlayan’ın,

Devlet Bakanı Ramazan Mirzaoğlu’nun, Mısır’a yaptığı resmî ziyarete Konya Milletvekili Hasan Kaya’nın da,

İştirak etmelerinin uygun görülmüş olduğuna ilişkin Başbakanlık tezkereleri kabul edildi.

Erzurum Milletvekili Lütfü Esengün’ün, Doğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Teşkilâtının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Teklifi (2/56) ile,

Kocaeli Milletvekili Osman Pepe’nin, Uzunçiftlik Adıyla Bir İlçe Kurulması Hakkında Kanun Teklifinin (2/326)

İçtüzüğün 37 nci maddesine göre doğrudan gündeme alınmalarına ilişkin önergelerinin, yapılan görüşmelerden sonra, kabul edilmedikleri açıklandı.

29.12.1999 tarihli gelen kâğıtlarda yayımlanan ve aynı tarihte bastırılıp dağıtılan, Başbakan Bülent Ecevit ve Bakanlar Kurulu üyeleri hakkındaki (11/1) esas numaralı gensoru önergesinin, gündemin “Özel Gündemde YerAlacak İşler” kısmında yer almasına, görüşmelerinin 18.1.2000 Salı günkü birleşimde yapılmasına ve görüşmelerin bitimine kadar çalışma süresinin uzatılmasına ilişkin Danışma Kurulu önerisi kabul edildi.

Fazilet Partisi Grubu adına, Grup Başkanvekilleri Manisa Milletvekili Bülent Arınç, İstanbul Milletvekili İsmail Kahraman ve Sivas Milletvekili Abdüllatif Şener’in, yanlış ekonomik tercihler ve kararlar sonucunda bazı bankaların Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilmesine neden olacak düzeyde malî sektörde tahribata yol açtıkları iddiasıyla Başbakan Bülent Ecevit ve Bakanlar Kurulu üyeleri hakkında gensoru açılmasına ilişkin önergesinin (11/1) gündeme alınmasının, görüşmeleri takiben istem üzerine yapılan açık oylama sonucu, kabul edilmediği açıklandı.

19 Ocak 2000 Çarşamba günü saat 15.00’te toplanmak üzere, birleşime 19.53’te son verildi.

Nejat Arseven

Başkanvekili

Van Hatay

Kâtip Üye Kâtip Üye

Sözlü Soru Önergeleri

1. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Osmanlının 700 üncü kuruluş yıldönümü nedeniyle Samsun’da bir etkinlik yapılmamasının nedenine ilişkin Kültür Bakanından sözlü soru önergesi (6/470) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

2. – İstanbul Milletvekili Ayşe Nazlı Ilıcak’ın, Hizbullah örgütüne ilişkin İçişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/471) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

3. – İstanbul Milletvekili Ayşe Nazlı Ilıcak’ın, Hizbullah örgütüne karşı yapılan operasyonlara ve faili meçhul cinayetlere ilişkin İçişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/472) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

4. – İstanbul Milletvekili Ayşe Nazlı Ilıcak’ın, gelecek yıllardaki enerji ihtiyacıyla ilgili yapılan tahminlere ilişkin Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısından sözlü soru önergesi (6/473) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

5. – İstanbul Milletvekili Ayşe Nazlı Ilıcak’ın, elektriğin üretim maliyetlerine ve satışına ilişkin Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısından sözlü soru önergesi (6/474) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

6. – İstanbul Milletvekili Ayşe Nazlı Ilıcak’ın, RTÜK Yayın İzleme ve Değerlendirme Dairesine ve yayını durdurulan radyolara ilişkin Devlet Bakanından (Yüksel Yalova) sözlü soru önergesi (6/475) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

7. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, PKK terörüne ilişkin Başbakandan sözlü soru önergesi (6/476) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

8. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Basında Bugün isimli bültene ilişkin Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanından sözlü soru önergesi (6/477) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

9. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, kayıp işadamlarına ve Zehra Vakfı Genel Başkanının kaçırılmasına ilişkin İçişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/478) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

10. – Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın, Ders Araçları Enstitüsünde bazı elemanların işten çıkarılıp yerlerine yeni personel alındığı iddialarına ilişkin Millî Eğitim Bakanından sözlü soru önergesi (6/479) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

2. – Çanakkale Milletvekili Nevfel Şahin’in, 1980 yılından önce öğretmenlikten ayrılanlara ait hizmet belgelerinin arşivlenip arşivlenmediğine ilişkin Millî Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/1261) (Başkanlığa geliş tarihi : 17.1.2000)

2. – Afyon Milletvekili Halil İbrahim Özsoy ve 20 arkadaşının, jeotermal enerji kaynaklarının değerlendirilmesi konusunda Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/115) (Başkanlığa geliş tarihi : 18.1.2000)

BAŞKAN – Değerli milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 49 uncu Birleşimini açıyorum.

Toplantı yetersayısı vardır; görüşmelere başlıyoruz.

Gündemdışı ilk söz, sınır ticaretiyle ilgili olarak söz isteyen Iğdır Milletvekili Sayın Ali Güner’e aittir.

Buyurun Sayın Güner. (FP sıralarından alkışlar)

Süreniz 5 dakikadır.

ALİ GÜNER (Iğdır) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün, sınır ticaretiyle ilgili bazı konuları dile getirmek maksadıyla şahsım adına söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Sınır ticareti konusunda, 1985 yılında, rahmetli Özal döneminde, 85/9113 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla, özellikle doğu ve güneydoğu illerine atfen çıkarılmış bir yönetmelik vardı. Bu sınır ticareti neticesinde hakikaten bölgede ekonomik bir canlanma oldu. zaman içerisinde halk bundan memnun oldu ve bu, 1996 yılına kadar devam etti. Bu süre içerisinde, vatandaş, gelirini giderini ve bütün ihtiyacını bu sınır ticaretine endeksledi; netice olarak, bugüne kadar, 50 000 ile 100 000 arasında kamyon, TIR ve sair araçlar aldı.

ALİ GÜNER (Devamla) – Evet, biz de veriyorduk.

23.12.1998 tarihinde, halkçı dediğimiz Sayın Ecevit Hükümeti baktı ki, doğuda milletin durumu iyidir, durumlar fevkalade iyi gidiyor; o zaman, bir genelgeyle, halkın eskiden beri sınır ticareti yaptığı, günlük -arkadaşlar, günlük- yurt dışına binlerce arabanın giriş çıkış yaptığı ve binlerce ton mazotun girip çıktığı bölgelere kotalar uyguladı; yani, Iğdır Dilucu sınır kapısına bu kadar, Silopi sınır kapısına bu kadar, işte, Ağrı Doğu Beyazıt sınır kapısına bu kadar diye, kotalarla belli bir seviyeye getirdi. Fakat, bu kotalardan biz şunu çıkardık netice olarak: Halkın o güne kadar elde ettiği gelir... Mesela, Nahcivan kapısından günde 1 000 ton ilâ 5 000 ton mazot çıkarken, 1 000 araç giriş çıkış yaparken, şimdi, bunu getirdiler, 250 araca bağladılar. Bu demektir ki, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerindeki halkın elde ettiği gelir 1/4’e, yani yüzde 25’e indirilmiştir. Peki, şunu sormak gerekmez mi...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Sayın Güner, süreniz tamamlandı; lütfen, tamamlayın efendim.

Buyurun.

ALİ GÜNER (Devamla) – Kardeşim, peki, sayıları 50 bin ile 100 bin arasında olan bu araç sahiplerine ne cevap vereceksiniz?

Şimdi, elimizde, Akşam Gazetesinden ve Yeni Şafak’tan kupürler var. Özellikle, sınır bölgelerine ikinci bir darbe olarak, bir ilin yılda tükettiği mazot miktarının yarısı kadar, bütün doğu ve güneydoğu illerine tahsis yapmışlardır. Şu anda, Sayın Keçeciler’den şunu sormak istiyorum: Sayın Özal’ın çıkardığı bu yönetmelik varken, siz, doğu ve güneydoğu halkına neden bu hakareti yapıyorsunuz? Rahmetli Özal’ın açtığı kapıyı, acaba, kim size kapattırıyor? Bu yetkiyi kimler verdi? Bu soruları sormak mecburiyetindeyiz.

Bizim, hükümetten istirhamımız şu: Bırakın, kendi imkânlarıyla ayakları üzerinde duran bu vatandaş... Bakın, iki yıl önce, Diyarbakır’daki bir olayı gördünüz; çöplüklerden ekmek kırıntıları toplayan ve bu kırıntılar üzerinde de itişen, döğüşen vatandaşları, herhalde, sizler de unutmadınız. Bu bölge halkına, yazıktır... Madem, bu yönetmeliği çıkarmışsınız veya çıkarmaya çalışıyorsunuz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Teşekkür ediyorum Sayın Güner.

ALİ GÜNER (Devamla) – 1 dakika müsaade istiyorum Sayın Başkan.

BAŞKAN – Peki; buyurun efendim.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Teşekkür ediyorum Sayın Güner.

ALİ GÜNER (Devamla) – ... Bunu en az 200, 300 katına çıkarınız. Bölge halkı da rahat etsin, biz bölge milletvekilleri de rahat edelim.

Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (FP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Efendim, Hükümet gündemdışı konuşmayı cevaplayacak mı?

Devlet Bakanımız Sayın Tunca Toskay, buyurun efendim. (MHP sıralarından alkışlar)

DEVLET BAKANI TUNCA TOSKAY (Antalya) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Değerli Iğdır Milletvekilimizin sınır ticaretiyle ilgili olarak gündemdışı yaptığı konuşmada değindiği hususlarda size bilgi arz etmek üzere söz almış bulunuyorum; hepinize saygılar sunuyorum.

Efendim, sınır ticareti, sınıra komşu olan illerde ve yörelerde yaşayan vatandaşlarımızın, karşılıklı ticaretin geliştirilmesi yoluyla ekonomik imkânlarının artırılmasına katkıda bulunmak amacıyla ihdas edilmiştir. Yani, sınır ticareti dediğimiz zaman, sınırın iki tarafında yaşayan insanların birbirleriyle ticaret yapmaları, bunu daha rahat yapmaları, formalitelerden arındırılmış şekilde yapmaları öngörülür ki, o bölgedeki insanların refah düzeyi ve ekonomik faaliyetlerinin artması sebebiyle ekonomik düzeyleri yükselsin diye.

Şimdi, Türkiye’de sınır ticareti uygulamasının aldığı bir şekil var, bunu açıkça ortaya koymak lazım. Türkiye’deki sınır ticareti, tek yönlü olarak işleyen bir sınır ticareti; yani, biz, sınır ticareti veya taşıt üzerindeki depolarla getirilen motorin sebebiyle yaklaşık 1-1,5 milyar dolarlık petrol ve petrol ürünlerini ithal ediyoruz, buna mukabil, ihraç ettiğimiz hemen hemen hiçbir şey yok. Bu, İran’la yapılan ticarette de böyle, Nahcivan’la yapılan ticarette de böyle, Irak’la yapılan ticarette de böyle.

Bu geçtiğimiz yıl, haziran ayının ortalarından itibaren, devletin bütün kurum ve kuruluşlarıyla bu konuyu ele aldık, inceden inceye tetkik ettik; bölge valilerini, hatta sınırdaki kaymakamları da çağırdık, Dışişleri Bakanlığı mensuplarını da çağırdık; çok titiz bir çalışmayla, belli hedefi olan, belki de iki yılda, üç yılda varabileceğimiz bir stratejinin sonunda, 2000 yılındaki bu sınır ticaretini ve taşıt üzerinde motorin ithalatını düzenleyen yeni bir Bakanlar Kurulu kararnamesi hazırlandı, imzaya açıldı; çok kısa zamanda imzalar tamamlanarak yürürlüğe girecek.

Hepinize saygılar sunuyorum efendim. (MHP, DSP ve ANAP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Bakan.

Buyurun Sayın Güler. (FP sıralarından alkışlar)

MAHFUZ GÜLER (Bingöl) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Bingöl havaalanı hakkında şahsım adına söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Özellikle kış aylarında karayollarında ulaşım aksamaları katlanarak artmaktadır. Bu yolların kısa ve hatta orta vadede standart hale getirilmesi, ilin dağlık ve engebeli arazi yapısı ve yüksek maliyeti nedeniyle mümkün görülmemektedir.

Malatya ve Elazığ’dan sonra Bingöl Genç ilçe merkezinden Muş, Tatvan ve İran’a uzanan demiryolu ise sadece yük taşımacılığında kullanılmaktadır. Güvenlik nedeniyle seferden kaldırılan posta trenleri ve Van Gölü Ekspresi, artık, mutlaka yeniden sefere konulmalıdır. Çünkü, Elazığ-Tatvan demiryolu, Elazığ’dan başlayarak, Palu, Genç, Kale istasyonları ve Kurt istasyonundan Muş’a, oradan da Tatvan’a kadar yol üzerindeki bütün yerleşim merkezlerindeki halkımızın bu güzergâhtaki tek ulaşım yoludur ve âdeta o bölgenin can damarıdır.

Burada Sayın Ulaştırma Bakanından rica ediyorum; bölgede artık sükûnet hâsıl olmuştur, güvenlikle ilgili hiçbir sıkıntı kalmamıştır; bu nedenle, bir an önce bu güzergâhta tekrar yolcu taşımacılığına imkân verilsin ve posta trenleri ile Van Gölü Ekspresinin yeniden çalıştırılmasına imkân tanınsın.

Bingöl’e en yakın havaalanı Muş Havaalanıdır ve bu da, Bingöl’e 114 kilometre uzaklıktadır. Gerek önemli kent merkezlerine ve gerekse komşu illere olan karayolu ulaşımı çok zaman almaktadır. Ağır kış şartlarında ulaşım süresi daha da artmakta ve aksamalar olmaktadır.

Bingöl, Ankara’ya 904 kilometre uzaklıktadır ve karayoluyla ancak 12 saatte gidilebilmektedir; yine, İstanbul’a 1 312 kilometre uzaklıktadır ve karayoluyla ancak 18 saatte ulaşılabilmektedir; Diyarbakır’a 4 saat, Elazığ’a ise 2 saat uzaklıktadır. İlde havaalanı olmadığından, ulaşım, Elazığ-Muş-Diyarbakır ve Erzurum üzerinden yapılmakta, bu da 3-4 saati bulmaktadır; ağır kış şartlarında bu süre bir günü bile bulabilmektedir.

Havaalanının hizmete girmesiyle, ulaştırma ve haberleşme sektöründe istihdam imkânı yaratılmış olacaktır; nitelikli insangücü ve girişimciler için ilin cazibesi artacaktır; sermayenin il dışına çıkışı frenlenmiş olacak, yatırımcılar il yöresinde yatırım imkânı bulacaktır. Havaalanının yapımı, ulaştırma hizmetlerinde, bölge içinde çok geri kalan Bingöl’ün yeterince pay alamadığı inancında olan yöre insanını memnun edecektir.

Bingöl Valiliğince, 27 Aralık 1995 tarihinde havaalanı ihalesi yapılmıştır; 26 Şubat 1996’da yer teslimi yapılmış ve yüklenici firma, 21 Haziran 1996 tarihinde havaalanı inşaatına başlamıştır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Buyurun Sayın Güler; lütfen tamamlayın.

MAHFUZ GÜLER (Devamla) – Bingöl havaalanı 2 300 metre pist uzunluğuna sahip stol tipi bir havaalanıdır. Dört yıldan beri, İl Özel İdaresi bütçesinden 777 milyar 334 milyon, Ulaştırma Bakanlığından 677 milyar 650 milyon olmak üzere, toplam 1,5 trilyon lira harcama yapılmıştır. Bu ödenekle, kazı ve dolgu kısımlarının ancak yüzde 50’si tamamlanmıştır. Yaklaşık 1,5 trilyon lira ödenek verildiği takdirde, havaalanının pist kısmı tamamlanmış olacaktır. Havaalanının il merkezine bağlantısının ise 9 kilometreye düşürülmesi mümkündür. İl Özel İdaresinin yatırım programında bulunan havaalanı pist kısmının geriye kalan işlerinin tamamlanması, henüz programa alınmamış terminal binası ve havaalanı bağlantı yolunun yapılması için, yaklaşık 4 trilyon liraya ihtiyaç duyulmaktadır.

Bingöl İli ve çevresinin ekonomik ve sosyal yönden kalkınması, bu havaalanının tamamlanmasına bağlıdır. Bölge insanı, geri kalmışlığın ve ezilmişliğin acısını, ancak böyle bir yatırımın bitirilmesiyle kısmen de olsa unutacak ve devletine sevgisi ve saygısı daha da artacaktır.

Artık, 2000’li yıllara geldiğimiz bugünlerde, ülkemizde, hemen hemen her ilde bir havaalanı yapılmış ve çoğu da faaliyete geçmiştir. İl Özel İdaresinin, sınırlı bütçe imkânlarıyla, bu yatırımı bitirmesi mümkün değildir. Bölge için hayatî bir konu olan bu yatırımın, Ulaştırma Bakanlığı DLH Genel Müdürlüğünün yatırım programına alınması şarttır ve Ulaştırma Bakanlığınca ödenek desteğinin mutlaka artırılması zarureti vardır. Bu nedenle, Sayın Hükümetten ve Bakandan ricamız, dileğimiz, bu konuya özel önem verilmesidir. Büyük sıkıntılar içerisinde olan bölgemizin kalkınmasına katkıda bulunulmasını, hem şahsım adına hem de bölge halkı adına istirham ediyorum; bu vesileyle, Yüce Meclise selam ve saygılarımı sunuyorum.

Teşekkür ederim Sayın Başkan. (FP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Teşekkür ediyorum Sayın Güler.

Gündemdışı üçüncü söz, fındık konusunda söz isteyen, Trabzon Milletvekili Ali Kemal Başaran’a aittir.

Buyurun Sayın Başaran. (ANAP sıralarından alkışlar)

ALİ KEMAL BAŞARAN (Trabzon) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; fındıkla ilgili söz almış bulunmaktayım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, takriben onbeş yirmi gündür memleketimde dolaşıyorum; fındık üreticisiyle, dağda bayırda beraber oldum; gerçekten, çok perişan haldedirler. Dörtbuçuk aydır, ürettiği fındığın parasını alamayan bu insanlar, borçlarını ödeyebilmek için, alacaklı olduğu devletten, fındık parasını beklemektedirler. Bu üreticilerimizin, doktora gitmede, doktor parası, ilaç parası vermede zorlandıklarını görmekteyiz.

Bu üreticilerimizin, üniversite hazırlık kursuna giden çocuklarının aylıklarını ödeyemediği için, onları verdikleri kurstan geri aldıklarını görüyoruz. Kısaca, bu üreticilerimizin halleri perişandır.

Köy kahvelerinde, şehirdeki kahvelerde, o kahveleri dolduran işsiz gençlerimizi, belki de o fındık üreticisini, oğlunun cebine harçlık koyamadığı insanları, hep görüyoruz, yaşıyoruz.

Bu perişanlık bir tarafta böyle; üzülerek ifade etmek gerekir ki, onlara bizlerin yeteri kadar kulak veremediğimizi de söylemek istiyorum. Onların bu dertlerine “siz sıkıntıyı çekin, biz rahat yaşayalım” gibi bakmaya hiçbirimizin hakkı yok.

Fedakârlık istiyoruz. Elbette ki ülkemizin sıkıntıları var, fedakârlık yapmamız gerekiyor, ama “biz rahat yaşayalım da, bu fedakârlığı sizler yapın” demeye de hakkımız yok; ama, maalesef, dargelirlilerden genellikle beklediğimiz şey “siz fedakârlığı yapın, biz rahat olalım” şeklindedir.

Değerli milletvekilleri, ben zannediyorum ki, devletimizi iyi işletebilsek, devletimizdeki savurganlıkları önleyebilsek, bizler biraz fedakârlık yapabilsek, fındık üreticisi hiçbir zaman bu konumda olmaz.

İllerimizi geziyoruz, illerimizde birçok misafirhane var; bütün içtenliğimle söylüyorum, bunu bir başka duyguyla da söylemiyorum; ama, illerimizdeki bölge müdürlüklerinin odalarındaki lüks, Başbakanlığımızın makam odalarındaki lüksle kıyaslanamaz; Başbakanlığımızdaki bakanlarımızın makam odalarından çok daha lüks. Üç beş kişinin kaldığı misafirhanelerde kalorifer yanıyor, orada istihdam edilen birçok insanımız var; bir sürü masraf! Bütün içtenliğimle söylüyorum, bu masrafları kısabilsek, bu sıkıntıları biraz aşarız gibi görüyorum, o üreticinin derdine biraz çare oluruz gibi görüyorum.

ORHAN BIÇAKÇIOĞLU (Trabzon) – Onunla ilgili bir teklif ver, destekleyelim.

ALİ KEMAL BAŞARAN (Devamla) – Değerli milletvekilleri, buralardan hep konuşulur, fındık sorunu buralardan hep anlatılır; fındık sorunu...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Buyurun Sayın Başaran, tamamlayın efendim.

ORHAN BIÇAKÇIOĞLU (Trabzon) – Sayın Başaran, Başbakan “peşin ödeyeceğim” diye söz verdi; hatırlat.

MUSA UZUNKAYA (Samsun) – Sayın Başaran, iktidar partisisiniz, bu işi halledin.

İkinci bir sorun; fındık ekim alanlarıdır. Üzülerek ifade etmek gerekir ki, geçmişte fındık Doğu Karadeniz Bölgesi ürünüyken, bugün her şeyin yetişebildiği düz arazilerde, sulak arazilerde fındık üretilmektedir. Fındığı tekrar Doğu Karadeniz Bölgesi ürünü yapmak bu devletin görevidir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Lütfen tamamlayın Sayın Başaran.

Buyurun.

ALİ KEMAL BAŞARAN (Devamla) – Üreticinin 75 trilyon lira civarında bir alacağı vardır. Sayın Sanayi ve Ticaret Bakanından öğrendiğimize göre, 20 trilyon lira dün gönderilmiş. Kendilerine teşekkür ediyoruz; ama, ben bekliyorum ki, Hazineden sorumlu Devlet Bakanımız üreticiye bu parayı vereceklerini, üreticiyi kısa sürede rahatlatacaklarını gelip buradan lütfen söylesinler.

Bu duygularla, hepinize saygılar sunuyorum. (ANAP, MHP, FP ve DYP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Teşekkür ediyorum Sayın Başaran.

RASİM ZAİMOĞLU (Giresun) – Affedersiniz Sayın Başkan. Fındık konusu çok önemlidir, üretici çok mağdurdur, buna bir cevap istiyoruz. Kaç tane sayın bakan arkadaşımız var burada; ama gündemdışı konuşmaya cevap vermiyorlar.

İSMAİL KÖSE (Erzurum) – Konunun o sayın bakanlarla ilgisi yok.

BAŞKAN – Değerli milletvekilleri, Meclis araştırması önergeleri vardır, okutacağım; ancak, okutmaya başlamadan önce, Kâtip Üyenin okuma işlemini oturarak yapması hususunda değerli oylarınıza başvuruyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Önergeyi okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Ülkemizde ekonomik yönden iyice yoksullaşan ücretlilerin durumunun araştırılması için Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis araştırmasının açılmasını saygılarımızla arz ederiz.

1 - Salih Kapusuz (Kayseri)

2 - Bülent Arınç (Manisa)

3 - Nurettin Aktaş (Gaziantep)

4 - Yahya Akman (Şanlıurfa)

5 - Alaattin Sever Aydın (Batman)

6 - Mehmet Özyol (Adıyaman)

7 - Ahmet Derin (Kütahya)

8 - Maliki Ejder Arvas (Van)

10 - Mehmet Altan Karapaşaoğlu (Bursa)

11 - Avni Doğan (Kahramanmaraş)

12 - Hüseyin Karagöz (Çankırı)

13 - Şeref Malkoç (Trabzon)

14 - Suat Pamukçu (Bayburt)

15 - Yaşar Canbay (Malatya)

16 - Latif Öztek (Elazığ)

17 - Mehmet Ali Şahin (İstanbul)

18 - Musa Uzunkaya (Samsun)

19 - Bekir Sobacı (Tokat)

20 - İlyas Arslan (Yozgat)

21 - Abdullah Gül (Kayseri)

Gerekçe: Milenyuma girdiğimiz şu günlerde, Avrupa Birliğinin kapısını aralamamız, ülkemiz açısından sevindirici bir gelişmedir. Ancak, ülkemizin ekonomik yönden ve bağımsız yargı açısından, toplumsal huzur ve eşitlik yönünden ne adaylığa ne de yeni yüzyıla hazır olmaması üzücüdür. Bugün, ülkemizi bırakın Avrupa ülkelerinin birçoğu ile karşılaştırmayı, Asya’da bile birçok ülkenin gerisinde olması yakışmamaktadır.

Ülkemizde ekonomik iflastan kurtulmak amacına yönelik siyasal iktidar tarafından hazırlanan ekonomik programın faturasının kime çıkacağı, IMF’ye verilen niyet mektubuyla ortaya çıkmıştır. Uzun yıllardır devam eden bu ekonomik darboğazdan kurtuluş, büyük ölçüde, çalışanların özverisine dayandırılmıştır. Küçük esnafımız, sanayicimiz, çiftçimiz, dargelirlimiz de aynı uygulamadan nasibini almıştır.

Özellikle de, ikibuçuk yıldır iktidarda olan Anasol-D ve Anasol-M iktidarları dönemi de, bu uygulanan faturaların en acısının yaşandığı yıl olmuştur. Vergi gelirlerinin yüzde 90’ını rantiyeciye aktarırken, kaynak sıkıntısı duymayan iktidar, konu dargelirliye gelince, hep kaynak sıkıntısından dem vurmaktadır. Bu da milyonlarca insanımızca hiç hoş karşılanamamaktadır. İnsanların sabır sınırlarını zorlamakta, eğer, tedbir alınmazsa, sonuç sosyal patlama neticesine doğru gitmektedir.

Bugün, çalışanlarımızı temsil eden kuruluşlarımızdan Hak-İş’e göre, Aralık 1999 tarihi itibariyle, 4 kişilik bir ailenin “Türkiye için önerilen günlük enerji ve besin öğeleri tüketim standartlarına göre” sadece mutfak harcaması 146 036 940 TL’dir. Türk-İş’e göre ise bu rakam, 122 952 000 TL’dir. Kamu-Sen ve Devlet İstatistik Enstitüsü verilerine göre bu rakam, 137 778 000 TL’dir. Bu zorunlu gıda harcamasına bunun kadar da hayatî olan giyim, eğitim, sağlık, ulaşım, konut, sosyal ve kültürel giderleri de ekleyince, çalışanların çağdaş yaşam ve insan onuruna yaraşır düzeyde yaşaması için olması gereken yoksulluk sınır ücreti, yine bu kuruluşlarımızın tespitine göre 374 milyon ilâ 415 milyon arasında olduğu tespit edilmiştir.

Ülkemizde yaşam gerçekleri böyle iken, evladının zorunlu ihtiyacını karşılayamayacak durumda olan aile reisinin içine düştüğü bu psikolojiyi göremeyen, hissedemeyen iktidar, memuruna, emeklisine yüzde 15 zam vermiş, işçisine de belirlediği asgarî ücreti 68 518 800 TL’den 86 922 900 TL’ye yükseltmiştir. Bu ücretle bırakın ulaşım, giyim, konut, sağlık giderlerini karşılamayı, gıda harcamasını bile karşılayamamaktadır. Sonuç olarak, bu sefalet ücreti karşısında çalışanlar gıda harcamalarından kısmakta, ucuz ekmek almak için saatlerce ekmek kuyruklarında beklemekte ve dengeli beslenememektedir. Bu nedenle de sağlık sorunları artmakta, bunun faturası da yine devlete çıkmaktadır. Böyle yapılacağına ülke gerçeklerine göre ücret verilmesi en doğal olanı değil midir? Ama, hükümetin hangi gerekçelere ve kriterlere göre ücret tespitini yaptığını anlamak mümkün değildir. İktidarın bu milyonlara çare bulmasını bırakın, çaresizliğini dile getiren çalışanlarımıza Kızılay Meydanında cop faslı çektirmiştir. Ortaya çıkan bu acıklı tablo yeni yıla girdiğimiz bu günlerde ve Avrupa kapısını aralamışken ülkemize hiç mi hiç yakışmamaktadır.

Bu sebeple:

1 – Çalışanların bu durumuna genel çözüm bulunması,

3 – Böylece, devletin gelirlerinin toplumun her kesimine adil paylaşımının nasıl sağlanacağı ve Anayasanın eşitlik ilkesinin nasıl uygulanacağı, çalışanlarda çalışma barışı ve huzurunun nasıl sağlanacağı ile son yıllarda sosyal patlama derecesine gelen gerilim ortamının nasıl giderileceği hususunda bütün tarafların ve içteki dıştaki bilim adamlarının görüşlerini alarak yeni bir ücret reformunun tespiti için bir Meclis araştırmasının açılması tarafımızca zorunlu görülmüştür.

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Önerge, gündemdeki yerini alacak ve Meclis araştırması açılıp açılmaması konusundaki öngörüşme, sırası geldiğinde yapılacaktır.

Diğer önergeyi okutuyorum :

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Afyon, jeotermal su bakımından rezervi en fazla olan illerimizden biridir.

Jeotermalin ısıtma, enerji, kaplıca tesisleri, rehabilitasyon ve seracılıkta kullanılması yönünde ve diğer sektörlerde de kullanıma açılması amacıyla, Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasını arz ederiz.

Saygılarımızla.

1 – Halil İbrahim Özsoy (Afyon)

2 – Abdulbaki Erdoğmuş (Diyarbakır)

3 – Ediz Hun (İstanbul)

4 – Ahmet Kabil (Rize)

5 – Turhan Tayan (Bursa)

6 – Hakkı Oğuz Aykut (Hatay)

7 – Mehmet Çakar (Samsun)

8 – Eyyüp Cenap Gülpınar (Şanlıurfa)

9 – Hasan Özyer (Muğla)

10 – Nihat Gökbulut (Kırıkkale)

11 – İlhan Aküzüm (Kars)

12 – Erkan Kemaloğlu (Muş)

13 – Yaşar Eryılmaz (Ağrı)

14 – Mehmet Ali Bilici (Adana)

15 – Ömer Ertaş (Mardin)

16 – Enis Sülün (Tekirdağ)

18 – Nizamettin Sevgili (Siirt)

19 – Ataullah Hamidi (Batman)

20 – Miraç Akdoğan (Malatya)

21 – Evren Bulut (Edirne)

Gerekçe:

Jeotermal su, artık, çevre dostu her sektöre girmeye başladı.

Turizm, sağlık, enerji ve tarım sektörü yanında, hava kirliliğini önleyici ısıtma ve sanayide enerji temin edilir hale geldi.

Ancak, rezervlerin gelişigüzel kullanılması, bu konulara yabancı kişilerin elinde çok değerli kaynakların heba olmasına sebep olmaktadır.

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Önerge, gündemdeki yerini alacak ve Meclis araştırması açılıp açılmaması konusundaki öngörüşme, sırası geldiğinde yapılacaktır.

Sözlü soruların geri alınmasına dair önergeler vardır; okutuyorum:

Gündemin “Sözlü Sorular” kısmının 94 üncü sırasında yer alan (6/333) esas numaralı sözlü soru önergemi geri alıyorum.

Gereğini saygılarımla arz ederim.

Tevhit Karakaya

Erzincan

BAŞKAN – Soru önergesi geri verilmiştir.

Diğer önergeyi okutuyorum:

6/348 sayılı ve 19.1.2000 günlü gündemin 108 inci sırasında kayıtlı “Bursa İlindeki bazı tarihî eserlerin restorasyonu projesine ilişkin Kültür Bakanından sözlü soru önergesi” Sayın Bakan tarafından yazılı olarak cevaplandırılmıştır. Önergenin konusu kalmadığından önergeyi geri çekiyorum.

Gereğini saygılarımla arz ederim. 18.1.2000

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

BAŞKAN – Sözlü soru önergesi geri verilmiştir.

Diğer önergeyi okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Gündemin “Sözlü Sorular” kısmının 23 üncü sırasında bulunan (6/258) sıra sayılı sözlü soruma ilgili Devlet Bakanı Sayın Yüksel Yalova yazılı cevap verdiğinden, sözlü sorumu geri çekiyorum.

Arz ederim.

Saygılarımla. 20.1.2000

Fikret Uzunhasan

Muğla

BAŞKAN – Sözlü soru önergesi geri verilmiştir.

Sayın milletvekilleri, gündemin “Kanun Tasarı ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Diğer İşler” kısmının 1 ilâ 10 uncu sıralarında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonun, bazı milletvekillerinin yasama dokunulmazlıklarına ilişkin raporları vardır; ayrı ayrı okutup, bilgilerinize sunacağım.

Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyon raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla sırrın masuniyetini ihlal suçu isnat olunan Kocaeli Milletvekili Meral Akşener hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır:

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin etmek, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekillğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Sıvas Milletvekili Temel Karamollaoğlu’nun yasama dokulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla görevi kötüye kullanma suçu isnat olunan Sıvas Milletvekili Temel Karamollaoğlu hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Sıvas Milletvekili Temel Karamollaoğlu Komisyonumuza gelerek sözlü savunma yapmıştır.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile hazırlık komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek için olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasa’nın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak Sıvas Milletvekili Temel Karamollaoğlu hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla terörle mücadelede görev almış kamu görevlisini terör örgütlerine hedef göstermek suçu isnat olunan Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan, Komisyonumuza yazılı savunma vermiştir.

Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği dikkate alınarak Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır:

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, terörle mücadelede görev almış kamu görevlisini terör örgütlerine hedef göstermek suçu isnat olunan Manisa Milletvekili Mehmet Necati Çetinkaya hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Manisa Milletvekili Mehmet Necati Çetinkaya, Komisyonumuza yazılı savunma yapmıştır.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır:

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Manisa Milletvekili Rıza Akçalı’nın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, terörle mücadelede görev almış kamu görevlisini terör örgütlerine hedef göstermek suçu isnat olunan Manisa Milletvekili Rıza Akçalı hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Manisa Milletvekili Rıza Akçalı Komisyonumuza yazılı savunma vermiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Sinop Milletvekili Kadir Bozkurt’un, yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonun raporunu okutuyorum:

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Sinop Milletvekili Kadir Bozkurt’un yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonun raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, askerî heyete gıyabında hakaret etmek suçu isnat olunan Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu, Komisyonumuza gelerek sözlü savunma yapmıştır.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – İstanbul Milletvekili Mehmet Ali Şahin’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonu raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen İstanbul Milletvekili Mehmet Ali Şahin’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, sıfat ve hizmetlerinden dolayı devlet memuruna neşren hakaret suçu isnat olunan İstanbul Milletvekili Mehmet Ali Şahin hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

İstanbul Milletvekili Mehmet Ali Şahin Komisyonumuza gelerek sözlü savunma yapmıştır.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılması ile İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Adana Milletvekili Halit Dağlı’nın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonun raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Adana Milletvekili Mehmet Halit Dağlı’nın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, 298 sayılı Kanuna muhalefet suçu isnat olunan Adana Milletvekili Mehmet Halit Dağlı hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile hazırlık komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek için olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu karma komisyonun raporunu okutuyorum:

8. – Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/196) (S.Sayısı: 241) (1) Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Kocaeli Milletvekili Meral Akşener’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla, devletin askerî kuvvetinin manevî şahsiyetini alenen tahkir ve tezyif etmek suçu isnat olunan Kocaeli Milletvekili Meral Akşener hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden müteşekkil Karma Komisyonun raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla devletin askerî kuvvetlerini alenen tahkir ve tezyif etmek suçu isnat olunan Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan Komisyonumuza gelerek sözlü savunma vermiştir.

olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini göz önüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın sözleri siyasî eleştiri ve beyan sınırları içerisinde değerlendirilmiş ve bu nedenlerle Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır:

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

Yasama dokunulmazlığının, suç sanıklarının sığınağı olmaması temel ilke olmalıdır.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Bartın Milletvekili Zeki Çakan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden kurulu Karma Komisyonun raporunu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 17.6.1999 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Bartın Milletvekili Zeki Çakan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 8.7.1999 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 21.7.1999 günlü raporuyla 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanuna muhalefet etmek suçu isnat olunan Bartın Milletvekili Zeki Çakan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile hazırlık komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek için

Raporumuz Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla sunulur.

Ertuğrul Yalçınbayır

Bursa

Komisyon Başkanı ve üyeler

Bazı Milletvekillerinin Dokunulmazlıklarının Kaldırılmasıyla İlgili Muhalefet Şerhimin Açıklamasıdır :

Siyasetin, milletvekillerinin ve TBMM’nin itibarını korumak ve kamu vicdanını tatmin için, suç isnadıyla karşılaşan milletvekillerinin yargı önüne çıkarak aklanmaları en doğal, önlenemez haklarıdır.

Kamuoyunda, haklı-haksız suçlu zannıyla milletvekilliğinin sürdürülmesi, demokrasimizin sağlıklı gelişmesinin en büyük engelidir.

25.11.1999

Mehmet Özcan

İzmir

BAŞKAN – Değerli milletvekilleri, raporlar bilgilerinize sunulmuştur.

Bu raporların tümü, kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine dairdir. 10 gün içinde itiraz olunmadığı takdirde, bu raporlar kesinleşmiş olacaktır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığının tezkereleri vardır; ayrı ayrı okutup oylarınıza sunacağım:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlık Divanının 12 Ekim 1998 tarih ve 94 sayılı toplantısında, Türkiye Büyük Millet Meclisi Dışişleri Komisyonu Başkanlığının 27 Ağustos 1998 tarih ve A.01.1.DŞK-1196 sayılı yazısında yer alan, Türkiye’nin komşu ülkeleri ile bölge ülkeleri parlamentolarının dışişleri komisyonu başkanlarının yılda bir defa toplanması ve ilk toplantının ülkemizde gerçekleştirilmesine ilişkin önerinin, İçtüzüğün 35 inci maddesi dikkate alınarak ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanuna uygun biçimde, ilke olarak kabul edilmesine oy çokluğuyla karar verilmiştir.

Birinci Güneydoğu Avrupa Ülkeleri Parlamento Dışişleri Komisyonu Başkanları Konferansı, Türkiye Büyük Millet Meclisinin girişimi ve ev sahipliğinde 8-11 Şubat 1999 tarihlerinde ülkemizde gerçekleştirilmiştir.

Dışişleri Bakanlığının 29 Aralık 1999 tarih ve BAGY-I-40-800-1267-559 sayılı yazısında, 21-23 Şubat 2000 tarihlerinde Bükreş’te yapılması öngörülen ikinci toplantıya, Romanya Milletvekilleri Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Victor Boştinaru’nun, TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı sıfatıyla Kâmran İnan’ı davet ettiği bildirilmektedir.

Yıldırım Akbulut

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Söz konusu davete icabet edilmesi hususu, Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi uyarınca Genel Kurulun tasviplerine sunulur.

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Değerli milletvekilleri, Başbakanlığın, Anayasanın 82 nci maddesine göre verilmiş tezkereleri vardır; ayrı ayrı okutup, oylarınıza sunacağım.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Devlet Bakanı Prof. Dr. Ramazan Mirzaoğlu’nun, görüşmelerde bulunmak üzere bir heyetle birlikte 11-20 Aralık 1999 tarihleri arasında Çad ve Sudan’a yaptığı resmî ziyarete, ekli listede adları yazılı miletvekillerinin de iştirak etmesi uygun görülmüş ve bu konudaki Bakanlar Kurulu kararının sureti ilişikte gönderilmiştir.

Anayasamızın 82 nci maddesine göre gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

Liste

Ali Gebeş Konya Milletvekili

Reşat Doğru Tokat Milletvekili

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

3 Ocak 2000

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Millî Eğitim Bakanı Metin Bostancıoğlu’nun, görüşmelerde bulunmak üzere bir heyetle birlikte 5-8 Aralık 1999 tarihleri arasında Bulgaristan’a yaptığı resmî ziyarete, Bursa Milletvekili Hayati Korkmazın da iştirak etmesi uygun görülmüş ve bu konudaki Bakanlar Kurulu kararının sureti ilişikte gönderilmiştir.

Anayasamızın 82 nci maddesine göre gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

30 Ocak 2000

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

6-7 Aralık 1999 tarihlerinde, Bosna-Hersek’e resmî bir ziyarette bulunan Cumhurbaşkanı Sayın Süleyman Demirel’e refakat eden heyete, ekli listede adları yazılı milletvekillerinin de iştirak etmesi uygun görülmüş ve bu konudaki Bakanlar Kurulu kararının sureti ilişikte gönderilmiştir.

Anayasamızın 82 nci maddesine göre gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

Liste

Adnan Fatih Özdemir Adana Milletvekili

Teoman Özalp Bursa Milletvekili

Prof. Dr. Suat Çağlayan İzmir Milletvekili

Bülent Arınç Manisa Milletvekili

Enis Sülün Tekirdağ Milletvekili

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

30 Ocak 2000

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Anayasamızın 82 nci maddesine göre gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

Liste

İsmet Attila Afyon Milletvekili

Gönül Saray Alphan Amasya Milletvekili

Hasan Çalış Karaman Milletvekili

Ahmet Kabil Rize Milletvekili

BAŞKAN – Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Gündemin “Seçim” kısmına geçiyoruz.

BAŞKAN – Adalet Komisyonunda boş bulunan ve Fazilet Partisi Grubuna düşen bir üyelik için, Adıyaman Milletvekili Dengir Mir Mehmet Fırat aday gösterilmiştir; oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

BAŞKAN – Dışişleri Komisyonunda boş bulunan ve Fazilet Partisi Grubuna düşen bir üyelik için, İstanbul Milletvekili İrfan Gündüz aday gösterilmiştir; oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

BAŞKAN – Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonunda boş bulunan iki üyelikten; Milliyetçi Hareket Partisi Grubuna düşen bir üyelik için Karaman Milletvekili Hasan Çalış, Doğru Yol Partisi Grubuna düşen bir üyelik için de Ordu Milletvekili Yener Yıldırım aday gösterilmişlerdir; oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Değerli milletvekilleri, gündemin “Sözlü Sorular” kısmına geçiyoruz.

Soruyu cevaplandıracak olan Sayın Bakan?.. Burada.

Soruyu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Aşağıdaki sorularıma Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Yaşar Okuyan’ın sözlü olarak cevap vermesini delaletlerinize arz ederim. 22.10.1999

Musa Uzunkaya

Samsun

1- Çevre illere de hizmet etmek durumunda olan Samsun SSK Hastanesinin doktor, hemşire, laborant ve diğer teknik personel ihtiyacı ne zaman giderilecektir?

2- Yeni hastane binasının geçici kabulü yapılmış mıdır? Müteahhit tarafından bazı işlerin eksik bırakıldığı halde, yapılmış kabul ederek fazladan ödeme yapıldığı, binada birtakım teknik kusurların olduğu iddiaları ve buna rağmen eski hastane binasının onarım ihalesinin de aynı müteahhide verildiği iddiaları doğru mudur?

BAŞKAN – Soruyu cevaplandırmak üzere, Devlet Bakanı Sayın Edip Safder Gaydalı; buyurun efendim.

DEVLET BAKANI EDİP SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Samsun Milletvekili Sayın Musa Uzunkaya’nın sözlü sorusuna cevap vermek üzere huzurlarınızdayım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Sosyal Sigortalar Kurumunca, ülkemiz genelinde yaklaşık 30 000 yatak kapasiteli 123 hastane, 182 dispanser ve 230 sağlık istasyonu olmak üzere toplam 535 sağlık tesisiyle, nüfusumuzun yaklaşık yarısına sağlık hizmeti verilmektedir. Ancak, kadro sıkıntısı nedeniyle, bugüne kadar bazı sağlık kuruluşlarımıza yeterli eleman tahsis edilememiştir.

Sosyal Sigortalar Kurumu Samsun Hastanesinin norm kadroları, kurumun diğer tesisleriyle birlikte, 17.12.1999 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan Norm Kadro Yönetmeliğiyle yeniden belirlenmiştir. 4447 sayılı Kanunla, Sosyal Sigortalar Kurumuna tahsis edilen 18 800 adet kadrodan gerekli atamalar yapılarak hastanenin personel ihtiyacı da karşılanacaktır.

Diğer taraftan, 5.9.1991 tarihinde ihalesi yapılan Samsun Hastanesinin tevsii inşaatına usulsüz işlemler yapıldığı yolundaki iddialar üzerine, Sosyal Sigortalar Kurumu müfettişleri tarafından 2.9.1998 tarihinde soruşturma başlatılmıştır. 16.7.1999 tarihinde bitirilen soruşturma raporunda, 14 personele çeşitli cezaların verilmesi teklifi yapılmış; ayrıca, müteahhit firmadan, 1999 fiyatlarıyla 472,8 milyar liranın geri alınması yolunda dava açılması istenilmiştir.

Önceki soruşturma kurum müfettişlerince yapıldığından, soruşturmanın tarafsızlığı ve selameti açısından, Başbakanlık Teftiş Kurulu tarafından yapılması için, konu Başbakanlığa intikal ettirilmiştir.

Bunun yanında, eski hastane binasının onarım keşifleri hazırlanmıştır. Maliyeti 1999 yılı birim fiyatlarıyla 1 trilyon lira civarında olup, onarım işi için ihale çalışmaları devam etmektedir.

Bilgilerinize arz ederim.

BAŞKAN – Soru cevaplandırılmıştır.

Sayın Bakana teşekkür ediyoruz.

BAŞKAN – 2 nci sırada, Konya Milletvekili Veysel Candan’ın, borsa şirketlerinden Kepez Elektriğin yaptığı işlemlere ilişkin, Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısından sözlü soru önergesi.

Soruyu cevaplandıracak Sayın Bakan?.. Burada.

Soruyu okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Sayın Cumhur Ersümer tarafından sözlü olarak cevaplandırılması hususunu saygılarımla arz ederim. 22.10.1999

Veysel Candan

Konya

Borsa şirketlerinden Kepez Elektrik, 13,5 trilyon lira ödeyerek ÇEAŞ hisselerini aldığı, daha sonra da 6,5 trilyon zararla, 6,9 trilyon liraya yine kendi grubu içindeki Yapı Ticarete peşin olarak sattığını İMKB’ye bildirmiştir. Benzer işlemi geçen yıl da yaptığı bilinmektedir. Bu sebeple,

1– Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı olarak üretimi menfî yönde etkileyecek bu tür işlemlerde ne tür yaptırımlar uygulanmıştır?

2– Bu grup ile Bakanlığınız arasında yargıya intikal eden konu var mıdır?

3– Bakanlığınızın Kepez ve ÇEAŞ’tan gecikmiş alacak toplamınız nedir?

BAŞKAN – Soruyu cevaplandırmak üzere Devlet Bakanımız Sayın Edip Safder Gaydalı; buyurun efendim.

DEVLET BAKANI EDİP SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Konya Milletvekilimiz Sayın Veysel Candan’ın sözlü sorusuna cevap vermek üzere huzurlarınızdayım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

TEAŞ Genel Müdürlüğü ile ÇEAŞ arasında imzalanan 18.4.1988 tarihli protokol ve 20.6.1988 tarihli anlaşmanın uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili olarak, Hakem Kurulunda, birbirini takiben açılmış bulunan iki adet dava bulunmaktadır.

1994 yılında açılmış bulunan ilk davada, 1991 ve 1993 yılları arasındaki döneme ait enerji birim fiyatından kaynaklanan ve geçmişe yönelik olarak düzenlenmiş bulunan fiyat farkı faturaları miktarları ile 1993 yılı ve 1994 yılı haziran ayına kadar olan dönemdeki -haziran ayı dahil- enerji birim fiyatından kaynaklanan TEAŞ Genel Müdürlüğünün alacakları şirketten talep edilmiştir. Hakem Kurulunca geçmişe yönelik olarak düzenlenen fiyat farkı faturalarına ilişkin bölüm reddedilmiş, 1993 ve 1994 Haziran dönemine ilişkin istemimiz, tarifeleri TEK-TEAŞ Yönetim Kurulunca tespit edileceği gerekçeleriyle kabul edilmiş ve bu Hakem Kurulu kararı Yargıtay tarafından onanarak kesinleşmiştir. Kesinleşen karar, hemen akabinde icra takibine konulmuş ve kazanılan bölüme ilişkin alacak tahsil edilmiştir.

Bu aşamada düzenlenen aylık faturalar, ÇEAŞ tarafından halen eksik miktarlarla ödenmektedir. ÇEAŞ, faturaları eksik ödemeye, karar kesinliştikten belirli bir süreye kadar devam etmiştir.

Kesinleşme kararını takiben Haziran 1994-Mart 1997 dönemine ilişkin olarak düzenlenen faturalara ait gecikme zammı ve KDV alacağının tahsili amacıyla taraflar arasında imzalanmış anlaşmanın 10 uncu maddesi gereği yine tahkim yoluna başvurulmuş ve Hakem Kurulunda dava açılmıştır. Bu ikinci davanın gecikme zammına ilişkin olmasının nedeni ÇEAŞ tarafından kendisine gönderilen faturaların tamamının belirli bir süreden beri ihtirazî kayıtla yatırılıyor olmasıdır.

Ancak, bu kez, bu döneme ilişkin olarak açılmış bulunan dava reddedilmiştir. Yine Hakem