DÖNEM : 20 CİLT : 48 YASAMA YILI : 3

 

T. B. M. M.

TUTANAK DERGİSİ

67 nci Birleşim

17 . 3 . 1998 Salı

 

 

İ Ç İ N D E K İ L E R

  I. – GEÇEN TUTANAK ÖZETİ

II. – GELEN KÂĞITLAR

III. – BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI

A) GÜNDEMDIŞI KONUŞMALAR

1. — Şırnak Milletvekili Bayar Ökten’in, Şırnak İli ve ilçelerindeki elektrik kesintilerine ilişkin gündemdışı konuşması ve Devlet Bakanı Mehmet Salih Yıldırım’ın cevabı

2. — Adıyaman Milletvekili Celal Topkan’ın, tütün üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündemdışı konuşması ve Devlet Bakanı Eyüp Aşık’ın cevabı

3. — Konya Milletvekili Abdullah Gencer’in, Türkiye’nin tarımsal sulama politikasına ilişkin gündemdışı konuşması ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Mustafa Rüştü Taşar’ın cevabı

B) ÇEŞİTLİ İŞLER

1. — Genel Kurulu ziyaret eden Arnavutluk Meclis Başkanı Skender Gjinushi ve beraberindeki Parlamento Heyetine Başkanlıkça “Hoş geldiniz” denilmesi

C) TEZKERELER VE ÖNERGELER

1. — Türkmenistan Cumhuriyetine gidecek olan Ulaştırma Bakanı Necdet Menzir’e, dönüşüne kadar, Sanayi ve Ticaret Bakanı E. Yalım Erez’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1356)

2. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Mustafa Cumhur Ersümer’e, dönüşüne kadar, Turizm Bakanı İbrahim Gürdal’ın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1357)

3. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’na, dönüşüne kadar, Adalet Bakanı Mahmut Oltan Sungurlu’nun vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1358)

4. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Eyüp Aşık’a, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Burhan Kara’nın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1359)

5. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Refaiddin Şahin’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Rüştü Kâzım Yücelen’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1360)

6. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Rıfat Serdaroğlu’na, dönüşüne kadar, Bayındırlık ve İskân Bakanı Yaşar Topçu’nun vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1361)

7. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Yücel Seçkiner’e dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Metin Gürdere’nin vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1362)

8. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Başbakan A. Mesut Yılmaz’a, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Bülent Ecevit’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1363)

9. — İsviçre’ye gidecek olan Devlet Bakanı Hikmet Sami Türk’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Hasan Hüsamettin Özkan’ın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1364)

10. — Katar’a gidecek olan Dışişleri Bakanı İsmail Cem’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Şükrü Sina Gürel’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1365)

11. — Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Fazilet Partisi Grubunca gösterilen adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1366)

12. — Avrupa Güvenlik İşbirliği Teşkilâtı Parlamenter Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Fazilet Partisi Grubunca gösterilen asıl ve yedek adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1367)

13. — Kuzey Atlantik Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Demokratik Sol Parti Grubunca gösterilen asıl ve yedek adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1368)

14. — Türkiye AT Karma Parlamento Komisyonu Eşbaşkanlığında Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Demokratik Sol Parti Grubunca gösterilen adaya ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1369)

15. — Anayasa Komisyonu Başkanlığının, komisyonun kâtip üyelik seçimini yaptığına ilişkin tezkeresi (3/1373)

16. — (10/22) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonu Başkanlığının, komisyonun görev süresinin uzatılmasına ilişkin tezkeresi (3/1370)

17. — Başbakan A. Mesut Yılmaz’ın, Ukrayna’ya yaptığı resmî ziyarete katılmaları uygun görülen milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/1371)

18. — Ağrı Milletvekili M. Sıddık Altay’ın, 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifinin (2/286) doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/319)

19. — Mardin Milletvekili Hüseyin Yıldız’ın, Yüksek Öğretim Kurumları Teşkilâtı Hakkında 41 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair 2809 sayılı Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifinin (2/184) doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/320)

20. — Siyasî parti grupları adına grup başkanı ve başkanvekillerinin, TBMM’nin Kosova’daki gelişmeleri endişeyle takip etmekte olduğuna ve saldırıları şiddetle kınadığına; sorunun Birleşmiş Milletler ve AGİT ilkeleri doğrultusunda çözülebileceğine; bu amaçla Yugoslavya Federal Cumhuriyeti Hükümeti ile Kosova Halkı temsilcilerini, bunalımın bir an önce aşılması için gerekli cesaret ve olgunluğu göstermeye davet etmekte olduğuna ilişkin müşterek önergeleri (3/1372)

IV. — KANUN TASARI VE TEKLİFLERİYLE KOMİSYONLARDAN GELEN DİĞER İŞLER

1. — Aydın Milletvekili Sema Pişkinsüt’ün Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/309) (S. Sayısı : 559)

2. — İstanbul Milletvekili Meral Akşener’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/987) (S. Sayısı : 560)

3. — Konya Milletvekili Lütfi Yalman’ın Yasama Dokunulmazlığınını Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/967) (S. Sayısı : 561)

4. — Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/1051) (S. Sayısı : 562)

5. — Mardin Milletvekili Mahmut Duyan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/842) (S. Sayısı : 563)

6. — Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (36227) (S. Sayısı : 564)

7. — İstanbul Milletvekili Tansu Çiller’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/1071) (S. Sayısı : 565)

8. — Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç’un Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/1049) (S. Sayısı : 566)

9. — Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları ÜyelerindenKurulu Karma Komisyon raporu (3/992) (S. Sayısı : 567)

10. — Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla’nın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/850) (S. Sayısı : 570)

V. — GENSORU, GENEL GÖRÜŞME, MECLİS SORUŞTURMASI VE MECLİS ARAŞTIRMASI

A) ÖNGÖRÜŞMELER

1. — Sıvas Milletvekili Muhsin Yazıcıoğlu ve 20 arkadaşının, görevlendirme ve atamalarda usulsüz ve partizanca uygulamalar yaparak ülkede gerginlik ve huzursuzluğa yol açtığı iddiasıyla Millî Eğitim Bakanı Hikmet Uluğbay Hakkında gensoru açılmasına ilişkin önergesinin gündeme alınıp alınmayacağı konusundaki görüşme (11/14)

B) GÖRÜŞMELER

2. — İstanbul Milletvekili Mustafa Baş ve 70 arkadaşı ile Kırklareli Milletvekili İrfan Gürpınar ve 23 arkadaşının, Kosova’daki son gelişmeler konusunda genel görüşme açılmasına ilişkin önergeleri üzerine Genel Kurulun 10.3.1998 tarihli 64 üncü Birleşiminde açılması kabul edilen genel görüşme (8/19, 20)

VI. — SORULAR VE CEVAPLAR

A) YAZILI SORULAR VE CEVAPLARI

1. — Ankara Milletvekili Ersönmez Yarbay’ın, Şereflikoçhisar Devlet Hastanesinin uzman doktor ihtiyacına ilişkin sorusu ve Sağlık Bakanı H. İbrahim Özsoy’un yazılı cevabı (7/4318)

2. — Erzincan Milletvekili Tevhit Karakaya’nın, Erzincan-Refahiye-Doğandere Nahiyesinde Jandarma Karakolu açılıp açılmayacağına ilişkin sorusu ve İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’nun yazılı cevabı (7/4363)

3. — İçel Milletvekili Oya Araslı’nın, Mersin’de faaliyet gösteren Yardım ve İyilik Vakfı ile ilgili bazı iddialara ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı Metin Gürdere’nin yazılı cevabı (7/4376)

4. — Giresun Milletvekili Turhan Alçelik’in, Giresun’un, Olağanüstü Hal ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde Uygulanacak İndirim ve Teşviklerle ilgili Kanun kapsamına alınıp alınmayacağına ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Işın Çelebi’nin yazılı cevabı (7/4386)

5. — İstanbul Milletvekili Ercan Karakaş’ın, Midyat Cezaevindeki bir itirafçıya yapılan ziyarete ilişkin sorusu ve İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’nun yazılı cevabı(7/4388)

6. — İstanbul Milletvekili Osman Kılıç’ın, bazı belediye başkanlıkları hakkında yapılan şikâyet, inceleme ve soruşturma başvurularına ilişkin sorusu ve İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’nun yazılı cevabı (7/4393)

7. — Balıkesir Milletvekili Ahmet Bilgiç’in, Kazdağı çevresinde madencilik faaliyetlerine izin verilmesinin çevreye etkisine ilişkin sorusu ve Çevre Bakanı İmren Aykut’un yazılı cevabı (7/4394)

8. — Bursa Milletvekili Yahya Şimşek’in, emekli olduktan sonra A.Ö.F. Önlisans Programını tamamlayan öğretmenlere ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı Hikmet Sami Türk’ün yazılı cevabı (7/4423)

9. — Balıkesir Milletvekili İ. Önder Kırlı’nın, Balıkesir’in Manyas ve Körfez yörelerinde meydana gelen sel felaketinde mağdur olan çiftçilere ilişkin sorusu ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Mustafa R. Taşar’ın yazılı cevabı (7/4436)

10. — Çorum Milletvekili Mehmet Aykaç’ın, kamu çalışanlarının ve emeklilerinin maaşlarına ilişkin sorusu ve Maliye Bakanı Zekeriya Temizel’in yazılı cevabı (7/4443)

11. — Bursa Milletvekili Ertuğrul Yalçınbayır’ın, Tanıtma Fonu Kuruluna ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Cavit Kavak’ın yazılı cevabı (7/4453)

12. — Bursa Milletvekili Ertuğrul Yalçınbayır’ın;

– Telif hakları mevzuatına,

– Yayımcılığın gelişmesi ve telif haklarının desteklenmesiyle ilgili çalışmalara,

– Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununda yapılması planlanan değişikliklere,

– Bakanlık döner sermayesinden matbaa ve yayımcılığın desteklenmesi için bir çalışma yapılıp yapılmayacağına,

İlişkin soruları ve Kültür Bakanı Mustafa İstemihan Talay’ın yazılı cevabı (7/4455, 4456, 4457, 4458)

13. — Bursa Milletvekii Ertuğrul Yalçınbayır’ın;

– Nüfus ve aile planlamasıyla ilgili bir üst kurul oluşturulması için çalışma yapılıp yapılmayacağına,

– Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü kurulması çalışmalarına,

İlişkin soruları ve Devlet Bakanı Işılay Saygın’ın yazılı cevabı (7/4450, 4466)

14. — Bursa Milletvekili Ertuğrul Yalçınbayır’ın, tarımda yeniden yapılanma kurulunun oluşumuna ilişkin sorusu ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Mustafa R. Taşar’ın yazılı cevabı (7/4480)

15. — Ordu Milletvekili Müjdat Koç’un, Florya ve Yıldız Parlamenter Konukevlerine ilişkin sorusu ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Hikmet Çetin’in yazılı cevabı (7/4517)

16. — Çorum Milletvekili Mehmet Aykaç’ın, basına verilen teşvik kredilerine ilişkin sorusu ve Devlet Bakanı Cavit Kavak’ın yazılı cevabı (7/4529)

17. — Siirt Milletvekili Mehmet Emin Aydın’ın, memurlara yapılacak zamla ilgili bir beyanına ilişkin sorusu ve Maliye Bakanı Zekeriya Temizel’in yazılı cevabı (7/4530)

I. — GEÇEN TUTANAK ÖZETİ

TBMM Genel Kurulu saat 15.00’te açıldı.

TBMM Başkanvekili Hasan Korkmazcan, İstiklâl Marşının TBMM’de kabulünün 77 nci yıldönümü nedeniyle İstiklâl Marşının kutsal bir inanç olduğuna; Mehmet Âkif Ersoy’un, bu inançla, milletin azmine, kararına ve hissiyatına tercüman olduğuna; Türk Ulusunun, tarih boyunca hür ve bağımsız yaşadığına ve hiçbir zaman esareti ve bağımlılığı kabul etmediğine; İstiklâl Marşının, zulüm güçlerinin saldırılarına ve emperyalizme karşı bir başkaldırı, bir meydan okuma ve istiklâl mücadelemizin, mazlum milletlere örnek olduğuna; genç ve güçlü Türkiye Cumhuriyeti Devletinin kuruluşuna olan inanç ve imanın, Mehmet Âkif Ersoy’un bir tarih ve edebiyat şaheseri olan bu eserde ebedileştiğine; İstiklâl Harbi Başkumandanı Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, dava arkadaşlarını, Gazi Meclisinin üyelerini ve Mehmet Âkif Ersoy’u, şahsı ve milletvekilleri adına, minnetle ve şükranla yad ettiğine ilişkin bir konuşma yaptı.

Gümüşhane Milletvekili Lütfi Doğan’ın, ülkemizde mevcut iktisadî durum ve sıkıntıların azaltılması için alınması gereken tedbirlere ilişkin gündemdışı konuşmasına, Devlet Bakanı Işın Çelebi cevap verdi.

Malatya Milletvekili Ayhan Fırat’ın, Karakaya Barajının kirlenmesine,

İzmir Milletvekili İsmail Yılmaz da, İstiklâl Marşının kabulünün 77 nci yıldönümüne,

İlişkin gündemdışı birer konuşma yaptılar.

Yugoslavya’ya giden Dışişleri Bakanı İsmail Cem’e, Devlet Bakanı Şükrü Sina Gürel’in,

Belarus Cumhuriyetine gidecek olan :

Devlet Bakanı Güneş Taner’e, Devlet Bakanı Yücel Seçkiner’in,

Devlet Bakanı Mustafa Yılmaz’a, Devlet Bakanı Şükrü Sina Gürel’in,

Belçika’ya gidecek olan Millî Savunma Bakanı ve Başbakan Yardımcısı İsmet Sezgin’e, Devlet Bakanı Mehmet Batallı’nın,

Vekâlet etmelerinin uygun görülmüş olduğuna ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkereleri Genel Kurulun bilgisine sunuldu.

Fransa’ya resmî ziyarette bulunan Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’e refakat eden heyete, İstanbul Milletvekili Bülent Akarcalı’nın da iştirak etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Başbakanlık tezkeresi kabul edildi.

Kamu İktisadî Teşebbüsleri Komisyonunda boş bulunan ve

Fazilet Partisi Grubuna düşen üyeliklere, Adana Milletvekili Yakup Budak, Balıkesir Milletvekili İsmail Özgün, Diyarbakır Milletvekili Sacit Günbey, Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç, Gaziantep Milletvekili Kahraman Emmioğlu, İçel Milletvekili Saffet Benli, Konya Milletvekili Veysel Candan, Nevşehir Milletvekili Mehmet Elkatmış, Yozgat Milletvekili İlyas Arslan,

Cumhuriyet Halk Partisi Grubuna düşen üyeliğe de Erzincan Milletvekili Mustafa Yıldız,

Seçildiler.

Başkanlıkça Kamu İktisadî Teşebbüsleri Komisyonu üyelerinin başkan, başkanvekili, sözcü ve kâtip seçimini yapmaları için toplanacakları gün, saat ve yere ilişkin duyuruda bulunuldu.

Gündemin “Kanun Tasarı ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Diğer İşler” kısmının :

2 nci sırasında bulunan 232 sıra sayılı kanun tasarısı, ilgili komisyon yetkilileri Genel Kurulda hazır bulunmadıklarından,

3 üncü sırasında bulunan ve Hükümetçe komisyona geri alınan 338 sıra sayılı kanun teklifi, komisyondan gelmediğinden,

Ertelendiler.

4 üncü sırasında bulunan, Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu Tasarısının (1/702, 2/224, 2/929, 2/1000, 2/1023, 2/1024) (S. Sayısı : 553) görüşmelerine devam olunarak 6 ncı maddesine kadar kabul edildi, 6 ncı maddesi üzerinde bir süre görüşüldü.

Alınan karar gereğince, Millî Eğitim Bakanı Hikmet Uluğbay hakkındaki gensoru önergesinin gündeme alınıp alınmayacağı hususundaki görüşme ile Kosova’daki son gelişmeler konusundaki genel görüşme ve diğer denetim konularını sırasıyla görüşmek için, 17 Mart 1998 Salı günü saat 15.00’te toplanmak üzere, birleşime 18.54’te son verildi.

Hasan Korkmazcan Başkanvekili

Ahmet Derin Mehmet Korkmaz Kütahya Kütahya Kâtip Üye Kâtip Üye

No. : 99

II. — GELEN KAĞITLAR

13.3.1998 CUMA

Sözlü Soru Önergeleri

1. — Çorum Milletvekili Mehmet Aykaç’ın, Dünya Kadınlar Gününde meydana gelen olaylar sırasında Atatürk Anıtına saldırıda bulunduğu iddiasına ilişkin İçişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/905) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

2. — Çorum Milletvekili Mehmet Aykaç’ın, Dünya Kadınlar Günü kutlamaları sırasında meydana gelen olaylara ilişkin İçişleri Bakanından sözlü soru önergesi (6/906) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

Yazılı Soru Önergeleri

1. — İstanbul Milletvekili Ercan Karakaş’ın, İstanbul DGM’de bazı görevlilerin rüşvet aldıkları iddiasına ilişkin Adalet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4584) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3. 1998)

2. — Bursa Milletvekili Yahya Şimşek’in, tarım kredilerine ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4585) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

3. — Kocaeli Milletvekili Bekir Yurdagül’ün, SSK Mensupları Eğitim ve Dinlenme Tesisleri Derneğinde görev yapan bazı personele ve yönetim kuruluna ilişkin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanından yazılı soru önergesi (7/4586) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

4. — İçel Milletvekili D. Fikri Sağlar’ın, tedavi amacıyla yurtdışına çıkışlarda uygulanan “takdir hakkı”na ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4587) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

5. — İzmir Milletvekili Hasan Denizkurdu’nun, Tahkim Kurulu kararına uymayan Futbol Federasyonu hakkında bir işlem yapılıp yapılmadığına ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4588) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

6. — Erzincan Milletvekili Naci Terzi’nin, Cumhuriyetin 75 inci kuruluş yıldönümü kutlama programına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4589) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

7. — Balıkesir Milletvekili İsmail Özgün’ün, Türkiye Lokomotif ve Motor Sanayi A.Ş.’de çalışan mevsimlik işçilerin yeniden alınıp alınmayacağına ilişkin Ulaştırma Bakanından yazılı soru önergesi (7/4590) (Başkanlığa geliş tarihi : 11. 3.1998)

8. — Balıkesir Milletvekili İsmail Özgün’ün, mevsimlik işçilere kadro verilip verilmeyeceğine ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4591) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

9. — Tokat Milletvekili Ahmet Feyzi İnceöz’ün, devekuşu ıslahı ve besiciliği konusunda bir çalışma yapılıp yapılmayacağına ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/4592) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

10. — Bolu Milletvekili Feti Görür’ün, görevden alınan Vakıfbank Genel Müdürünün bir beyanına ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4593) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

11. — Bilecik Milletvekili Bahattin Şeker’in, Bilecik İlindeki belediyelere yapılan yardımlara ilişkin Maliye Bakanından yazılı soru önergesi (7/4594) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

12. — Manisa Milletvekili Tevfik Diker’in, Tansu Çiller ve eşinin Mal Varlıklarını Araştırma Komisyonuna yurtdışı para transferleriyle ilgili belge verip vermediğine ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/ 4595) (Başkanlığa geliş tarihi: 11.3.1998)

13. — Manisa Milletvekili Tevfik Diker’in, kapatılan bazı bankaların verdikleri kredilere ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4596) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

14. — Gaziantep Milletvekili Kahraman Emmioğlu’nun, 55 inci Hükümet döneminde tiyatrolara yapılan yardımlara ve bastırılan kitaplara ilişkin Kültür Bakanından yazılı soru önergesi (7/4597) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

No. : 100

16.3.1998 PAZARTESİ

Teklifler

1. — Amasya Milletvekili Ahmet İyimaya’nın; Olağanüstü Hal Bölgesinde ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde İstihdam Yaratılması ve Yatırımların Teşvik Edilmesi ile 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/1108) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

2. — Kütahya Milletvekili Mehmet Korkmaz ve 4 Arkadaşının; Olağanüstü Hal Bölgesinde ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde İstihdam Yaratılması ve ve Yatırımların Teşvik Edilmesi ile 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/1109) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

3. — Kütahya Milletvekili Emin Karaa ile Demokratik Sol Parti Grup Başkanvekilleri Gaziantep Milletvekili Ali Ilıksoy ve Sinop Milletvekili Metin Bostancıoğlu’nun; 1136 Sayılı Avukatlık Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (2/1110) (Adalet Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

4. — Balıkesir Milletvekili İlyas Yılmazyıldız ve 23 Arkadaşının; Vakıflar Kanununun Bir Maddesinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/1111) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

5. — Konya Milletvekili Ali Günaydın’ın; Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci, Malî Müşavirlik ve Yeminli Malî Müşavirlik Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/1112) (Adalet ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.3.1998)

6. — Kütahya Milletvekili Mehmet Korkmaz’ın; Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/1113) (Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

Raporlar

1. — 3056 Sayılı Başbakanlık Teşkilâtı Hakkında Kanunhükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ve Plan ve Bütçe Komisyonu raporu (1/707) (S. Sayısı : 592) (Dağıtma tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

2. — Türkiye Vakıflar Bankası Türk Anonim Ortaklığı Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısı ve Plan ve Bütçe Komisyonu raporu (1/719) (S. Sayısı : 593) (Dağıtma tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

3.— Samsun Milletvekili Murat Karayalçın’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/841) (S. Sayısı: 594) (Dağıtma Tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

4.— Konya Milletvekili Hüseyin Arı’nın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/217) (S. Sayısı: 595) (Dağıtma Tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

5.— Batman Milletvekili Ataullah Hamidi’nin Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/310) (S. Sayısı: 596) (Dağıtma Tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

6.— Samsun Milletvekili Murat Karayalçın’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/925) (S. Sayısı: 597) (Dağıtma Tarihi : 16.3.1998) (GÜNDEME)

7.— Batman Milletvekili Ataullah Hamidi’nin Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporu (3/315) (S. Sayısı : 598) (Dağıtma Tarihi: 16.3.1998) (GÜNDEME)

Sözlü Soru Önergesi

1.— Trabzon Milletvekili İsmail İlhan Sungur’un, bazı belediyelerin izinli hizmet aracı talebine cevap verilmemesinin nedenine ilişkin Maliye Bakanından sözlü soru önergesi (6/907)(Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

Yazılı Soru Önergeleri

1.— Kütahya Milletvekili Mehmet Korkmaz’ın,Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından Kütahya’da öğrenci yurt binası yapılıp yapılmayacağına ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4598) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

2.— Trabzon Milletvekili İsmail İlhan Sungur’un,Trabzon ve Rize’deki belediyelere Acil Destek Fonundan yapılan yardımlara ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4599) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

3.— Trabzon Milletvekili İsmail İlhan Sungur’un, Rize ve Trabzon’daki belediyelere yapılan yardımlara ilişkin Maliye Bakanından yazılı soru önergesi (7/4600) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

4.— Gaziantep Milletvekili Kahraman Emmioğlu’nun, hakkında bazı iddialar ileri sürülen Bakanlık eski Müsteşarı hakkında bir işlem yapılıp yapılmadığına ilişkin Adalet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4601) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

5.— Gaziantep Milletvekili Kahraman Emmioğlu’nun, THY’nin tarifeli seferlerinde yolculara dağıtılan gazetelere ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4602) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

6.— Sıvas Milletvekili Musa Demirci’nin, Eskişehir-TÜLOMSAŞ’da çalışan mevsimlik işçilere ilişkin Ulaştırma Bakanından yazılı soru önergesi (7/4603) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

7.— Karaman Milletvekili Zeki Ünal’ın, Eskişehir-TÜLOMSAŞ’da işten çıkarılan işçilerin yeniden işe alınıp alınmayacaklarına ilişkin Ulaştırma Bakanından yazılı soru önergesi (7/4604) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

Süresi İçinde Cevaplandırılmayan Yazılı Soru Önergeleri

1.— Karaman Milletvekili Zeki Ünal’ın, çiftçilerin ecrimisil ödedikleri arazileri satın alma yönündeki taleplerine ilişkin Maliye Bakanından yazılı soru önergesi (7/4319)

2.— Karaman Milletvekili Zeki Ünal’ın, Karaman ve Konya’yı İçel’e bağlayacak yola ilişkin Bayındırlık ve İskân Bakanından yazılı soru önergesi (7/4320)

3.— Bayburt Milletvekili Suat Pamukçu’nun, ilköğretim müfettişlerinin ek göstergelerine ilişkin Milli Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/4322)

4.— Antalya Milletvekili Arif Ahmet Denizolgun’un, Yunanistan’da Türk düşmanlığı propagandası yapıldığı iddialarına ilişkin Dışişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/4323)

5.— Karaman Milletvekili Zeki Ünal’ın, Karaman’a bağlı bazı köylerde yapımı planlanan afet evlerine ilişkin Bayındırlık ve İskan Bakanından yazılı soru önergesi (7/4325)

6.— Konya Milletvekili Veysel Candan’ın, isimsiz ihbarlar hakkında yapılan işlemlere ilişkin Milli Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/4326)

7.— İstanbul Milletvekili Ercan Karakaş’ın, HAVAŞ hisselerinin satışı ile ilgili Mahkeme kararlarının uygulanmadığı iddiasına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4328)

8.— Manisa Milletvekili Tevfik Diker’in, uluslararası uyuşturucu ticareti yaptığı iddia edilen bir kişiye ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4330)

9.— İçel Milletvekili Fevzi Arıcı’nın, sekiz yıllık temel eğitime katkı amacıyla toplanan paralara ilişkin Milli Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/4334)

10.— Kocaeli Milletvekili İsmail Kalkandelen’in, Acil Destek Fonundan sağlanan kaynaklara ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4335)

11.— Sıvas Milletvekili Tahsin Irmak’ın, Sıvas’ın kalkınmada öncelikli iller kapsamına alınmamasının nedenine ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4336)

12.— Erzurum Milletvekili İsmail Köse’nin, Erzincan’la ilgili özel teşvik tedbirleri alınıp alınmayacağına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4340)

13.— Giresun Milletvekili Ergun Özdemir’in, Giresun’un Olağanüstü Hal ve kalkınmada öncelikli yörelerde uygulanacak teşvik kapsamına alınmamasının nedenine ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4342)

14.— Erzurum Milletvekili Aslan Polat’ın, Erzurum-Köprüköy İlçesine yardım yapılıp yapılmayacağına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4344)

15.— Aksaray Milletvekili Nevzat Köse’nin, şehit çocukları ve kardeşlerinin eğitimlerine ilişkin Milli Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/4352)

16.— İstanbul Milletvekili Ercan Karakaş’ın, İstanbul’da”Turizm Bölgesi” ve “Turizm Merkezi” ilan edilen yerlere ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4355)

No. : 101

17.3.1998 SALI

Tasarı

1. — 190 Sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Eki Cetvellerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı (1/736) (Tarım, Orman ve Köyişleri ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

Teklifler

1. — Samsun Milletvekili Musa Uzunkaya’nın; 4.11.1983 Tarih ve 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bir Geçici Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/1114) (Adalet ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

2. — Çankırı Milletvekili İsmail Coşar ve 33 Arkadaşının; Belediyelere ve İl Özel İdarelerine Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkındaki 2380 Sayılı Kanunun 1 inci Maddesinin 9. Fıkrasında Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/1115) (İçişleri ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

3. — Bolu Milletvekili Necmi Hoşver’in; 2809 Sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Hakkında Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/1116) (Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.3.1998)

4. — Samsun Milletvekili Latif Öztek ve 2 Arkadaşının; Olağanüstü Hal Bölgesinde ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde İstihdam Yaratılması ve Yatırımların Teşvik Edilmesi İle 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun Bir Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/1117) ( Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

5. — İstanbul Milletvekili Emin Kul ve 2 Arkadaşının; 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun Ek 5 inci Maddesine Bir Bent Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (2/1118) (Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler ve Plan ve Bütçe Komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

6. — İstanbul Milletvekili Emin Kul ve 2 Arkadaşının; 5434 Sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun 32 inci Maddesine Bir Bent Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (2/1119) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

7. — Muğla Milletvekili Lâle Aytaman’ın; 15.7.1950 Tarih ve 5682 Sayılı Pasaport Kanununun 13 üncü Maddesinin Üçüncü Fıkrasının Değiştirilmesine Dair Kanun Teklifi (2/1120) (İçişleri Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

Raporlar

1. — Ankara Milletvekili Ersönmez Yarbay’ın, Bir İlçe Kurulması Hakkında Kanun Teklifi ve İçtüzüğün 37 nci Maddesine Göre Doğrudan Gündeme Alınma Önergesi (2/755) (S. Sayısı : 599) (Dağıtma Tarihi : 17.3.1998) (GÜNDEME)

2. — Niğde Milletvekili Akın Gönen ve 10 Arkadaşının, İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi ve İçişleri Komisyonu raporu (2/1095) (S. Sayısı: 601) (Dağıtma Tarihi : 17.3.1998) (GÜNDEME)

Sözlü Soru Önergeleri

1. — Aydın Milletvekili Ali Rıza Gönül’ün, Turban’a alınan personele ilişkin Başbakandan sözlü soru önergesi (6/908) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

2. — Aydın Milletvekili Ali Rıza Gönül’ün, SEKA’ya ait bir arazinin özel bir firmaya satılacağı iddialarına ilişkin Sanayi ve Ticaret Bakanından sözlü soru önergesi (6/909) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

3. — Hatay Milletvekili Abdulkadir Akgöl’ün, İskenderun LNG terminalinin 1998 yatırım programından çıkarılmasının nedenine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanından sözlü soru önergesi (6/910) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

Yazılı Soru Önergeleri

1. — Bursa Milletvekili Ertuğrul Yalçınbayır’ın, Uludağ Üniversitesi Ortak Anfiler Grubu Projesine ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4605) (Başkanlığa geliş tarihi:13.3.1998)

2. — Aydın Milletvekili Ali Rıza Gönül’ün, BOTAŞ tarafından yapılan kompresör ihalesine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanından yazılı soru önergesi (7/4606) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

3. — Denizli Milletvekili Adnan Keskin’in, Fethullah Gülen’in Vatikan ziyaretine ilişkin Dışişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/4607) (Başkanlığa geliş tarihi : 13.3.1998)

4. — Sinop Milletvekili Kadir Bozkurt’un, “Savarona” isimli yata ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4608) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

5. — Sinop Milletvekili Kadir Bozkurt’un, Emlakbank konutlarına ilişkin Devlet Bakanından yazılı önergesi (7/4609) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

6. — Denizli Milletvekili Adnan Keskin’in, bazı valilerin tarikat mensubu oldukları iddiasına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4610) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

7. — Trabzon Milletvekili İsmail İlhan Sungur’un, ihale esaslarına dair tebliğe ilişkin Milli Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/4611) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

8. — Karabük Mlilletvekili Hayrettin Dilekcan’ın, bir firmaya hibe kredisi vermek istediği iddiasına ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4612) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

9. —Burdur Milletvekili Kazım Üstüner’in, Burdur-Bucak tütün ekici piyasasının ne zaman açılacağına ilişkin Devlet Bakanından yazılı soru önergesi (7/4613) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

10. — Manisa Milletvekili Tevfik Diker’in, Çevre Eski Bakanı Ziyattin Tokar hakkındaki bazı iddialara ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/4614) (Başkanlığa geliş tarihi : 16.3.1998)

 

 

BİRİNCİ OTURUM

Açılma Saati : 15.00

17 Mart 1998 Salı

BAŞKAN : Başkanvekili Yasin HATİBOĞLU

KÂTİP ÜYELER : Haluk YILDIZ (Kastamonu), Ali GÜNAYDIN (Konya)

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, çalışmalarımızın hayırlara vesile olmasını Cenabı Allah’tan niyaz ederek, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 67 nci Birleşimini açıyorum.

Sayın milletvekilleri, bu defaki ilk yönetimimde, görüyorum ki, Parlamentomuzda yeni bir grup daha oluşmuş ve yerini almıştır. Her kişi ve kurum, cumhuriyetimizi ve onun niteliklerini korumak ve kollamakla yükümlüdür; ancak, birinci derecede hak, yetki ve sorumluluk Yüce Parlamentomuza aittir. Her kişi ve kurum sorumluluğunu yerine getirirken, Yüce Parlamentonun direktiflerini rehber edinmeye mecburdur. Bunun için de, bütün gruplarımız, bu hususta ittifak içinde olmalıdırlar. Parti gruplarımızın bir iki günden beri ortaya koydukları demokratik tavır, ümit vericidir; aksini düşünmek ve aksi tavra girmek demokrasi inançsızlığıdır.

Bir şairimizin dediği gibi:

“Sen ben desin efrat, aradan vahdeti kaldır;

Milletler için, işte kıyamet o zamandır.”

Bir başka şairin dediği gibi:

“Kapansın el kapıları, bir daha açılmasın;

Yok edin insanın insana kulluğunu,

Bu davet bizim.

Yaşamak bir ağaç gibi, tek ve hür,

Ve orman gibi kardeşçesine,

Bu hasret bizim.”

Sayın milletvekilleri, toplantı yetersayımız vardır; görüşmelere başlıyoruz.

Gündemimiz yüklü olmakla beraber, gündeme geçmeden önce, üç değerli arkadaşıma gündemdışı söz vereceğim.

ALİ DİNÇER (Ankara) – Şiirden dolayı, bravo!..

METİN ARİFAĞAOĞLU (Artvin) – Toplantı yetersayımız vardır Sayın Başkan.

BAŞKAN – Bendeniz de, o tespiti yaptım efendim; çünkü, gece saat 22.00’yi getirmek, öyle, kolay değil.

ALİ DİNÇER (Ankara) – Bundan sonraki toplantıları da güzel şiirler okuyarak açın Sayın Başkan.

III. — BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI

A) GÜNDEMDIŞI KONUŞMALAR

1. — Şırnak Milletvekili Bayar Ökten’in, Şırnak İli ve İlçelerindeki elektrik kesintilerine ilişkin gündemdışı konuşması ve Devlet Bakanı Mehmet Salih Yıldırım’ın cevabı

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, Doğru Yol Partisi Milletvekili Sayın Bayar Ökten, Şırnak İlinde meydana gelen elektrik kesilmesiyle ilgili olarak...

BAYAR ÖKTEN (Şırnak) – Sayın Başkanım, il ve ilçelerinde...

BAŞKAN – Şırnak’ın ilçelerinde...

Tabiî, ilçelerinde elektrik kesilince... Yani, parçadaki arıza tümde var demektir. Bu, mantık kuralıdır.

Buyurunuz efendim.

BAYAR ÖKTEN (Şırnak) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Şırnak İlimiz ve ilçelerinde sürekli olarak ortaya çıkan elektrik kesintileriyle ilgili söz almış bulunmaktayım; bu vesileyle, Yüce Heyetinizi, şahsım adına, saygıyla selamlıyorum.

Hepimizin bildiği gibi, çağımızın en önemli sorunlarından biri olan enerji, ülkemiz gibi enerji ithalatçısı gelişmekte olan ülkelerde ağırlığını önemli ölçüde hissettirmektedir. Sürdürülebilir kalkınmanın da, ancak çevreyle uyumlu, kaliteli ve ucuz enerjinin zamanında teminiyle mümkün olabileceği bilinmektedir. Burada önemli olan diğer konular, bölgelerarası dengesizliğin giderilmesi, eşitsizliklerin önlenmesi ve ekonomik ve sosyal kalkınmanın en önemli girdilerinden olan enerjinin halkımızın tümünün yararına sunulmasıdır. Belirttiğim bu unsurların sağlanabilmesi ise, istikrarlı politikalarla belirlenen ve uygulanan planlamalarla başarılabilir.

Ancak, Şırnak ve ilçelerinde hem voltaj düşük hem de gün boyu defalarca elektrik kesilmektedir. Kesintiler dışında, gün boyunca halkımız elektrikten yoksun kalmakta ya da düşük voltaj ve düzensiz kesintiler sonucu olarak, halkımızın evlerinde kullandığı buzdolabı, televizyon ve çamaşır makinesi gibi elektronik aletler zarar görmektedir. Bu eşyalar, halkımız için birer servet değerindedir; dolayısıyla, bu kesintiler, halkımızı büyük maddî zararlara uğratmaktadır. Aynı konuya, 8 Ocak 1998 tarihli “Elektrikten Yana Şırnak Dertli” başlıklı yazılarıyla Şırnak Gazetesi de değinmiştir. Bunun nedenini araştırdığımda, bakınız, ortaya neler çıktı:

Bölge illeri gibi, elektriğimiz Keban Barajından sağlanıyor. İlimizde uygulanan elektrik tasarrufu, diğer illerde ve Türkiye genelinde uygulanmadığı gibi, düşük voltaj sorunu da sadece ilimizde yaşanıyor. Bunun için, Şırnak halkı, bu Hükümetin bu bölgeye ne derecede baktığını ve üvey evlat muamelesi yaptığını görmektedir.

İlimize verilen elektrik, BOTAŞ trafosuna geliyor. Ana merkez görevini yapan BOTAŞ, zaman zaman, elektrik ihtiyaçları karşılanamadığı için, il elektriğini devreden çıkararak bölgeyi elektriksiz bırakıyor. BOTAŞ yetkililerine bunun nedenini sorduğumuzda, Keban Barajından verilen elektriğin yeterli olmaması nedeniyle, Keban Barajı yetkililerinin “bölgeyi devreden çıkarın” talimatı verdiklerini, bunun üzerine il elektriğini kestiklerini söylemişlerdir.

Gerek tarafımca gerekse ilçelerdeki diğer yetkili kişiler tarafından ilgililerle yapılan görüşmelerde ve Şırnak Gazetesinin haberinde de yer aldığı gibi, kesintinin, kış aylarında ısıtıcıların fazla kullanılmasından, altyapı ve personel yetersizliklerinden kaynaklandığı belirtilmiştir. Oysa, kanaatimce, sanayii gelişmiş bir ildeki fabrikanın sarf ettiği elektrik, Şırnak İlinin tümünde kullanılana eşittir. Tabiî ki, bu sorun, son zamanlarda birdenbire ortaya çıkmadı. Ayrıca, bölgemize aktarılan kaynaklarla altyapı hizmetlerinin geliştirilmesi de mümkün değildir.

Gelelim altyapı ve personel durumuna: Şırnak genelinde 120 personel görev yapmaktadır. Silopi gibi bir ilçede 4 personel görev yapmaktadır. Bu personelden 1’i emekliye ayrılmıştır, 1’i de sakat durumdadır; geriye kalan 2 personelle Silopi’de hizmet verilmektedir.

Bu durum, halkımız açısından endişe vericidir. Amacımız Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerimizde yaşayan vatandaşlarımızın da diğer bölgelerde yaşayan vatandaşlarımızla aynı haklara ve imkânlara sahip olmalarını sağlamak ve dengeli kalkınma çabalarını bütünleştirmek olduğuna göre, bölge halkının devlete ve hükümete güvenini sağlamak için, ayırım yapmaksızın, fırsatlardan yararlanmalarını sağlamalıyız.

Değerli milletvekilleri...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Sayın Ökten, programımız bugün çok yüklü; size 1 dakika süre veriyorum. Lütfen...

BAYAR ÖKTEN (Devamla) – Elbette ki, enerji darboğazının aşılmasında, kısa vadede, enerji kayıp ve kaçaklarının önlenmesi, yakıt ikmal sorunlarının çözümlenmesi, tasarruflu enerji kullanımı gereklidir. Bunun yanı sıra, hükümetlerin uzun dönemde kaynak aramaları, kaynakların niteliğini iyileştirici çalışmalar yapmaları kaçınılmazdır. Dengeli kalkınmanın gereği olarak, bölgeler arası gelişmişlik farkını ortadan kaldırmak ve halkımızın tümünün sorununu çözümleyici adımlar atmak gereklidir. Özellikle, ilimize güç artışını sağlayıcı nitelikte trafo, diğer personel ve altyapı hizmetlerinin acilen sağlanması zorunludur.

Ben, buradan, Sayın Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanına, olayın üzerine gitmesi için çağrıda bulunuyorum: Şırnak’ta yaşayan vatandaşlarımız da bu ülkenin vatandaşlarıdır. Halkımız, hizmet...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAYAR ÖKTEN (Devamla) – Bitiriyorum efendim.

BAŞKAN – Hiç efendim... Rica ediyorum... Bakın, biliyorsunuz, çok toleranslı davranıyordum; ama...

BAYAR ÖKTEN (Devamla) – Son cümlemi...

BAŞKAN – Efendim, lütfen... Saygı sunun, inin. Lütfen...

BAYAR ÖKTEN (Devamla) – Teşekkür ediyorum efendim.

BAŞKAN – Teşekkür ediyorum.

Devlet Bakanı Sayın Yıldırım, buyurun efendim. (ANAP sıralarından alkışlar)

Sayın Bakan, ihtisar buyurursanız memnun oluruz efendim.

DEVLET BAKANI MEHMET SALİH YILDIRIM (Şırnak) – Çok teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, Yüce Meclisin değerli üyeleri; Şırnak Milletvekili Sayın Bayar Ökten’in gündemdışı konuşmasına cevap vermek üzere huzurunuzdayım; hepinize saygılar sunuyorum.

Sayın Ökten’in değindiği konu, sadece Şırnak için değil, Türkiye için çok önemli olan bir konu. Türkiye’de yıllık enerji üretiminin 105 milyar kilovat/saat olduğunu, sadece 1997 yılında enerji açığımızın 6,5 milyar kilovat/saat olduğunu; bu bakımdan, bu sorunun, gerekli ölçülerde gerekli platformlarda önlem alınmaması halinde sıkıntı yaratacağını, buradan, bir kez de ben altını çizerek belirtmek istiyorum. Ancak, şunu da ifade etmek istiyorum: 55 inci Hükümet, bugüne kadar, cumhuriyet hükümetleri içerisinde, enerji sektöründe ve üretiminde en çok katkılı olan hükümettir; çok namüsait koşullara rağmen, sekiz aylık süre içerisinde 15 milyar dolarlık yatırım yapmış bir hükümettir. Bu konunun, gelecekte, sıkıntıları giderecek meyveler vereceğini buradan belirtmek istiyorum.

Değerli Ökten’in söylediği hususların bir kısmını biz de yaşıyoruz; ancak, şunu ifade edeyim: Bu sorunlar, kısa vadenin sorunları değil, çok uzun sürede kaynaklanan sorunlardır. Ancak, geçmiş süreçteki birikimlerin zaman zaman önemli sıkıntılara sebep olduğunu, şimdi, birlikte yaşıyoruz.

Şırnak, 1991-1994 yılları arasında, elektrik dağıtım şirketi açısından Siirt’e bağlı olarak kalmış, daha sonraki iki yıllık süreci Diyarbakır’a bağlı olarak yaşamış, daha sonra da -kendi koşullarını oluşturmasından sonra- bağımsız bir kurum olarak çalışmaya başlamış; ancak, Mardin’in bütün olanaklarına, desteklerine rağmen, bugün, Şırnak’ta, TEDAŞ, hâlâ, sorunlarını, sıkıntılarını takip edebilen bir kurum olmaktan çıkmıştır.

Şırnak’ta, TEDAŞ’ın 22 personeli vardır; ancak, açığı 89 personeldir. Bugün Kumçatı’da, bugün Güçlükonak’ta personel yoktur; ancak, bu konuda, sorun, sadece Şırnak’ın değil... Türkiye genelinde personel politikasının düzelmesiyle alakalı çalışmalar yapılmaktadır. Bunun en kısa süre içerisinde Şırnak’a yansımasını da beklemekteyiz.

Personel sorunuyla alakalı konunun önemi kadar, ekipman, araç gereç konusunda da önemli sorunlar vardır. Bunun için, Şırnak’ın, ivedi olarak 2 kamyona, 2 kamyonete, 1 vinçe, 1 platform sepetli araca ve 1 forklifte ihtiyacı vardır. Bu konuyla alakalı çalışmalar ilgili bakanlıkça yapılmaktadır; yakında, bunların intikali sağlanacaktır.

Ancak, Şırnak’ın ve Şırnaklının önemli bir sorunu daha vardır. Bu sorun, elektrik dağıtım sistemindeki sıkıntıdan kaynaklanmaktadır. Bugün, bu hatların önemli bir kısmı eskidir. Elektrik kaçağı, sadece Şırnak’ta değil, Türkiye’nin her tarafında vardır.

Şırnak’ta önemli bir sorun, sıkıntı da, kaçak kullanılan elektrik oranındaki çok yüksekliktir. Gerek doğal şartların artmış olması gerek yöredeki koşulların bunu etkilemesi, bu kaçak elektrik oranının yüzde 79’lara kadar çıkmasına sebep olabilmektedir. Bunu etkileyen temel faktörlerden biri, güvenlik birimlerinin -ihtiyacı olan elektriği temin için, esas teknik sorunları gidermeden- tali branşlardan kullandığı elektriktir. Otuzu aşkın böyle kullanılan hat, maalesef, elektrik kesintisine sebep olan temel nedendir. Bugünkü koşullarda güvenlik sorununun ortadan kalkmasıyla birlikte, bu tali branşlardan kullanılan elektrik azaldığı takdirde, elektrik kesintilerinin büyük bir kısmı da ortadan kalkacaktır.

İndirici trafo merkezlerinin 2 tanesi yenilenmektedir, 1 tanesinin sorunu yoktur.

Bugün, Uludere ve Siirt yolundaki TEDAŞ dağıtım sistemiyle alakalı sıkıntı giderilmiştir. Bu nedenle, Şırnak Merkez ve Silopi’nin elektrik sorunu büyük ölçüde ortadan kalkmıştır. 3 trafo Şırnak’a gönderilmiştir.

Cizre’nin elektrik sorunu, çok kısa süre içerisinde azaltılacaktır.

Şunu da memnuniyetle ifade etmek istiyorum ki: Bugün...

BAYAR ÖKTEN (Şırnak) – Kandırıyorsunuz.. Vatandaşı kandırıyorsunuz...

DEVLET BAKANI MEHMET SALİH YILDIRIM (Devamla) – Değerli Bayar, sizin, her türlü konudaki engin bilginizi ve deneyiminizi bütün Genel Kurul biliyor. Sizler belki istifade etmeyebilirsiniz; ama, bu aktarımlarımı Genel Kurul üyeleriyle paylaşmak istiyorum. Dinlemenizi tavsiye ederim.

Şırnak’taki temel sorunun önemli unsurlarından bir tanesi, trafolardaki eksiklik ve düşük megavatlıktır. Bunu yenileyecek 3 trafo Şırnak’a gönderilmiştir; çok yakında monte edilecektir.

Uludere ve Siirt hattındaki sorunlar ortadan kaldırılmıştır. Çok kısa süre içerisinde, bunun olumlu yansımalarını da hep birlikte göreceğiz; ancak, personel sorunu giderilmediği takdirde, kaçak elektrik sorunu çözümlenmediği takdirde, bu sorunun yansımalarını, ileride, Şırnaklılar tekrar yaşayabileceklerdir.

Enerji eksikliği açısından, üretiminin yansıması açısından Şırnak’ta bir sorun yoktur; ama, bu sorunun tümüyle ortadan kalkabilmesi için Keban-Özlüce, Özlüce - Erzurum, Diyarbakır-Batman elektrik iletim hatlarının yeni baştan yenilenmesi gerekmektedir.

Bütün bu konular, ortaya, bir sonuç çıkarmaktadır: GAP Projesinin realize edilmesindeki önem ve gerçek. GAP Projesi gibi yılda 27 milyar kilovat/saat enerji üretebilecek olan bu projenin atıl oluşu, bu sıkıntılarımızın artmasına sebep olabilecek önemli bir faktördür.

Bu vesileyle, bu konuyu da aktarmama fırsat verdiği için değerli milletvekiline teşekkür ediyor; Yüce Meclise saygılar sunuyorum.

BAŞKAN – Sayın Bakan, teşekkür ediyorum.

BAYAR ÖKTEN (Şırnak) – Sayın Bakan, eğer bu söylediğiniz doğruysa, ben, istediğinizde sizi omuzuma alır gezdiririm.

BAŞKAN – Sayın Ökten, efendim, omuzunuza almayınız, kucaklayınız.

BAYAR ÖKTEN (Şırnak) – Eğer doğruysa, ben omuzuma alırım Sayın Başkan.

BAŞKAN – Efendim, lütfen... Omuzunuza almayınız; başka hevesliler türer parlamenterlerin omuzlarına binmek için. Rica ediyorum... (FP sıralarından “Bravo Başkan” sesleri, alkışlar)

B) ÇEŞİTLİ İŞLER

1. — Genel Kurulu ziyaret eden Arnavutluk Meclis Başkanı Skender Gjinushi ve beraberindeki Parlamento Heyetine Başkanlıkça “Hoş geldiniz” denilmesi

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Sayın Hikmet Çetin’in davetlisi olarak ülkemizi ziyaret etmekte olan Arnavutluk Meclis Başkanı Sayın Skender Gjinushi ve beraberindeki parlamento heyeti, şu anda, Meclisimizi teşrif etmiş bulunmaktadırlar. (Alkışlar)

Bu kahraman toplumun Meclisinin temsilcilerine, Başkanlık olarak biz de “hoş geldiniz” diyoruz.

A) GÜNDEMDIŞI KONUŞMALAR (DEVAM)

2. — Adıyaman Milletvekili Celal Topkan’ın, tütün üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündemdışı konuşması ve Devlet Bakanı Eyüp Aşık’ın cevabı

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, gündemdışı söz talebinde bulunan Sayın Celal Topkan, tütün üreticilerinin mağduriyetiyle ilgili konuşacaklar.

Sayın Topkan, umuyorum, üretenlerin mağduriyetinden söz ederken, tüketenlerin mağduriyetine de temas edersiniz.

Buyurun efendim. (CHP sıralarından alkışlar)

CELAL TOPKAN (Adıyaman) – Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Anasol-D İktidarının tütün üreticilerine karşı uyguladığı politikalar ve bu politikaların tütün üreticilerinde oluşturduğu hayal kırıklığını anlatmak için söz aldım. Sizleri, kendi adıma saygılarımla, tütün üreticileri adına üzüntülerimle selamlıyorum.

Konuşmam, Hükümetin tütün üreticilerini hayal kırıklığına uğratan iki uygulaması üzerinde olacaktır.

Tekel’den sorumlu Devlet Bakanı Sayın Eyüp Aşık, 17.2.1998 tarihli 55 inci Birleşimde, bu kürsüden, tütün başfiyat açıklaması ve tütün alımlarının başlama tarihi konusunda yapılan bir konuşmaya verdiği cevapta “1990 yılında ANAP İktidarı olarak tütüne kilo başına 5 dolar, 1991 yılında ise 6,83 dolar fiyat verdik; halbuki, siz, ortalama 3,5 dolar verdiniz” diyerek, DYP-SHP İktidar dönemini tütüne az fiyat vermekle suçlamıştı.

1990 ve 1991 yıllarında enflasyon yüzde 70’ler civarında seyrederken tütüne kilo başına ortalama 6 dolar vermekle övünen Sayın Bakan, Hükümetlerinin bu yılki enflasyonu yüzde 100’e yükselttiğini unutarak, tütüne kilo başına 3,4 dolar fiyat vererek hem kendisiyle ters düşmüş hem de tütün üreticisini büyük bir hayal kırıklığına uğratmıştır.

Sayın Bakana ve Hükümetine sormak gerekir: 17 Şubat 1998 tarihinden bu yana ne değişti de, bu kürsüden, üreticiye verdiğiniz sözü yok sayarak, üreticiyi maliyet fiyatıyla baş başa bıraktınız? Güneydoğu Anadolu Bölgesinde, özellikle Adıyaman’da, tütün üretiminden başka gelir kaynağı olmayan insanlar, bu fiyat karşısında şaşkına dönmüş durumdalar.

Sayın Bakan, bu kürsüden, kendi ağzınızla üreticiye verdiğiniz sözü tutmadınız, geçmiş hükümetlerden daha düşük fiyat verdiniz. Bir taraftan enflasyonu yüzde 100’e çıkaracaksınız, hayatı çekilmez hale getireceksiniz, diğer taraftan, tütüne bugüne kadar uygulanan en düşük fiyatı vereceksiniz. Bu uygulama, iyi niyetli bir uygulama değildir. Bu uygulamayla, tütün fabrikalarının özelleştirilmesine zemin hazırladığınızın endişesini taşıyorum. Tütün üreticilerini bu konuda uyanık olmaya çağırıyorum.

Sayın milletvekilleri, ekranları başında bizleri izleyen tütün üreticileri; şimdi dikkatle dinleyin. Sayın Bakan, 17.2.1998 tarihinde, bu kürsüde, tütün alımlarına başlama konusunda, bakınız, ne diyor: “Efendim, 10 Marttan evvel fiyatı açıklayacağız ve şimdiye kadar hemen hemen gelenek haline getirdiğimiz gibi, 15 Marttan evvel de tütün alımlarına başlayacağız.” Ancak, şu ana kadar, alımlara ne zaman başlanacağının tarihi belirlenmemiştir. Anlaşılan o ki, bu ay içerisinde alımlara başlanamayacaktır. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde, nisan ayından başlayarak havaların ısınmaya başladığı ve yeni mahsul tütünün ekiminin yapılacağı da göz önüne alınırsa, tütün üreticisi ne yapacaktır; eski tütünü mü satışa hazırlayacak, yoksa yeni tütün ekimiyle mi uğraşacaktır? Havaların ısınmasıyla birlikte kuruyan tütün, hem satışa hazırlanamayacak hem de kuruduğu için kilo kaybına neden olacaktır. Bir tarafta, uyguladığınız düşük fiyat, diğer tarafta, mevcut tütünün kuruması sonrası oluşan kilo kaybı. Sonuç: Üreticiye darbe üstüne darbe.

Hükümeti uyarmak istiyorum. Son derece yanlış bir tütün politikası izliyorsunuz. Bu politikanızla, tütün üreticilerini açlığa mahkûm edersiniz. Tütünden başka bir gelir kaynağı olmayan bu insanları düşünmek zorundasınız.

Bu kürsüden, Sayın Hükümete, tütün üreticileri adına sormak istiyorum: Tütün alımlarında uygulanacak olan ortalama fiyat hangi düzeyde olacaktır? Alımlar hızlı bir şekilde yapılacak mıdır? Bunun için gerekli hazırlıklar yapılmış mıdır? Alımlarda nasıl bir ödeme yapılacaktır? Ödemeler, alımlarla birlikte yapılacak mıdır?

Şu ana kadar uyguladığınız tütün politikası, üreticiyi şaşkına çevirmiştir. Lütfen... Bu kürsüden, yerine getiremeyeceğiniz veya tutamayacağınız sözleri söyleyip, üreticileri daha fazla mağdur etmeye hakkınız yoktur.

Son zamanlardaki değişik hükümetlerin uygulamaları göstermiştir ki, 1950’den beri ülkeyi yöneten iktidarların tarım politikalarının, ekonomi politikalarının, eğitim politikalarının, sosyal güvenlik politikalarının ve ücret politikalarının toplumu getirdiği nokta, insanlarımızı germiştir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Sayın Topkan, programımız çok yüklü... Bir tek dakika... Lütfen toparlayın.

CELAL TOPKAN (Devamla) – Ülkemizin, bu sorunları aşma konusunda, yeniden yapılanmaya ve yeni politikalara ihtiyacı vardır. Bu politikalar, ülkemizde denenmemiş olan sosyal demokrat politikalardır ve onları uygulayacak, Cumhuriyet Halk Partisidir.

Bugünlerin yakın olduğu mesajıyla, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Sayın Topkan, hem süre için hem konuşmanız için teşekkür ediyorum.

Devlet Bakanı Sayın Aşık, gündemdışı konuşmaya çok kısa cevap vermek üzere söz talep ediyorlar.

Buyurun Sayın Bakan.

Sayın Bakan, sözün etkilisi kısa olur da onun için öyle söyledim. Süre içerisinde takdir sizin; onun dışında da, izin verirseniz, bendenizin efendim.

Buyurun.

DEVLET BAKANI EYÜP AŞIK (Trabzon) – Teşekkür ediyorum. Belki çok kısa olamayacak; çünkü, fevkalade önemli bir konu.

BAŞKAN – Peki efendim.

DEVLET BAKANI EYÜP AŞIK (Trabzon) – Evvela, konuyu gündeme getirip bana açıklama fırsatı verdiği için, Sayın Celal Topkan’a teşekkür ediyor, şahsınızı ve Yüce Heyeti, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Sayın Celal Topkan iki eleştiri yöneltmiştir: Birincisi, tütün fiyatlarının geç açıklanması, alımların geç başlaması; ikincisi, fiyatların düşük olması.

Çeşitli defalar, milletvekili arkadaşlarımız, tütün fiyatlarıyla ilgili bu kürsüden konuştular ve zaman zaman, ben de cevap vermeye çalıştım; ama, şimdiye kadarki cevaplarımda tütün fiyatları açıklanmamıştı. Son olarak, 7 Martta, Yüksek Planlama Kurulunda belirlendiği şekilde, tütün fiyatlarını açıklamış bulunuyoruz.

Ben, son defa, bu kürsüden böyle bir konuşmaya, eleştiriye cevap verirken “son dört beş yılın ortalama tütün fiyatlarına bir bakalım; biz, bundan daha yüksek bir fiyat vereceğimizi vaat ediyoruz” demiştim ve o zaman da belirttiğim gibi, şimdi de tekrar etmek istiyorum.

Başfiyat olarak Ege’yi alırsak; Ege başfiyatı olarak 1993’te 3 dolar 5 sent, 1994’te 3 dolar 22 sent, 1995’te 3 dolar 91 sent, 1996 yılı ürünü için ise 4 dolar fiyat verilmişti. Bu fiyatlar, başfiyatın açıklandığı 15 Şubat itibariyle, dolar kuru üzerinden hesaplanmıştır. Örneğin; 1996 yılı ürünü, geçen sene 15 Şubatta ve doların 117 bin lira olduğu gün açıklanmıştır. Bu seneki fiyatımız, Ege başfiyatı olan 900 bin lira ise, 1998 yılı 15 Şubat günkü dolar kuru üzerinden hesapladığınız zaman, 4 dolar 20 senttir. Son dört senenin tütün fiyatı ortalaması 3,5 dolar olmasına rağmen ve son dört senenin en yüksek fiyatı 4 dolar olmasına rağmen -15 Şubat itibariyle dolar kurunu aldığınız zaman- bu seneki fiyat bundan da yüksektir. Eleştiri, sadece “geçen sene bir evvelki seneye göre yüzde 100 zam verilmesine rağmen, bu sene, niye yüzde 100 zam yapılmadı” şeklindedir. Yoksa, mevcut dolar kuru üzerinden hesapladığınız zaman, son dört senenin ortalamasından da, en yüksek fiyat olan 4 dolarlık -15 Şubat günü itibariyle, dolar kuru üzerinden hesaplanan 4 dolarlık- fiyattan da yüksek bir fiyat verilmiştir.

Değerli arkadaşlar, geç kalınmasına sıra gelince, tütün üreticisi için önemli olan, eline geçecek para, yani, tütünü sattığı tarihtir. Yine, son beş senenin tarihlerine baktığımız zaman, gelenek haline gelmiştir ki, tütün alım işlerinin; yani, kontrat kesme ya da ambarlama işlerinin başlangıç tarihi 15 Marttan sonradır; bu uygulama, bu sene de aynen korunmuştur. Araya kurban bayramı gireceği için, mevsim şartları dolayısıyla, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde piyasayı bayramdan sonra açmayı düşünmüş, tasarlamış ve ilan etmiştik; ancak, bölgeden gelen yoğun istekler sebebiyle, 27-28 Mart günlerinde, ağır iklim şartlarına rağmen, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde de piyasayı açıp tütün alımına başlayacağız. Ege, Marmara ve Karadeniz Bölgeleri için ise, tütün alımları başlamıştır ve bayramdan evvel de, balya başına 4 milyon lira avans ödemesi yapılacaktır.

“Ne zaman alımlara başlayacaksınız” diyorsanız, tekrar ediyorum, Ege ve Marmara için başlamıştır, Doğu ve Güneydoğu Anadolu tütünleri için ise 27-28 Mart günlerinde başlayacaktır. Ege ve Marmara için, bayramdan evvel, balya başına 4 milyon lira avans ödemesi yapılacaktır. Her bölgede, tütün alımı yapılan şahsın ödemesi peşin yapılacaktır.

Ödeme ne kadar sürecektir; yüksek bir rekolte sebebiyle, ödemenin, daha doğrusu, alımların, bir süre uzayacağını düşünüyoruz; mümkün olan en kısa sürede almaya çalışacağız; ama, bitiş tarihlerine şöyle bir göz atarsak, Ege Bölgesinin bitiş tarihleri, yine, son dört yıl itibariyle, 1996 yılı ürünü için 5 inci ayın 16’sı, 1995’te 6 ncı ayın 3’ü, 1993’te 8 inci ayın 22’si, 1992’de 7 nci ayın 31’idir. Bu seneki yüksek rekolteye rağmen, Ege ve Marmara Bölgelerinde bu tarihlerden evvel bitirmeye çalışacağız.

Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri için bitiş tarihlerini söylemek istiyorum. Son on yıla baktığımızda, ortalama bitiş tarihi, Doğu Anadolu’da 8 inci ayın sonlarıdır, Güneydoğu Anadolu’da ise, mesela 1991 yılında 9 uncu aya kadar, 1992 ve 1993 yıllarında 11 inci aya kadar, 1994 ve 1995 yıllarında da 8 inci aya kadar sürmüştür. Yaptığımız planlama sonucu, bu yıl, bu tarihlerden daha erken tarihlerde bitirmeye çalışacağız.

Değerli arkadaşlar, yine, eleştirilerden birisi, Güneydoğu Anadolu Bölgesi tütünlerine farklı fiyat vermiş olmamızdır. Bildiğiniz gibi, bu sene, Ege, Marmara ve Karadeniz Bölgeleri için başfiyat, 900 bin lira, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri tütünleri için 800 bin lira olarak belirlenmiştir.

İzninizle, bu yılki maliyet fiyatlarını da söylemek istiyorum: Ege Bölgesinde 762 bin lira, Doğu Anadolu Bölgesinde 376 bin lira, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde ise 373 bin liradır; yani, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri tütünü için, Hükümetimiz, gerçek manada ayırımcılık değil, tam tersine, korumacılık yapmıştır. Çünkü, Ege ve Karadeniz Bölgelerinde kıraç arazide dönüm başına 70 kilogram civarında olan tütün üretimi, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde 300 kilograma kadar çıkmaktadır; yani, dönüm başına verim 3 misli olmaktadır. Ekonomik değer açısından bakarsanız, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri tütünlerinin Tekel’den ortalama satış fiyatı veya Tekel’in imalatlarına girişteki değerlendirmede ortalama fiyatı 1,5 dolar olmasına rağmen, Ege ve Marmara tütünlerinin fiyatı ise -işlenmiş halde- 6 dolar civarındadır. Yani, bir yandan 3 misli ekonomik değeri olan, bir yandan da üçte 1 üretim imkânı olan, maliyet olarak da 3 misline çıkan tütün ile üçte 1 fiyatına mal olan tütüne aynı parayı vermemiz doğru değildi.

Ancak, bu Parlamentoda görüşülüp kararlaştırıldığı üzere, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde işsizliğin önlenmesi için pek çok teşvik uygulaması, kanun getirilmiştir. İşsizliği önlemek için bir yandan trilyonlarca teşvik verirken, bir yandan da tütün üreticisini işsiz bırakmak gibi bir uygulamaya giremezdik. Bu sebeple, doğu ve güneydoğu tütünleri için başfiyat, halen, 800 bin lira; muhtemelen -şu anda tam olarak bilmem mümkün değil; ama, misal olarak 650 bin lira diyelim- 650 bin liraya gelecek bir ortalama fiyatı düşünürseniz, tam 3 misli sübvansiyon vardır. Yani, bu 650 bin liranın, devlet için ekonomik değeri sadece 200 bin lira civarındadır. Devlet için ekonomik değeri 200 bin lira olan tütüne, devletin 650 bin lira fiyat vermesindeki yegâne hedef, yegâne gaye, zaten işsizlik sebebiyle fevkalade bunalmış olan Doğu ve Güneydoğu Anadolu halkının, bir de, tütün üreticisinin işsiz kalmaması, aşsız kalmaması, gıdasız kalmamasıdır. Yani, devlet, buraya, tütün üreticisi eliyle, bu yılki rakamlarla 100 trilyon lira civarında bir sübvansiyon yapmaktadır ve maalesef, bu rakam, devletin imkânlarını fevkalade zorlamaktadır. Bu sebeple, gerçekte 400 bin lira civarında olması gereken bir fiyatı, Hükümetimiz bu yıl 800 bin lira olarak belirlemiştir ve bildiğiniz gibi bu yılki rekolte 300 bin ton...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

DEVLET BAKANI EYÜP AŞIK (Devamla) – Bitiriyorum Sayın Başkan.

...civarındadır ve en fazla rekolte artışı Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde olmaktadır. Bu sebeple, bir miktar fiyat farkı konulmuştur, gerçek rakama yaklaşılmış değildir; ama, gerçeğe doğru bir adım atılmıştır. Bu uygulama, dekar başına verim sebebiyle, hem adaletli olması bakımından hem de ekonomik değer bakımından zaruri idi. Bu fark, ileriki yıllarda muhtemelen biraz daha artırılacaktır.

Bu vesileyle, bana bu açıklama fırsatını verdiği için sayın milletvekilime tekrar teşekkür ediyorum. Yüce Heyetinize saygılar sunuyorum. (ANAP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Bakan.

MEHMET GÖZLÜKAYA (Denizli) – Sayın Başkan, usule aykırı ama, bu konu çok önemli olduğu için, bu konu hakkında bir cümle söylemek istiyorum.

BAŞKAN – Buyurun efendim.

MEHMET GÖZLÜKAYA (Denizli) – Sayın Bakan, ödemelerle ilgili muğlak bir söz söylediler ve dediler ki, filan yılda 8 inci ayda, filan yılda 6 ncı ayda... Kendilerine soruyoruz: Acaba, hangi tarihte ödemeler yapılacak ve ödemeler peşin mi olacak; yoksa, dışarıdaki söylentiler gibi, aylık çekler halinde mi olacak ?

Teşekkür ediyorum.

BAŞKAN – Ben teşekkür ediyorum.

Sayın Bakan, konuşmalarınız içinde var; bendeniz takip etmiştim.

Sayın milletvekilleri, gündemdışı konuşma cevaplandırılmıştır.

3. — Konya Milletvekili Abdullah Gencer’in, Türkiye’nin tarımsal sulama politikasına ilişkin gündemdışı konuşması ve Tarım ve Köyişleri Bakanı Mustafa Rüştü Taşar’ın cevabı

BAŞKAN – Sayın Abdullah Gencer, Türkiye’deki tarımsal sulama politikasıyla ilgili olarak söz istemişlerdir.

Buyurun. (FP sıralarından alkışlar)

Efendim, hiç hoşuma da gitmiyor; ama, kusura bakmayın, programımız çok yüklü, süreyi lütfen iyi kullanalım.

ABDULLAH GENCER (Konya) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün, Türkiye’nin sulama programlarıyla alakalı gündemdışı söz almış bulunmaktayım; bu vesileyle, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Ülkemiz, yeryüzünde, ziraat itibariyle, kendi kendine yeten 7 ülkeden bir tanesidir; bu da, bizim en büyük zenginliklerimizden birisidir. Bu tarımsal zenginliğimiz, sulamayla takviye edildiği takdirde daha da gelişecek ve dünyada ilk sıralara kesinlikle geçebilecektir. Bu babta, GAP ve şu anda ihalesi yapılmış bulunan KOP (Konya Ovasını sulama projesi) gerçekten fevkalade önemli projelerdir.

Ancak benim burada, Yüce Heyetinize ve özellikle Sayın Bakanımızın dikkatlerine arz etmek istediğim konu, Eber-Akşehir Projesidir. Bu proje, hem Afyon İlimizi hem de Konya İlimizi ilgilendirmektedir. Afyon İlimizde, Sultandağı İlçesi, Taşköprü, Yenikarabağ, Üçkuyu; Konya İlimizde İse, Akşehir’in Ortaköy’ü, Tuzlukçu İlçemiz, Pazarkaya Köyümüz ve Mevlütlü Köyümüzü direkt olarak ilgilendirmektedir.

Bu proje, 1956 yılında etüt olarak ele alınmış, daha sonra, 1973-1974 yıllarında projenin etütleri yapılmış, 1985 yılında ise inşaatına başlanmıştır ve şu andaki inşaat durumu bitmiş vaziyettedir; yani, kanallar, kanaletler ve gerekli aktarma organları monte edilmiştir, gerçekleştirilmiştir.

Bu inşaat devam ederken, çevrenin insanları, samimiyetle söylüyorum ki “devletimiz bize böyle güzel bir hizmet getiriyor” diye, tarlalarının bedellerini bile almamışlardır; dolayısıyla, büyük bir umut ve beklenti içerisinde olmuşlardır. Ancak, bu umutlar, tıpkı, başak çıkardığı halde, mayıs ve haziran aylarında yağış almayan Orta Anadolu ekinleri gibi, ne yazık ki, yanık hale gelmiştir. Neden yanık hale gelmiştir; çünkü, 1997 geçici teslimatıyla 2,7 trilyonluk bir harcama yapılmıştır; bugünkü fiyatlarla bunu değerlendirdiğimizde, 3 trilyonu aşan bir harcamamız söz konusudur ve bu para, toprağın içerisine gömülmüştür. Şu anda ise, kanallardaki betonlar tozlaşmaya başlamış ve yatırılan bu para, heba ve heva olmaya başlamıştır.

Problem nedir; problem şu: Her şey var, fakat helva yok; yani su yok. Bu projenin suyu -Eber ve Akşehir Göllerimiz, malumunuz birbiriyle alakalıydı- Eber Gölünün suyuna irtibatlandırılmış ve ne kadar yağış olursa, Eber Gölü o kadar taşacak, şişecek ve buradan da, normal olarak kanallara su verilecek; fakat, babam rahmetlinin ifadesine göre, 1935 yılında Akşehir Gölü bile kurumuş; yani, bu göller zaman zaman kuruyor, zaman zaman ise su geliyor. Epeyden beri de, bu çevrede, yeraltı sularının çekilmesi ve yeraltı sulamalarına ağırlık verilmesi itibariyle büyük bir çekilme var; velhasıl, anakaynak, yani, su mevcut değildir.

Defaatle, bundan önceki hükümetlerde görev alan ilgili bakanlarımızla görüştüm, ilgili bürokratlarımızla görüştüm, huzurlarınızda kendilerine teşekkür ediyorum, gerçekten büyük alaka gösterdiler; acaba, yeraltı sondajlarıyla destekleme ve besleme yapabilir miyiz denildi; ancak, o bölgeden de yeterli su alınamadı.

Şimdi, burada benim arz etmek istediğim husus nedir: Aziz milletimizin en az üçte bir toprağı, şu anda kanal ve kanaletlerin ilgali altında bulunmaktadır; yani, çiftçimiz, ekememektedir, sulayamamaktadır ve hep zarar görmektedir. Bendeniz diyorum ki...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Sayın Gencer, o diyeceğinize çok geç kaldınız. Ben rica edeyim... Lütfen, 1 dakikada... Çok yüklüyüz efendim...

ABDULLAH GENCER (Devamla) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Benim teklifim şudur: O yöreye çok yakın mesafelerden, Konya’nın Çeltik İlçesinin Gökpınar Kasabasından, Sakarya Nehrimizin bir kolu çıkmakta, Çifteler’e doğru ilerlemekte, devam etmekte ve Karadenize akmaktadır. Günümüzde teknoloji ilerlemiştir ve her türlü imkân vardır. Diyorum ki, ya Gökpınar’dan ya da Eskişer’in Çifteler İlçesinden, kış mevsimlerinde regüle etmek suretiyle, Sakarya’yı, Eber Gölü’ne bir miktar akıtabiliriz. Böylece, hem bu tarımsal projeyi kurtarırız hem de Eber ve Akşehir Göllerinde ölmekte olan balıkçılığı ve ondan geçinen insanlarımızı kurtarmış oluruz diyor; Yüce Heyetinize durumu arz ediyor, saygılar sunuyorum. (FP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Sayın Gencer, teşekkür ediyorum.

Gündemdışı konuşmaya cevap vermek üzere, Tarım ve Köyişleri Bakanı Sayın Taşar; buyurun.

TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI MUSTAFA RÜŞTÜ TAŞAR (Gaziantep) – Sayın Başkan, değerli arkadaşlar; hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Ülkemiz ikliminin bölgesel düzeyde çok değişik özelliklere sahip olması, tarımsal üretim için gerekli olan suyun düzenli ve yeterli düzeyde sağlanamamasına yol açmaktadır. Bu sebeple, ülkemizde sürdürülebilir tarımsal üretim yapılabilmesi, düzenli ve destekleyici nitelikte sulama yapmakla mümkündür.

Bugüne kadar yapılan kaynak araştırması sonuçlarına göre, su kaynaklarına bağlı olarak 8,5 milyon hektar arazimiz ekonomik sulanma imkânına sahiptir; 1997 yılı itibariyle, bu arazimizin henüz 4.6 milyon hektarı sulanabilmektedir. Diğer taraftan, ülkemizde tüketilebilecek yerüstü ve yeraltı su potansiyeli, yıllık ortalama, 110 milyar metreküptür, bunun halen 24,3 milyar metreküpü sulamada kullanılmaktadır.

Yukarıda açıklanan doğal kaynaklarımızdan en verimli düzeyde faydalanabilmek amacıyla, sulama politikamız, tarım politikalarımızın bütünlüğü içerisinde ele alınmaktadır. Bu kapsamda, Eber-Akşehir Projesi dışında -ona da geleceğim- ana yaklaşımımız şöyledir: Parçalanan ve ekonomik işletme büyüklüğünü kaybeden tarım arazilerimiz, sulama yatırımlarının birim maliyetini çok yükseltmektedir. Bu amaçla, arazi toplulaştırması, sulama politikamızda temel aldığımız öncelikli bir konudur. Sulama hizmetleri ile tarlaiçi geliştirme hizmetlerine yatırım programlarından ayrılan kaynak dengeli olmadığından, zaman içinde, sulama yatırımları, tarlaiçi geliştirme hizmetlerinin aleyhine çok artmıştır. Tarlaiçi geliştirme hizmetlerine yeterli kaynak ayrılmadan, sulama yatırımlarından yeterli verimlilikte faydalanmak mümkün değildir. Bu itibarla, tarlaiçi geliştirme hizmetlerine önümüzdeki dönemde daha fazla kaynak tahsisi yapılacaktır.

Eber-Akşehir Projesine gelince: Hepinizin de yakînen bildiği gibi, Eber-Akşehir Projesinin temeli, 1985’te, rahmetli Özal tarafından atılmış olup, beş senede, birinci, ikinci ve üçüncü kısımları bitmiştir; ancak, Eber Gölündeki suyun yetersizliği nedeniyle su verilememiştir. Eber Gölünde su olduğu zaman, bu suyun verilebilme imkânı mevcuttur.

Biraz önce değerli arkadaşımızın ifade ettiği gibi, Sakarya Nehrinden Eber’e su getirebilmek mümkün değildir; ancak, Afyon İlinin kanalizasyon altyapısı tamamlandığında, buradaki arıtma tesisi devreye girdiği zaman, şehir şebekesi suyunun da devreye girmesiyle birlikte, Eber’e verilecek arıtılmış sular vasıtasıyla Eber Gölü şişecek ve buradan kanallara su verilme imkânı doğabilecektir.

Bunun dışında, tarlaiçi sulama hizmetleri kapsamında arazi toplulaştırılması, arazi tesfiyesi, taşlı arazilerin ıslahı ve drenajı bozuk arazilerin ıslahı gibi hususlarda yapılan çalışmalarda, Türkiye’deki sulama problemleri konusunda çözümler üretilmektedir.

Sulama yatırımlarından gereği gibi faydalanabilmek için, çiftçi örgütlenmesi, öncelikli konularımızdan birisidir. Böylece, bir taraftan, çiftçi, yapılan hizmetlere sahip çıkacak, diğer taraftan tesislerin bakım ve onarım gibi hizmetleri yürütülecek ve yeni yatırımlar için kaynak bulunabilecektir.

Tutarlı politikaların oluşturulabilmesi ve bu politikaların etkinlikle uygulanabilmesi için ulusal su konseyi oluşturulacaktır. 7 nci Beş Yıllık Kalkınma Planında öngörülen ve 20 nci Dönem Parlamentosunun işbirliğiyle çıkarılan Mera Yasası, buna ek olarak su yasası, toprak yasası, tarım arazilerini koruma yasası, arazi toplulaştırma yasası gibi yasaların çıkarılmasıyla da Türkiye’de tarımsal sulama politikası daha da geliştirilecektir.

Saygıyla arz ederim. (ANAP ve DSP sıralarından alkışlar)

BAŞKAN – Sayın Bakan, teşekkür ediyorum.

Sayın milletvekilleri, gündemdışı konuşmalar tamamlanmıştır.

Başkanlığın Genel Kurula diğer sunuşlarının okunmasına başlayacağız; ancak, sunuşlar ve onu takip eden çalışmalarımız epeyce uzun zaman alacağı için, Divan Üyesi arkadaşımızın, sunuşları, oturduğu yerden Yüce Heyetin bilgilerine sunması hususunu oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Cumhurbaşkanlığı tezkeleri vardır; sırasıyla okutup, bilgilerinize sunacağım:

C) TEZKERELER VE ÖNERGELER

1. — Türkmenistan Cumhuriyetine gidecek olan Ulaştırma Bakanı Necdet Menzir’e, dönüşünhe kadar, Sanayi ve Ticaret Bakanı E. Yalım Erez’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1356)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Türkmenistan Cumhuriyetine gidecek olan Ulaştırma Bakanı Necdet Menzir’in dönüşüne kadar; Ulaştırma Bakanlığına, Sanayi ve Ticaret Bakanı Yalım Erez’in vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

2. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Mustafa Cumhur Ersümer’e, dönüşüne kadar, Turizm Bakanı İbrahim Gürdal’ın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1357)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Cumhur Ersümer’in dönüşüne kadar; Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığına, Turizm Bakanı İbrahim Gürdal’ın vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

3, — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’na, dönüşüne kadar, Adalet Bakanı Mahmut Oltan Sungurlu’nun vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1358)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan İçişleri Bakanı Murat Başesgioğlu’nun dönüşüne kadar; İçişleri Bakanlığına, Adalet Bakanı Oltan Sungurlu’nun vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

4. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Eyüp Aşık’a, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Burhan Kara’nın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1359)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Eyüp Aşık’ın dönüşüne kadar; Devlet Bakanlığına, Devlet Bakanı Burhan Kara’nın vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

5. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Refaiddin Şahin’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Rüştü Kâzım Yücelen’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1360)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Refaiddin Şahin’in dönüşüne kadar; Devlet Bakanlığına, Devlet Bakanı R. Kâzım Yücelen’in vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

6. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Rıfat Serdaroğlu’na, dönüşüne kadar, Bayındırlık ve İskân Bakanı Yaşar Topçu’nun vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1361)

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Rifat Serdaroğlu’nun dönüşüne kadar; Devlet Bakanlığına, Bayındırlık ve İskân Bakanı Yaşar Topçu’nun vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

7. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Yücel Seçkiner’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Metin Gürdere’nin vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1362)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Devlet Bakanı Yücel Seçkiner’in dönüşüne kadar; Devlet Bakanlığına, Devlet Bakanı Metin Gürdere’nin vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

8. — Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Başbakan A. Mesut Yılmaz’a, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Bülent Ecevit’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1363)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 13 Mart 1998 tarihinde Gürcistan Cumhuriyetine gidecek olan Başbakan Mesut Yılmaz’ın dönüşüne kadar; Başbakanlığa, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Bülent Ecevit’in vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

9. — İsviçre’ye gidecek olan Devlet Bakanı Hikmet Sami Türk’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Hasan Hüsamettin Özkan’ın vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1364)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere, 15 Mart 1998 tarihinde İsviçre’ye gidecek olan Devlet Bakanı Prof. Dr. Hikmet Sami Türk’ün dönüşüne kadar; Devlet Bakanlığına, Devlet Bakanı Hüsamettin Özkan’ın vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

10. — Katar’a gidecek olan Dışişleri Bakanı İsmail Cem’e, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı Şükrü Sina Gürel’in vekâlet etmesinin uygun görüldüğüne ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/1365)

11 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

İslam Dışişleri Bakanları Konferansı (İDBK) 25 inci Toplantısına katılmak üzere, 14 Mart 1998 tarihinde Katar’a gidecek olan Dışişleri Bakanı İsmail Cem’in dönüşüne kadar; Dışişleri Bakanlığına, Devlet Bakanı Prof. Dr. Şükrü S. Gürel’in vekâlet etmesinin, Başbakanın teklifi üzerine, uygun görülmüş olduğunu bilgilerinize sunarım.

Süleyman Demirel

Cumhurbaşkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Sayın milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığının 4 ayrı tezkeresi vardır; okutup, bilgilerinize arz edeceğim.

11. — Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Fazilet Partisi Grubunca gösterilen adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1366)

17 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanunun 2 nci maddesine göre, Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek Grubumuzu oluşturmak üzere, Fazilet Partisi Grup Başkanlığınca aday gösterilen üyelerin isimleri Genel Kurulun bilgilerine sunulur.

Hikmet Çetin

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

Turhan Alçelik Giresun Milletvekili

Zeki Karabayır Kars Milletvekili

Fethi Acar Kastamonu Milletvekili

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum:

12. — Avrupa Güvenlik İşbirliği Teşkilâtı Parlamenter Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Fazilet Partisi Grubunca gösterilen asıl ve yedek adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1367)

17 Mart 1998

Türkiye Büyük millet Meclisi Genel Kuruluna

Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanunun 2 nci maddesine göre, Avrupa Güvenlik İşbirliği Teşkilatı Parlamenter Asamblesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek Grubumuzu oluşturmak üzere, Fazilet Partisi Grup Başkanlığınca aday gösterilen asıl ve yedek üyelerin isimleri Genel Kurulun bilgilerine sunulur.

Hikmet Çetin

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

Ahmet Bilge Ankara Milletvekili Asıl Üye

Sabri Tekir İzmir Milletvekili Asıl Üye

Bülent Arınç Manisa Milletvekili Yedek Üye

Salih Katırcıoğlu Niğde Milletvekili Yedek Üye

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum.

13. — Kuzey Atlantik Asamblesinde Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Demokratik Sol Parti Grubunca gösterilen asıl ve yedek adaylara ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1368)

17 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanunun 2 nci maddesine göre, Kuzey Atlantik Asamblesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek Grubumuzu oluşturmak üzere, Demokratik Sol Parti Grup Başkanlığınca aday gösterilen asıl ve yedek üyelerin isimleri Genel Kurulun bilgilerine sunulur.

Hikmet Çetin

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

Bayram Fırat Dayanıklı Tekirdağ Milletvekili Asıl Üye

Tuncay Karaytuğ Adana Milletvekili Yedek Üye

Ali Rahmi Beyreli Bursa Milletvekili Yedek Üye

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer tezkereyi okutuyorum

14. — Türkiye AT Karma Parlamento Komisyonu Eşbaşkanlığında Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek grubu oluşturmak üzere Demokratik Sol Parti Grubunca gösterilen adaya ilişkin Başkanlık tezkeresi (3/1369)

17 Mart 1998

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Türkiye Büyük Millet Meclisinin Dış İlişkilerinin Düzenlenmesi Hakkındaki 3620 sayılı Kanunun 2 nci maddesine göre, Türkiye - AT Karma Parlamento Komisyonu Eşbaşkanlığında, Türkiye Büyük Millet Meclisini temsil edecek Grubumuzu oluşturmak üzere, Demokratik Sol Parti Grup Başkanlığınca aday gösterilen İstanbul Milletvekili Ahmet Tan’ın ismi Genel Kurulun bilgisine sunulur.

Hikmet Çetin

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanı

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Sayın milletvekilleri “Kanun Tasarı ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Diğer İşler” kısmının 1 ilâ 10 uncu sıralarında, Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyonun, bazı milletvekillerinin yasama dokunulmazlıklarına ilişkin raporları vardır; okutup ayrı ayrı bilgilerinize sunacağım.

IV. — KANUN TASARI VE TEKLİFLERİYLE KOMİSYONLARDAN GELEN
DİĞER İŞLER

1. — Aydın Milletvekili Sema Pişkinsüt’ün Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/309) (S. Sayısı : 559) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 6.6.1996 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Aydın Milletvekili Sema Pişkinsüt’ün yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna incelenmek üzere, verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla, görevini kötüye kullanma suçu isnat olunan Aydın Milletvekili Sema Pişkinsüt hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Komisyonumuza savunma vermek üzere gelen Sema Pişkinsüt, dokunulmazlığının kaldırılmasını ve adil yargılama olanağı tanınmasını istemiştir. İçtüzüğün 134 üncü maddesinde yer alan “dokunulmazlığının kaldırılmasını üyenin bizzat istemesi yeterli değildir” hükmünü göz önünde tutan Komisyon, bu hususta milletvekilinin isteminin yeterli olmadığını kabul etmiştir. Bu açıdan dosyanın konusu olan soruşturmanın ağırlığı ve önemi ile kamu yararı dengesinin de Komisyonca değerlendirilmesi yoluna gidilmiş ve isteğe bağlı kalınmaması öngörülmüştür.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile hazırlık komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün, onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini göz önüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır.

Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak, Aydın Milletvekili Sema Pişkinsüt hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

2. — İstanbul Milletvekili Meral Akşener’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/987) (S. Sayısı : 560) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 1.10.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen İstanbul Milletvekili Meral Akşener’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan hazırlık komisyonuna, incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla, hakaret, şartlı tehdit suçu isnat olunan İstanbul Milletvekili Meral Akşener hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile hazırlık komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün, onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak, İstanbul Milletvekili Meral Akşener hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygıyla arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

3. — Konya Milletvekili Lütfi Yalman’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları ÜyelerindenKurulu Karma Komisyon Raporu (3/967) (S. Sayısı : 561) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 31.7.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Konya Milletvekili Lütfi Yalman’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla, görevi kötüye kullanmak, yardım toplama kanununa muhalefet suçu isnat olunan Konya Milletvekili Lütfi Yalman hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyunumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını; ancak, böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine, yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini göz önüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak, Konya Milletvekili Lütfi Yalman hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığı saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

4. — Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/1051) (S. Sayısı : 562) (2)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 20.10.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla, devletin askerî kuvvetlerini alenen tahkir ve tezyif etmek suçu isnat olunan Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan konuyla ilgili olarak Komisyonumuza bilgi vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgileri ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıkların bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

5. — Mardin Milletvekili Mahmut Duyan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/842) (S. Sayısı : 563) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 9.6.1996 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Mardin Milletvekili Mahmut Duyan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 14.1.1998 günlü raporuyla sahte evrak düzenlemek suçu isnat olunan Mardin Milletvekili Mahmut Duyan’ın hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Mardin Milletvekili Mahmut Duyan konu ile ilgili olarak Komisyonumuza bilgi vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak Mardin Milletvekili Mahmut Duyan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

6. — Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları ÜyelerindenKurulu Karma Komisyon Raporu (3/227) (S. Sayısı : 564) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 16.4.1996 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla icra takibi sırasında görevlilere hakaret suçu isnat olunan Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın hakkındaki kovuşturmanın, milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan konu ile ilgili olarak Komisyonumuza bilgi vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığına saygıyla arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

7. — İstanbulMilletvekili Tansu Çiller’in Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/1071) (S. Sayısı : 565) (2)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 22.10.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen İstanbul Milletvekili Tansu Çiller’in yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla devletin askerî kuvvetlerini alenen tahkir ve tezyif etmek suçu isnat olunan İstanbul Milletvekili Tansu Çiller’in hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

İstanbul Milletvekili Tansu Çiller konu ile ilgili olarak Komisyonumuza yazılı savunma vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak İstanbul Milletvekili Tansu Çiller hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

8. — Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç’un Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/1049) (S. Sayılı : 566) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 20.10.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç’un yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla, devletin askerî kuvvetlerini alenen tahkir ve tezyif etmek suçu isnat olunan Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine ertelenmesine karar vermiştir.

Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç konu ile ilgili olarak Komisyonumuza bilgi vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz, bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini göz önüne almıştır. Anayasa’nın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak, Elazığ Milletvekili Ahmet Cemil Tunç hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığına saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

9. — Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/992) (S. Sayısı : 567) (1)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 1.10.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış, İçtüzüğün 132 nci maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 günlü raporuyla TCK’nun 159/1 inci maddesine muhalefet suçu isnat olunan Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu’nun hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu konu ile ilgili olarak Komisyonumuza bilgi vermiştir.

Dosyada bulunan belge ve bilgiler ile Hazırlık Komisyonu raporunu inceleyen Karma Komisyonumuz bütün demokratik ülkelerde yasama meclisleri üyelerine, yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla bazı bağışıklıkların (dokunulmazlıkların) tanındığını, ancak böyle farklı bir statünün onları ayrıcalıklı ve hukukun dışında bir grup haline getirmek olmadığını; tersine yasama görevinin kamu yararına uygun biçimde yapılabilmesi için Meclis çalışmalarına engel olunmaması ve bağımsızlıklarının bir başka yönden de güvence altına alınması amacına yöneldiğini gözönüne almıştır. Anayasanın 83 üncü maddesinin de bu anlayışa dayandığı ve bu amacı taşıdığı açıktır. Bu nedenlerle ve isnat olunan eylemin niteliği de dikkate alınarak Çorum Milletvekili Yasin Hatiboğlu hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile arz olunur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Diğer raporu okutuyorum:

10. — Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla’nın Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Raporu (3/850) (S. Sayısı : 570) (2)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Başkanlıkça, 9.6.1997 tarihinde Karma Komisyonumuza gönderilen Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla’nın yasama dokunulmazlığının kaldırılması hakkında Başbakanlık yazısı, Komisyonumuzun 27.11.1997 tarihli toplantısında gündeme alınmış ve İçtüzüğün 132 nci maddesine göre incelenmek üzere Hazırlık Komisyonuna verilmiştir.

Hazırlık Komisyonu, inceleme sonucunu özetleyen 23.1.1998 tarihli raporuyla hakkında ihaleye fesat karıştırmak suçu isnat edilen Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla’nın yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karar vermiştir.

Hazırlık Komisyonunda Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla dokunulmazlığının kaldırılması talebinde bulunmuş, Karma Komisyonda da sözlü savunmasını yapmıştır.

Karma Komisyonumuz yaptığı inceleme sonucunda, Hüseyin Yayla’nın, İskenderun’da Yayla İnşaat Sanayi ve Ticaret Limitet Şirketinin ortağı olduğunu, bahse konu suçun limitet şirket tarafından işlendiğinin iddia edildiğini belirlemiştir. Bu dosyada suçun Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla’ya doğrudan yüklenemeyeceği gibi, yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına yol açacak şekilde ciddî delillerin de dosyada bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anayasanın 83 üncü maddesinde tanınan yasama dokunulmazlığının kişisel bir ayrıcalık olmadığını, milletvekillerinin yasama görevini tam bir bağımsızlık ortamında yerine getirmelerini sağlamaya yönelik bir olanak olduğunu göz önünde tutan Karma Komisyon Hatay Milletvekili Hüseyin Yayla hakkındaki kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine karar vermiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun bilgilerine sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile sunulur.

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Sayın milletvekilleri, bu raporların hepsi de kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesine dairdir; on gün içinde itiraz olunmadığı takdirde, raporlar kesinleşmiş olacaktır.

Sayın milletvekilleri, Anayasa Komisyonu Başkanlığının bir tezkeresi vardır; okutuyorum:

III. — BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI (DEVAM)

C) TEZKERELER VE ÖNERGELER (DEVAM)

15. — Anayasa Komisyonu Başkanlığının, Komisyonun Kâtip Üyelik seçimini yaptığına ilişkin tezkeresi (3/1373)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Komisyonumuzun 12.3.1998 tarihli toplantısında açık bulunan Komisyon Kâtipliğine Karabük Milletvekili Hayrettin Dilekcan seçilmiştir.

Bilgilerinize arz ederim.

Saygılarımla

Atilâ Sav

Hatay

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Bilgilerinize sunulmuştur.

Sayın milletvekilleri, bazı gazete kuruluşlarının amaçları dışında fon kaynaklı kredi kullandıkları iddialarını araştırmak amacıyla kurulan (10/22) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonunun bir tezkeresi vardır; okutuyorum:

16. — (10/22) esas numaralı Meclis Araştırması Komisyonu Başkanlığının, Komisyonun görev süresinin uzatılmasına ilişkin tezkeresi (3/1370)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Bazı gazete kuruluşlarının amaçları dışında fon kaynaklı kredi kullandıkları iddialarını araştırmak amacıyla kurulan Komisyonumuz, 12.03.1998 tarihinde aldığı karar gereğince; komisyon çalışmalarının süresinde tamamlanamayacağı görüşü ile çalışma süresinin bitim tarihi olan 20.3.1998 tarihinden itibaren 1 aylık ek süre istenmesi kararı almıştır.

Gereğini bilgilerinize arz ederim.

Şükrü Yürür

Ordu

Komisyon Başkanı ve üyeler

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, bu komisyon daha önce 3 ay süre kullanmıştır. İçtüzüğün 105 inci maddesi, araştırmasını 3 ay içerisinde bitiremeyen komisyona 1 aylık kesin süre verileceği hükmünü içermektedir.

Hem komisyonumuzun talebi hem de Tüzüğün bu hükmü gereği 1 aylık kesin süre verildiği hususunu Yüce Heyetinizin ıttılaına arz ederim efendim.

Sayın milletvekilleri, Başbakanlığın Anayasanın 82 nci maddesine göre verilmiş bir tezkeresi vardır; okutup oylarınıza sunacağım.

17. — Başbakan A. Mesut Yılmaz’ın, Ukrayna’ya yaptığı resmî ziyarete katılmaları uygun görülen milletvekillerine ilişkin Başbakanlık tezkeresi (3/1371)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

Görüşmelerde bulunmak üzere bir heyetle birlikte 12-13 Şubat 1998 tarihlerinde Ukrayna’ya yaptığım resmî ziyarete, ekli listede adları yazılı milletvekillerinin de iştirak etmesi uygun görülmüş ve bu konudaki Bakanlar Kurulu Kararının sureti ilişikte gönderilmiştir.

Anayasamızın 82 nci maddesine göre gereğini arz ederim.

A. Mesut Yılmaz

Başbakan

Liste:

Abdullah Akarsu (Manisa)

Metin Bostancıoğlu (Sinop)

Mahmut Yılbaş (Van)

BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmiştir.

Sayın milletvekilleri, İçtüzüğün 37 nci maddesine göre verilmiş doğrudan gündeme alınma önergeleri vardır; ayrı ayrı okutup işleme tabi tutacağım.

İlk önergeyi okutuyorum:

18. — Ağrı Milletvekili M. Sıddık Altay’ın, 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifinin (2/286) doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/319)

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede değişiklik yapılarak memurların kira yardımının artırılması hakkındaki kanun teklifim ilgili komisyonlarda görüşülmemiştir.

45 günlük inceleme süresi dolduğu için, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 37 nci maddesi gereğince söz konusu teklifimizin doğrudan Genel Kurul gündemine alınmasını arz ve teklif ederim. 21.10.1997

Mehmet Sıddık Atay Ağrı

BAŞKAN – Komisyon ve Hükümetten söz tabebi?.. Yok.

Teklif sahibi Sayın Altay, buyurun efendim. (FP sıralarından alkışlar)

MEHMET SIDDIK ALTAY (Ağrı) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede değişiklik yapılarak memurlara yapılacak kira yardımının artırılması konusunda verdiğimiz kanun teklifinin doğrudan Genel Kurul gündemine alınmasıyla ilgili söz almış bulunuyorum, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, bilindiği gibi, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle, 1991 yılından itibaren, memurlara, derecelerine göre kira yardımı yapılmaya başlanmıştır. Bu da, aylık olarak, 600 bin, 400 bin ve 200 bin olarak öngörülmüştür.

1991 yılından bu yana Türk parası büyük değer kaybına uğramış; bu arada, memur maaşlarında da, istenilen düzeyde olmasa bile, düzenli olarak artış yapılmıştır. Yapılan bu artışların reel geçinme şartlarına ne kadar uygun olduğu, ayrı bir tartışma konusudur. Nitekim, yapılan artışların yeterli olmadığı ve bugün, memurumuzun çok güç şartlar içerisinde hayatını idame ettirmeye çalıştığı gözlenmektedir.

1991 yılında, kira yardımıyla ilgili yapılan bu değişiklik, son derece yerinde bir başlangıç olmuştur; ancak, daha sonraları, ne Türk parasının değer kaybı ne de memur maaşlarındaki artış göz önüne alınarak kira yardımının artırılmasına yönelik bir düzenleme ya