DÖNEM : 20 CİLT : 3 YASAMA YILI :
1


T. B. M. M.
TUTANAK DERGİSİ

37 nci Birleşim
16 . 4 . 1996 Salı



İ Ç İ N D E K İ L E

I. – GEÇEN TUTANAK ÖZETİ
II. – GELEN KÂĞITLAR
III. – YOKLAMA
IV. – BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI
A) GÜNDEM DIŞI KONUŞMALAR
1. – Turizm Bakanı Işılay Saygın’ın, Turizm Haftası nedeniyle, turizm
sektöründeki son gelişmeler ve Turizm Bakanlığının faaliyetlerine
ilişkin gündem dışı açıklaması ve DSP İzmir Milletvekili Atilla
Mutman, CHP Kırklareli Milletvekili İrfan Gürpınar, DYP Balıkesir
Milletvekili İlyas Yılmazyıldız, RP Ankara Milletvekili Hasan Hüseyin
Ceylan ve ANAP Nevşehir Milletvekili Abdülkadir Baş’ın grupları
adına konuşmaları
2. – Edirne Milletvekili Erdal Kesebir’in, medyada ve yazılı basında
devletin varlığı ve otoritesinin tartışılmasına neden olabilecek bazı
yayınlar yapıldığına ilişkin gündem dışı konuşması ve Adalet Bakanı
Mehmet Ağar’ın cevabı
3. – Kars Milletvekili Çetin Bilgir’in, Doğu Anadolu Bölgesinin
sorunlarına ve göç olayının nedenlerine ilişkin gündem dışı
konuşması ve İçişleri Bakanı Ülkü Güney’in cevabı
4. – Kahramanmaraş Milletvekili Mustafa Kamalak’ın, güvenoylaması,
Çekiç Güç ve Olağanüstü Hal konularında TBMM Genel Kurulunda
yapılan oylamlara ilişkin gündem dışı konuşması
B) ÇEŞİTLİ İŞLER
1. – Güvenoylaması, Çekiç Güç ve Olağanüstü Hal konularında TBMM
Genel Kurulunda yapılan oylamaların Anayasa ve İçtüzük hükümlerine
uygun olarak gerçekleştirildiğine dair Başkanlık açıklaması ve konuya
ilişkin TBMM Başkanlığı yazısı
C) TEZKERELER VE ÖNERGELER
1. – Azerbaycan Cumhuriyetine gidecek olan Başbakan A. Mesut
Yılmaz’a, dönüşüne kadar, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı
Nahit Menteşe’nin vekâlet edeceğine ilişkin Cumhurbaşkanlığı
tezkeresi (3/228)
2. – Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Hüsnü Doğan’a, dönüşüne kadar,
Devlet Bakanı Rüşdü Saracoglu’nun vekâlet edeceğine ilişkin
Cumhurbaşkanlığı tezkeresi (3/229)
3. – Eskişehir Milletvekili Demir Berberoğlu’nun (10/2) Esas Numaralı
Meclis Araştırma Komisyonu üyeliğinden çekildiğine ilişkin önergesi
(4/8)
D) GENSORU, GENEL GÖRÜŞME, MECLİS SORUŞTURMASI VE
MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGELERİ
1. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan ve 56 arkadaşının, Türk
Otomobil Fabrikaları A.Ş. (TOFAŞ) ile TOFAŞ Oto Ticaret A.Ş.’deki
devlete ait hissenin satış yolu ile özelleştirilmesi sırasında nüfuzunu
kullanmak ve ihaleye fesat karıştırmak suretiyle devleti zarara uğratarak
görevini kötüye kullandığı ve bu eyleminin Türk Ceza Kanununun 240
ve 366 ncı maddelerine uyduğu iddiasıyla eski Başbakan Tansu Çiller
hakkında Meclis soruşturması açılmasına ilişkin önergesi (9/3)
2. – Tokat Milletvekili Ahmet Feyzi İnceöz ve 17 arkadaşının, işsizlik
sorununun nedenlerinin araştırılarak alınması gereken tedbirleri
belirlemek amacıyla Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
(10/61)
3. – Tokat Milletvekili Ahmet Feyzi İnceöz ve 16 arkadaşının,
korunmaya muhtaç çocukların sorunlarının araştırılarak gereken
tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Meclis araştırması açılmasına ilişkin
önergesi (10/62)
V. – SORULAR VE CEVAPLAR
A) YAZILI SORULAR VE CEVAPLARI
1. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Mardin-Midyat
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/74)
2. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara Güreş Eğitim
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/75)
3. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Bayburt-Demirözü
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/76)
4. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Pendik 2 500
Kişilik Kapalı Yüzme Havuzlu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve
Devlet Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/77)
5. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Samsun-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/78)
6. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Burdur-Bucak
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/79)
7. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Gaziantep Kamilocak
Stadı İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/80)
8. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Antalya-Alanya 1 500
Kişilik Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/81)
9. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Çanakkale Kapalı
Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/82)
10. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kars-Selim
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/83)
11. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/84)
12. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara-Elmadağ
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/85)
13. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Denizli-Acıpayam
Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/86)
14. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Manisa-Demirci
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/87)
15. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Trabzon Kamp Eğitim
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/88)
16. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Manisa İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/89)
17. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Manisa Gençlik ve
Spor Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/90)
18. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Aydın-Kuyucak
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/91)
19. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzincan-Refahiye
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/92)
20. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kırıkkale-Merkez
Kapalı Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/93)
21. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Tekirdağ-Şarköy
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/94)
22. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Mardin Gençlik ve
Spor Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/95)
23. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kayseri-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/96)
24. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzurum-Hınıs
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/97)
25. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kocaeli İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/98)
26. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sakarya İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/99)
27. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sakarya-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/100)
28. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Afyon-Şuhut
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/101)
29. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Karaman-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/102)
30. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Niğde-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/103)
31. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Aksaray-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/104)
32. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Niğde İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/105)
33. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Çankırı Güreş Eğitim
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/106)
34. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Amasya-Taşova
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/107)
35. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Çorum-Alaca
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/108)
36. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sinop-Gerze
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/109)
37. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Samsun-Vezirköprü
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/110)
38. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Rize-Ardeşen
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/111)
39. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ordu-Kumru
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/112)
40. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Hatay İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/113)
41. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Denizli İl Hizmet
Binası İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/114)
42. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Şanlıurfa Stad
inşaatına ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/115)
43. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara Bala
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/116)
44. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara-Güdül
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/117)
45. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Edirne-Havsa
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/118)
46. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara-Nallıhan
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/119)
47. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Amasya-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/120)
48. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Çankırı-Çerkeş
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/121)
49. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Konya-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/122)
50. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kastamonu-İnebolu
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/123)
51. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Altunizade
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/124)
52. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kayseri Stadı Tribün
İnşaatı İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/125)
53. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Amasya Güreş Eğitim
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/126)
54. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Ataköy
Kapalı Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/127)
55. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İzmir-Foça Spor
Kompleksi Eğitim Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve
Devlet Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/128)
56. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Ataköy
Açık Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/129)
57. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Diyarbakır Açık
Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/130)
58. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sıvas Güreş Eğitim
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/131)
59. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sıvas-Suşehri
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/132)
60. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sıvas-Yıldızeli
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/133)
61. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Tokat-Pazar
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/134)
62. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Trabzon-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/135)
63. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Şile
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/136)
64. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Giresun-Tirebolu
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/137)
65. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzurum-Oltu
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/138)
66. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Bitlis-Ahlat
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/139)
67. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Maslak
Binicilik Tesisleri İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/140)
68. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Malatya-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/144)
69. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Muğla-Dalaman 1 500
Kişilik Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/145)
70. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Manisa-Turgutlu Stad
Tesisleri İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/146)
71. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Gümüşhane-Torul
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/147)
72. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ağrı-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/148)
73. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Artvin-Arhavi
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/149)
74. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Bingöl-Genç
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/150)
75. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ankara-Haymana 1
500 Kişilik Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/151)
76. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzurum-Horasan
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/152)
77. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzurum-Aşkale
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/153)
78. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Gümüşhane-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/154)
79. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Hakkâri-Yüksekova
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/155)
80. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Sıvas-Gürün
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/156)
81. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzurum Güreş
Eğitim Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/157)
82. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Van-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/158)
83. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Adıyaman Gençlik
Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/159)
84. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Siirt-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/160)
85. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Tunceli-Pertek
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/161)
86. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kırıkkale-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/162)
87. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzincan Spor Kamp
Eğitim Merkezi İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/163)
88. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Uşak-Banaz
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/164)
89. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kahramanmaraş-
Göksun Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu
ve Devlet Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/165)
90. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Ardahan Antrenman
Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/166)
91. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Bingöl-Karlıova
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/167)
92. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Erzincan-Merkez
Kapalı Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/168)
93. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Gaziantep-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/169)
94. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kars-Akyaka
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/170)
95. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kırşehir-Mucur
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/171)
96. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Isparta-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/172)
97. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Eskişehir-Merkez
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/173)
98. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Nevşehir-Ürgüp
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/174)
99. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Bursa Kapalı Yüzme
Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/188)
100. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Tokat-Reşadiye Spor
Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/189)
101. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Tekirdağ 1 500
Kişilik Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/190)
102. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul Burhan
Felek Kapalı Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve
Devlet Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/191)
103. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul Burhan
Felek Spor Kampüsü İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/192)
104. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İçel-Silifke Spor
Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/193)
105. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, istanbul Çok
Maksatlı Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/197)
106. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Kütahya-Emet
Antrenman Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/198)
107. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Elazığ Kapalı
Yüzme Havuzu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı
Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/199)
108. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İstanbul-Ataköy 1
500 Kişilik Spor Salonu İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet
Bakanı Ersin Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/200)
109. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, İzmir Atatürk Stadı
Tribünü İhalesine ilişkin Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Ersin
Taranoğlu’nun yazılı cevabı (7/201)
110. – İstanbul Milletvekili Halit Dumankaya’nın, Deniz İşletmeciliği
ve Tankerciliği A.Ş.’nin 1995 yılı malî faaliyetlerine ilişkin
Başbakandan sorusu ve Devlet Bakanı Rüşdü Saracoglu’nun yazılı
cevabı (7/259)
111. – Balıkesir Milletvekili İ. Önder Kırlı’nın, Maliye Bakanlığı
tarafından yayınlanan malî müşavirlerle ilgili tebliğe ilişkin
Başbakandan sorusu ve Maliye Bakanı Lutfullah Kayalar’ın yazılı
cevabı (7/308)
112. – Konya Milletvekili Veysel Candan’ın, son üç ay içinde iç
piyasada satılan tahvillere ilişkin sorusu ve Maliye Bakanı Lutfullah
Kayalar’ın yazılı cevabı (7/339)
113. – Yozgat Milletvekili Kâzım Arslan’ın, hayvan ithalatına ilişkin
sorusu ve Tarım ve Köyişleri Bakanı İsmet Attila’nın yazılı cevabı
(7/424)
114. – Konya Milletvekili Mustafa Ünaldı’nın, Konya’daki belediyelere
yapılan yardımlara ilişkin soruları ve Bayındırlık ve İskân Bakanı
Mehmet Keçeciler’in yazılı cevabı (7/498, 499)
___________________________________________________________
____________________I. – GEÇEN TUTANAK ÖZETİ

TBMM Genel Kurulu saat 15.00’te açıldı.
Kayseri Milletvekili Abdullah Gül’ün, Türkiye’nin, hava sahasını İsrail
savaş uçaklarına açmasına ve Türkiye’deki askerî üslerden
yararlandırılmasına ilişkin gündem dışı konuşmasına, Millî Savunma
Bakanı Mahmut Oltan Sungurlu,
Malatya Milletvekili Ayhan Fırat’ın, Ankara -İstanbul arası çift hatlı
hızlı tren projesine ilişkin gündem dışı konuşmasına, Devlet Bakanı
ve Başbakan Yardımcısı Nahit Menteşe,
Çorum Milletvekili Mehmet Aykaç’ın, köylerimizin sorunlarına ve
köylülerimizin bugün içinde bulunduğu sıkıntılara ilişkin gündem dışı
konuşmasına da, Devlet Bakanı İbrahim Yaşar Dedelek,
Cevap verdiler.
Bosna - Hersek’e gidecek olan Devlet Bakanı İmren Aykut’a, dönüşüne
kadar, Millî Savunma Bakanı M. Oltan Sungurlu’nun,
Rusya’ya gidecek olan Devlet Bakanı Ali Talip Özdemir’e, dönüşüne
kadar, Kültür Bakanı Agâh Oktay Güner’in,
Japonya’ya gidecek olan Devlet Bakanı Cemil Çiçek’e, dönüşüne kadar,
Devlet Bakanı Abdülkadir Aksu’nun,
Vekillik etmelerinin uygun görülmüş olduğuna ilişkin
Cumhurbaşkanlığı tezkereleri ile,
İçel Milletvekili Turhan Güven’in (10/2) Esas Numaralı Meclis
Araştırma Komisyonundan çekildiğine ilişkin önergesi,
Genel Kurulun bilgisine sunuldu.
Erzincan Milletvekili Mustafa Kul ve 9 arkadaşının, yargı
bağımsızlığına gölge düşürdüğü iddia edilen olayları araştırarak
alınması gereken tedbirleri belirlemek amacıyla bir Meclis araştırması
açılmasına ilişkin önergesi (10/60), Genel Kurulun bilgisine sunuldu;
önergenin gündemindeki yerini alacağı ve öngörüşmesinin, sırasında
yapılacağı açıklandı.
Kocaeli Milletvekili Necati Çelik ve 38 arkadaşının, zorunlu tasarruf
kesintilerinin değerlendirilmesi konusunda (10/17) bir Meclis
araştırması açılmasına ilişkin önergesinin öngörüşmesi, Hükümetin
Genel Kurulda hazır bulunmaması nedeniyle, bir defaya mahsus olmak
üzere, ertelendi.
Başkanlıkça, grupların isteği üzerine, Konya Milletvekili Mustafa
Ünaldı ve 12 arkadaşının, ülke kaynaklarının tespit edilmesi ve
değerlendirilmesi konusunda (10/18) bir Meclis araştırması açılmasına
ilişkin önergesinin öngörüşmesine başlanmayacağı açıklandı.
16 Nisan 1996 Salı günü saat 15.00’te toplanmak üzere, Birleşime
16.00’da son verildi.
Yasin Hatiboğlu
Başkanvekili
Ali Günaydın Kâzım Üstüner
Konya Burdur
Kâtip Üye Kâtip Üye

II. – GELEN KÂĞITLAR
15 . 4 . 1996 PAZARTESİ
Raporlar
1. – 1996 Malî Yılı Bütçe Kanunu Tasarısı ve Plan ve Bütçe
Komisyonu Raporu (1/285) (S. Sayısı : 1) (Dağıtma tarihi : 15.4.1996)
(GÜNDEME)
2. – Katma Bütçeli İdareler 1996 Malî Yılı Bütçe Kanunu Tasarısı ve
Plan ve Bütçe Komisyonu Raporu (1/286) (S. Sayısı : 2) (Dağıtma tarihi
: 15.4.1996) (GÜNDEME)
Sözlü Soru Önergeleri
1. – Diyarbakır Milletvekili Yakup Hatipoğlu’nun, kamu alacaklarının
faiz oranlarına ilişkin Başbakandan sözlü soru önergesi (6/49)
(Başkanlığa geliş tarihi : 9.4.1996)
2. – Şanlıurfa Milletvekili Abdülkadir Öncel’in, Türkiye - İsrail
arasında yapıldığı iddia edilen anlaşmalara ilişkin Başbakandan sözlü
soru önergesi (6/50) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
3. – Şanlıurfa Milletvekili Abdülkadir Öncel’in, Türkiye ile İsrail
arasında yapıldığı iddia edilen Askerî Anlaşmaya ilişkin Millî
Savunma Bakanından sözlü soru önergesi (6/51) (Başkanlığa geliş tarihi
: 10.4.1996)
4. – Ankara Milletvekili Ersönmez Yarbay’ın, akaryakıt fiyatlarındaki
artışlara ilişkin Başbakandan sözlü soru önergesi (6/52) (Başkanlığa
geliş tarihi : 10.4.1996)
5. – İzmir Milletvekili Metin Öney’in, Üniversite giriş sınavlarında Fen
Lisesi mezunlarının puanlarının değerlendirilmesine ilişkin Millî
Eğitim Bakanından sözlü soru önergesi (6/53) (Başkanlığa geliş tarihi :
11.4.1996)
Yazılı Soru Önergeleri
1. – Yozgat Milletvekili Kâzım Arslan’ın, Yozgat ve ilçelerine bağlı
bazı köylerin içme suyu şebekesi inşaatlarına ilişkin Devlet
Bakanından yazılı soru önergesi (7/592) (Başkanlığa geliş tarihi :
10.4.1996)
2. – Şanlıurfa Milletvekili Abdülkadir Öncel’in, GAPBölgesinde bir
İsrail firmasına arazi tahsis edildiğine ilişkin Devlet Bakanından yazılı
soru önergesi (7/593) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
3. – Şanlıurfa Milletvekili Abdülkadir Öncel’in, Şanlıurfa sınırları
içindeki karayollarına ilişkin Bayındırlık ve İskân Bakanından yazılı
soru önergesi (7/594) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
4. – İzmir Milletvekili Sabri Tekir’in, Vakıfbank, Emlakbank, Ziraat
Bankası ve Halk Bankasının reklam giderlerine ilişkin Başbakandan
yazılı soru önergesi (7/595) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
5. – Gaziantep Milletvekili Kahraman Emmioğlu’nun, İstanbul Tüp
Geçit Projesine ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/596)
(Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
6. – Şanlıurfa Milletvekili İbrahim Halil Çelik’in, Kahire Büyükelçiliği
Eğitim Müşavirliğine yapılan atamaya ilişkin Millî Eğitim Bakanından
yazılı soru önergesi (7/597) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
7. – Kayseri Milletvekili Abdullah Gül’ün, Ankara -Kayseri Devlet
Karayolunun Keskin -Cinali mevkiindeki trafik kazalarına ilişkin
İçişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/598) (Başkanlığa geliş
tarihi : 10.4.1996)
8. – Kayseri Milletvekili Abdullah Gül’ün, Türkiye’deki, Rum ve Ermeni
kiliselerinin vakıflarına ilişkin Dışişleri Bakanından yazılı soru
önergesi (7/599) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
9. – Sıvas Milletvekili Abdüllatif Şener’in, Sıvas - Yıldızeli -
Çobansaray Köyünde boş tutulan bir binaya ilişkin Millî Eğitim
Bakanından yazılı soru önergesi (7/600) (Başkanlığa geliş tarihi :
10.4.1996)
10. – Kütahya Milletvekili Ahmet Derin’in, Petkim Petrokimya Holding
A.Ş.’nin ürünlerinin satışına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi
(7/601) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
11. – Yozgat Milletvekili İlyas Arslan’ın, Yozgat -Sarıkaya -
Babayağmur Belediye Başkanına ilişkin İçişleri Bakanından yazılı
soru önergesi (7/602) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
12. – Sıvas Milletvekili Musa Demirci’nin, Muğla -Fethiye -Çiftlik ve
Kargı köylerindeki orman arazilerinin işgal edildiği iddialarına ilişkin
Orman Bakanından yazılı soru önergesi (7/603) (Başkanlığa geliş tarihi
: 11.4.1996)
13. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan’ın, güvenlik önlemli Jaguar
marka binek otomobilinin alınıp alınmadığına ilişkin Başbakandan
yazılı soru önergesi (7/604) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
14. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan’ın, Devlet Tanıtma Fonundan
yapılan ödemelere ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi (7/605)
(Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)


16 . 4 . 1996 SALI
Tasarılar

1. – Kadının Statüsü ve Sorunları Genel Müdürlüğü İle Aile Araştırma
Kurumunun Teşkilat ve Görevlerine İlişkin Yetki Kanunu Tasarısı
(1/291) (Sağlık ve Sosyal İşler ve Plan ve Bütçe komisyonlarına)
(Başkanlığa geliş tarihi : 9.4.1996)
2. – Kimlik Bildirme Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Tasarısı (1/292) (Adalet ve İçişleri komisyonlarına) (Başkanlığa geliş
tarihi : 9.4.1996)
3. – Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti İle Kazakistan Cumhuriyeti
Hükümeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte
Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması ve Eki Protokolün Onaylanmasının
Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Tasarısı (1/293) (Dışişleri ve Plan ve
Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 9.4.1996)
4. – Türkiye Cumhuriyeti ve Belarus Cumhuriyeti Arasında
Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin Anlaşmanın
Onaylanmasının Uygun Bulunduğu Hakkında Kanun Tasarısı (1/294)
(Dışişleri ve Plan ve Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi :
10.4.1996)

Teklifler

1. – Konya Milletvekili Necmettin Erbakan ve 40 Arkadaşının; Geçici
Verginin Kaldırılmasına Dair Kanun Teklifi (2/191) (Plan ve Bütçe
Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 3.4.1996)
2. – Kütahya Milletvekili Ahmet Derin ve 38 Arkadaşının; Yurt
Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen
Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi
Hakkında Kanuna Bir Geçici Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi
(2/196) (Sağlık ve Sosyal İşler ve Plan ve Bütçe komisyonlarına)
(Başkanlığa geliş tarihi : 4.4.1996)
3. – Kütahya Milletvekili Ahmet Derin ve 39 Arkadaşının; Sosyal
Sigortalar Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi
(2/197) (Sağlık ve Sosyal İşler ve Plan ve Bütçe komisyonlarına)
(Başkanlığa geliş tarihi : 4.4.1996)
4. – Çankırı Milletvekili İsmail Coşar ve 44 Arkadaşının; 5434 Sayılı
T.C. Emekli Sandığı Kanununun Ek 47 nci Maddesinin (c) Bendinin
Değiştirilmesi ve (d) Bendinin Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi
(2/205) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi :
4.4.1996)
5. – Bingöl Milletvekili Hüsamettin Korkutata ve 20 Arkadaşının;
Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasasında Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi (2/206) (İçişleri ve Plan ve Bütçe
komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 5.4.1996)
6. – Bingöl Milletvekili Hüsamettin Korkutata ve 20 Arkadaşının;
Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığının Kuruluş ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi (2/207) (Plan ve Bütçe Komisyonuna)
(Başkanlığa geliş tarihi : 5.4.1996)
7. – Bingöl Milletvekili Hüsamettin Korkutata ve 18 Arkadaşının; İl
Özel İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Teklifi (2/208) (İçişleri ve Plan ve Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa
geliş tarihi : 5.4.1996)
8. – Trabzon Milletvekili Kemalettin Göktaş ve 33 Arkadaşının;
Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Hakkında 41 Sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 28
inci Maddesinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/209)
(Millî Eğitim ve Plan ve Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi
: 5.4.1996)
9. – Trabzon Milletvekili Kemalettin Göktaş ve 38 Arkadaşının;
Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Hakkında 41 Sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun ile 78 ve
190 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Teklifi (2/210) (Millî Eğitim ve Plan ve Bütçe
komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 5.4.1996)
10. – Kocaeli Milletvekili Onur Kumbaracıbaşı ve 4 Arkadaşının;
Yalova İli Altınova İlçesinin Kocaeli İl Merkezine ve Bazı Kasaba ve
Köylerin Kocaeli İli Karamürsel İlçe Merkezine Bağlanması Hakkında
Kanun Teklifi (2/211) (İçişleri ve Plan ve Bütçe komisyonlarına)
(Başkanlığa geliş tarihi : 5.4.1996)
11. – Bingöl Milletvekili Hüsamettin Korkutata ve 5 Arkadaşının; Servi
Bucağının İlçe Olması Hakkında Kanun Teklifi (2/212) (İçişleri ve
Plan ve Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 5.4.1996)
12. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan ve 9 Arkadaşının; 24.2.1968
Tarih ve 1005 Sayılı İstiklal Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatanî
Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkındaki Kanunun Bir
Maddesinin Değiştirilmesi ve 1 Fıkra İlave Edilmesi Hakkındaki
Kanun Teklifi (2/213) (Plan ve Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş
tarihi : 8.4.1996)
13. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan ve 8 Arkadaşının; 1475 Sayılı
İş Kanununun 14 üncü Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun
Teklifi (2/214) (Sağlık ve Sosyal İşler Komisyonuna) (Başkanlığa geliş
tarihi : 8.4.1996)
14. – Amasya Milletvekili Ahmet İyimaya’nın; Yükseköğretim
Kurumları Teşkilatı Hakkında 41 Sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair 2809 Sayılı Kanun İle 78
ve 190 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi (2/215) (Millî Eğitim ve Plan ve
Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 8.4.1996)
15. – İstanbul Milletvekili Bülent Ecevit ve 5 Arkadaşının; Genel
Nüfus Tespiti Yapılması ve Seçmen Kütüklerinin Güncelleştirilmesi
Hakkında Kanun Teklifi (2/216) (Anayasa ve Plan ve Bütçe
komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 8.4.1996)
16. – Malatya Milletvekili Ayhan Fırat’ın; 2983 Sayılı Tasarrufların
Teşviki ve Kamu Yatırımlarının Hızlandırılması Hakkında Kanunun
Kamu Ortaklığı Fonunun Kullanım Alanlarının Belirlendiği 5.
Maddesinin, 4046 Sayılı Özelleştirme Uygulamalarının Düzenlenmesi
ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunun 29. Maddesinde Değişiklik Yapılmasına
İlişkin Kanun Teklifi (2/217) (Plan ve Bütçe Komisyonuna)
(Başkanlığa geliş tarihi : 9.4.1996)
17. – İstanbul Milletvekili Ercan Karakaş’ın; 2822 Sayılı Toplu İş
Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanununun 29 uncu Maddesinin
Değiştirilmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/218) (Sağlık ve Sosyal İşler
Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 9.4.1996)
18. – Giresun Milletvekili Ergun Özdemir’in; Yükseköğretim Kurumları
Teşkilatı Hakkında 41 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin
Değiştirilerek Kabulüne Dair 2809 Sayılı Kanunda Değişiklik
Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/219) (Millî Eğitim ve Plan ve
Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
19. – Konya Milletvekili Necmettin Erbakan ve 29 Arkadaşının; Faiz
Giderlerinin Masrafa Yazılmamasına Ait Kanun Teklifi (2/220) (Plan ve
Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
20. – Konya Milletvekili Necmettin Erbakan ve 30 Arkadaşının; Gelir
Vergisi Kanununun Bir Maddesinin Yürürlükten Kaldırılması
Hakkında Kanun Teklifi (2/221) (Plan ve Bütçe Komisyonuna)
(Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
21. – Konya Milletvekili Necmettin Erbakan ve 29 Arkadaşının;
Çiftçilerin T.C. Ziraat Bankasına ve Tarım Kredi Kooperatiflerine Olan
Borçlarının Faizlerinin Silinmesine Dair Kanun Teklifi (2/222) (Plan ve
Bütçe Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 10.4.1996)
22. – Manisa Milletvekili Erdoğan Yetenç’in; 2634 Sayılı Turizmi
Teşvik Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun
Teklifi (2/223) (Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm
Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
23. – Antalya Milletvekili Deniz Baykal ve 39 Arkadaşının; Kamu
Görevlileri Sendikaları Kanun Teklifi (2/224) (Adalet ve Plan ve Bütçe
komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
24. – Erzincan Milletvekili Mustafa Kul ile Hatay Milletvekili Nihat
Matkap’ın; 2108 Sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasasının
Bir Maddesinin Değiştirilmesine Dair Kanun Teklifi (2/225) (İçişleri ve
Plan ve Bütçe komisyonlarına) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
25. – Tokat Milletvekili Ahmet Feyzi İnceöz ve 13 Arkadaşının;
Hükümlülere “Aile İzni” Verilmesi Hakkında Kanun Teklifi (2/226)
(Adalet Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
26. – Adana Milletvekili Sıtkı Cengil ve 26 Arkadaşının; Esnaf ve
Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu
Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi (2/227)
(Sağlık ve Sosyal İşler Komisyonuna) (Başkanlığa geliş tarihi :
12.4.1996)
Tezkere
1. – Kahramanmaraş Milletvekili Avni Doğan’ın; Yasama
Dokunulmazlığının Kaldırılması Hakkında Başbakanlık Tezkeresi
(3/227) (Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma
Komisyona) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
Sözlü Soru Önergesi
1. – İçel Milletvekili Mehmet Emin Aydınbaş’ın, 15.4.1995-
15.10.1995 tarihleri arasında T.C. Emekli Sandığından emekli olan
kamu görevlilerinin mağduriyetlerine ilişkin Başbakandan sözlü soru
önergesi (6/54) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
Yazılı Soru Önergeleri
1. – İstanbul Milletvekili Azmi Ateş’in, ithal edilen ete ilişkin Tarım ve
Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/606) (Başkanlığa geliş
tarihi : 11.4.1996)
2. – İstanbul Milletvekili Azmi Ateş’in, ithal edilen hayvan yemi ve
mamullerinin miktarına ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı
soru önergesi (7/607) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
3. – İstanbul Milletvekili Azmi Ateş’in, hayvan ölümlerinin sebebine
ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/608)
(Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
4. – İstanbul Milletvekili Azmi Ateş’in, firmalar bazında et ithalatına
ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/609)
(Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
5. – İstanbul Milletvekili Azmi Ateş’in, bazı tebliğlere ilişkin Tarım ve
Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/610) (Başkanlığa geliş
tarihi : 11.4.1996)
6. – Bartın Milletvekili Cafer Tufan Yazıcıoğlu’nun, Açık Öğretim
Fakültesi sınavlarının her il merkezinde yapılmasına ilişkin Millî
Eğitim Bakanından yazılı soru önergesi (7/611) (Başkanlığa geliş tarihi
: 11.4.1996)
7. – Bartın Milletvekili Cafer Tufan Yazıcıoğlu’nun, ithal edilen etlerin
denetlenmesine ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı soru
önergesi (7/612) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
8. – Bartın Milletvekili Cafer Tufan Yazıcıoğlu’nun, gübreye yapılan
sübvansiyon ödemelerine ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı
soru önergesi (7/613) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
9. – Bartın Milletvekili Cafer Tufan Yazıcıoğlu’nun, kendilerini Mafya
olarak ilan edip suçlarını açıklayanlar hakkında yapılan işlemlere
ilişkin Adalet Bakanından yazılı soru önergesi (7/614) (Başkanlığa
geliş tarihi : 11.4.1996)
10. – Bartın Milletvekili Cafer Tufan Yazıcıoğlu’nun, eski Başbakan
Tansu Çiller’e tahsis edilen koruma ve otomobil miktarına ilişkin
Başbakandan yazılı soru önergesi (7/615) (Başkanlığa geliş tarihi :
11.4.1996)
11.– İstanbul Milletvekili Mustafa Baş’ın, kamu bankalarının hazinece
karşılanan görev zararlarına ilişkin Başbakandan yazılı soru önergesi
(7/616) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
12. – İstanbul Milletvekili Mustafa Baş’ın, İlkokul ve İlköğretimin 1
inci kademesindekilere tavsiye edilen dergilere ilişkin Millî Eğitim
Bakanından yazılı soru önergesi (7/617) (Başkanlığa geliş tarihi :
11.4.1996)
13. – İzmir Milletvekili İsmail Yılmaz’ın, İzmir-Konak Belediye
Başkanı ve bazı müdürlerin görevlerinden uzaklaştırılıp
uzaklaştırılmayacaklarına ilişkin İçişleri Bakanından yazılı soru
önergesi (7/618) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
14. – Tokat Milletvekili Ahmet Feyzi İnceöz’ün, İngiltere’den ithal
edildiği iddia edilen canlı hayvan ve sığır etine ilişkin Tarım ve
Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi (7/619) (Başkanlığa geliş
tarihi : 11.4.1996)
15. – İstanbul Milletvekili Ahmet Güryüz Ketenci’nin, İstanbul-
Çantaköy Büyükçavuşlu Sulama Göleti Kooperatifi üyelerine hayvan
verilmesine ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanından yazılı soru önergesi
(7/620) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.4.1996)
16. – Kütahya Milletvekili Metin Perli’nin, Seyit Ömer Termik Santralı
işletme hakkının devrine ilişkin Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanından
yazılı soru önergesi (7/621) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.4.1996)
17. – İstanbul Milletvekili Mustafa Baş’ın, eski Başbakan Tansu
Çiller’in Basın Danışmanlarına ilişkin Başbakandan yazılı soru
önergesi (7/622) (Başkanlığa geliş tarihi : 12.4.1996)
Meclis Soruşturması Önergesi
1. – Kocaeli Milletvekili Şevket Kazan ve 56 Arkadaşının, Türk
Otomobil Fabrikaları A.Ş. (TOFAŞ) ile TOFAŞ Oto Ticaret A.Ş.’ndeki
devlete ait hissenin satış yolu ile özelleştirilmesi sırasında nüfuzunu
kullanmak ve ihaleye fesat karıştırmak suretiyle devleti zarara uğratarak
görevini kötüye kullandığı ve bu eyleminin Türk Ceza Kanununun 240
ve 366 ncı Maddelerine uyduğu iddiasıyla eski Başbakan Tansu Çiller
Hakkında Anayasanın 100 üncü Maddesi uyarınca bir Meclis
Soruşturması açılmasına ilişkin önergesi (9/3) (Başkanlığa geliş tarihi
: 11.4.1996)
Meclis Araştırması Önergeleri
1. – Tokat Milletvekili Ahmet Fevzi İnceöz ve 17 arkadaşının, işsizlik
sorununun nedenlerinin araştırılarak alınması gereken tedbirleri
belirlemek amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 102 ve 103 üncü
maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
(10/61) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)
2. – Tokat Milletvekili Ahmet Fevzi İnceöz ve 16 arkadaşının,
korunmaya muhtaç çocukların sorunlarının araştırılarak gereken
tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 102
ve 103 üncü maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına
ilişkin önergesi (10/62) (Başkanlığa geliş tarihi : 11.4.1996)

BİRİNCİ OTURUM
Açılma Saati : 15.00
BAŞKAN : Başkanvekili Kamer GENÇ
KÂTİP ÜYELER : Ünal YAŞAR (Gaziantep), Mustafa BAŞ (İstanbul)


BAŞKAN – Türkiye Büyük Millet Meclisinin 37 nci Birleşimini
açıyorum.
III. – YOKLAMA
BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, ad okunmak suretiyle yoklama
yapılacaktır; sayın milletvekillerinin, salonda bulunduklarını yüksek
sesle belirtmelerini rica ediyorum.
(Yoklama yapıldı)
BAŞKAN – Sayın milletvekilleri, toplantı yetersayımız vardır,
çalışmalarımıza başlıyoruz.
Gündeme geçmeden önce, gündem dışı söz istekleri vardır.
IV. – BAŞKANLIĞIN GENEL KURULA SUNUŞLARI
A) GÜNDEM DIŞI KONUŞMALAR
1. – Turizm Bakanı Işılay Saygın’ın, Turizm Haftası nedeniyle, turizm
sektöründeki son gelişmeler ve Turizm Bakanlığının faaliyetlerine
ilişkin gündem dışı açıklaması ve DSPİzmir Milletvekili Atilla
Mutman, CHP Kırklareli Milletvekili İrfan Gürpınar, DYPBalıkesir
Milletvekili İlyas Yılmazyıldız, RP Ankara Milletvekili Hasan Hüseyin
Ceylan ve ANAPNevşehir Milletvekili Abdülkadir Baş’ın grupları
adına konuşmaları
BAŞKAN – Hükümet adına, Turizm Bakanımız Sayın Işılay Saygın,
Turizm Haftası nedeniyle gündemdışı söz istemişlerdir; İçtüzüğe göre,
kendilerine gündemdışı söz veriyorum.
Malumunuz olduğu üzere, Hükümetin gündemdışı söz istemesi halinde,
gruplara da 10'ar dakika söz hakkı doğmaktadır.
Buyurun Sayın Bakanım. (DYP sıralarından alkışlar)
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Sayın Başkan,
saygıdeğer milletvekilleri; 15-22 Nisan Turizm Haftası münasebetiyle,
Bakanlığımızın yaptığı faaliyetleri, bu vesileyle de ekonomimizde çok
önemli bir yer tutan turizm sektörümüzdeki son gelişmeleri ve 1996 yılı
Bakanlığımız politikaları hakkında Genel Kurula bilgi sunmak üzere
söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, hepinizi saygıyla selamlıyorum.
Turizm açısından ülkemizin sahip olduğu tarihî ve tabiî güzellikler,
ülkemizi, dünya ülkeleri arasında vazgeçilmez bir ülke konumuna
getirmiştir. Bu amaçla, ülkemizde, sadece kıyı turizmciliğinin
gelişmesini değil, aynı zamanda, her bölgemizin turizm değerlerinden de
faydalanmak istiyoruz. Bunun için, yıl boyu, turizm sezonunun sürdüğü
düşüncesiyle, turizm sezonu açılış törenlerini kaldırmış bulunuyoruz;
ancak, geleneksel olarak devam eden ve vatandaşlarımızda ve bilhassa
yeni yetişen nesil olan çocuklarımız ve gençlerimizde turizm bilincini
geliştirecek olan Turizm Haftası kutlamalarını, bütün yurtta, anlamlı ve
bu bilinci geliştirecek şekilde kutlama kararı almış bulunuyoruz.
Aldığımız bir başka önemli karar da, geleneksel olarak, hep, sadece üst
düzey politikacılar ve bürokratlarla birlikte Ankara'da yapılan bu
faaliyetlerin -yani, Turizm Haftası kutlamalarının- bir başka turizm
bölgesinde kutlanması oldu. Bu yıl, ilk defa, her yıl başka bölgemizde
bu faaliyeti sürdürme kararını almış bulunuyoruz.
Dün, Kapadokya bölgesi denilen, dünya turizminde, kültür ve doğa
turizmi açısından çok önemli bir yere sahip olan Nevşehir bölgesinde,
Turizm Haftasının açılışını yapmış bulunuyorum. Bölge
milletvekillerimizin ve mahallî teşkilat yetkililerimizin de katıldığı bu
faaliyetleri, Ankara dışına taşırmamızın iki önemli sonucu oldu.
Birincisi, bu tür toplantılar, mahallî yöneticilere büyük moral verdi ve
vermekte. Bölge yöneticileri, bu faaliyetlere katılarak, vatandaşlarımızla
sıcak temasları sağlamakta ve bölge sorunlarıyla ilgili fikirlerini beyan
edebilecekleri bir ortam doğmakta.
İkinci önemli sonuç ise devletimiz açısındandır. Devletin en üst
düzeydeki temsilcileriyle birlikte, mahallî sorunlara sahip çıkıldığını, o
kişilere göstermiş oluyoruz.
Bu iki önemli sonuç da, bu toplantılarımızda başarılı bir şekilde
gerçekleşti; bunları görmekten çok büyük mutluluk duydum.
Konuya, Nevşehir ve ilçeleri açısından bakıldığında, şu önemli
sonuçlar ortaya çıkmaktadır: Bakanlığımızca sürdürülen altyapı
çalışmaları -kanalizasyon ve pis su arıtma- devam edecektir. Mevcut,
biten kısımların işletilmeye başlanması için de gereken çalışmalara
başlamış bulunuyoruz. Bazı belediyelerin çevre koruma planları
tamamlanmamış; doğanın bozulmaması için, bu planların, ilgili
bakanlıklarca bir an önce tamamlanması için gerekli temasa geçmiş ve
bu çalışmalara da başlamış bulunuyoruz.
Mahallî idareler, ciddî malî sıkıntı içerisindedir. Mahallî idarelerle ilgili
yasanın bir an önce desteklerinizle çıkarılması için, gerekeni yapmak
mecburiyetindeyiz. Mahallî idarelere giden yatırımlar koordineli
değildir. Bu koordinasyonun da mutlaka sağlanması gerektiğine
inanıyorum.
Turizm bölgelerinde, mahallî yönetim birimleri, klasik, ilçe ya da
belediye sınıflamasına tabi tutulmamalıdır. Yazın, bu bölgelerde,
normal nüfusun çok üzerinde artışlar olmaktadır; kışın 5 bin olan bir
ilçenin nüfusu, yazın 200 binlere kadar çıkmaktadır; bu da, polis, doktor
ve bu gibi personel açısından büyük sıkıntı doğurmaktadır. Bu
sebeple, bu bölgelerdeki kadro durumu, turizm sezonları da dikkate
alınarak, muhakkak şekilde değerlendirilmelidir.
Bu bölgelerin tanıtımı, ayrı bir önem kazanmaktadır; bu konuda da çok
duyarlı davranmak mecburiyetindeyiz.
BAŞKAN – Sayın Bakanım, bir dakikanızı rica ediyorum.
Sayın arkadaşlar, salonda çok gürültü var. Bir hanımefendi Bakanımız,
memleketin önemli bir konusunda bilgi veriyor. Lütfen, gürültü
yapmadan dinleyelim efendim.
Buyurun Sayın Bakanım.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (Devamla) – Nevşehir İlinde
yaptığımız resmî açılıştan sonra, Ürgüp, Avanos ve Uçhisar'daki
kutlama törenlerine de katıldım.
Kaymakamlar ve belediye başkanlarımız, hepsi, birbirinden güzel bir
rekabet içerisinde, yarışırcasına, bu haftayı kutladılar. Bölge
insanlarının turizme çok yatkın ve istekli olmaları, beni, ziyadesiyle
memnun etti.
Saygıdeğer milletvekilleri, cumartesi günü de, Fethiye İlçemizde, turizm
sektörünün temsilcileri ve mahallî yöneticilerimizle bir toplantı
gerçekleştirdim. Önümüzdeki günlerde, bayrama kadar olan süre
içerisinde de, İzmir'de, Kuşadası'nda, Antalya'da bu toplantılara devam
edeceğim. Bu tür toplantılar, yoğun sezon öncesinde sektörümüze moral
vermekte ve sorunların çözümünde bizlere kolaylıklar sağlamaktadır.
Bakanlığımın çalışmalarıyla ilgili olarak bazı hususları kısaca
bilgilerinize sunmak istiyorum: Dünyayla rekabet eden bir sektör olan
turizm sektörümüzün bu rekabetini sürdürmek ve güçlendirmek
istiyorsak, bunların hukukî düzenlemelerini de yapmamız gerekir diye
düşünüyorum. Bakanlığa atandığım ilk günden itibaren, Bakanlık
teşkilat yasasının çıkmadığını görünce çok şaşırdım ve çok üzüldüm.
Sektörün de örgütlenmesi ve hukukî statüye kavuşmaları için yeni
düzenlemeler yaparak, Başbakanlığa sevk etmiş bulunuyoruz. Bunlar,
otelciler birliği kanunu tasarısı, 1618 sayılı Türkiye Seyahat Acentaları
Kanununda değişiklik yapan kanun tasarısı, rehberler kanunu tasarısı,
deniz turizmini düzenleyen kanun tasarıları ile Bakanlığımızın teşkilat
kanunu tasarısıdır. Bu kanunların çıkması, siz değerli
milletvekillerimizin katkısıyla mümkün olabilecektir.
Turizm, millî bir politikadır. Bütçe Plan Komisyonunda, Bakanlığımın
bütçe görüşmeleri sırasında, bütün partilerin milletvekilleri, bu
yasaların çıkarılması için destek sözü verdiler. Bütün
milletvekillerimize minnettarım. Bütün partilerimizin Türk turizmine
olan bu duyarlılıklarına huzurlarınızda candan teşekkür ediyorum.
Değerli milletvekilleri, toplumumuzun kanayan yarası haline gelen,
yönetmelikte "talih oyunları salonları" diye geçen kumarhaneler, Türk
turizmini destekler olmaktan çıkarılmış ve aile ocaklarını söndüren bir
hal almış bulunmaktadır. (RP sıralarından alkışlar) Bakan olarak,
yenilerinin açılmasına asla müsaade etmeyeceğimin bilinmesini
istiyorum. (RP sıralarından alkışlar)
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Ankara) – Sayın Bakan, sizi
destekliyoruz.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (Devamla) – Bu konuda da
hukukî düzenlemeleri yaptırdım ve araştırmalarımız devam etmekte.
Sadece talih oyunları salonu açmak için beş yıldızlı ya da birinci sınıf
tatil köyü yapmak, elbette ki, diğer turizm yatırımcılarını da
üzmektedir.
Nitelikler ve İşletmeler Yönetmeliğimizde de yaptığımız pek çok
değişiklikten, Türk müziği ve Türk yemekleriyle ilgili olan değişikliğe
de değinmek istiyorum. Büyük otellerde ve birinci sınıf tatil köylerinde
Türk yemeği mönüsünü zorunlu hale getirmiş bulunuyoruz. Nitelikler
Yönetmeliğinin değişmesinin, Türkiye Turizm Bakanı olarak, turizme en
büyük katkı olduğuna inanıyorum. Çünkü, her şeyimizi tanıtırken,
ülkemize gelen turistlere, bizim yemeklerimizin de en güzel şekilde
tanıtılması hepimiz için hedef olmalıdır. Öncelikle Türk yemekleri,
arkasından Fransız ve İngiliz mönüsünü de koyma zorunluluğunu
getirmiş bulunuyoruz.
Ülkemize gelmiş olan bir turist, ülkemizin özelliklerini bilmek ister.
Onlara bu imkânı sunmak mecburiyetindeyiz. Üstelik, bizim
mutfağımız, dünyanın en iyi mutfaklarından bir tanesi.
Yine, tatil yörelerimizde çalınan Arap müziği, kendi kültür
değerlerimizin yanlış olarak algılanmasına sebep olmakta.Tatil
köylerinde, animasyon adı altında Arap müziğiyle dansöz oynatılması,
Türk, örf, âdet ve geleneğine yakışmamakta; bunun için, bunlara da
gereken özeni göstereceğiz. (DYP ve RP sıralarından alkışlar)
Sayın milletvekillerim, Türk turizminde en önemli sorun altyapıdır.
Hükümet Programımızda da yer aldığı gibi, bütün sahillerin altyapı
çalışmalarına önem ve öncelik verilecektir; çünkü, doğa, tahrip
olduğunda, onun yerine yenisini koymamız mümkün değildir. Sahillerin
betonlaşması Türk turizminin aleyhindedir. Bu konuda da
çalışmalarımızı yoğun bir şekilde devam ettireceğiz. Bunun dışında,
arıtma tesislerine çok büyük önem vereceğiz. Sık sık yapacağımız
kontrollerle, denizin kirlenmesini önleyeceğiz.
Bizim diğer bir amacımız da, her mevsim tüm Türkiye'dir; yani, yalnız
sahillerimizde yapılan bir turizm değil, bütün bölgelerimizin doğal ve
kültürel varlıklarının gösterildiği, sergilendiği ve yılın her gününde
turist alabilen bir turizm hedefliyoruz.
Saygıdeğer milletvekilleri, altyapı çalışmalarıyla birlikte yatak
kapasitemiz de artmalıdır. 323 bin civarında, işletmede olan yatak
sayımıza yatırımda olanları da eklediğimizde, 500 bini geçen yatak
sayımız olacaktır. Dünya turizmiyle rekabet edecek nitelikte olan bu
tesislerimizin sayısını artırıcı politikalar devam edecektir.
2634 sayılı Yasa gereğince, 49 yıllığına turizm tesisi yapmak için
tahsis edilen araziler, hiçbir şekilde, bu tesisleri yarım bırakacak kişilere
verilmeyecek; tahsis alıp da tesis yapmayacakların tahsisleri de iptal
edilecektir.
Türk tur operatörlüğünün teşvik edilmesi için yeni imkânlar arıyoruz.
Türk tur operatörlerinin desteklenmesi ve gelişmesi demek, büyüyen
turizm sektörünün turist almada, ülkeye turist göndermede sağlıklı
gelişmesi demektir.
Bu arada, tabiî, bizim, Turizm Bakanlığı olarak bazı sıkıntılarımız
var. Havaalanlarımızın yeterli olmaması nedeniyle, turistlerin, uçakla
bir saat yol geldikten sonra, saatlerce havaalanında beklemeleri, tabiî, ilk
intiba olarak çok olumsuz olmaktadır. Bunu önlemek için, İçişleri
Bakanımızla çok güzel bir çalışma başlattık; gümrük muayenesini
pratikleştirmek için birlikte hareket edeceğiz ve pasaport kontrolünü
bilgisayarlarla yaparak, gümrük kapılarından geçişleri seri şekilde
yapmaya çalışacağız ve turistin ülkemize ayak bastığı ilk andan itibaren
çekmeye başladığı sıkıntıyı da bu vesileyle gidermiş olacağız.
Bir diğer husus da tanıtımdır. Hep, tanıtımın yapılmadığından
şikâyet ederiz. Bu konuya özel olarak önem veriyorum; bana göre, ülkeye
gelen turist memnun ayrılıyorsa, en iyi tanıtım vasıtası bu olur. Bunun
için de turisti memnun göndermemiz gerekiyor. Bu konuda bütün Türk
Halkına görev düşüyor. Ülkemize gelen insanların, ülkemizle ilgili
değer yargılarının olumlu olarak değiştiğini unutmamamız gerekir.
Turizmde eğitimin de çok önemli olduğunu vurgulamak istiyorum.
Sektörün kendi gayretleri dışında, devlet olarak, turizm sektörüne,
hepimizin bildiği gibi, üç yerden personel yetiştirilmekte: Millî Eğitim
Bakanlığına bağlı turizm meslek liseleri, üniversitelere bağlı ilgili
fakülte bölümlerinden ve Bakanlığımıza bağlı TUREM adı verilen
Turizm Eğitim Merkezlerinden turizm sektöründe çalışabilecek personel
yetişmekte. Bu politikalarımızda da değişiklikler yapıyoruz. Lisan
bilmeyen bir üniversite mezununun, turizm sektöründe çalışmasında
nasıl bir sıkıntı varsa, bir elemanın devlete maliyetinin çok fazla
olmasında da çok büyük sıkıntı vardır. YÖK Başkanımızla görüşerek,
turizm bölümlerinde lisan derslerine hazırlık sınıfı konulmasını
sağlamış bulunuyoruz.
Bizim yaptığımız eğitim merkezlerini de ıslah ediyoruz. Yapılmakta
olan ve daha, yapımı için milyarlarca lira harcamamız gereken -
başlanılan ve yarım kalan inşaatların toplanması mümkün değil- eğitim
merkezlerimizi de, bir anlamda özelleştirme diyeceğimiz tarzda, belirli
şartlarla -ki, eğitim yapma birinci şartını koyarak- turizm sektörü
yatırımcılarına ya da bu konuda faydalı olacağına inandığımız
vakıflara vermeyi düşünmekteyiz. Bunun modeli üzerindeki
çalışmalarımız son sürat devam etmektedir.
Saygıdeğer milletvekilleri, turizm sektöründeki olumsuzluklarla hiç
durmadan, aralıksız savaşacağımızdan emin olabilirsiniz. Arıtmasını
çalıştırmayan otelden tutunuz, sokaktaki turistleri rahatsız eden sokak
satıcılarına kadar uzanan geniş bir görev alanımız var. Burada bizim en
büyük desteğimiz, hiç şüphesiz, Parlamentomuz olacaktır. Turizmi
geliştiren kanunlarımızın çıkarılmasında, turizm sektörüne vereceğiniz
desteğe olan inancım tamdır.
Bu duygu ve düşüncelerle, hepinizi saygılarımla selamlıyorum
(Alkışlar)
BAŞKAN – Çok teşekkür ederim Sayın Bakan.
Sayın milletvekilleri, Hükümetin yaptığı gündemdışı konuşmaya
karşılık gruplara söz hakkı doğmuştur.
Şimdiye kadar, DSP Grubu adına Sayın Atilla Mutman, CHP Grubu
adına Sayın İrfan Gürpınar, DYP Grubu adına Sayın İlyas
Yılmazyıldız söz istemişlerdir.
DSP Grubu adına, Sayın Atilla Mutman; buyurun efendim. (DSP
sıralarından alkışlar)
Sayın Mutman, süreniz 10 dakikadır.
DSP GRUBU ADINA ATİLLA MUTMAN (İzmir) – Sayın Başkan,
sayın milletvekilleri; Turizm Haftası nedeniyle Demokratik Sol Parti
Grubu adına söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisi saygılarımla
selamlarım.
Bacasız sanayi dediğimiz turizm sektörü, ülke ekonomisi için bayağı
önemli bir yapı taşıdır. Ülkemizin, tarihî, kültürel ve doğal değerleriyle
potansiyeli çok yüksektir. Bu değerlerin korunması, ülkemizin etkin ve
kapsamlı kampanyalarla tanıtılması, turizmin altyapısının
tamamlanması şarttır.
Turizmimizin son yıllardaki gelişimini rakamlarla görüntülersek; 1963
yılında 200 bin dolayında olan turist sayısı, 1980 yılında 300 bin
dolayına, 1995 yılında ise 7,8 milyona yükselmiştir. Gelirler de 1963'te
41 milyon dolar, 1980'de 1.7 milyar dolar, 1995'te 5 milyar dolardır.
Belgeli yatak kapasitesi ise 50 binlerden 335 binlere çıkmıştır.
Turizm sektörü, dünyada en hızlı gelişen sektörlerden biridir. Şu an,
turizm gelirleri ve turist sayısında dünyanın ilk 20 ülkesinden biriyiz.
2000 yılında hedef, 10 ülkeden biri olmaktır. Turizm sektörünün dünya
hizmet sektöründeki payı yüzde 25'tir. Dünya turizminden Türkiye'nin
almış olduğu pay ise yüzde 1.3'tür.
Son yıllarda turizmin gelişmesinde, toplumumuzun bu sektörü sevmiş
olmasının da payı büyüktür. Turizm, vatandaşımızla âdeta
bütünleşmiştir.
Turizm deyince, akla, yalnızca dış turizm gelmemelidir, iç turizmin de
önemi büyüktür. Toplumumuza, gerektiği gibi tatil yapma imkânı
tanınmalı ve geliştirilmelidir. Kültürel çeşitliliği ve zenginliği teşkil
eden kendi insanlarımız, öncelikle birbirleriyle tanışmalı ve
kaynaşmalıdır. Bunun da aracı iç turizmdir. Böylece, bilgi ve becerisini
geliştiren vatandaşlarımız, dışarıdan gelen turistlere de daha iyi örnek
olacak ve iyi rehberlik yapacaktır.
Dargelirli vatandaşlarımızın, işçi ve memurumuzun faydalanacağı tatil
köylerinin, pansiyonların hizmete sunulması gereklidir. Ayrıca, ucuz
kamping yerleri ve aile pansiyonculuğu teşvik edilmelidir.
Turizm gelirlerimizi artırmamız için değişik turizm türleri teşvik
edilmelidir. Özellikle, Akdeniz ülkeleri, artık sadece deniz, kum ve
güneş ile yetinmemektedir; biz de buna ayak uydurmalıyız. Kültür
turizmi, inanç turizmi, yayla turizmi, dağ turizmi, termal turizmi, kongre,
yat ve kış turizmi, ülkemiz açısından gelişmeye müsaittir. Öncelikle,
Türkiye'nin, ucuz tatil ülkesi imajından kurtulmasında yarar vardır. Bir
turistin, ekonomi açısından ülkemizi uygun görmesi doğaldır; ancak,
gereğinden fazla dampinglerle, sektörde istikrarsız bir görüntü
sergilemememiz gereklidir.
Ülke ekonomisine katkısı açısından Türkiye, turizm alanında yeni
bakışlar kazanmalıdır, bir turizm politikası oluşmalıdır. Bu girişim,
inanıyorum ki, çok kısa sürede, turizmimizde patlama yapacaktır.
Turizm sektöründe, turizm yatırımcılarının ve seyahat acentelerinin de
payı çok büyüktür. Bu gruplara, uluslararası finansal desteklerin önü
açılmalıdır. Bu sektörde, bazı yasal düzenlemelere ihtiyaç vardır.
Bunun için de, Yüce Meclisimize büyük görev düşmektedir. Başta,
teşkilat kanunundaki eksiklikler giderilmeli, otelciler birliği, rehberler
birliği, seyahat acenteleri birliği, deniz turizm işletmecileri, pansiyon
işletmeleriyle ilgili kanunlarda acilen değişiklikler yapılmalıdır.
Yerli ve yabancı turistin enternasyonal standartta eğlence
komplekslerine, yeme-içme tesislerine ve bunların dekorasyon ve
hijyenik koşullarına önem verilmelidir. Artık, dünyada, turistin profili
değişmektedir. Gelir düzeyi yüksek ülke vatandaşları, çok daha fazla
talep yaratmaktadır.
Bazı temel eksikliklerimize değinmeden geçemeyeceğim: Bunlardan en
önemlileri, Sayın Bakanımızın da değindiği gibi, tanıtım, ulaşım ve
çöp arıtma konusundaki eksikliklerimizdir. Akdeniz ve Ege altyapısını
proje olarak oluşturacak olan ATAK Projesi acilen bitirilmelidir.
Turistin sağlığı, turistin güvenliği ve hava taşımacılığı da çok
önemlidir. Son yıllarda, daha çok çevreye duyarlı ve aktif dinlenme
isteyen turistin sayısında artma gözükmektedir. Çevrecilik açısından
korunmuş ve temiz yerler aranmaktadır; dolayısıyla, çevrecilik, turizmle
birbirini tamamlamaktadır.
Turizmde nitelikli eğitime önem verilmelidir. Örneğin, turizm eğitimi
verilen okullarda, derslerin sadece yüzde 45'i turizmle ilgilidir. Başka bir
araştırma, turizm işletmelerinde üst yöneticilerin sadece yüzde 30'u
turizm okullarından mezundur; çoğu, diğer okullardandır. Nitelikli
eleman açısından sıkıntı yaşanmakta, işletme yöneticileri, özellikle
sezonlarda sık sık transfer edilmektedir.
Turizmin çok gelişmesi, o nispette istihdam olanaklarını da
yaratacaktır. Günümüzde, turizmde, Portekiz, İspanya ve Yunanistan'ın
aldığı yol yadsınamaz. Şüphesiz, Avrupa Birliği olanaklarından iyi
istifade etmişler, teşviklerden yararlanmışlardır; ama, bence, ülkemizin
potansiyeli onlardan az değildir ve üstelik, bizim, misafirperverlik
anlayışımız gibi, önemli geleneğimiz de vardır.
Bazı ülkeler, bizim hızla gelişen turizmimizden rahatsızlık
duymaktadır. Özellikle, yaklaşmakta olan sezon nedeniyle, Türkiye
aleyhine kampanyalar açmakta, özel senaryolar üretip, sergilemektedirler.
Hükümetimizin karşı harekete geçmesi zorunludur.
Turizmimiz, ulaşabileceği en üst seviyeye er geç ulaşacaktır; ancak,
burada, görev, öncelikle Hükümetimize düşmektedir. Bakanlığımız,
takınacağı yeni bakışla, turizm altyapısındaki tüm eksiklikleri
gidermeli, turizm kalkınmamıza hız verilmelidir.
Hepinize saygılar sunarım. (DSP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Mutman.
Söz sırası, CHP Grubu adına Kırklareli Milletvekili Sayın İrfan
Gürpınar'ın.
Buyurun efendim.
Sayın Gürpınar, süreniz 10 dakikadır.
CHP GRUBU ADINA İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Sayın
Başkan, değerli milletvekilleri; sizleri, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu
adına saygıyla selamlıyorum.
Turizm Haftası sebebiyle Sayın Bakanın Yüce Meclise bilgi vermesini;
bu konuda, Bakanlığın yeni oluşturacağı politikaları takdim etmesini,
teşekkürle karşılıyorum.
Gerçekten de, Türkiye'de, turizm, son zamanlarda çok konuşulmalı,
gerekleri yapılmalı ve Türkiye'nin geleceğiyle ilgili önemli bir açılım
sağlanmalıdır. Bu doğrultuda, bir müddet önce, Sayın Bakana,
Bakanlığımı devrederken, Türkiye'nin turizm politikalarıyla ilgili
birtakım bilgiler sunmuştum. Bu bilgilerle birlikte, Sayın Bakanın
bugünkü takdiminden de memnuniyetle anlıyorum ki, daha önce,
bizlerden önceki bakanların oluşturduğu Türkiye'nin turizm politikası,
Sayın Bakan tarafından da benimsenmiş ve bu açılımı, ileriye taşınma
gayreti içinde bulunulmuştur.
Değerli arkadaşlarım, turizm, Türkiye'nin geleceğidir. 1995 yılında, bir
önceki yıla göre yüzde 20, turist sayısında, yüzde 20 de, turizm gelirinde
artı değer sağlayan turizm sektörü, 1995 yılında 5,1 milyar dolar turizm
geliri ve Türkiye'ye gelen 8 milyon turistle büyük bir açılımda
bulunmuştur.
Türkiye'de turizm gelirini 5 milyar dolar olarak kabul etmekte bir
yanlışlık vardır. Doğrudan Merkez Bankası kayıtlarıyla tespit edilen
bu rakama, bir 10 milyar dolar da, diğer sektörlere katkısı ilave edilirse,
turizmin, Türkiye ekonomisine sağladığı katkıyı hep birlikte
değerlendirebilmemiz gerekir.
Değerli milletvekilleri, Türkiye'de, 1995 yılında, turizmde rekorlar yılı
yaşanmıştır. 1995 yılında, Türkiye'ye, ilk defa, bir ay içinde 1
milyonun üzerinde turist gelmiştir. 1995 yılı temmuz ayında, 1 milyon
70 bin; ağustos ayında, 1 milyon 20 bin ve eylül ayında da, 1 milyon 7
bin kişi Türkiye'ye gelmiştir ve yine, Türkiye'de, ilk defa, 700 milyon
doların üzerinde bir aylık gelir tespit edilmiştir.
Değerli arkadaşlarım, 1995 yılında, Almanya'dan gelen turist sayısı 1
milyon 600 bine ulaşmıştır; Doğu Bloku ülkelerinden gelen turist
sayısı 1 milyon civarındadır; İngiltere'den gelen turist sayısı da 800
binin üzerindedir. Bir önceki sene rakamlarına göre, Almanya'dan gelen
turist sayısında yüzde 60, İngiltere'den gelen turist sayısında da yüzde
50 oranında artış vardır. Türk turizmi açısından sevindirici olan, 1994
yılında sıkıntıya giren OECD ülkelerinden gelen turist sayısındaki
azalma, 1995 yılında kendisini artışa bırakmış ve OECD ülkelerinden
gelen turist sayısında yüzde 60'a varan bir artış olmuştur ki, bu, Türk
turizmi açısından sağlıklı bir gelişmedir.
Türkiye, dünya turizminden aldığı pay itibariyle 28 inci sıradadır; ama,
1995 yılında, turizmin gelişmesiyle, artan turist sayısı ve turizm geliri
artışı itibariyle, dünyanın en fazla pay alan altı ülkesi arasına girmiştir.
Bu sebepledir ki, Türk turizminin geleceğini tayin ederken, geçmişteki
güzel hizmetlere, güzel yaptırımlara da sahip olunması gerekir. Bu
konuda, Sayın Bakanımızın, büyük bir duyarlılık içerisinde olduğunu
görüyorum.
Gerçekten de, Türkiye'de, 1990'lı yıllardan sonra ve özellikle 1995
yılında, yeni bir turizm politikası saptanmıştır. Şimdiye kadar, deniz,
kum, güneş ve o yörelere yakın ören yerlerinin gezilmesi şeklindeki
anlayış, 1990'lı yıllardan sonra değiştirilmiş, özellikle, 1995 yılında
"dört mevsim, oniki ay ve bütün Türkiye" sloganıyla bütünleştirilen
turizm politikamız, çeşitlendirilmek suretiyle, Türkiye'de yeni bir
anlayış sergilenmiştir. Bunun sonucu "dört mevsim, oniki ay ve bütün
Türkiye" politikalarının uygulanmasının gereği olarak, turizmin
çeşitlendirilmesi, turizme çeşitli şekillerde aktiviteler kazandırılması
olayı Türkiye'nin gündemine girmiştir.
Bugün, Türkiye'de, 22 çeşit turizm hareketi yapılmaktadır. Yayla
turizmi, golf turizmi, dağ turizmi, kış turizmi, yat turizmi, inanç turizmi,
kültür turizmi, kongre turizmi gibi yeni anlayışlar, turizmde, Türkiye'nin
geleceği bakımından önemli açılımlar sağlamıştır.
Değerli arkadaşlarım, Türkiye'nin turizminin çeşitlendirilmesi
açısından önem verdiğimiz politikalardan, geçen sene -Turizm Bakanı
olduğum 1995 yılında- özellikle, turizmin Türkiye'ye yayılması
açısından, yayla turizmine büyük önem verilmiş ve Karadeniz yaylaları
ilk defa turizme açılmıştır. Düzenlediğimiz yeşil turla ilgili olarak,
Avrupa'dan davet ettiğimiz 70'e yakın medya mensubu, köşe yazarı,
turizmin etkili kişileri sebebiyle oluşturulan olumlu hava neticesinde,
bugün, Karadenizde, yayla turizmi, yaz ve kış icra edilir hale gelmiştir.
Bir müddet sonra, zannediyorum -Sayın Bakanın tahsislerle vereceği -
birtakım tahsis olanakları sağlanacaktır. Özellikle, doğu ve
güneydoğuya turizmi sokabilmek açısından, Sarıkamış'ta geliştirilen
kış turizm merkezinin telesiyej tesisinin temeli atılmış ve bugün,
Avrupa standartlarında 4 kilometrelik telesiyej tesisi, zannediyorum 10-
15 gün sonra faaliyete geçecektir. Önümüzdeki günlerde, Sarıkamış'ın
eteklerindeki altı parselin tahsisinden sonra, Sarıkamış'ta oluşturulacak
kış turizm merkezinin, önümüzdeki günlerde, Türkiye'de, büyük bir
turizm potansiyeli yaratacağına inanıyorum.
Değerli arkadaşlarım, 1995 yılında başlatılan ve dünyada ses getiren
inanç turizmimizin, inanç turizmi hareketinin, bu sene, gelecek sene ve
2000'li yıllarda da önemli sonuçlar doğuracağına inanıyorum. Balon
olimpiyatı ve hava oyunları olimpiyatıyla ilgili, önümüzdeki günlerde
yapılacak faaliyetler, Türk turizmine büyük katkı sağlayacaktır.
Değerli arkadaşlarım, az önce, Sayın Bakan burada bilgi verirken,
gerçekten de, Türk turizminde sıkıntılı bir döneme girişin bir sonucu
olan talih oyunları salonlarıyla ilgili bazı iyi şeyler söyledi. Talih
oyunları salonları, kumarhaneler, gerçekten, Türk turizminde, turizm
geliri açısından, turizm yatırımlarının teşviki açısından önemli rol
oynamıştır; ama, son zamanlarda, benim de tespit ettiğim bu gelişmeye,
bir yerde, yeni bir boyut kazandırmak gerekir. Bu konuda
hazırladığımız nitelikler yönetmeliği Bakanlar Kuruluna sunulmuştu;
nöbet değişimi sebebiyle, zannediyorum, Bakanlığa iade edildi.
Umuyorum ki, Sayın Bakan, bu konuda, bir an önce, nitelikler
yönetmeliğini çıkaracak ve turizm komplekslerinin Türkiye'de bir an
önce gündeme girmesi sağlanacaktır.
Değerli arkadaşlarım, turizm, gelişmesine devam ediyor. 1996'da iyi
umutlarla başladık. Ben, 1995 yılının bugünlerin de bakan olmuştum.
1995 yılının nisan ayında rezervasyonlara baktığımızda, yüzde 40
civarında bir rezervasyon gözüküyordu. 1996 yılının nisan ayında, yani
bugünlerdeki rezervasyonlara baktığımızda, yüzde 80'in üzerinde bir
rezervasyon gözüküyor; yani, 1996 yılı, 1995 yılından daha iyi
olacaktır.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN – Sayın Gürpınar, size ek süre veriyorum; konuşmanızı
bitirin efendim.
İRFAN GÜRPINAR (Devamla) – Peki .
Bakanlığın tespit ettiği, 9 milyon turist, 6,5 milyar dolar turizm geliri
hedefi tutturulacaktır; ama, ben, bu konuda bir tehlikeye işaret ederek,
konuyu, Sayın Bakanın ve Yüce Meclisin bilgisine sunmak istiyorum.
Geçen sene, yani, 1995 yılında, temmuz, ağustos ve eylül aylarında,
Türkiye'ye, 1 milyonun üzerinde turist geldiği zaman, tam limitte
karşılayabildik; çifte rezervasyon olmasını önledik; ama, bu seneki
rezervasyon oranına baktığımızda, yaz aylarında, çifte rezervasyon
tehlikesi olabileceğinin işaretleri gözükmektedir. Özellikle "last minute"
dediğimiz son dakika rezervasyonlarının Türkiye'ye yönelik olabileceği
de düşünüldüğünde, temmuz, ağustos, eylül aylarında bir çifte
rezervasyon olayıyla karşılaşmamız mümkün olabilir. Bu bakımdan,
Sayın Bakanın, Turizm Bakanlığının ve sektörün, bu konudaki
tedbirleri acilen almasını diliyorum.
Turizmde geri adım atan, gerileyen ülkelere baktığımızda, fiyat
politikasında ve çifte rezervasyon olaylarında yanlışlıklar yaptıklarını
görüyoruz. Türk turizminin, bu konulardan arındırılmasını temenni
ediyorum.
Değerli milletvekilleri, sorunlarımız var. Sayın Bakan belirttiler,
Demokratik Sol Partinin Sayın Grup Sözcüsü belirttiler;
havaalanlarımız bir sorundur. Turizm, artık şekil değiştirmektedir.
İnsanlar, havayoluyla Türkiye'ye gelmektedirler. Havaalanına indikleri
andan itibaren, kendi ülkelerinden 2,5-3 saatte geldikleri havaalanında -
3-4 saatlik bir gümrük muayenesi ve diğer formaliteler sebebiyle-
bekleyişler, turistler üzerinde olumsuz etki yaratmaktadır. Bu bakımdan,
Sayın İçişleri Bakanım, Sayın Ulaştırma Bakanım, Yeşilköy
Havaalanındaki çalışmaların, Antalya Havaalanı genişletme
çalışmalarının, Dalaman Havaalanı genişletme çalışmalarının ve
Bodrum Havaalanının yeni inşaatının bir an önce tamamlanması
gerekir.
Çok önemli olan bir konuda, Sayın Bayındırlık Bakanının da dikkatini
çekmek isterim.
BAŞKAN – Sayın Gürpınar, lütfen, son cümlelerinizi söyler misiniz
efendim... Size ek süre de verdim, buna rağmen...
İRFAN GÜRPINAR (Devamla) – Bitmek bilmeyen Antalya-Alanya
yolunun bir an önce yapılması gerekir. Dalaman-Marmaris ve Dalaman-
Bodrum ulaşımının bir an önce tehlikeden arındırılması gerekir.
Değerli arkadaşlarım, sadece geçen sene, Dalaman-Bodrum ve Dalaman-
Marmaris arasındaki trafik kazalarında 35 turist hayatını kaybetti.
Böyle bir olayı turizmle ilgili uluslararası platformlarda savunmanız,
gerekçe üretmeniz mümkün değildir.
Yurtdışından ülkemize gelen turistin, karayollarındaki tehlikeler
sebebiyle hayatını kaybetmesi, turizme vurulacak en büyük darbedir, en
büyük olumsuzluktur. Bu sebeple, Sayın İçişleri Bakanımızın, Sayın
Ulaştırma Bakanının ve Sayın Turizm Bakanının, hep birlikte,
koordineli bir çalışmayla, bu hassas konulara çare getirmesini diliyorum.
Çok önem verdiğim bir konudaki burukluğumu da dile getirmek
istiyorum. Turizmin en büyük noksanlıklarından birisi, yasal
düzenlemelerdir. Bu alanda, altı yedi konuda yasal düzenleme yapılması
gerekir; ama, geçen sene, benim de Turizm Bakanı olduğum kabinede,
Bakanlar Kuruluna 12 konuyla ilgili kanun hükmünde kararname
çıkarma yetkisi tanınmasından sonra, otelciler birliği yasasıyla ilgili
düzenlenen kanun hükmünde kararnamenin bütün bakanlar tarafından
imzalanmasından ve bu konudaki 12 kararnameden 11'inin Hükümet
tarafından yayımlanmasından sonra, sadece ve sadece Türkiye otelciler
birliğiyle ilgili kanun hükmündeki kararnamenin, bilinen engeller
sebebiyle, Sayın Başbakanımız Tansu Çiller tarafından
yayımlanmaması olayını, o dönemin bir bakanı olarak, büyük bir
buruklukla, teessüflerimi sunarak Yüce Meclisin bilgisine sunuyorum.
HÜSAMETTİN KORKUTATA (Bingöl) – Geç kaldınız...
İRFAN GÜRPINAR (Devamla) – Türkiye otelciler birliği yasası,
bilerek ve kasten yayımlanmamıştır. Bu konuda, Yüce Meclisin bilgisi,
umuyorum, vardır. O dönemde, şimdiki Başbakanımız Sayın Mesut
Yılmaz, bu konuyla özellikle ilgilenmişti; yayımlanmasını istemişti;
yayımlanmadı; ama, umuyorum, şimdi, Sayın Başbakan, öncelikle,
otelciler birliği yasasının gereğini yapacak ve bunu yasalaştıracaktır ve
sektörün ihtiyacı olan diğer yasaları bir an önce çıkaracaktır.
Sayın Başkan, müsamaha ettiniz, bana, birkaç dakika zaman tanıdınız...
BAŞKAN – Rica ediyorum; süreniz bitti...
İRFAN GÜRPINAR (Devamla) – Değerli arkadaşlarım, sözlerime son
vermek istiyorum. Turizm, Türkiye'nin geleceğidir. Ben, 2000'li yıllarda,
Türkiye'de, her yirmi kişiden bir kişinin turizmle meşgul olacağı bir
Türkiye düşünüyorum, Türkiye'yi böyle görmek istiyorum. Otelcisiyle,
motelcisiyle, yatçısıyla, rehberiyle, turizm bölgelerinde dondurma satan
kişisiyle, Türkiye'de her yirmi kişiden bir kişi turizmle meşgul olacaktır
ve böyle bir Türkiye'nin dünyadaki imajı çok değişik olacaktır; modern
Türkiye, demokratik Türkiye imajı güç kazanacaktır, yenilenecektir.
Bu duygularımla, Cumhuriyet Halk Partisi Grubunun görüşlerini ve
şahsî görüşlerimi size sundum; beni dinlediğiniz için hepinize teşekkür
ediyorum; Yüce Meclise saygılar sunuyorum; Sayın Başkan, bana da söz
verdiğiniz için size de teşekkür ediyorum. (CHP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim.
Efendim, söz, Grubunuzun hakkı, benim takdirime bağlı değil.
Yalnız, Sayın Gürpınar, konuşmanızda, bir "kararname
yayımlanmadı" dediniz bir de "kanun yayımlanmadı" dediniz; ikilemli
bir söz kullandınız...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Kanun hükmünde kararname...
BAŞKAN – Bir dakika... Düzeltilmesi bakımından... Kanun hükmünde
kararname...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Yetki kanunu çıkarıldı; 12 kanun
hükmünde kararname yayımlanacaktı; bütün bakanlar imzaladılar; 11'i
yayımlandı...
BAŞKAN – Ama, Başbakan imzalamayınca kanun hükmünde
kararnamenin prosedürü eksik kalıyor; yayımlanmayabilir.
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Ben de onu söylüyorum.
BAŞKAN – Peki, teşekkür ederim.
Efendim, üçüncü söz, DYP Grubu adına, Sayın İlyas Yılmazyıldız'a
verilmiştir.
Buyurun Sayın Yılmazyıldız.
Süreniz 10 dakika.
DYP GRUBU ADINA İLYAS YILMAZYILDIZ (Balıkesir) – Sayın
Başkan, çok değerli milletvekili arkadaşlarım; 15-22 Nisan tarihleri
arasında geleneksel olarak kutlanan, bu yıl da 20 ncisi kutlanmakta olan
Turizm Haftası nedeniyle, Doğru Yol Partisi Grubu adına, söz almış
bulunmaktayım. Doğru Yol Partisi Grubu adına sizleri saygıyla
selamlıyorum.
Turizm Haftasında, yıl boyunca, pek çok konuda sorunlarımız olduğu
için, turizmle ilgili konuşamadığımız önemli sorunların konuşulması
ve turizmin daha iyi geliştirilmesi için çeşitli paneller, toplantılar
yapılmaktadır, yapılacaktır. Bu tür özel haftaların en önemli, en yararlı
tarafı budur.
Türkiye, taş devrinden itibaren barındırdığı 60'tan fazla uygarlık ve bu
uygarlıklardan kalan 2 500'den fazla SİT alanıyla, Hıristiyan âlemi için
hac yeri olma özelliğini kazandıran dinî geçmişi ve bir kısmı
yağmalanmış olmasına rağmen, yaklaşık 150 müzemizin salonlarını,
depolarını, bahçelerini dolduran binlerce tarihî eseriyle, Kapadokya ve
Pamukkale gibi eşsiz doğa harikalarıyla, her biri ayrı bir turizm
etkinliğine kucak açan deniz, yatçılık ve su sporlarıyla, dağ, traking,
orman, nehir, şifalı su gibi doğal varlıkları, iklim koşulları, zengin
mutfağı, alışveriş imkânları, konuksever insanı ve büyük çoğunluğu
yüksek tahsilli 6 binden fazla seçkin rehber kadrosuyla, turizm
potansiyeli en yüksek ülkelerden biridir.
Benden önceki sayın konuşmacılarımız, turizmdeki mevcut
durumumuzu, gayet başarılı geleceğimizi, 2000'li yıllarda Türkiye'nin
kalkınmasında, refahında, turizmin önemli bir rol oynayacak bir ticarî
konu olduğunu dile getirdiler.
Bu hedeflere ulaşabilmek için, turizmde, bugüne kadar yapılanlara ilave,
yapılması gereken daha pek çok konu vardır. Birincisi, tanıtımdır.
Tanıtımın önemini, başımdan geçen bir iki olayla örnek vermek
istiyorum. Kasım ayı başlarında, Japonya'da eğitimim sırasında, evinde
konuk olduğum bir aile "ben ,Türkiye'ye gelmek istiyorum" dedi.
"Buyurun, gelin" dedim. "Ama, Türkiye'de terör var, nasıl geleyim" dedi.
"Doğru, haklısınız; Japonya'da -Tokyo'daki- metrodaki gaz olayı gibi,
İngiltere'de IRA'nın yaptığı terör gibi terör olayı var, belli bir bölgede
de biraz daha fazla var; ama, Türkiye, Tokyo'dan veya Londra'dan daha
az güvenli bir ülke değil; size bunu kim söyledi" dedim. "Almanya'da
yaşayan bir arkadaşım söyledi; işte, orada, böyle propaganda var" dedi.
"O arkadaşınızı da alın gelin, Türkiye'yi bir görelim" dedim. Kasım
başında Türkiye'ye geldiler, gezdikten sonra dedikleri aynen şu:
"Türkiye son derece güvenli bir ülke." Tanıtım bu kadar önemli.
Yine, bir diğer konu da şu: Yurtdışında, Tokyo'da geziyorum; bir
Japonla tanışıyoruz, bana sordu "nerelisiniz" diye, "Türkiyedenim"
dedim. "Daha önce hiç bir Türkle karşılaştınız mı" dedim, "hayır"
dedi. "Türkiye'nin imajı nasıl" dedim "vallahi çok kötü" dedi. "Peki,
kötü olan nedir, nereden bu imajı aldınız" dedim; Geceyarısı
Ekspresini seyretmiş; başka bir bilgisi de yok. Öyle olunca, biraz
kendisine anlatmaya çalıştık; zannediyorum, az da olsa değiştirmeye
çalıştık.
Yine, yurtdışında bir üniversitede verdiğim Türkiye hakkındaki
konferanstan sonra 20-30 civarında öğrencinin Türkiye'ye gezmeye
geldiğini sevinçle söyleyebilirim. Aynı şekilde, Türkiye'ye gelip dönen
pek çok yabancıda Türkiye ile ilgili çok olumlu imajların olduğunu
söyleyebilirim.
Sayın Bakanım çok haklılar; yurtdışında, Türkiye deyince; tamam,
lokum güzel, göbek dansı, rakı; ama, Türkiye'nin imajı bu mu?.. Bunu
düzeltmemiz lazım. Avrupa, kendi kültürünü tanıtmak için, kendi
sanayiini tanıtmak için, kendi tarihini tanıtmak için turizmi etkin olarak
kullanıyor. O halde, bizim de, Türkiye'nin, Ahmed Yesevîlerden,
Mevlânâlardan, Hacı Bektaşlardan, Yunus Emrelerden gelen bir kültür
geçmişi olan, Selçuklu, Osmanlı gibi büyük devletleri kuran, bunlardan
kalan çok değerli sanat eserleri olan bir millet olduğunu, dünyanın en
gelişmiş mutfağı olan Türk mutfağını -ki, bu, kültürümüzün bir
parçasıdır- bunun dışında, mimarlıkta bir Mimar Sinanımızın
olduğunu, yine, insanı merkez alan, insanı rahat yaşatabilecek
mekânlara sahip Osmanlı dönemindeki o güzel evlerimizi,
Safranbolumuzu, bunları anlatabilmemiz lazım. Türkiye deyince,
müzikte Dede Efendisiyle, mimarîde Mimar Sinanıyla, bilimde Hezarfen
Ahmed Çelebisiyle; çok enteresandır, son zamanlarda izlenme rekoru
kıran bir filmdi İstanbul Kanatlarımın Altında; o halde, turizmde,
yurtdışındaki, Türkiye hakkındaki olumsuz imajları pekâlâ silebiliriz.
Üstelik, bir kuruş para harcamadan, ülkemize gelen insanları kendi
ülkemizin elçileri haline getirebiliriz. Bunun için, tanıtım çok önemli,
gelen turistleri uygun şekilde ağırlamak çok önemli, eğitilmiş personelle
ağırlamak çok önemli.
Turizmde hedefimiz, kısa dönemli kârlar olmamalı; uzun dönemli,
ülkemizin önünü açacak, planlı, belli projeye dayanan çalışmalar
olmalı. Bu konuda, Sayın Bakanımız Işılay Saygın Hanımefendiden
çok güzel projeler dinledik, yasa tasarıları dinledik; Grubumuz olarak
bunları destekleyeceğiz, inşallah, en kısa zamanda yasalaşmasını
sağlayacağız.
Turizmin bir diğer avantajı var; turizm, bacasız sanayidir, her şeyden
önce, değerli milletvekili arkadaşlarım. Turizmin girdiği yerde, insanlar
çevreye duyarlı olmak zorundadır. Halbuki, bizde, bakıyoruz,
günümüzde turistik yörelerde pek öyle değil. Bu konuda, özellikle atık
suların, çöplerin değerlendirilmesi -ki, mevcut projenin en kısa zamanda
hayata geçirilmesi lazım- denizlerimizin kirlenmesinin önlenmesi lazım,
ATAK gibi projelerin bir an önce tamamlanması lazım. Bu konuda
Hükümetimizin yapacağı çalışmaları da destekleyeceğiz.
Bunun dışında, turizmin çeşitlendirilmesi lazım. Yatak kapasitesi... Az
önce Turizm eski Bakanımız Sayın İrfan Gürpınar bahsettiler, belli
sezonda çifte rezervasyon tehlikesi var; ama, belli sezonda da bu yataklar
boş duruyor. O halde, yabancı turistlerin gelmediği dönemlerde, iç
turizmi özendirerek veyahut turizmi çeşitlendirerek bu atıl kapasiteyi
kullanabiliriz. Yayla turizmiyle, av turizmiyle, din turizmiyle, aynı
şekilde, kaplıca, sağlık turizmiyle, bisiklet turizmiyle ve en önemlisi, en
başta söylediğim -ülkemizde, çok sayıda, çok güzel yaylalarımız var-
yayla turizmiyle turizmimizi çeşitlendirerek, boş olduğu dönemlerde, bu
yatak kapasitemizi kullanabiliriz.
Turizmin üçüncü bir yararı, bölgeler arasındaki gelişmişlik farkının
kaldırılmasına, ekonomik açıdan, kaynakların turizm yoluyla
aktarılmasına yardım etmektir. Bugüne kadar, Türkiye'de, turizm,
öncelikle, Antalya, Bodrum, Marmaris ve civarında yoğunlaşmakla
birlikte, örneğin, çok göç veren Karadeniz Bölgesindeki yayla turizmi
geliştirilebilir.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN – Buyurun efendim, size ek süre veriyorum; konuşmanızı
bitirin.
İLYAS YILMAZYILDIZ (Devamla) – Yine, Doğu Anadolu
Bölgesindeki, yılda dokuz ay süren kış turizmi geliştirilebilir -ki,
Erzurum, bunun güzel bir örneğidir- bu konudaki yatırımlar, çalışmalar
teşvik edilmelidir.
Aynı şekilde, ülkemizin dört bir tarafında kaplıcalar vardır. Benim
bilebildiğim kadarıyla, Yalova, Bursa ve Gönen dışındaki kaplıcalarda
çok iyi konaklama tesisleri yoktur; bunlar, genellikle sağlıksızdır. Bu
konularda, sağlıklı, kalınabilecek, rahat oteller, moteller yapılarak, hem
yöre halkına bir miktar gelir sağlanması hem de sanayi götüremediğimiz
buradaki insanlara, bir şekilde, istihdam sağlanması mümkün olabilir.
İşte, turizm, ülkemizdeki bu tür göçü engelleyecek, bir yatağa bir insan
istihdam eden emek yoğun bir sektör olması itibariyle de, işsizliğin
önemli ölçüde önüne geçebilecektir.
Bir diğer konu, turizmde ulaşımdır. Telekomünikasyon alanında çok
başarılı çalışmalar yapılmıştır; ancak, devam eden havaalanlarının en
kısa zamanda bitirilmesi gerekmektedir. Örneğin, Erdek'te, Gönen'de 20
bin yatak vardır; ama, yurtdışından 3,5 saatte gelen turistlerimiz,
İstanbul'dan buraya 8 saatte gelmektedir. Bandırma Havaalanı gibi,
Körfez Havaalanı gibi -az önce saydılar, Dalaman, Bodrum
Havaalanları gibi- havaalanlarının da en kısa zamanda hayata
geçirilmesi buradaki turizmi olumlu yönde etkileyecektir.
Karayollarındaki eksikliklerimiz mutlaka tamamlanmalıdır.
Kısacası, turizm, ülke içindeki ekonomik gelişmeyi, ekonomik
gelişmenin dengelenmesini sağlaması açısından da önemlidir; kültürel
bütünleşmeye, insanlarımızın birbirini daha iyi tanımasına, ülkemizin
yurtdışında daha iyi tanınmasına olanak vermesi açısından da çok
yararlıdır.
Bu duygu ve düşüncelerimle, Turizm Haftasının, ülkemize, milletimize
yararlı olmasını, turizmimizin daha ileri gitmesi için vesile olmasını
temenni ediyor ve bu sektörde çalışanlara başarılar diliyor; Doğru Yol
Partisi Grubu adına hepinizi saygıyla selamlıyorum. (DYP sıralarından
alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın İlyas Yılmazyıldız.
Refah Partisi Grubu adına, Sayın Arif Ahmet Denizolgun; buyurun.
HÜSAMETTİN KORKUTATA (Bingöl) – Sayın Başkan, Sayın Arif
Ahmet Denizolgun'un yerine, Sayın Hasan Hüseyin Ceylan
konuşacaklar.
BAŞKAN – Peki.
Sayın Hasan Hüseyin Ceylan, buyurun efendim. (RP sıralarından
alkışlar)
Konuşma süreniz 10 dakika efendim.
RP GRUBU ADINA HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Ankara) – Sayın
Başkan, saygıdeğer milletvekilleri, Turizm Haftası dolayısıyla bizleri
izlemekte olan aziz milletimizin değerli insanları; hepinizi saygıyla
selamlıyorum.
Nasrettin Hoca, evinin köşesinde, sofanın karşısında dururken "ah
gençliğim Hatçe Hanım, ah gençliğim" deyince, Hatçe Hanım dönmüş
"Hoca, Hoca, ben senin gençliğini de çok iyi bilirim" demiş. Sayın İrfan
Gürpınar ve Partisi, yani Cumhuriyet Halk Partisi, tam dört yıldır
Turizm Bakanlığını deruhte ediyordu; döndü Sayın Bakana "niçin şu
Antalya yolu yapılmadı, niçin Alanya yolları yapılmadı, niye 11
kararname çıkmadı" diye serzenişte bulunuyor ve altını çizerek
"teessüfte bulunuyorum" diyor. Ben de size teessüf ediyorum; dört yıldır
ne yaptınız Allah aşkına siz! (RP sıralarından alkışlar)
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Yanlış anlamışsınız...
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Devamla) – Anahtar sizin elinizdeydi,
ne yapabildiniz, söyler misiniz bana; ama, ne yaptığınızı söyleyeyim
ben size...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Anlamamışsınız...
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Devamla) – Turizm Haftası
dolayısıyla, Sayın Bakanın, buraya çıkıp, Yüce Heyetinizi
bilgilendirmiş olması dolayısıyla, hususen kendisine teşekkür ediyor;
Grubum adına da, işadamları başta olmak üzere, ailelerimizi yıkan,
İstanbul, Ankara gibi metropoliten merkezlerdeki casino belasından,
beş yıldızlı kumarhaneler belasından kurtarmaya yönelik bir adım
olduğu için -kumarhanelerin, bugün, ailelerde meydana getirdiği
hastalığa da dikkat çekerek- o uygulamayı başlatma arzusunu burada
beyan etmesi dolayısıyla, kendilerine, hususen teşekkür ediyorum.
KEMALETTİN GÖKTAŞ (Trabzon) – Eksik söyledin; hepsini
kapatacağız.
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Devamla) – Turizm Haftasında dikkat
etmemiz gereken husus ne olmalıdır... Televizyonda, yıllar öncesinde,
bir turizm programında bir saygıdeğer bakanla konuşurken aynen şunu
söylemiştim: 1996 yılında, hâlâ, Türkiye "sea, sun, sand" anlamında
"deniz, güneş ve kum" tarifiyle turizmi tariflemeye çalışmaktadır. Oysa,
1916 Berlin Turizm Okulundan itibaren gelişen tüm tariflemelerde, ne
deniz tarifi ne kum tarifi ne güneş tarifi şeklinde değil; turizm, bir kültür
vakıasıdır, bir değerler vakıasıdır, bir medeniyet vakıasıdır ve bir
tarih vakıasıdır diye tariflenmiştir ve dikkat buyurun, işte, bu
tariflemeden dolayı, denizi olmayan Londra, kumu olmayan Londra -
gidenler çok iyi bilir- güneşi, hemen hemen günde 1 saati geçmeyen
Londra, en çok turist giden merkezlerden ilan edilmiş ve en çok turist
giden metropoliten şehir olarak ilan edilmiştir. Sebep; araştırmacılar
araştırmışlar; Alman turizm organizatörü Lothar Schmit "biz, onların
British Parliament'ini gördüğümüz zaman İngiliz tarihini görmüş
oluyoruz, kulelerini gördüğümüz zaman, saraylarında; özellikle Queen
Parkında, Ragency Parkında, Hyde Parkında, konuşmacılar köşelerinde
(spakers corner) ve benzeri yerlerde kültürlerini görüyoruz" diyerek,
turizmin bir kültür olayı haline dönüştüğünü ifade etmişlerdir.
Türkiye'ye turistler geliyor... Turistler geldiği zaman, Ege'de, Akdeniz'de
kola içmeye gelmiyor, Fanta içmeye gelmiyor; daha çok, benim ebemin,
anamın yapmış olduğu gözlemeyi, bazlamayı, kendi "kara fırın"
dediğimiz fırından çıkan somununu ve benzeri değerlerini, kendi millî
kıyafeti içerisinde, şalvarını giymiş bacımın, o güzel, ateş üzerinde
yapmış olduğu gözlemelerini yemek, onun yanında Türk'ün ayranını
içmek için geliyor. "Ben kolayı Almanya'da zaten içiyorum, İspanya'da
Fantayı içiyorum. En güzel sahiller İspanya'dadır, en güzel sahilleri
İtalya'da görüyorum; ben sizin değerlerinizi izlemeye geldim, tarihinizi
izlemeye geldim, kültürünüzü izlemeye geldim" diyor.
Sayın Heyete şunu hususen arz etmek istiyorum: Dünyanın hiçbir
ülkesinde -İtalya'da, İspanya'da, Fransa'da, İngiltere'de, Japonya'da-
Selçuklu kültürünü bulamazsınız, Amerika'da Osmanlı kültürünü
göremezsiniz; ama, dünyanın tüm ülkelerinden, Avrupa ülkelerinden
bize gelenler, turizm adına Grek medeniyetinin unsurlarını, Helen
medeniyetinin unsurlarını görmek için gelmiyorlar, Selçuklu
medeniyetinin unsurları, sadece bu ülkede olduğu için, Osmanlı
medeniyetinin unsurları da sadece bizim ülkemizde olduğu için, bize ait
unsurları görmeye geliyorlar ve bunu nihayet, bizim beş yıldızlı
otellerimiz yeni keşfettikleri için, Osmanlı geceleri düzenliyorlar.
Kavuğunu giymiş, cübbesini takmış, bir Fatih Sultan Mehmed
görüntüsüyle, bir Kanunî görüntüsüyle; ama, içki âlemlerinde,
rakkaselerin önünde dans âlemlerinde, Osmanlıya da taan eder bir
vaziyette, kendi kültürümüzü asıl arabeskleştiren bir yapı içerisinde
turizm görüntüsünü vermeye çalışıyorlar.
Medeniyetler, kendilerini inkâr ettikleri müddetçe, kendi kimliklerini
inkâr ettikleri müddetçe, turizmde de sınıfta kalacaklardır, tarihte de
sınıfta kalacaklardır. (RP sıralarından alkışlar)
Değerli arkadaşlarım, çok önemli bir olay yaşanıyor. Bugün, 20 bin
yönetici insanın... Sayın Cumhurbaşkanımız ve Meclis Başkanımız
Sayın Kalemli İstanbul'dalardı. HABITAT dolayısıyla düzenlemeler
devam ediyor; aileleriyle, çocuklarıyla, giyim kuşamlarıyla yüzlerce
insan, binlerce insan İstanbul'a geliyor -siz, adına, bir turizm boyutuyla
bakıyorsunuz, kent zirvesi diyorsunuz, dünyanın en önemli zirvelerinden
birisi- o kentin yönetimini -teessüf edenlerin zihniyetinin ortaya koyduğu
yapılanmayla- benim kentin mimarı mahiyetindeki, Recep Tayyip
Erdoğanımı, oraya resmen davet etmiyorsunuz, İstanbul Belediyesini
davet etmiyorsunuz. (RP sıralarından alkışlar) Bu, nasıl bir HABITAT
zirvesi olacaktır?!.
Siz, o ülkede, dünyanın en güzel yazma eserlerinin bulunduğu
Süleymaniye Kütüphanesinin müdürünü... Yazmalar kataloğunun, kent
zirvesindeki önemi nedir?.. Önemi şuradadır: Benim Osmanlım ve
Selçuklum, cami merkezli şehirleri inşa ederken, bakınız, Orhan
Gazi'yle beraber Bursa'ya, bakınız, İstanbul'da selâtin camileriyle
yeditepenin etrafındaki şehirleşmeye; bugün, Ağa Han mimarlık
ödüllerini ve turizm ödüller alanlar, hep, bir değerler silsilesine bağlılık,
tarihî değerlere bağlılık noktasından ödüller almışlardır. İşte, bu
sebeple, mutlak ve mutlak, bizim, kendi kimliğimizi ortaya koyan
yapıları oluşturmak mecburiyetimiz vardır.
Sayın Bakanıma bir şey arz etmek istiyorum. Tam 24 yıldır Eurovision
Şarkı Yarışmalarına katılıyoruz; hep sonuncusuyuz. Nihayet, onbeş
gün önce, Eurovision Kurulu toplandı "23 yıllık yarışmalarda en kötü
yarışmacıyı seçelim, en berbatı hangisiydi" dediler; Türkiye'den katılan
şarkıcı seçildi. Oysa, benim memleketimin halk oyunları, Diyarbakır
halk oyunları, Elazığ halk oyunları, Harput halk oyunları, Ankara'nın
Seğmenleri, Bursa'nın Kılıçkalkanları dahil olmak üzere, benim iftihar
ettiğim Mehter Takımımla beraber, yıllardır dünyada bir numaralı
unsurları taşımışken, Eurovisionda, ne idüğü belirsiz şarkılarla, adına
"pop" dediğimiz... DSP'li ve CHP'li arkadaşlarıma sesleniyorum: Atilla
İlhan'ın da "Hangi Batı" kitabında ifade ettiği gibi, bir memlekette,
eğer, siz, mimarîde Mimar Sinan'ı unutturur, Leonardo da Vinci'yi
ezberletirseniz; siz, katliamlarla dopdolu seyyah hayatında Kristof
Kolomb'u öğretir, Vasco de Gama'yı öğretir; ama, bütün seyahatlerinde,
sekiz ciltlik eserinde, edep, haya, ar, namus, turizm, kültür, kimlik, tarih
ortaya koyan Evliya Çelebi'yi unutturursanız ve siz, hiç Amerika'ya
gitmediği halde, Kanada'ya, Brezilya'ya gitmediği halde, oraların en ince
ayrıntılarına varıncaya kadar, dünyaya meydan okuyan haritalarını
ortaya koyan Pirî Reis'in haritalarını unutturursanız; siz, benim, Dede
Efendimin, Itrîmin güzelim bestelerini unutturup, onun yerine Michael
Jackson'ları ve benzerlerini ezberletmeye çalışırsanız ve siz, şiirde,
Goethe şöyle şiir yazardı deyip, benim Yahya Kemalimi ve İstiklal
Marşımın şairi Mehmet Akif'i unutturursanız "beyler" diyor Attilâ
İlhan, "Hangi Batı'da" İşte, o ülkede kültür yoktur, turizm yoktur, tarih
yoktur; ne olduğunu o söylemiyor, ben cevap vereyim; arabesk vardır,
tarihinden utanmışlık vardır. Biz, tarihimizle iftihar ediyoruz. (RP
sıralarından alkışlar) Biz, kültürümüzle iftihar ediyoruz ve şunu hemen
burada beyan etmek durumundayım. DYP'li arkadaşım, ANAP'lı,
DSP'li, CHP'li arkadaşlarım, sık sık, her fırsatta Mevlânâ'dan dem
vuruyoruz, turizmde Mevlânâ, kültürde Mevlânâ, çevrede Mevlânâ;
efendim, her şeyde Mevlânâ, Yunus Emre... Beyler, bu memlekette
Yunus Emre dediğimiz, makalâtıyla ünlü Hacı Bektaş Veli dediğimiz,
Mevlânâ dediğimiz zatların, Hacı Bayram Veli dediğimiz zatların, Fatih
Sultan Mehmed dediğimiz zatların, Kanunî Sultan Süleyman dediğimiz
zatların, 1926 yılının kânunisânîsinden itibaren; yani, ocak ayından
itibaren 1950 yılına kadar, türbelerini ziyarete kapalı tutmuştuk.
Madem, Yunusçuyduk, ne güzel söyleyen Yunus'un dileklerini, ne güzel
söyleyen Mevlânâ'nın dileklerini, Ahmed Yesevî'nin günümüzdeki
yankılanması olan o güzel ulemayı ve o güzel metafizik önderlerini
niçin yasaklamıştık turizmde?.. Bu kadar önemli unsurlardı...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN – Sayın Ceylan, size de ek süre veriyorum. Lütfen
konuşmanızı toparlayın.
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Devamla) – Teşekkürler Sayın Başkan.
Beyler, tarih yanlışları affetmez. Devlet yanlışlar yapar, rejim yanlışlar
yapar; ama, bu millet, bu inançlı millet, yanlışı affetmez ve yanlışı
düzeltir Allah'ın izniyle. Bu memlekette yanlışlar düzeltilmiştir ve
bugün, elhamdülillah, Yunuslar adına, Mevlânâlar adına, Ahmed
Yesevîler adına, Pirî Reisler adına, Itrîler ve Dede Efendiler adına çok
güzel şeyler de gündeme gelmek konumundadır; bu, fevkalade güzel bir
olaydır.
Kültürümüzün önemli bir dokusu olan değerli bir sanatçımız Barış
Manço'yla bir konuşmam olmuştu. Bir programında Japonya'da ödül
alan Barış Manço, orada bir konuşma yaptı.
Dünyada eşeğine ters binen tek zat Nasreddin Hoca'dır. Niçin eşeğine
ters biniyor -ben, bir tarih araştırmacısıyım- tarihî kimliğine ait
değerlerinden dolayı, edebinden dolayı ters biniyor. Medrese öğreticisi
olan, medrese müderrisi olan Nasreddin Hoca'ya, tefsir dersinde sınıfına
gelen talebeler diyorlar ki: "Hocam, büyük bir kalabalık gördük
dışarıda. Bir cenaze vardı. Herkes 'inna lillahi ve inna ileyhi raciûn'
diyordu. Nedir bunun manası?" Tam Hoca'lık cevap: "Evlatlarım, ben
onu bunu bilmem; ama, bu ne düğünde okunur ne de dernekte okunur"
diyor. Böyle tatlı tatlı anlatırken zil çalıyor. Hoca dışarı çıkıyor, eve
gidecek. Talebeler bırakır mı bu kadar güzel ders anlatan Hoca'yı.
Hoca, merkebine -affedersiniz- binecek, talebe sual sorduğu için ters
biniyor, Sayın Bakanım. Çünkü, müderrisin, öğreticinin talebeye
arkasını dönerek ders anlatması edep hareketi içerisinde değildir.
Ve Nasreddin Hoca demiştir ki:
"Vardım ilim meclisine kıldım talep,
Dediler ki, ilim en geride, illa edep, illa edep."
Edepli olmanın şerefini bu aziz millet, tarihi boyunca hep yaşamıştır;
Selçuklu kültürüyle, Osmanlı kültürüyle hep yaşatmaya çalışmıştır. O
kültürü yaşatacağına inandığımız çok saygıdeğer Bakanımız Işılay
Saygın Hanımefendinin de, o kültür doğrultusunda ve çizgisinde hareket
edeceğine inanıyor; Refah Partisi Grubu olarak, hareket etmediği zaman
fren olacağımızı, hareket ettiği zaman, kendisi için en güzel motorize
güç olacağımızı beyan ediyor, hazırunu, en kalbî saygılarımla
selamlıyorum.
Selamün aleyküm. (RP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Ceylan.
Sayın Ceylan, konuşmasında "Cumhurbaşkanı ve Meclis Başkanının,
İstanbul'daki toplantıya Büyükşehir Belediye Başkanını davet
etmediğini" söylediler. İstanbul'daki toplantının HABITAT'la ilgisi yok.
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Ankara) – HABITAT Grubu davet
etmedi.
BAŞKAN – Efendim, yok. Orada toplanan, Dünya Parlamenterler Birliği
ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin davetlisi olarak gelmişlerdir. O
itibarla...
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Ankara) – HABITAT zirvesi için
söyledim; bu Parlamentolararası Birlik toplantısı için değil.
BAŞKAN – Ama, o daha toplanmadı ki, öyle bir davet yapılmadı; o
bakımdan. Yani, siz, Meclis Başkanı dediniz de Meclis adına bir
açıklama yapmak...
HASAN HÜSEYİN CEYLAN (Ankara) – Sizin Hükümetiniz,
belediyenin, komisyonlara alınmadığını da üzülerek beyan etti.
BAŞKAN – Efendim, konuşması ortada...
Bir de, hiçbir millet ve hiçbir fert, tarihinden utanmaz; insanları var eden
tarihidir. Kendimize yakıştıramadığımız bu gibi sözleri, başkalarına
da yakıştırmayalım. (DYP sıralarından alkışlar)
ANAP Grubu adına, Sayın Abdülkadir Baş; buyurunuz. (ANAP
sıralarından alkışlar)
Sayın Baş, süreniz 10 dakika.
ANAP GRUBU ADINA ABDÜLKADİR BAŞ (Nevşehir) – Sayın
Başkan, değerli üyeler; Turizm Haftası münasebetiyle, Anavatan Partisi
Grubu adına söz almış bulunuyorum. Hepinize saygılar sunuyorum.
Sayın Başkan, değerli üyeler; bilindiği gibi, 15 - 22 Nisan, ülkemizde
Turizm Haftası olarak kutlanmaktadır. Hafta süresince çeşitli etkinlikler
sergilenmekte, turizmle ve turizm sektörüyle ilgili problemler
tartışılmaktadır.
Bu sene, turizm haftasının açılışıyla ilgili resmî tören, Hacı Bektaş
Veli gibi bir tasavvuf ve düşünce büyüğünü bağrında barındıran, bir
tabiat harikası olduğu gibi, inanç ve kültür turizminin merkezi kabul
edilen Nevşehir'de yapılmıştır. Bu, Hükümetin ve Turizm
Bakanlığının, inanç turizmine verdiği önemi göstermektedir. Yüce
Heyetiniz huzurunda, Hükümetimize ve Turizm Bakanı Sayın Işılay
Saygın Hanımefendiye teşekkürlerimi arz ediyorum.
Turizm Haftası sebebiyle, şu anda tüm ülkemizde Türk turizminin
problemleri tartışılmaktadır. Hafta münasebetiyle, Ürgüp İlçesinde,
Sayın Bakanın huzurunda geniş bir toplantıda, turizmin problemleri,
ilgililerce ve sektör yetkililerince tartışılmıştır; çok faydalı sonuçlar
elde edilmiştir.
Değerli üyeler, şu husus bir defa daha görülmüştür ki, 1983'ten sonra
konaklamada, altyapıda, turist sayısında büyük bir patlama olmasına
rağmen, gelişme, aynı hızla devam edememiştir. Son yıllarda,
sektördeki gerileme ve bilhassa inanç turizmindeki sıkıntılar, maalesef,
aşılamamıştır. Bu itibarla, Turizm Bakanı Sayın Işılay Saygın'ın,
Turizm Haftasını inanç turizmi konusunda ağırlığı olan Kapadokya
bölgesinde açması memnuniyet vericidir ve Hükümetin, inanç ve kültür
turizmine gösterdiği alakayı ifade etmektedir.
Sayın Başkan, değerli üyeler; bugün, turizm sektörünün sadece Turizm
bakanlığının ilgisiyle bir yere varamayacağı görülmüştür. Turizmin,
çevre, kültür ve altyapıyla çok sıkı münasebetleri sebebiyle, ilgili
bakanlıklarla da yapılması gerekli koordineli bir çalışmanın,
problemlerin çözülmesinde faydalı olacağı muhakkaktır.
İnanç turizminin merkezi kabul edilen Kapadokya'da en önemli
problemin ulaşım problemi olduğu görülmüştür. Bu itibarla, yol
düzenlemelerine hız verilmesi yanında, Nevşehir Tuzköyü
Havaalanının bir an önce devreye sokulmasında da zaruret vardır.
Bölgeye 1 milyon civarında turistin geldiği düşünülürse, havaalanının
önemi kendiliğinden ortaya çıkmaktadır.
İlk başbakanlığı döneminde Nevşehir Tuzköyü Havaalanını başlatan
ve bugün de bitirilmesi hususunda talimat veren Başbakan Sayın Mesut
Yılmaz'a da şükranlarımı arz ediyorum.
Yine, Kapadokya bölgesinden geçen ve bölgede iç turizmin gelişmesine
katkısı olacağından şüphe olmayan TEM otoyolunun da bir an önce
gerçekleştirilmesi gerektiğine inanıyorum.
Turizm bölgelerinin önemli bir sorunu da çevre ve yapılaşma sorunudur.
Çevre koruma kurullarının, bu hususta çok dikkatli olması gerektiği
kanaatindeyim. Ancak, masa başında alınan objektif olmayan kararlarla
mülkiyet hakkına gereksiz zarar verilmesi ve hak sahiplerinin mağdur
edilmesi de doğru değildir.
Turizmden yöre halkının azamî şekilde istifade etmesi ve yöreye daha
fazla ekonomik katkı sağlaması için gerekli tedbirler alınmalı ve
turistik küçük el sanatları desteklenmelidir.
Turizmde tanıtımın çok önemli olduğunu vurgulamak gereksizdir;
ancak, tanıtımda büyük eksikliklerimizin olduğu da muhakkaktır. Bu
hususta gerekli çalışmalara hız verilmelidir.
Turizm bölgelerinde yer alan belediyeler imkânsızlık içerisindedirler.
Turiste ve yöreye hizmette öncü olması gereken bu belediyelerimizin
imkânlarının artırılması için gerekli gayret gösterilmelidir.
Doğu Karadenizde, bölge çapında, yayla turizmi adı altında yürütülen
plansız ve programsız çalışmalar, arsa spekülasyonlarına veya çirkin ve
amaçdışı yapılanmalara sebep olmaktadır. 65 yerde yayla turizmi etüdü
yapmak gibi gelişigüzel çalışmalar yerine, öncelikli turizm havzalarını
kapsayan ve uygulama amacı güden yazım, plan, imar uygulama planı
ve yatırımları öngören paket projeler hazırlanması esas alınmalıdır.
Doğu Karadenizde yayla turizminin üzerinde durulmalı ve bir an önce,
altyapı meselesi ve yola önem verilmelidir.
Tabiî ve tarihî güzelliklerin kaynağı olan ülkemizde yaşamanın bir
ayrıcalık olduğunun bilincinde olmalıyız. Manevî değerlerimizin, örf ve
âdetlerimizin tüm güzelliği ve asliyetiyle turiste tanıtılması gerektiği
kanaaatindeyim. Böylece, bu değerler insanlık tarihinin bir parçası
olacak ve evrenselleşecektir.
Bunun yanında, ne olduğu belli olmayan ve bizimle alakası olmayan
basitliklerin Türk folkloru şeklinde takdiminin önlenmesi için de gerekli
tedbirler alınmalıdır.
Bu duygu ve düşüncelerle, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.
(ANAP ve DYP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Abdulkadir Baş.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Sayın Başkan, bir iki
kelime ilave edebilir miyim...
BAŞKAN – Bir dakikanızı rica ediyorum.
Sayın milletvekilleri, Hükümetin yaptığı gündemdışı konuşma ve bu
konuşma üzerinde grupların konuşmaları sona ermiştir.
Sayın Bakan, buyurun, ne dediniz...
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Efendim, ilave bir iki
şey söyleyebilir miyim?..
BAŞKAN – Yok efendim, ilave bir şey söyleyemezsiniz; ama, yerinizden
kısa bir iki cümle söyleyebilirsiniz. Çünkü, siz, yeniden konuşursanız
gruplara da yeniden konuşma hakkı doğar.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Efendim, birkaç notu
unuttum da, onu söyleyecektim.
BAŞKAN – Onu başka bir konuşma vesilesiyle söylersiniz.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Tamam efendim.
BAŞKAN – Peki.
Sayın Gürpınar, Başkanlığa gönderdiğiniz pusulada "Refah Partisi
sözcüsü, konuşmasında, ileri sürdüğüm görüşleri farklı şekilde ve
olumsuz olarak yanıtlamıştır" diyorsunuz.
Hangi sözü efendim?
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Sayın Başkan, ben, turizmin şu
andaki altyapı noksanlıklarını belirtirken, Alanya-Antalya yolunun ve
diğer yolların, havaalanlarının bundan sonra da yetiştirilmesini,
yapılmasını söyledim. Sayın sözcü "siz ne yaptınız iktidarda?" dedi ve
benim teessüf ettiğimi söyledi. Böyle bir teessüf yok. Ben, o konuyu izah
etmek için söz istiyorum.
BAŞKAN – Neyse, tutanaklara geçti, artık...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Hayır, hayır...
BAŞKAN – Hayır, burada sataşma görmüyorum.
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Bakın, beni, Hükümete teessüf
etmiş gibi takdim etti.
BAŞKAN – Siz de "etmedim" diyorsunuz; tamam, mesele bitti.
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Efendim, bir dakika... Bir iki kelime
söyleyeyim.
BAŞKAN – Hayır, hayır, sataşma görmüyorum.
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Benim anlattıklarımı, benim
söylediklerimi değiştirerek yansıttı. 70 inci madde çok açık efendim.
BAŞKAN – Anladım da... Efendim, bakın...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – 2 dakika Sayın Başkan... Zapta
geçsin.
BAŞKAN – Efendim, şimdi siz buraya çıkıp da ne yaptığınızı
anlatırsanız, dörtbuçuk sene İktidarda kaldınız, dörtbuçuk seneyi 2
dakikaya sığdıramazsınız ki...
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Ben o Hükümetin dört senelik
icraatına ve Cumhuriyet Halk Partisi ve SHP'nin Turizm Bakanlarının
yaptığı icraatların hepsine sahip çıkıyorum. Onlarla ilgili bir
olumsuzluğum yok. Noksanlıkları tespit etmek suretiyle, geleceğe ışık
tutup, öneri sunuyorum. Diyorum ki, bu yol bitsin, bu havaalanları bitsin;
bunlar, bizim zamanımızda başladı. Bodrum Havaalanı bizim
zamanımızda başladı, Antalya–Alanya yolu bizim zamanımızda
başladı. Bunları, benim teessüf eder gibi anlattığımı söylemesi, benim
sözlerimi hiç anlamadığı...
BAŞKAN – Tamam efendim, açıkladınız.
İRFAN GÜRPINAR (Kırklareli) – Hiç anlamamış veyahut da
anlamamış gözükerek cevap verdi; bunu belirtmek istedim.
BAŞKAN – Peki, teşekkür ederim Sayın Gürpınar.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Bir cümle ilave
edeyim.
BAŞKAN – Buyurun.
TURİZM BAKANI IŞILAY SAYGIN (İzmir) – Efendim, Antalya-
Alanya yolunu, Sayın Bayındırlık ve İskân Bakanımızla konuştuk ve
programa aldırdık.
BAŞKAN – Peki, efendim, Antalya-Alanya yolu programa alınmıştır.
Şimdi, gündemdışı söz istekleri vardır.
2. – Edirne Milletvekili Erdal Kesebir’in, medyada ve yazılı basında
devletin varlığı ve otoritesinin tartışılmasına neden olabilecek bazı
yayınlar yapıldığına ilişkin gündem dışı konuşması ve Adalet Bakanı
Mehmet Ağar’ın cevabı
BAŞKAN – Sayın milletvekilleri "medyada ve yazılı basında, bazı
duyarlı konularda, yurttaşların 'devlet nerede', 'adalet nerede' şeklinde
isyanları olmakta ve sanki, devletin yokluğunun, başka güçler tarafından
doldurulduğu inancı yaygınlaştırılmaktadır. Devletin varlığının ve
otoritesinin tartışılmasından bir milletvekili olarak rahatsızlık
duyduğum için" diyor ve bir gündemdışı konuşma talep ediyor Sayın
Edirne Milletvekili Erdal Kesebir; ben de kendisine söz verdim.
Buyurun Sayın Kesebir. (DSP sıralarından alkışlar)
Sayın Kesebir, süreniz 5 dakika efendim.
ERDAL KESEBİR (Edirne) – Sayın Başkan, Yüce Meclisin değerli
üyeleri; hepinizi saygıyla selamlarım.
Sayın Başkanıma, üç haftadır istediğim konuşma olanağını bana
tanıdığı için, ayrıca teşekkür ederim.
Değerli üyeler, gerek aralık seçimleri öncesi gerekse sonrası, medyada
ve yazılı basında, devletin otoritesinin ve gücünün tartışıldığı
başlıklar ve metinler yer almıştır. Devletimizin ebediyen, sonsuza değin
yaşaması için, bu şerefli göreve seçilmiş bir milletvekili olarak ben,
gördüklerimden, duyduklarımdan ve okuduklarımdan, devletin geleceği
açısından rahatsız oldum ve uyarma görevini yapma gereksinimini
duydum.
Her akşam, Show TV' de izlediğimiz, Reha Muhtar'ın sunduğu Ateş
Hattı haber programının repliğinde, bir yurttaşımız her gece seslenir;
"devlet nerede?"
Kanal D'de izlediğimiz, Uğur Dündar'ın sunduğu Arena programında,
Alanya'da elini kolunu sallayarak gezen katili gören, öldürülen gencin
annesi seslenir; "devlet nerede?"
Hürriyet Gazetesinin Günün Yazısı köşesinde Oktay Ekşi, yargıdaki
haksızlıkları, yanlışları eleştirerek "Bunun Adı Adalet Olamaz"
diyerek başlık atar ve sorar; "devlet nerede?"
Şimdi size, Kanal 6 Televizyonunda, Nurseli'nin Prizması programında
yayınlanan, yaşı henüz kendi başına hareket edemeyecek konumda olan
Ayşe'nin öyküsünü ve annesinin devlete olan güvensizliğini dile getiren
sözlerini aktarmak istiyorum:
"Anne – Benim kızım dörtbuçuk ay sonra bir telefon ihbarıyla bulundu.
Doğuda kaldığı ile gittiğim zaman, önce emniyet amirliğine gittim.
Orada öğrendim ki, emniyetin, polisin gücü yetersiz; oradaki pavyon
pezevenklerinin gücü hepsinden daha geçerli. Savcıya gittim, dilekçe
yazdırdım; ilgilenen olmadı. Emniyet amiri dersen ona keza. Zaten
ortak çalışıyorlar. Benden evvel, benim kızıma haber gitmiş; 'annesi
gelmiş, kızı götürecek, kızı kaçırın' diye. Baskına gidiyorlar, beni
götürmüyorlar.
Sunucu sorusunu yöneltiyor; "çok ciddî bir suçlama."
"Anne – Gittiğim zaman direkt ahlak amirine gittim. Pansiyona haber
verdiler; pansiyonun sahibi geldi. Geldiği zaman, haliyle, ben kızımı
sordum, 'burada yok' dedi. Daha önce dediğim gibi, önce bir ekip
renaultla -sivil- pavyona haber verildi, kızım başka yere kaçırıldı.
Tabiî, oradan elim boş döndüm. Emniyetten kızımı almama imkân
yoktu. O yüzden, kendi gücüm, çabamla kızımı aldım.
Dört ay evveldi, Sayın Demirel'in, umut otobüsüyle ilgili bir
konuşmasını dinledim; "bu kayıp kızlarla ilgili ipucu verin; ben, size
yardımcı olayım" diye soruyordu. Demirel'e söylüyorum, lütfen doğuya
gitsin, oradaki hâkimine, savcısına, emniyetine sorsun; ipuçlarının
hepsi onlarda. Polis ile emniyetin hiçbir şey yaptıkları yok.
Ne adaletine güveniyorum Türkiye'nin ne de gücüne; çünkü, beni
koruyacak hiçbir insan yok. Kendi kendimi koruyabilirsem ne mutlu,
koruyamazsan hiçbir şey yok.
– Yani, onların dilinden anlayan bazı insanlar kanalıyla mı kurtardınız
kızınızı?
– Evet, evet, maalesef. Yoksa, emniyetle kızımı onların elinden
alamazdım, almama da imkân yoktu zaten. Ayrıca, onlardan üstün
olursanız, nasıl bir güç, nasıl bir kuvvet olduğu sizce de, tahmin
ediyorsunuzdur, öylelikle aldım.
– Korkuyor musunuz?
– Evet, evet.
– Kızınızın yeniden kaçırılmasından mı? Can tehdidi mi var?"
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN – Sayın Kesebir, süreniz bitti. Size eksüre veriyorum, lütfen
toparlayın.
ERDAL KESEBİR (Devamla) – Bitiriyorum Sayın Başkan.
"–Evet. Yalnız bu kızımın değil, benim, ondan başka daha çocuklarım
var, onların canları da tehlikede olabilir; çünkü, devamlı, öyle tehditler
alıyorum.
Türk polisi nerede; onu soruyorum. Türk adaleti nerede, kimden yana?
Lafa geldi mi, çok biliyorlar, biz Türk devletiyiz, biz Türk Hükümetiyiz...
Türk Hükümeti kimden yana biliyor musunuz; şerefsizden yana, hiç
başka kimseden yana değil. Şerefli insanın, fakir insanın, zaten, hiçbir
yerde yeri yok. Eğer, paranız, gücünüz varsa, Türkiye'de her şeyiniz var
demektir."
Sayın Başbakan, Bakanlar Kurulunun değerli üyeleri, çıkın bu kürsüye,
"devlet nerede" diyenlere, devlet burada deyin. Parlamentosuyla,
Hükümetiyle, bağımsız mahkemeleriyle, devlet burada deyin. Bu devlet,
şerefli insanlardan yana, fakir insanlardan yana, haktan, hukuktan,
doğruluktan yana, mazlumdan yana deyin; Türkiye Cumhuriyeti
Devletinin üzerinde, bu ülke sınırları içerisinde başka güçler yoktur
deyin ve Sayın Bakanım, Ayşe'den özür dileyin; beş ay
çektirdiklerimizden dolayı, ilgisizliğimizden dolayı, Ayşe'den özür
dileyin. Ayşe'yi hangi devlet yetkilisi üzmüş, sorumlu davranmamış,
ilgisiz kalmışsa hesap sorun. Urfa'da kaybolan koyundan bile devlet
sorumludur diyenler, Ayşe'nin haklarına ve özgürlüğüne sahip çıkın. Bir
Ayşe'nin hakkını koruyamayan devlet, bir kız çocuğunu koruyamayan
devlet, 65 milyonun hakkını hiç koruyamaz.
Yüce Meclise saygılarımı sunuyorum; sağ olun. (DSP ve CHP
sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Kesebir.
Efendim, iki sayın bakanımızdan hangisi cevap verecek?
ADALET BAKANI MEHMET AĞAR (Elazığ) – Sayın Başkan...
BAŞKAN – Sayın Ağar, zatı âliniz mi?.. Buyurun efendim.
Yalnız, Sayın Kesebir, tabiî, devlet hepimizin devleti. Devlet, hiçbir
zaman, şerefsizlerden yana olamaz. Bu cümlenin, burada sarf edilmemesi
lazım; yani, insanlar, birtakım şeyler söyleyebilir; ama, bu devlet...
ERDAL KESEBİR (Edirne) – Sayın Başkan...
BAŞKAN – Hayır... Siz, belirli bir yerden naklen getiriyorsunuz; ama,
rica ediyorum, burada, Meclisin kürsüsünde, bize yakışan ifadeler
kullanırsak daha iyi olur. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, bizim
devletimizdir; daima, haktan, adaletten, hukuktan yanadır; ama, olabilir,
devletin bir kamu görevlisi, bir yerde, bir haksızlık yapıyorsa, onu da
getirip, devletin bütün kurumlarına teşmil etmek de haksızlık olur. Rica
ediyorum... (DYP ve ANAP sıralarından alkışlar)
Buyurun Sayın Bakan.
ERDAL KESEBİR (Edirne) – Sayın Başkan...
BAŞKAN – Hayır; ben, bir açıklama yapmak istedim.
Buyurun Sayın Bakan.
ERDAL KESEBİR (Edirne) – Sayın Başkanım, bu, annenin sözüdür; o
nedenle, hiç sansür uygulamadan vermeye çalıştım. Ben de biliyorum ki,
işte, devlet kürsüde; ben, saygı duyuyorum ve bu devletin ebediyen
yaşaması için, bir kusur, ince bir yanlış bile varsa, hatırlatma gereğini
duydum. (DSP ve CHP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Hepimiz eksikliklerimizi düzelteceğiz efendim.
Buyurun Sayın Bakan.
ADALET BAKANI MEHMET AĞAR (Elazığ) – Sayın Başkan, değerli
milletvekilleri; Sayın Kesebir'in açıklamalarını dikkatle izledim. Biraz
evvel, gerek Sayın Başkanımızın düzeltmeleri, gerekse kendilerinin
burada ifade buyurdukları gibi, elbette, bu devlet hepimizin; fakiri,
zengini, yaşlısı, genci diye bir ayırım söz konusu değil. Elbette devlet,
özellikle, mağdur olanın, mazlum olanın, hakkını alamadığını iddia
eden kişinin öncelikle yanında.
Bence, bu olayı, bir olaydan dolayı mağdur olmuş, feveran içerisinde
bulunan bir annenin, belki kendisinin de arzu etmediği ve tabiî,
hiçbirimizin de katılmadığı tarzdaki bir feryadı olarak almak gerekir.
Türk Hükümeti, Türk Devleti, elbette şerefsizin karşısında,
haysiyetsizin karşısında, kanunlara nizamlara karşı gelenlerin
karşısında ve bu tür olaylarda, mazlumların, hakkını arayanların,
elbette sonuna kadar yanındadır; aksi olamaz.
Elbette ki, bu olay, Sayın İçişleri Bakanımız tarafından ve
tarafımızdan tetkik konusu yapılacaktır. Burada, haklı olduğu halde,
meselesinin peşini takipte olmayan -gerek zabıta memuru varsa o, varsa
diğer- kamu görevlileri hakkında lazım gelen araştırmalar yapılır.
Türkiye'nin bir tarafında olmuş münferit bir olay, Türkiye'de büyük bir
feregatla, fedakârlıkla hizmet eden zabıta kuvvetlerimizin, polisimizin,
jandarmamızın, cumhuriyet savcılarımızın, hâkimlerimizin, elbette
büyük bir iştiyakle, büyük bir liyakatle, büyük bir gayretle devletinin ve
onu teşkil eden milletinin, aziz vatandaşlarının hizmetinde olduğu
gerçeğini hiçbir şekilde değiştiremez. Hata yapan kamu görevlisinin
takipsiz kalabilmesi de mümkün değildir. Devletin gücü vardır. Bugün,
devlet Türkiye'nin dört bir tarafında, bu gücünü, meşru otoritesini, yine,
kanun, nizam hâkimiyeti içerisinde, her türlü şekilde hissettirmektedir.
Elbette ki, kendilerinin de ifade ettikleri gibi, birtakım televizyon
programları, Bakanlığımızda ve zannediyorum ki İçişleri
Bakanlığımızda da, takip edilmektedir. Bununla ilgili birimler vardır;
onlardan alınan sonuçlar, resen cumhuriyet savcılarımızın takibi
gerekiyorsa, resen kendileri tarafından takip edilmektedir; ancak, kamu
görevlilerinin kusurlarını içeren programlar varsa, onlar da -tabiî, kamu
görevlileri hakkında ileri sürülen her iddia doğrudur diyebilmek mümkün
değildir- çeşitli konularla karşı karşıyadırlar, onların da haklarında ne
gibi soruşturmalar yapılacağının şeklî esasları kanunlarla
belirlenmiştir; son derece ciddiyetle, hassasiyetle konular izlenmektedir.
Özellikle bakanlığımı ilgilendirdiği için, Alanya konusuyla ilgili
tetkikat devam etmiştir ve tamamlanmıştır, bugün yarın bunun raporu
elimize gelecektir. Ben, Sayın Kesebir'e de bu konuyla ilgili, telefonla
şifahî veya yazılı şekilde bilgi sunacağım; ama, bilmesi lazım gelen
konu şudur ki, devletin meşru otoritesi, devletin güçleri, özellikle
devletin zabıta güçleri, bugün, her zamankinden son derece etkin, her
zamankinden son derece fedakârlık ve feragat içerisinde, Başkale'den
tutun İpsala'ya kadar, Çeşme'den tutun Doğubeyazıt'a kadar Türkiye'nin
dört bir tarafında, gerçekten -Türkiye'nin bugün içinde bulunduğu ortamı
ve coğrafî şartlarının zorluğunu göz önüne aldığınız vakit- bütün
sıkıntılarına ve problemlerine rağmen son derece başarılı bir
performans içerisindedirler; aldıkları sonuçlar ortadadır; on milyonlara,
onbeş milyonlara varan dev gibi büyük şehirlerde, dünya standartlarıyla
mukayese edildiğinde son derece olumlu sonuçlar alınan asayiş
durumunu sağlamaktadırlar. Bunları da, zannediyorum ki şükranla
karşılama mecburiyetimiz vardır. Bu kürsüden de, bu büyük feragat
içerisinde çalışan, askeriyle, jandarmasıyla, polisiyle, cumhuriyet
savcılarımızla, hâkimlerimizle bir bütünlük içerisinde çalışan
devletimizin bu değerli kamu görevlilerine de şükranlarımı ifade etmek
istiyorum; ama, şüphesiz ki, hata yapan varsa, yine bu hatasının takibi
yapılır, hesabı sorulur; ama, bütün bunların hepsi kanunî çerçeve
içerisinde olur.
Bu konulara olan duyarlılığımızın artarak devam edeceğini de Sayın
Kesebir'in konuşmasından esinlenerek ifade etmek istiyor, saygılar
sunuyorum. (DYP, ANAP ve DSP sıralarından alkışlar)
BAŞKAN – Teşekkür ederim Sayın Bakan.
Gündemdışı konuşma cevaplandırılmıştır.

3. – Kars Milletvekili Çetin Bilgir’in, Doğu Anadolu Bölgesinin
sorunlarına ve göç olayının nedenlerine ilişkin gündem dışı
konuşması ve İçişleri Bakanı Ülkü Güney’in cevabı
BAŞKAN – Gündemdışı ikinci konuşma, Doğu Anadolu ve göç
konusunda söz isteyen Kars Milletvekili Sayın Çetin Bilgir'e verilmiştir.
Buyurun Sayın Bilgir. (DSP sıralarından alkışlar)
Sayın Bilgir, süreniz 5 dakikadır.
ÇETİN BİLGİR (Kars) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri;
ülkemizde, bölgeler arası gelişmişlik farkını ortadan kaldırma çabaları,
otuzbeş yıldan beri sürdürülmektedir. Uygulamalarda, Doğu Anadolu
Bölgesinde, kamu yatırımlarının itici bir güç olmasına çaba
gösterilmiş, özel sektörün de özendirilmesi öngörülmüştür.
Uygulamaları bir bütün olarak ele aldığımızda, getirilmiş olan
önlemlerin hiçbiri istenilen hedefe ulaşamamıştır.
1984 yılında uygulamaya konulan kalkınmada öncelikli yörelerle ilgili
teşvik tedbirleri, bölge genelinde yetersiz kalmıştır; çünkü, alınan
tedbirler, gelişmiş yöreler için uygulanan teşviklerin bir benzeri olmuş,
aradaki fark, sadece oransal değerlerde bazı ufak değişikliklerden ileri
gidememiştir.
Bölgede her açıdan değerlendirmeye esas alınabilecek çarpıcı örnek,
Kars'tır. Örneğin, Kars'ta, teşvikli yatırımlar, Türkiye genelinin
yüzbinde 1'ini bile bulamamıştır.
Özel koşullar ve avantajlar uygulayan Amerika Birleşik Devletleri,
Almanya, İtalya gibi devletler, bölgesel kalkınma sorunlarını çözüme
kavuşturmuşlardır. Bu avantaj ve koşullar, geri kalmış yörelerimizde
uygulandığında, güncelleşen demokratikleşmeye dahi katkıda
bulunacağı gibi, mahallî idarelerin geniş yetkilerle donatılması, süreli
vergi muafiyetleri gibi yollarla da, yöresel ekonomik kalkınmayı
sağlayabilecektir.
Bölge tarımının, 1980 yılında, gayri safî yurtiçi hâsıla içerisindeki
payı, yüzde 4,6 iken, 1995'te bu oran, yüzde 2,5'in altına düşmüştür.
Tarım, bölgede ekonominin ana ve temel sektörüdür. Bölge nüfusunun
yüzde 60'dan fazlası, geçimini tarımdan sağlamaktadır. Buna bağlı
olarak, bölgeden, nüfus ve sermaye göçü, her yıl artan bir hızla,
günümüze kadar devam edegelmiştir.
Ülkemizin canlı hayvan deposu olarak görülen Kars İlimizde,
hayvancılık ölmüştür. 1980'de, Türkiye'nin sığır varlığının yüzde 6'sı
Kars'ta bulunmaktayken, günümüzde bu oran yüzde 2'ye düşmüş; koyun
varlığının ise, 1980 yılında yüzde 4,5'i Kars'ta iken, günümüzde bu
oran yüzde 1,5'e düşmüştür. Bu hal, açlık kaygısı yaratmaya başlamış,
göç artmış ve özellikle, nüfusun yaklaşık yüzde 48'i genç olan Kars
İlinde göç -âdeta boşalma seviyesinde- hızlı bir hal almıştır.
Sanayiin durumu ise, hayvancılıktan daha içler acısıdır.
Hayvancılığın geliştirilmesi için verilen banka ve Hazine kredilerinde
partizanlık yapılması, bu konuda sonuç alınmasını engellemiştir.
Yörede, gizli ve açık işsizlik oranı yüzde 90'lar civarındadır. Bölgeden
göç eden genç nüfus, gittiği bölgelerde de psikolojik, kültürel ve
toplumsal sorunların oluşmasına neden olmuştur.
Tarıma dayalı olan Türkiye ekonomisi sanayie geçerken, Doğu Anadolu
Bölgesi bu gelişmenin dışında kalmıştır. Sanayiin olmayışı göçü daha
da hızlandırmıştır. Bölgeye yapılan kamu yatırımlarının ülkedeki
toplam yatırımlar içerisindeki payı Birinci Plan döneminde en yüksek
düzeyindeyken, günümüzde, hiç denecek kadar azdır; hatta, var olan
devlet yatırımlarının çoğu özel sektöre peşkeş çekilmiştir.
Ortadoğu'nun en büyük süt fabrikası olduğu söylenilen Ka