Dönem: 22 Yasama Yılı: 4
TBMM
(S. Sayısı: 1061)
İstanbul Milletvekili Bihlun Tamaylıgil ve 31 Milletvekili
ile Bursa Milletvekili Şevket Orhan ve 30 Milletvekilinin; Bazı Girişimcilerce
Holding Adı Altında Gerçekleştirilen İzinsiz Halka Arz Yoluyla Tasarruf
Sahiplerinin Mağduriyetine Yol Açılmasının Neden ve Sonuçlarıyla Bu Süreçte
SPK’nın Sorumluluğunun Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi
Amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci Maddeleri Uyarınca Bir
Meclis Araştırması Açılmasına İlişkin Önergeleri ve (10/16, 262) Esas
Numaralı Meclis Araştırması Komisyonu
Raporu
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET
MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Sermaye piyasalarının
sağlıklı gelişmesi, büyük ölçüde bu piyasanın güven ve açıklık içinde
çalışmasına ve tasarruf sahiplerinin hak ve yararlarının korunmasına bağlıdır.
Ancak yurt içi ve yurt dışında yerleşik vatandaşlarımızın tasarruflarını
değerlendirme eğilimlerini yanlış yönde kullanan ve "holding" ticarî
kimliğinde faaliyet gösteren şirketlerin gerçekleştirdiği eylemlerin
yurttaşlarımızı mağdur ettiği bilinmektedir. Bu konuda;
1. "Holding"
kimliğinde faaliyet gösteren bu şirketlerin işlemlerinin Bankalar Kanunu, Türk
Ticaret Kanunu ve Sermaye Piyasası Kanunu açısından değerlendirilmesi ve çıkan
aykırılıkların saptanması,
2. İlgili kamu
kuruluşlarının yapmış oldukları çalışmaların sonuçlarının araştırılması,
3. Yurt dışında ve yurt
içinde yerleşik vatandaşlarımızın tasarruflarının daha sağlıklı ve güvenli
değerlendirilmesine olanak sağlanması,
için alınması gereken
önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasamızın 98 inci, İçtüzüğün 104 üncü ve 105 inci maddeleri gereğince
Meclis araştırması yapılmasını arz ve teklif ederiz.
Saygılarımızla.
7/1/2003
|
|
Bihlun
Tamaylıgil |
Kemal
Kılıçdaroğlu |
Bülent
Tanla |
|
|
İstanbul |
İstanbul |
İstanbul |
|
|
Mehmet
Yıldırım |
Yaşar
Nuri Öztürk |
Sıdıka
Aydoğan |
|
|
Kastamonu |
İstanbul |
İstanbul |
|
|
Halil
Ünlütepe |
Algan
Hacaloğlu |
Ayşe
Gülsün Bilgehan |
|
|
Afyon |
İstanbul |
Ankara |
|
|
Ersin
Arıoğlu |
Hasan
Aydın |
Mehmet
Sevigen |
|
|
İstanbul |
İstanbul |
İstanbul |
|
|
Özlem
Çerçioğlu |
Mehmet
Semerci |
Şükrü
Mustafa Elekdağ |
|
|
Aydın |
Aydın |
İstanbul |
|
|
Memduh
Hacıoğlu |
Engin
Altay |
Ahmet
Sırrı Özbek |
|
|
İstanbul |
Sinop |
İstanbul |
|
|
Muharrem
Eskiyapan |
Abdulkadir
Ateş |
Yüksel
Çorbacıoğlu |
|
|
Kayseri |
Gaziantep |
Artvin |
|
|
Halil
Tiryaki |
Canan
Arıtman |
Onur
Öymen |
|
|
Kırıkkale |
İzmir |
İstanbul |
|
|
Nuri
Çilingir |
Muharrem
Toprak |
Muharrem
İnce |
|
|
Manisa |
İzmir |
Yalova |
|
|
Sedat
Pekel |
Mehmet
Küçükaşık |
Mustafa
Özyurt |
|
|
Balıkesir |
Bursa |
Bursa |
|
|
Kemal
Demirel |
Nezir
Büyükcengiz |
|
|
|
Bursa |
Konya |
|
GEREKÇE
Başkalarının sırtından menfaat elde etmek amacında olan bazı kişi ya da kuruluşların "holding" adı altında kurdukları şirketlerin tasarruf sahibi olan pek çok kişinin mağduriyetine yol açtıkları bilinmektedir.
İzinsiz halka arz yapan
bu kuruluşların ortaklarının mağduriyetlerinin ne olduğunu incelersek;
1. Bu kuruluşların hisse
senetlerinden alan kişilerin zarara uğramaları halinde, bu zararı karşılayacak
bir fon yoktur ve mağduriyetleri kaçınılmazdır.
2. Bu kuruluşlara ortak olan tasarruf sahiplerine çoğu kez makbuz
verilmesi nedeniyle ortak olduklarını belgeleyecekleri yasal bir belge
ellerinde yoktur. Bu nedenle ortaklık haklarını kullanmaları engellenmektedir.
3. Bu kuruluşların çoğu kez yeni ortaklarını pay defterine
kaydetmedikleri ve mevcut ortakları özel kayıtlarda izledikleri bilinmektedir.
Bu durumda herhangi bir uyuşmazlıkta kişi ortak olduğunun ispatında zorluklar
yaşamaktadır.
Kamuoyunda çeşitli
adlarla bilinen şirketlerin temel faaliyetlerinin yurt dışında yerleşik
vatandaşların tasarruflarını Türkiye'de kurulu holdingler aracılığı ile
Türkiye'ye getirip değerlendirmeye çalışmak olduğu görülmektedir.
l Bu kuruluşlar hangileridir, ne amaçla
kurulmuşlardır? Kuruluş özellikleri nedir?
l Bu kuruluşlar bankacılık mı
yapmaktadırlar, özel finans kurumu veya normal ticaret şirketi midirler?
l Yüksek montanlı reklam kampanyaları ile
hangi hedefleri göstererek hangi dayanakları ortaya koyarak halkı inandırmış ve
tasarruflarını kendi lehlerine kullanmışlardır?
l Fon toplama yöntemleri, toplanan fonlara
karşılık verilen belgelerin hukukî niteliği, fon transfer etme işlemleri, kâr
dağıtma yöntemlerinin mevcut yasal düzenlemeler karşısındaki durumları nedir?
l Holding kimliğinde bugüne kadar ulusal ve
uluslararası ortamda yaptıkları icraatlar ile birçok başarıya imza atmış,
vatana hizmet etmiş olan şirketlerle aynı kimliği kullanarak bu şirketlere
haksızlık edilmesine neden olanlar kimlerdir?
l Tabela holding diye tabir edebileceğimiz
bu kuruluşların yaptıkları faaliyetler nasıl bu kadar denetimsiz kalabiliyor?
Eskiden üç yıl süreyle faaliyet gösteren beş şirketin bir araya gelmesi ile
kurulan holdinglerin bugün önce tabelayı al sonra
altını doldur haline gelmesinin sonuçları nelerdir?
l Kaç yurttaşımızın mağduriyetine sebep
olmuşlardır? Bu yapı içinde kaç milyar dolarlık kaynak batmıştır?
l Bu konuda yetkili kamu otoriteleri
görevlerini yeterince yerine getirmiş midir? Bugüne kadar kanuna aykırılıkları
tespit edilen holdingler hakkında uygulanan cezaî şartların yaptırımı ne derece
başarılı olmuştur?
l Yurt dışına çalışmak amacıyla yıllar
öncesinden gitmiş ve oldukça zor şartlarda elde ettikleri gelirlerinden
ayırdıkları tasarrufları değerlendirmeyi hedefleyen vatandaşların ortaya çıkan
bu örneklerden sonra kendi anavatanlarına yapmayı düşünecekleri yatırımlar ne
derece etkilenecektir?
Böyle bir etkilenim varsa
bu konulardaki yasal boşlukların doldurulması, bu yurttaşlarımıza güvenli bir
ortamda tasarruflarını Türkiye’ye getirmeleri için gerekli yasal altyapının
hazırlanması gerekmektedir.
Bütün bu başlıklarda
yapılacak araştırma sonrası ortaya çıkacak sonuçların değerlendirilmesi ile
gerekli yasal düzenlemelerin yapılması için Meclis araştırması gerekmektedir.
TÜRKİYE
BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Türkiye ekonomisinde sermaye
hareketleri 1980'li yıllardan itibaren çeşitlilik kazanmış, buna karşılık
sistemin işleyişi gerekli hukuksal düzenlemeleri taşımadığı ve ilgili denetim
otoritelerinin yeterli önlemleri zamanında alamadığı için, yatırımcıların malî
açıdan büyük zarara uğradıkları olumsuz gelişmeler yaşanmıştır.
1990'lı yılların başından
itibaren, finansman ihtiyacını kredi sistemi dışında arayan bazı girişimciler,
holding adı altında örgütlenerek, mevzuata aykırı bir şekilde, faaliyet
gelirleri ile bağlantısı olmaksızın kâr payı ödemesi ve sermayedarların talebi
halinde hiçbir yasal anlam taşımayan ortaklık belgelerini geri alma vaadinde
bulunarak, çoğunluğu yurt dışındaki vatandaşlarımızdan oluşan geniş bir kesimin
mağduriyetiyle sonuçlanan izinsiz halka arz fiilini gerçekleştirmiştir.
Bu şekilde faaliyet
gösterdikleri daha sonra tespit edilen 74 şirket hakkında SPK tarafından 107
suç duyurusu yapılmış, ancak, alındığı belirtilen bir çok idarî tedbir ve yargı
sürecinin işlemesine rağmen, bahse konu holdinglerin; defter kayıtlarına,
gerçek ortak sayısı ve hisse nispetlerine, üzerinde taşıdıkları malî risklere,
para toplayan aracıların kimliklerine ulaşılmasında büyük güçlükler çekildiği
görülmüştür.
Bu nedenle, izinsiz halka
arz yoluyla oluşan mağduriyetin neden ve sonuçları ile yaşanan bu süreçte
SPK'nın sorumluluğunun belirlenmesi amacıyla, Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104
üncü ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis araştırması yapılmasını arz ve
teklif ederiz.
22/3/2005
|
|
Şevket
Orhan |
Mehmet
Sarı |
Mehmet
Asım Kulak |
|
|
Bursa |
Osmaniye |
Bartın |
|
|
Cahit Can |
Recep
Garip |
Mustafa
Ataş |
|
|
Sinop |
Adana |
İstanbul |
|
|
Ali Ayağ |
Abdulmecit
Alp |
Sabri
Varan |
|
|
Edirne |
Bursa |
Gümüşhane |
|
|
Niyazi
Pakyürek |
Selahattin
Dağ |
Hasan Ali
Çelik |
|
|
Bursa |
Mardin |
Sakarya |
|
|
Mehmet
Fehmi Uyanık |
Yüksel
Çavuşoğlu |
Öner
Ergenç |
|
|
Diyarbakır |
Karaman |
Siirt |
|
|
Ahmet
Kambur |
Ayhan
Zeynep Tekin Börü |
Mustafa
Tuna |
|
|
Tekirdağ |
Adana |
Ankara |
|
|
Eyüp Ayar |
Abdullah
Erdem Cantimur |
Hüsnü
Ordu |
|
|
Kocaeli |
Kütahya |
Kütahya |
|
|
İbrahim
Köşdere |
Nihat Eri |
Cavit
Torun |
|
|
Çanakkale |
Mardin |
Diyarbakır |
|
|
Adem
Baştürk |
Şemsettin
Murat |
Ramazan
Toprak |
|
|
Kayseri |
Elazığ |
Aksaray |
|
|
Ahmet
Büyükakkaşlar |
Orhan
Seyfi Terzibaşıoğlu |
Yahya
Akman |
|
|
Konya |
Muğla |
Şanlıurfa |
|
|
|
Agah
Kafkas |
|
|
|
|
Çorum |
|
GEREKÇE
Türkiye ekonomisi, geride
bıraktığımız on yıl boyunca, bankacılık ve finans sektöründe yaşanan krizlerin
yanı sıra, izinsiz halka arz yoluyla ağırlıklı olarak yurtdışından sermaye
transferi sağlayan bazı holdinglerin yol açtığı sorunlar nedeniyle ciddi ölçüde
sarsılmıştır.
Bunun doğal sonucu olarak
piyasalar, reel sektörün ihtiyaç duyduğu fonları sağlamada güçlük çekmiştir.
Ülke ekonomisinin gerek duyduğu yabancı sermaye girişi de, yaşanan bu
olumsuzluklardan etkilenmektedir. Bu sorunun ortaya çıkmasında, ilgili
otoritelerce alınması gereken yasal ve idarî tedbirlerin yerinde ve zamanında
alınmaması etkili olmuştur.
Önergemize konu edilen
izinsiz halka arzlar nedeniyle, sermaye piyasalarında haksız rekabet ortamı
yaratılmış, vergi kayıpları ortaya çıkmış ve hepsinden önemlisi çok geniş bir
kesim bu holdinglere yatırdığı tasarrufları büyük ölçüde yitirmiştir.
Gerçek sayıları hakkında
bilgi edinilemeyen bu kesimin, malî kayıpları hakkında da tahmin dışında fikir
yürütülememektedir. Ancak, yaşanan bu dramatik tablonun ekonomimize verdiği
kayıplar, başta güven kaybı olmak üzere çok büyüktür. Zira, çoğu yurt dışında
yerleşik vatandaşlarımızın, gurbette binbir güçlükle edindikleri birikimleri,
gerçek dışı vaatlerde bulunan bazı holding yöneticileri tarafından istismar
edilmiş, her zaman anavatanlarında değerlendirme arzusu taşıdıkları
birikimlerini, artık eski boyutuyla yurda gönderme inancı zedelenmiştir.
Haklarını yasal yoldan
aramaya çalışan bazı hissedarlar olsa da, açtıkları davaların yasal
dayanakları, sorumlular hakkında dolandırıcılık suçlamasından öte anlam taşımadığından,
oluşan malî kayıplarına çözüm bulamamışlardır.
Bir kısmına değinilen
mağduriyetin nedenleri ve sonuçları ile yaşanan bu süreçte SPK'nın
sorumluluğunun araştırılması zarureti vardır. Bu doğrultuda yürütülecek
çalışmaların özellikle aşağıdaki sorulara açıklık kazandırması yararlı
olacaktır.
l Holdinglerin kurucu ortakları ile
yurtdışındaki temsilcileri kimlerdir? Ortaklık ilişkileri hangi kayıtlarda
tutulmuştur? Ortakların pay nispetleri nasıl belirlenebilir? Bu payların
holding kayıtlarına yansıtılması mümkün müdür?
l Sermaye Piyasası Kurulu sermayedarların
mağduriyetini önleyecek gerekli tedbirleri almış mıdır? Holdingler hangi
yöntemleri kullanarak bu çapta parayı toplamıştır? İzinsiz halka arzda bulunan
holdinglerin, reklam ve ilanlarının sorumlu kurumlar tarafından takibi yapılmış
mıdır? Ne gibi işlemler yürütülmüştür? Sorumlular hakkında ne tür yasal
işlemler yapılmıştır? Bunlar, malî kayıpların giderilmesini sağlamış mıdır?
l Yurtdışındaki vatandaşlarımızın SPK
tarafından yapılan tescil çağrılarına ilgisizliği, tasarruflarının yurtdışı
makamlarca araştırılması sonucu, geçmişe yönelik vergi cezası veya sosyal
yardımlardan mahrumiyet gibi cezalar nedeniyle midir? Bu konuda yurtiçi ve
yurtdışı resmî makamlar arasında ne gibi ilişkiler kurulmuştur?
Bazı Girişimcilerce
Holding Adı Altında Gerçekleştirilen İzinsiz Halka Arz Yoluyla Tasarruf
Sahiplerinin Mağduriyetine Yol Açılmasının Neden ve Sonuçlarıyla Bu Süreçte
SPK'nın Sorumluluğunun Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla
Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu (10/16, 262)
Esas No.:
A.01.1.GEÇ.(10/16, 262)-179 8/12/2005
TÜRKİYE
BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Bazı Girişimcilerce
Holding Adı Altında Gerçekleştirilen İzinsiz Halka Arz Yoluyla Tasarruf
Sahiplerinin Mağduriyetine Yol Açılmasının Neden ve Sonuçlarıyla Bu Süreçte
SPK'nın Sorumluluğunun Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi
Amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince bir
Meclis Araştırması Komisyonu kurulmuştur.
10/5/2005 tarihinde
göreve başlayan (10/16, 262) Esas Numaralı Meclis Araştırması Komisyonunun
yaptığı çalışma sonucunda düzenlediği rapor, ilişikte sunulmuştur.
Gereğini arz ederim.
Saygılarımla.
Telat Karapınar
Ankara
Komisyon Başkanı
EK: Rapor ve ekleri.
BAZI GİRİŞİMCİLERCE HOLDİNG ADI ALTINDA
GERÇEKLEŞTİRİLEN İZİNSİZ HALKA ARZ YOLUYLA TASARRUF
SAHİPLERİNİN MAĞDURİYETİNE YOL AÇILMASININ NEDEN VE
SONUÇLARIYLA BU SÜREÇTE
SPK’NIN
SORUMLULUĞUNUN ARAŞTIRILARAK
BELİRLENMESİ
AMACIYLA KURULAN
(10/16,
262) ESAS NUMARALI
MECLİS
ARAŞTIRMASI KOMİSYONU RAPORU
Sayfa No.
I- ÖNERGELERİN ÖZETİ VE KONUSU 11
II- KOMİSYONUN KURULUŞU 11
III- KOMİSYONUN GÖREV VE
SÜRESİ 12
IV- KOMİSYONUN ÇALIŞMA
USULÜ 13
V- KOMİSYON ÇALIŞMALARI 13
1. Komisyon
Toplantıları 20
2. Komisyonun
Ankara Dışında Yaptığı Çalışmalar 21
2.1. Adana Çalışması 21
2.2. Konya Çalışması 22
2.3. Yozgat Çalışması 24
3. Komisyonun
Yurt Dışında Yaptığı Çalışmalar 26
3.1. Komisyonun Yapmış Olduğu Tespitler 27
4. Komisyonda
Dinlenen Kişilerin Beyanları 28
A- GİRİŞ . . . . . . . . . . 52
B- HOLDİNGLER . . . 54
1. HOLDİNGİN
TANIMI 54
2. ANONİM
ŞİRKET, HOLDİNG VE HALKA AÇIK ŞİRKETLERİN
KURULUŞU VE
GELİŞMESİ 55
3. ARAŞTIRMA
KAPSAMINDAKİ HOLDİNG VE ŞİRKETLER 57
3.1. Faaliyetini Sürdüren ve SPK Tarafından Denetlenen
Holdingler 57
3.2. SPKTarafından Denetime Alınan Ancak Faaliyetini
Sürdürmeyen,
Adresinde
Bulunmayan veya Yurt Dışında Kurulan Holdingler 68
3.3. Anonim Şirket Olarak Kurulup İzinsiz Halka Arz
Gerçekleştiren ve
SPK
Tarafından Denetlenen Şirketler 79
C- İZİNSİZ HALKA ARZ
FAALİYETİNE İLİŞKİN MEVZUAT 87
1. 2499 SAYILI SERMAYE
PİYASASI KANUNUNDAKİ HÜKÜMLER 87
2. DİĞER
MEVZUAT HÜKÜMLERİ 90
2.1. 4208 Sayılı Kara Paranın Aklanmasının Önlenmesine
Dair Kanun 90
2.2 Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar 90
D- İZİNSİZ HALKA ARZ YOLU İLE FON TOPLANMASI 90
1. TANIMI VE
SİSTEMİN İŞLEYİŞİ 90
2. SİSTEMİN
DENETİMİ 96
2.1. Holdinglerle
İlgili SPKTarafından Yapılan İncelemeler ve İşlemler 96
2.1.1.
21. Yüzyıl Büyük Anadolu Holding A.Ş. 96
2.1.2.
İkram Un ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. 105
2.1.3.
İttifak Holding A.Ş. 106
2.1.4.
Kamer Holding A.Ş. 111
2.1.5.
Kombassan Holding A.Ş. 117
Sayfa No.
2.1.6. Kombassan İnşaat Tarım ve Sanayi İşletmeleri A.Ş. 148
2.1.7.
Sayha Holding A.Ş. 149
2.1.8.
Umpaş Holding A.Ş. 170
2.1.9.
Yimpaş Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. 180
2.1.10.
Yimpaş Holding A.Ş. 187
2.1.11.
Yimpaş Yozgat İhtiyaç Maddeleri Pazarlama ve Ticaret A.Ş. 206
2.1.12.
Jetpa Holding A.Ş. 219
2.1.13.
Endüstri Holding A.Ş. 220
E- SPK’NIN SORUMLULUĞUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ 229
1. SPK’NIN
SORUMLULUĞUNA İLİŞKİN OLARAK KOMİSYON
ÇALIŞMALARI
SIRASINDA GÜNDEME GELEN İDDİALAR VE
BU İDDİALARLA İLGİLİ OLARAK YAPILAN ARAŞTIRMALAR
SONUCUNDA
ULAŞILAN TESPİTLER 229
2. SPK’NIN
SORUMLULUĞUNA İLİŞKİN YAPILACAK
DEĞERLENDİRMEDE
DİKKATE ALINMASI GEREKEN HUSUSLAR 239
3. SPK’NIN
SORUMLULUĞU İLE İLGİLİ GENEL DEĞERLENDİRME 245
F- SONUÇ VE ÖNERİLER 246
1. Mevzuat
Önerileri 246
1.1. Toplanan
Paranın ve Ortaklık Yapısının Belirlenmesi 246
1.2. Ortakların
Genel Kurullara Katılımının Kolaylaştırılması 247
1.3. Faaliyeti Olmayan
Şirketlerin Tasfiyesi 247
1.4.
Ortaklıkların Verdikleri Kâr Paylarının İncelenmesi 247
1.5. Hukukî
Sürecin Etkinleştirilmesi 247
1.6. Ortak
Sayısının Artırılması 247
1.7. Şirketlerin
Kendi Hisselerini Alıp Satabilmesi 247
1.8. Sermayesi
Döviz Cinsinden Ortaklıklar Kurulması 248
1.9.
Holdinglerin Kuruluşu İşlemleri 248
1.10. Muvazaalı İşlemlerin Takibi 248
2. KOBİ Borsalarının
Kurulması 248
3. Soruşturma
Başlatılması 248
4. Kamu Kuruluşları
Tarafından Araştırma Yapılması 248
5. Bilgilendirme 249
6. Daha Etkin Denetim 249
7. Evrak Tevdii 249
KARŞI OY YAZILARI 250
HOLDİNGLERİN ADRESLERİ 253
HOLDİNGLERİN BAĞLI
ŞİRKETLERİNİN LİSTESİ 255
10/16, 262 GİDEN EVRAK
DİZİN PUSULASI 263
10/16, 262 GELEN EVRAK
DİZİN PUSULASI 268
EKLER DİZİNİ. . . . . . 271
I- ÖNERGELERİN ÖZETİ VE KONUSU
- İstanbul Milletvekili
Bihlun TAMAYLIGİL ve 31 milletvekilinin 10/16 Esas Numaralı Meclis Araştırması
önergesinde;
Yurt içinde ve yurt dışında yerleşik
vatandaşlarımızın tasarruflarını değerlendirme eğilimlerini yanlış yönde
kullanan ve “holding” ticarî kimliğinde faaliyet gösteren şirketlerin
gerçekleştirdiği eylemlerin yurttaşlarımızı mağdur ettiği belirtilmiştir.
Araştırma önergesinde, holding kimliğinde
faaliyet gösteren bu şirketlerin Bankalar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu ve
Sermaye Piyasası Kanunu açısından değerlendirilmesi ve çıkan aykırılıkların saptanması, İlgili kamu
kuruluşlarının yapmış oldukları çalışmaların sonuçlarının araştırılması, Yurt
dışında ve yurt içinde yerleşik vatandaşlarımızın tasarruflarının daha sağlıklı
ve güvenli değerlendirilmesine olanak sağlanması için alınması gereken
önlemlerin belirlenmesi amacıyla Bir Meclis Araştırması istenmiştir.
- Bursa Milletvekili Şevket ORHAN ve 30
milletvekilinin 10/262 esas Numaralı Meclis Araştırması önergesinde ise;
1990’lı yılların başından itibaren
finansman ihtiyacını kredi sistemi dışında arayan bazı girişimcilerin holding
adı altında örgütlendikleri, mevzuata aykırı bir şekilde faaliyet gelirleri ile
bağlantısı olmaksızın kâr payı ödedikleri tasarruf sahiplerinin talebi halinde
hiçbir yasal anlam taşımayan ortaklık belgelerini geri alma vaadinde
bulundukları ve çoğunluğu yurt dışındaki vatandaşlarımızın mağduriyeti ile
sonuçlanan izinsiz halka arz fiilinin gerçekleştirildiği belirtilmiştir.
Bu şekilde faaliyet gösterdikleri daha
sonra tespit edilen 74 şirket hakkında 107 suç duyurusunda bulunulduğu,
alındığı belirtilen idarî tedbir ve yargı sürecinin işlemesine karşın bahse
konu holdinglerin defter kayıtlarına, gerçek ortak sayısı ve hisse
nispetlerine, üzerinde taşıdıkları malî risklere, para toplayan aracıların
kimliklerine ulaşılmasında güçlükler çekildiği ifade edilmiştir. Bu
nedenle izinsiz halka arz yoluyla
oluşan mağduriyetlerin neden ve sonuçları ile yaşanan bu süreçte Sermaye
Piyasası Kurulu’nun sorumluluğunun belirlenmesi istenmiştir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına
verilen bu iki ayrı önerge ile “Bazı Girişimcilerce Holding Adı Altında
Gerçekleştirilen İzinsiz Halka Arz Yoluyla Tasarruf Sahiplerinin Mağduriyetine
Yol Açılmasının Neden ve Sonuçlarıyla Bu Süreçte SPK’nın Sorumluluğunun
Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Anayasanın 98
inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci Maddeleri uyarınca Bir Meclis Araştırması
açılması istenmiştir.
Önergelerde yer alan hususlar araştırmanın
konusunu oluşturmaktadır.
II- KOMİSYONUN KURULUŞU
22 nci Dönem İstanbul Milletvekili Bihlun TAMAYLIGİL ve
31 Milletvekili ile Bursa Milletvekili Şevket ORHAN ve 30 Milletvekilinin
Anayasanın 98 inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104 ve 105 inci
maddeleri gereğince vermiş oldukları Araştırma önergeleri konularının ortak
olması nedeni ile birleştirilerek Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 29.03.2005
tarihli 76 ncı Birleşiminde görüşülmüş ve Genel Kurulun 842 sayılı Kararı ile
önergelerde belirtilen hususların araştırılmasına karar verilmiştir. 842 sayılı
karar 05.04.2005 tarih ve 25777 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Söz konusu kararda, komisyonun 12 üyeden oluşmasına, komisyonun
çalışma süresinin Başkan, Başkan vekili, Sözcü, Kâtip Üye seçimi tarihinden
başlamak üzere 3 ay olmasına ve gerektiğinde Ankara dışında da çalışması
hususlarına yer verilmiştir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin
10.05.2005 tarihli 96 ncı birleşiminde Komisyona üye seçimi yapılmıştır.
Yapılan seçim sonucunda;
SEÇİM
ADI SOYADI ÇEVRESİ
AK PARTİ (8)
Telat KARAPINAR Ankara
Mustafa TUNA Ankara
Orhan YILDIZ Artvin
Hasan AYDIN Giresun
Mehmet CEYLAN Karabük
Özkan ÖKSÜZ Konya
Kerim ÖZKUL Konya
Abdullah Erdem
CANTİMUR Kütahya
C. H. P. (4)
Algan HACALOĞLU İstanbul
Bihlun TAMAYLIGİL İstanbul
Oğuz OYAN İzmir
Nezir BÜYÜKCENGİZ Konya
Komisyona Üye olarak seçilmişlerdir.
Meclis Başkanlığının çağrısı üzerine,
Komisyon, 10.05.2005 tarihinde toplantıda hazır bulunan üyeler arasından en
yaşlı üye sıfatıyla Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ’in geçici
Başkanlığında Başkan, Başkan Vekili, Sözcü ve Katip üye seçimi için
toplanmıştır. Bu toplantıya 8 üye katılmış ve yapılan gizli oylama sonucu
Komisyon Başkanlığına Ankara Milletvekili Telat KARAPINAR, Başkan Vekilliğine
Konya Milletvekili Kerim ÖZKUL, Komisyon Sözcülüğüne Ankara Milletvekili
Mustafa TUNA ve Katip Üyeliğe Kütahya Milletvekili Abdullah Erdem CANTİMUR yedişer oy alarak seçilmişlerdir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin bu seçime
ilişkin 847 sayılı Kararı 14. 05. 2005 tarih ve 25815 sayılı Resmî Gazetede
yayınlanmıştır.
III- KOMİSYONUN GÖREV VE SÜRESİ
Çalışmalarına 10.05.2005
tarihinde başlayan komisyonumuz, Anayasanın 98 inci, Türkiye Büyük Millet
Meclisi İçtüzüğünün 104 ve 105 inci maddeleri ve diğer hükümleri çerçevesinde
söz konusu araştırmayı Türkiye Büyük Millet Meclisi adına yapmakla görevlendirilmiştir.
Genel Kurul tarafından İçtüzüğün ilgili
maddesi uyarınca kendisine verilen üç aylık çalışma süresi içerisinde
araştırmasını sonuçlandıramayan komisyonumuz, çalışmalarını tamamlayabilmek ve
raporunu Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunabilmek için 25/10/2005
tarihli 15 inci toplantısında İçtüzüğün 105 inci maddesi uyarınca 08.11.2005
tarihinden itibaren bir aylık ek süre talep edilmesini kararlaştırmıştır.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel
Kurulunun 27/10/2005 tarihli 13 üncü Birleşiminde 860 sayılı Kararı ile
Komisyona araştırmalarını tamamlaması ve raporunu Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına sunabilmesi için
08.11.2005 tarihinden itibaren bir aylık ek süre verilmiş, bu karar 2/11/2005
Tarih ve 25984 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmıştır.
Komisyonumuz, Türkiye Büyük Millet
Meclisi’nin 3.07.2005 tarihinde tatile girmesi nedeniyle çalışmalarına ara
vermiştir. TBMM İçtüzüğünün 183 üncü
maddesi hükmü gereği süre işlememiş ve çalışmalarına 1 Ekim 2005 tarihinden
itibaren devam etmiştir.
IV- KOMİSYONUN ÇALIŞMA USULÜ
Komisyon, görev dağılımının yapıldığı
10.05.2005 tarihinden itibaren çalışmalarına başlamıştır. Komisyonumuz, Konya
Milletvekili ve Komisyon Başkan Vekili Kerim ÖZKUL’un Başkanlığında 12.05.2005
tarihinde ikinci toplantısını yapmış ve
bu toplantıda:
- Komisyon toplantılarında (Ankara içi ve
Ankara dışında) tam tutanak tutulmasına,
- Genel Kurulun çalışma saatlerinde
komisyon çalışmalarının yapılabilmesi için içtüzüğün 35/2 inci maddesi uyarınca TBMM Başkanlık Divanından izin
istenmesine,
- Komisyona mağdur vatandaşlarımızın yurt
içinden ve yurt dışından rahat ulaşabilmesi için internet sitesi
oluşturulmasına, elektronik posta adresinin kamuoyuna duyurulmasına,
- Komisyon çalışmalarında gerekli
uzmanların temininde, kurum ve kuruluşlardan bilgi istenmesinde, komisyona
davet edilecek ve bilgisine başvurulacak şahısların tespit edilmesinde, Ankara
dışında yapılacak çalışmaların belirlenmesinde Başkanlık Divanına yetki
verilmesine,
karar vermiştir.
- Komisyonumuz, 25.10.2005 tarihli
toplantısında araştırma kapsamında bulunan holdinglerin yurt dışında faaliyet
göstermesi ve mağdurların büyük çoğunluğunun yurt dışında yerleşik
vatandaşlarımız olması nedeniyle yurt dışında da çalışabilme kararı alabilmesi
için TBMM Genel Kurulundan izin istenmesine Karar vermiştir. Alınan bu karar
25.10.2005 tarih ve 64 sayılı yazı ile Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına iletilmiştir. Komisyonumuzun bu istemi TBMM Başkanlık Divanınca
27.10.2005 tarihli toplantısında değerlendirilmiş ve 94 sayılı Kararı ile
Komisyonumuzun bu istemi, konunun gereği ve özelliği nedeni ile uygun bulunmuş,
ancak gidilecek ülkeler ile çalışmalara katılacak Komisyon Üyelerinin sayıları
ve inceleme süresinin TBMM Başkanlığınca tespit edilmesinden sonra Genel
Kurulun onayına sunulması uygun görülmüştür. (Ek/1) Genel Kurulun 8.11.2005
tarihli 15 inci Birleşiminde okunmuş ve kabul edilmiştir.
TBMM Genel Kurulunun 8.11.2005 tarihli 15
inci Birleşiminde almış olduğu karar çerçevesinde Komisyonumuz üç grup halinde
Almanya, Belçika, Hollanda ve Avusturya’da
çalışmalarda bulunma kararı almış ve Bu Kararını 10.11.2005 tarihli 138
sayılı yazı ile TBMM Başkanlığına iletmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığı tarafından liste üç grup halinde Genel Kurulun onayına sunulmuş ve
Genel Kurulun 17.11.2005 tarihli 20 nci Birleşiminde okunup kabul edilmiştir.
(Ek/2)
V- KOMİSYON ÇALIŞMALARI
Komisyonumuz, Türkiye Büyük Millet
Meclisi’nin 842 sayılı Kararı çerçevesinde Ankara ve Ankara dışında, Türkiye
Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunun 17.11.2005 tarihli 20 inci Birleşiminde
alınan Karar uyarınca yurt dışında da üç
ayrı grup halinde çalışmalarda bulunmuştur.
Çalışma süresi içerisinde 24 toplantı yapan komisyonumuzun
çalışmaları sırasında 663 sayfa tutanak tutulmuş, rapor yazımında yararlanmak
üzere ilgili kamu kurum, kuruluşlar ile kişilerden belge ve bilgiler temin edilmiş,
bu anlamda 90 adet evrak komisyonumuza gelmiş, buna karşılık çalışmalar
sırasında 179 yazışma yapılmıştır.
Komisyonumuz, 17.5.2005 tarihli
toplantısında Komisyon çalışmalarına ve rapor yazımına teknik katkı sağlamak
amacıyla Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarından TBMM içtüzüğünün 105
inci maddesi uyarınca uzman personel istenmesine karar vermiştir.
Bu karar kapsamında, Sermaye Piyasası
Denetleme Daire Başkan Yardımcısı İlker Evin, Adalet Bakanlığı Tetkik Hakimi
Necip Topuz, Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Şube Müdürü Yüksel Kızıllaş,
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Baş Müfettişi Ahmet Tekin Kurumlarınca
Komisyonumuzda geçici olarak görevlendirilmişlerdir.
Komisyonumuza, çalışmaya başladığı
10.05.2005 tarihinden itibaren, yurt içi ve yurtdışından ve TBMM Dilekçe
Komisyonu Başkanlığından araştırma konusu holdinglerce mağdur edilen
vatandaşlara ait 1098 adet şikâyet
dilekçesi gelmiştir. Bu dilekçeler ilgisi nedeniyle SPK başkanlığına 07.12.2005
tarih ve 175 sayılı yazımız ekinde değerlendirilmek üzere gönderilmiştir.
Komisyonumuz, araştırma önergelerinde yer
alan iddialar ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi temin edebilmek için, TBMM
Başkanlığı, TBMM Genel Sekreterliği, Adalet, İçişleri, Dışişleri, Sanayi ve
Ticaret, Maliye Bakanlıkları ile Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Sermaye
Piyasası Kurulu Başkanlığı, Gümrük Müsteşarlığı, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
gibi kamu kurumları ile yazışmalar yapmıştır.
Sermaye Piyasası Kurulu Başkanlığı ve
Sanayi ve Ticaret Bakanlığından araştırma kapsamındaki holdinglerin listesi
istenmiş (liste-1) gelen bilgiler çerçevesinde 61 Holdinge (liste-2) yazı
yazılarak bilgi vermek isteyen holding yetkililerine çağrıda bulunulmuştur.
Ancak, Komisyonumuzun gönderdiği bu davet
yazılarından 44 adedi adreslerinde bulunmadığından geri dönmüştür. (liste -3)
Bu çağrımıza, Karaman’da bulunan Kimpaş
Holding yöneticilerinden olumlu cevap gelmiş ve Komisyonumuza sözlü bilgi
vermişlerdir. Ayrıca, Hadeka Holding, Alpek A.Ş., Bilgi Sağlık Hizmetleri ve
Ticaret A.Ş. ile Ray Holdingden, yazılı cevap gelmiştir.
Komisyonumuz, SPK Başkanı ve eski
başkanlarını, Ankara Ticaret Odası Başkanı ve Başkan Yardımcısını, bazı
holdinglerin yönetim kurulu Başkanları ile yeni ve eski yönetim kurulu
üyelerini, Konya Ticaret Odası Başkanını Komisyona davet ederek TBMM İçtüzüğünün
105 inci maddesi uyarınca bilgi almıştır.
Almanya Hessen Bölgesi mağdurlarının
temsilcilerini, Sivas ve Sakarya İllerinde bulunan Yimpaş Mağdurları
Derneklerinin yöneticilerini Komisyona yapmış oldukları başvuru sonucunda
dinlemişlerdir.
Endüstri Holdingin eski yönetim kurulu
Başkanının komisyona yapmış olduğu başvurusunu değerlendirmiş, 04.10.2005
tarihli 11 inci toplantısında alınan karar gereği oluşturulan bir alt komisyon
marifeti ile Adana 1 Nolu F Tipi Cezaevinde tutuklu bulunan Mustafa ERTEKİN’in Cezaevinde ifadesini almış, araştırma kapsamındaki holdinglerin
yoğun olarak bulunduğu Konya ve Yozgat illerinde mahallinde incelemelerde
bulunmuştur.
Komisyonumuz, TBMM Genel Kurulunun
17.11.2005 tarihli 20 nci Birleşiminde alınan karar gereği holding mağduru vatandaşlarımızın yurt dışında yoğun
olarak yaşadıkları Almanya, Avusturya, Belçika, Hollanda gibi Avrupa
ülkelerinde de üç ayrı grup halinde
mahallinde incelemelerde bulunmuştur.
Holdinglerin
Listesi (Liste-1)
1 21.
YÜZYIL BÜYÜK ANADOLU HOLDİNG A.Ş.
2 ADYA
HOLDİNG A.Ş.
3
A.Ş. HOLDİNG A.Ş.
4 ALDA
HOLDİNG A.Ş.
5 ALPEK
HOLDİNG A.Ş.
6 ANADOLU
PLASTİK İNŞAAT TURİZM İTHALAT İHRACAT SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
7 ANSER
HOLDİNG A.Ş.
8 APİTAŞ
HOLDİNG A.Ş.
9 ASEL
ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ GIDA TİCARET SANAYİ A.Ş.
10 ASRİ
HOLDİNG A.Ş.
11 AVANTAJ
HOLDİNG FİNANS LTD.
12 AYVİNA
HOLDİNG A.Ş.
13 BAŞAK
TENEKE KUTU METAL OFSET AMBALAJ GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
14 BELEMİR
HOLDİNG A.Ş.
15 BİRSA
BİRLİK GIDA SANAYİ İÇ VE DIŞ TİCARET A.Ş.
16 BÜYÜK
AVRASYA HOLDİNG A.Ş.
17 BÜYÜK
GRUP HOLDİNG A.Ş.
18 BÜYÜK
SELÇUKLU HOLDİNG A.Ş.
19 DADAŞ
HOLDİNG A.Ş.
20 DEMİRKIRAN
HOLDİNG
21 ELPA
AMBALAJ BASIM OTOMOTİV YEDEK PARÇA ELEKTRİK İNŞAAT VE MALZEMELERİ PETROL SANAYİ VE TİCARET A.Ş. (TÜMELSAN’IN İŞTİRAKİ)
22 EMİRDAĞ
SENTETİK DOKUMA SANAYİ A.Ş.
23 ENDÜSTRİ
HOLDİNG A.Ş.
24 ESRA
HOLDİNG A.Ş.
25 GEMA
HOLDİNG A.Ş.
26 GÜRTEKS
HOLDİNG A.Ş.
27 HADEKA
HOLDİNG A.Ş.
28 HALİL
DEMİRKAYA HOLDİNG GMBH
29 HAMATEK
HOLDİNG A.Ş.
30 HASANDAĞI
HOLDİNG A.Ş. VE HAS-EL PLASTİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. VE HAS-EL TEKSTİL SANAYİ VE
TİCARET A.Ş.
31 İLARSLAN
HOLDİNG A.Ş.
32 İMET
HOLDİNG A.Ş.
33 İNTERGENÇ
HOLDİNG A.Ş.
34 İŞLEM
HOLDİNG A.Ş.
35 İTTİFAK
HOLDİNG A.Ş.
36 JETPA
HOLDİNG A.Ş.
37 KAİZEN
TEKNOLOJİK ÜRETİM VE GENEL PAZARLAMA A.Ş.
38 KALDERA
HOLDİNG A.Ş.
39 KAMER
HOLDİNG A.Ş.
40 KAMSA
HOLDİNG A.Ş.
41 KARTA
HOLDİNG A.Ş.
42 KAŞIKÇI
HOLDİNG A.Ş.
43 KATILIM
HOLDİNG A.Ş.
44 KEDAŞ
KONYA-KARAMAN ENERJŞ DAĞITIM SAN. TİC. A.Ş.
45 KETEN
HOLDİNG A.Ş.
46 KİMPAŞ
HOLDİNG A.Ş.
47 KOMBASSAN
HOLDİNG A.Ş.
48 KOMBASSAN
İNŞAAT TARIM VE SANAYİ İŞLETMELERİ A.Ş.
49 KONADYA
HOLDİNG A.Ş.
50 KONYA
ÖZEL NAKİPOĞLU BİLGİ HASTANESİ (BİLGİ SAĞLIK HİZMETLERİ A.Ş. )
51 KONYA
SANAYİ HOLDİNG A.Ş.
52 KÖSEOĞLU
SAĞLIK TESİSLERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
53 KÜBRA
HOLDİNG A.Ş.
54 KÜBRAŞ
GIDA TEKSTİL İNŞAAT TARIM HAYVANCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
55 MEGA
İHTİYAÇ MALZEMELERİ A.Ş.
56 NOYA
HOLDİNG A.Ş.
57 ORGANİZE
HOLDİNG A.Ş.
58 OSMANLI
HOLDİNG A.Ş.
59 PALKİM
HOLDİNG A.Ş.
60 RAY
HOLDİNG A.Ş.
61 SAYHA
HOLDİNG A.Ş.
62 SEBİL
HOLDİNG A.Ş.
63 SEFA
HOLDİNG A.Ş.
64 SER
GROUP GIDA İNŞ. PLASTİK ÜRÜNLERİ SAN. VE TİC. A.Ş.
65 SER
GRUP PAZARLAMA VE DIŞ TİCARET A.Ş.
66 SER
GRUP PVC VE AHŞAP ÜRÜNLERİ İMALAT SAN. A.Ş.
67 SÖZ-PA
PAZARLAMA VE İNŞAAT A.Ş.
68 SUR
HOLDİNG A.Ş.
69 ŞAFAK
HOLDİNG A.Ş.
70 ŞULE
BESİCİLİK SÜT VE TARIM ÜRÜNLERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
71 TİLMO
GMBH
72 TUĞRA
HOLDİNG A.Ş.
73 TÜMELSAN
GRUP OTOMOTİV ŞİRKETLERİ A.Ş.
74 UMPAŞ
HOLDİNG A.Ş.
75 YİMPAŞ
GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
76 YİMPAŞ
HOLDİNG A.Ş.
77 YİMPAŞ
YOZGAT SPOR A.Ş.
78
YİMPAŞYOZGAT İHTİYAÇ MADDELERİ PAZARLAMA VE TİCARET A.Ş.
Komisyonun
Davet Gönderdiği Holdinglerin Listesi
(Liste-2)
1) JETPA HOLDİNG
2) KAMSA HOLDİNG
3) KALDERA HOLDİNG
4) KAİZEN TEK. ÜRETİM VE GEN. PAZARLAMA A.Ş.
5) İŞLEM
HOLDİNG
6) İNTERGENÇ HOLDİNG
7) İMET HOLDİNG
8) İLARSLAN A.Ş.
9) HASANDAĞI HOLDİNG
10) HAMATEK HOLDİNG
11) HADEKA HOLDİNG
12) GÜRTEKS A.Ş.
13) GEMA
HOLDİNG
14)
ESRA HOLDİNG
15)
ENDÜSTRİ HOLDİNG
16)
EMİRDAĞ SENTETİK DOKUMA SAN. A.Ş.
17)
EMPA AMBALAJ A.Ş.
18)
DADAŞ HOLDİNG
19)
BÜYÜK SELÇUKLU HOLDİNG
20)
BÜYÜK GRUP HOLDİNG
21)
BÜYÜK AVRASYA HOLDİNG
22)
BİRSA BİRLİK GIDA İÇ DIŞ TİC. A.Ş.
23)
BELEMİR HOLDİNG
24)
BAŞAK A.Ş.
25)
AYVİNA A.Ş.
26)
ASRİ HOLDİNG
27)
ASEL ALIŞ VERİŞ GIDA TİC. A.Ş.
28)
APİTAŞ HOLDİNG
29)
ANSER A.Ş.
30)
ANADOLU A.Ş.
31)
ALPEK HOLDİNG
32)
ALDA HOLDİNG
33)
AKSARAY HOLDİNG
34)
ADYA HOLDİNG
35)
TÜMELSAN A.Ş.
36)
TUĞRA HOLDİNG
37)
ŞULE A.Ş.
38)
ŞAFAK HOLDİNG
39)
SUR HOLDİNG
40)
SÖZ-PA HOLDİNG
41)
SER GROUP PAZARLAMA A.Ş.
42)
SER GRUP PVC VE AHŞAP ÜRÜNLERİ A.Ş.
43)
SEBİL HOLDİNG
44)
SEFA HOLDİNG
45)
RAY HOLDİNG
46)
PALKİM HOLDİNG
47)
OSMANLI HOLDİNG
48)
ORGANİZE HOLDİNG
49)
NOYA HOLDİNG
50)
KÜBRAŞ HOLDİNG
51)
KÜBRAŞ GIDA A.Ş.
52)
KÖSEOĞLU SAĞLIK A.Ş.
53)
KONYA SANAYİ HOLDİNG
54)
KONYA ÖZEL NAKİPOĞLU BİLGİ HAST.
A.Ş.
55)
KONADYA HOLDİNG
56)
KİMPAŞ HOLDİNG
57)
KETEN HOLDİNG
58)
KADEŞ HOLDİNG
59)
KATILIM HOLDİNG
60)
KAŞIKÇI HOLDİNG
61)
KATRA HOLDİNG
Komisyona
Geri Dönen Davetiyelerin Listesi
(Liste-3)
1) JETPA HOLDİNG
2) KAMSA HOLDİNG
3) KALDERA HOLDİNG
4) KAİZEN TEKNOLOJİK ÜRETİM VE GEN.
PAZARLAMA A.Ş.
5) İŞLEM HOLDİNG
6) İNTERGENÇ HOLDİNG
7) İMET HOLDİNG
8) HAMATEK A.Ş.
9) HADEKA HOLDİNG
10) GÜRTEKS A.Ş.
11)
ESRA HOLDİNG
12) EMİRDAĞ SENTETİK DOKUM SAN. A.Ş.
13) EMPA AMBALAJ A.Ş.
14) DADAŞ HOLDİNG
15) BÜYÜK SELÇUKLU HOLDİNG
16) BÜYÜK GRUP HOLDİNG
17) BÜYÜK AVRASYA HOLDİNG
18) BELEMİR HOLDİNG
19) AYVİNA A.Ş.
20) ASRİ HOLDİNG
21) ANSER
A.Ş.
22) ALDA HOLDİNG
23) AKSARAY HOLDİNG
24) ADYA HOLDİNG
25) TÜMELSAN A.Ş.
26) TUĞRA HOLDİNG
27) ŞULE A.Ş.
28) ŞAFAK HOLDİNG
29) SUR
HOLDİNG
30) SÖZ-PA A.Ş.
31) SEBİL
HOLDİNG
32) SEFA HOLDİNG
33) PALKİM HOLDİNG
34) OSMANLI HOLDİNG
35) ORGANİZE HOLDİNG
36) KÜBRA HOLDİNG
37) KÖSEOĞLU SAĞLIK A.Ş.
38) KONADYA HOLDİNG
39) KETEN HOLDİNG
40) KADEŞ HOLDİNG
41) KATILIM HOLDİNG
42)
KATRA HOLDİNG
43) KETEN HOLDİNG
44)
BİRSA HOLDİNG
1.
Komisyon Toplantıları
Çalışma
takvimi içerisinde 24 toplantı yapan Komisyonumuz;
-
24.
05.2005 tarihli toplantısında, Hemsen Bölgesi Giysen mağdurları temsilcilerini,
-
31.05.2005 tarihli toplantısında Ankara Ticaret Odası Başkanı Sinan AYGÜN ile
Başkan vekili Ali GÖKŞİN’i,
- 16.06.2005 tarihli
toplantısında Sermaye Piyasası Kurulu Denetleme Dairesi Başkan Yardımcısı İlker
EVİN’i,
- 21.06.2005 tarihli
toplantısında Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı Doğan CANSIZLAR, Başkan
Yardımcısı Hülya KEMAHLI ve Hukuk İşleri Daire Başkanı Çağlar MANAVGAT’ı,
- 23.06.2005 tarihli
toplantısında Sivas Yimpaş Mağdurları Derneği Başkan ve Yönetim Kurulu Üyelerini,
- 28.06.2005 tarihli
toplantısında Sermaye Piyasası Kurulu Eski Başkanı Ali İhsan KARACAN’ı,
- 30.06.2005 tarihli
toplantısında Sermaye Piyasası Kurulu
Eski Başkanı Muhsin MENGİTÜRK’ü,
- 13.10.2005 tarihli
toplantısında Kombassan Holding Yönetim Kurulu Başkanı Haşim BAYRAM, Holding
Müşaviri Talat SEHER, Ortaklık İlişkileri Müşaviri Nebi ÇIĞ, Ankara Koordinatörü
Osman ÖZTÜRK’ü,
- 14.10.2005 tarihli
toplantısında Yimpaş Yönetim Kurulu Başkanı Dursun UYAR, Yönetim Kurulu Başkan
Yardımcısı Abdullah ÖRNEK’i,
- 18.10.2005 tarihli
toplantısında Kamer Holding Yönetim Kurulu Başkanı Özer SEVENCAN’ı, holding temsilcileri Gürsoy BİLGİN, Seyit
ÖZESEN ve Salih YILMAZ’ı,
İkram Holding Yönetim
Kurulu Başkanı Necip UYGUR, Yönetim Kurulu Başkan yardımcısı Mustafa GÖNEY’i,
- 27.10.2005 tarihli
toplantısında İttifak Holding Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Mehmet BUĞA, Yönetim
Kurulu Başkan Yardımcısı Ahmet AKMAN ve Yönetim Kurulu Üyesi Mehmet Ali
KORKMAZ’ı,
- 10.11.2005 tarihli
toplantısında Sayha Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erol DOĞRU ve Yönetim
Kurulu Üyesi Murat YILDIRIM’ı, aynı toplantıda 21. Yüzyıl Büyük Anadolu Holding
Yönetim Kurulu Başkanı Yakup YÖNTEN ile Yönetim Kurulu Üyesi, Ethem Battal’ı,
- 17.11.2005 tarihli
toplantısında; Konya Ticaret Odası Başkanı Hüseyin Üzülmez’i,
- 22.11.2005 tarihli
toplantısında Umpaş Holding Yönetim kurulu Başkanı Özgür TEPE, Yönetim Kurulu
Başkan Yardımcısı Yaşar KAYMAK ve Yönetim Kurulu Üyesi Yaşar LEBLEBİCİ’yi,
Kimpaş Holding Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim UZUN, Başkan Yardımcısı Ramazan
BÖCÜ’yü,
- 24.11.2005 tarihli
toplantısında, kamer holding eski yönetim kurulu başkan yardımcısı Adem
KOCAKAFA, Avrupa Temsilcisi Hikmet YAZICI ile eski Denetçi Mehmet ERİK’i,
- 06.12.2005 tarihli
toplantısında Sakarya Yimpaş Mağdurları Derneği Başkan ve Yönetim Kurulu
Üyelerini,
dinlemiştir. 2.
Komisyonun Ankara Dışında Yaptığı Çalışmalar
Komisyonumuz, Endüstri
Holding Eski Yönetim Kurulu Başkanının yapmış olduğu başvurusunu
değerlendirmiş, oluşturulan bir alt komisyon marifeti ile Adana 1 Notu F Tipi
Cezaevinde tutuklu bulunan şahsın ifadesini ceza evinde almış, ayrıca holding
merkezlerinin yoğun olarak bulunduğu Konya ve Yozgat İllerinde mahallinde
incelemelerde bulunmuştur.
2.1 Adana Çalışması
Komisyonumuz, 04.10.2005
tarihli toplantısında almış olduğu karar çerçevesinde Adana F Tipi Cezaevinde
tutuklu bulunan Endüstri Holding’in eski Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Ertekin’in ifadesini alt
komisyon marifetiyle 19 Ekim 2005 tarihinde Cezaevinde almış ve
aynı gün Ankara’ya dönmüştür.
Bu çalışmaya, Kütahya
Milletvekili Abdullah Erdem Cantimur, Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ ve
Giresun Milletvekili Hasan Aydın katılmıştır. Gruba Adalet Bakanlığı tarafından
görevlendirilen Hakim Necip TOPUZ ile Komisyon memuru Cuma KAPLAN refakat
etmiştir.
Alt Komisyonun bu
çalışmaya ilişkin hazırlamış olduğu ve Komisyonumuzun 25 Ekim 2005 tarihli
toplantısında bilgisine sunulan raporu şöyledir:
“Alt komisyonumuzla
Mustafa ERTEKİN yapmış olduğu görüşmede:
l Kendisinin Holding faaliyetlerine bir yakınının teşvikleri
ile başladığını ve Holdinge sermaye olarak kendisine ait fabrikaları koyduğunu,
Holdingde görev yaptığı dönemde, Holdinge koymuş olduğu sermayenin kurucu
ortaklardan toplanan paralardan fazla olmasına rağmen hiçbir kâr payı ya da ana
para almadığını sadece maaş aldığını,
l Ülkedeki Demokratik yetersizlikler sebebiyle Yeşil Sermaye
damgası yediklerini, bu sebeple türlü zorluklarla karşılaştıklarını Sermaye
Piyasası Kurulunun adını ilk kez Kombassan Holdinge el koyduklarında duyduğunu,
bunun üzerine Kurul kaydına girmek için girişimlerde bulunduklarını, tüm Kamu
Kurumları gibi bu Kurumun da kendilerine zorluk çıkardığını, dönemin Kurul
Başkanı olan Muhsin MENGİTÜRK’ün adamları vasıtasıyla kendisinden on milyon
dolar rüşvet istediğini, pazarlıklar sonucu rakamın iki milyon dolara kadar
düştüğünü hatta bizzat kendisinin dört yüz bin dolar rüşvet verdiğini, rüşvet
çarkının sadece SPK ile sınırlı olmadığını, Konya’da bulunun Organize Şube
Müdürlüğünde görevli polislerinde bu işlere karıştığını, hatta bu polislerden
birkaçının Holding koordinatör yardımcısında bulunan üç milyon yedi yüz bin
Alman Markı parayı çaldıklarını, yine Konya Adliyesinde de bu uzantıların
olabileceğini zira delilli ispatlı şikâyetlerde bulunduğu halde Cumhuriyet
Başsavcılığı tarafından takipsizlik kararları verildiğini, Mafya oluşumlarının
kendi öz çocuğunu bile kaçırmaya kalkıştığını, Holdingle ilgili faaliyetlerinin
özellikle savunma sanayiine girdikten sonra projelerini İsrail’den almadığı
için bozulduğunu, bu dönemde tehditler aldığını,
l Gerek dönemin medyasının gerekse rakip firmaların değişik
zamanlarda önlerini kesmek amacıyla olumsuz propaganda yaptıklarını hatta bazı
rakip firmaların Holding paralarını sanatçılarla yediği yolunda propaganda
yaptıklarını,
l Dönemin Cumhurbaşkanı Süleyman DEMİREL, Mehmet KEÇECİLER ve
birkaç Konya Milletvekili tarafından desteklendiğini,
l Daha önceden de Holdingle ilgili davalar sebebiyle tutuklu
kaldığını ve halen tutuklu bulunduğu davanın da Holdingle ilgili olduğunu, daha
önceki tutuklu kaldığı davalardan beraat ettiğini,
l 2001 yılında Holdingin bir kısım yurt dışı temsilcilerinin
yurt dışından para girişini durdurduklarını, bu şahısların yönetimi ele
geçirmek için hareket ettiklerini hatta yönetime göndermedikleri paralarla
Sudan’da yönetimin bilgisi dışında bir altın madeni satın aldıklarını,
özellikle 2001 krizi ile birlikte şirketin yönetimini ele geçirmeye yönelik
girişimlerin başarılı olduğunu ve 2001 yılında fabrikaları tek, tek sayarak bu
şahıslara teslim ettiğini, Şirketi devrettiği Ahmet TEKİN ve arkadaşları
tarafından şirket mallarının yağmalanmaya başladığını bu hususta bir çok
şikâyette bulunduğunu, bu şahıslardan sonra yönetime gelen Ali ALTINBAŞÇIN da
aynı şekilde şirket mallarını yağmaladığını,
l Holding tarafından kendisinden önceki dönem ve kendisinin
yönetimde bulunduğu dönemde 6-7.000 kişiden yaklaşık 200.000.000 Alman Markı
para toplandığını, kendisinden sonraki dönemde de Ahmet Tekin isimli şahıs
tarafından yaklaşık 80-90.000.000 Alman Markı para toplandığını, topladıkları paraların
tamamını yatırıma aktardıklarını, kâr payı olarak 1996-1997 döneminde döviz
bazında % 36 verdiklerini, aynı dönemde Kompassan Holdingin % 60 kâr payı
verdiğini, toplanan paralardan önceleri temsilcilere %1 pay verildiğini bu
oranın daha sonra %3’e çıktığını, yapmış olduğu yatırımların ortaklara olan
borcu karşılayacağını,
ifade etmiştir. ”
2.2. Konya
Çalışması
Komisyonumuz, 10.11.2005 tarihli
toplantısında; kurulacak olan bir alt komisyon marifetiyle Konya ilinde
faaliyet gösteren Holdinglerde inceleme yapılmasına karar vermiştir.
14-15 Kasım 2005 tarihleri arasında Konya
ilinde bulunan holdinglerde yapılan incelemeye İstanbul Milletvekili Alman
Hacaloglu, Karabük Milletvekili Mehmet Ceylan, Artvin Milletvekili Orhan
Yıldız, Konya Milletvekili Kerim Özkul, Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ
katılmışlardır.
Gruba, Komisyonda görevli Hakim Necip
Topuz, Komisyon Uzmanı Mehmet Dünşen ve Komisyon Memuru Cuma Kaplan refakat
etmiştir.
Komisyonumuz bu çalışmada Konya Sanayi
Odası Başkanı Tahir BÜYÜKHELVACIGİL ile Sanayi Odasında, İttifak Holding
Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Seyit BUĞA ile Holding merkezinde, Kombassan
Holding Yönetim Kurulu Başkanı ile Holding merkezinde, Konya Ticaret Borsası
Başkanı Mehmet KARA ile Borsa binasında, Kamer Holding Yönetim Kurulu Başkanı
Özer SEVENCAN’la Holding binasında görüşmüş, Holdinglerin fabrika ve
tesislerinde incelemeler yapmış ve fabrika yetkililerinden bilgi almıştır.
Bu çalışmaya ilişkin hazırlanan rapor,
Komisyonun 17.11.2005 tarihli toplantısında bilgiye sunulmuştur.
Konya çalışmasına ilişkin Alt Komisyon
raporu şöyledir.
“Konya Sanayi Odası Başkanı Tahir
Büyükhelvacıgil ile yapılan görüşmede
özetle;
- Bu süreçte SPK’nın üzerine düşen görevi
tam olarak yapmadığını, Holdinglerin üzerine siyasilerin ve basının gittiğini,
Sanayi Odası olarak bu konu ile ilgili yanlış buldukları hususları çeşitli
zamanlarda dile getirdiklerini, sorunun çözümü için holdinglerle SPK tarafından
kurulacak bir komisyonun -batmış olanlar hariç- çözüm bulması gerektiğini,
bunların geliştirilip büyütülmesi gerektiğini, zira çok sayıda çalışanlarının
olduğunu, para toplama faaliyetlerinin genel olarak dövizle yapıldığını, ancak
Ticaret Kanununun buna izin vermediğini bu sorunun çözülmesi gerektiğini, ”
ifade etmiş kendi odalarının kayıtlarında bulunan Holdinglerle ilgili bir dosya
ibraz etmiş ve dosyadaki şirketlerin faal olup olmadıkları hususundaki
bilgilerin, gerek bizzat yapılan araştırmaya gerekse üyelik aidatlarını ödenip
ödememe hususlarına dayandığını belirtmiştir.
Sanayi Odası ziyaretini müteakip İttifak
Holdingin merkezi ziyaret edilmiş, ziyarette Holding Yönetim Kurulu Başkanı
Mehmet Seyit BUĞA ile görüşülmüş ve kendisi bu görüşmede özetle:
“Kazancın paylaşımında sermayedarın,
çalışanların ve toplumun haklarına önem verdiklerini, ayrıca çalışmalarında her
konuda dayanışmayı esas aldıklarını, resmî dairelerle de dayanışma içerisinde
hareket ettiklerini, ani büyümektense bürokrasinin izin verdiği ölçüde büyümeye
özen gösterdiklerini,
Gelişen yapının istismar edilen taraflarının
bulunduğunu, sermaye toplanırken % 20 üstünün kâr, altının ise zarar olarak
değerlendirildiğini, kendilerinin ana paradan da zarar edilebileceğini dile
getirdiklerini, hiçbir zaman şu kadar süre sonra para öderiz şeklinde beyanda
bulunmadıklarını, şirket taraftarları oluştuğunu ve bu taraftarların kendi
şirketlerine daha fazla ortak toplamaya çalıştıklarını, tamahkârla sahtekarın
buluşması sebebiyle ortaya bu sorunun çıktığını, kendilerinin 1994 tarihinden
itibaren bu işin sonunun kötü olacağını gördüklerini, bu sebeple bir yatırımı
yapıp bitirmeden yeni bir yatırıma başlamadıklarını, istikrarlı büyümeyi esas
aldıklarını; ayrıca, bu problemlerin çözümüne yönelik hazırlık yaptıklarını; bu
hususu bir dosya halinde komisyona ibraz edeceklerini, sistemin devamının
mümkün olduğunu, ancak istismarcılardan kurtarılması gerektiğini, ” ifade
etmiş, daha sonra komisyon üyelerimizle birlikte İttifak Holdinge ait İkinci Organize Sanayii Bölgesinde bulunan
Selva Gıda Sanayii A.Ş.’ye gidilmiş, fabrikada incelemeler yapılmış, Genel Müdür Osman BAYDAR’dan fabrika ile ilgili bilgiler alınmıştır.
İttifak Holdinge ait Selçuklu İlçesi Kule Caddesinde bulunan Kule Site Alışveriş ve Eğlence Merkezi
ziyaret edilmiş burada da Genel Müdür
Mehmet Mihri DİCLE, Kule Site ile ilgili bilgiler vermiştir.
İncelemeler bitirildikten sonra Kombassan
Holding Şirket Merkezi ziyaret edilmiş ve Yönetim Kurulu Başkanı Haşim BAYRAM
’la görüşülmüştür. Yapılan görüşmede Haşim BAYRAM özetle:
“Kendilerinin nominal değerle döviz
arasında oluşan emisyon primlerinin tamamını şirket kayıtlarına geçirdiklerini,
SPK’nın sermaye artırmalarına izin vermediğini, kurulan diğer Holdinglerin bu
işi patlatmak amacıyla kurulduğunu, bankalarla çalıştıklarını bir önceki yıl
yaklaşık 250 milyon dolarlık ihracat yaptıklarını” ifade etmiş ve kendisi ile
birlikte Kombassan Holdinge ait holding merkezi yakınında bulunan Afra Ticaret
Merkezi ve Otel Bera gezilmiş ve incelemelerde bulunularak günün çalışmalarına
son verilmiştir.
15.11.2005 tarihinde Komisyon üyelerimizden
Artvin Milletvekili Orhan YILDIZ, Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ ve Konya
Milletvekili Özkan ÖKSÜZ ile birlikte Ticaret Borsası ziyaret edilmiş ve
Başkanı Mehmet KARA ile görüşülmüştür. Yapılan görüşmede Mehmet Kara özetle:
“Holdinglerin ağırlıklı merkezinin Konya
olduğunu, İttifak Holding’in gelecekle ilgili düşüncelerini erken tespit
ettiğini, Kombassan’ın başlı başına ayrı bir olay olduğunu, toplanan devasa
paraların sektördeki sıkıntılı yerlere yatırım yapmak suretiyle harcandığını ve
bu sebeple yatırım maliyetlerinin arttığını, toplanan paraların belirli bir
inanç ve davanın içerisinde verildiğini, yasalarda bulunan eksiklerden
yararlanılarak toplanıldığını, eğer holdinglerin sağlıklı hale getirilmesi
amaçlanıyor ise ortaklık yapılarının ve mal varlıklarının tespitlerinin
yapılması gerektiğini, holdinglerin yok edilmemesi gerektiğini, sorunun çözüme
kavuşturulmasının doğru olacağını, İstanbul yaklaşımı benzeri bir Anadolu
yaklaşımının gerektiğini,
Kombassan’ın Kazım Karabekir’deki
yatırımlarının kendilerini bitirdiğini, Kamer Holdingin ise ayakta durmaya
çalıştığını” ifade etmiştir.
Ticaret Borsasından sonra Kombassan
Holdinge ait 2. Organize Sanayi Bölgesinde bulunan kağıt fabrikaları gezilmiş
fabrika ile ilgili kağıt Grup Başkanı Mehmet Eray NASÖZ bilgiler vermiş, daha
sonra yine aynı yerdeki holdinge ait MPG Makina Fabrikaları gezilmiş, fabrika
ile ilgili Kombassan Teknoloji Başkanı Erdem ÜNÜVAR bilgiler vermiştir.
İstanbul yolu 45. kilometre Lâdik
mevkiinde bulunan Kombassan Holdinge ait Kompen Fabrikası gezilmiş, Fabrika
Genel Müdürü Ahmet ŞAN fabrika ile ilgili bilgiler vermiştir.
Karaman ili Kazım Karabekir ilçesinde
bulunan Kombassan’a ait Kom-Gıda
fabrikaları gezilmiş, fabrika ile ilgili Genel Müdür Esat ŞAHİN’den bilgiler
alınmıştır.
Kamer Holdinge ait şirket merkezi ziyaret
edilmiş Holding Yönetim Kurulu Başkanı Özer SEVENCAN ile görüşülmüş, birlikte
Holdinge ait Konaltaş Alüminyum Fabrikaları gezilmiş, fabrika ile ilgili
pazarlama Müdürü Abdullah YURDAKUL’dan bilgiler alınmıştır.
Kamer Holdinge ait Ankara yolu 26. km’de
bulunan Ak Alüminyum fabrikası gezilmiş ve fabrika ile ilgili Genel Müdür Bekir
SÜRÜCÜ’den bilgiler alınarak Konya’daki incelemelere son verilmiştir. ”
2.3. Yozgat
Çalışması
Komisyonumuz 17.11.2005 tarihli toplantısında
oluşturulacak bir alt komisyon marifetiyle, Yozgat ilinde faaliyet gösteren
Yimpaş Holding’te inceleme yapılmasına karar vermiştir. 23/11/2005 tarihinde
gerçekleştirilen bu çalışmaya Komisyon Başkanı ve Ankara Milletvekili Telat
KARAPINAR, Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ ve Giresun Milletvekili Hasan
AYDIN katılmıştır.
Gruba Komisyonda görevlendirilen Hakim
Necip TOPUZ, SPK Denetleme Daire Başkan Yardımcısı İlker EVİN, Sanayi ve
Ticaret Bakanlığı Başmüfettişi Ahmet TEKİN ve Komisyon Uzmanı Mehmet DÜNŞEN
refakat etmiştir.
Yozgat Ticaret Odası Başkanı Şenol DAŞDAN
ile Ticaret Odasında, Yimpaş Holding Yönetim Kurulu Başkanı Dursun UYAR ile
Holding Merkezinde görüşülmüş, Yimpaş’a ait Sanayi tesislerinde incelemelerde
bulunulmuş ve yetkililerden bilgi alınmıştır.
Yozgat çalışmasına ilişkin Alt Komisyon
raporu şöyledir:
“Yozgat Ticaret Odası Başkanı Şenol DAŞDAN
ile yapılan görüşmede özetle;
Yozgat’ta 52 tane işçi şirketi kurulduğunu
bunlardan Yibitaş’ın başarılı olduğunu, Anadolu sermayesinin bu şekilde
yapılanmasını, ancak kontrol mekanizmalarının da iyi tesisi gerektiğini,
Çok ortaklı şirketlerden ise Yozgat’ta
Yimpaş ve Başarı Grubunun bulunduğunu, Yimpaş’ın 1982’lerde kurulup 2001
krizine kadar büyümeye devam ettiğini,
küçük bir bakkal dükkanından bu büyüklüğe ulaşmalarının başarı olarak
değerlendirilebileceğini, ancak gelen paranın yatırıma aktarılması
sırasında gerekli denetimlerin
yapılamaması ve bir takım yönetimsel
eksiklikler ve suiistimaller sebebiyle
hataların olduğunu, sürekli sıcak para girişinin bu hataları örttüğünü,
para toplama sırasında hatalar
yapıldığını, zira para toplama şeklinin sağlıklı olmadığını, evini satıp para
yatıranların olduğunu, bu konuda da kontrol mekanizmasının iyi işlememesi
sebebiyle bu tip para yatırmaların
devam ettiğini, denetimi yapması
gereken SPK ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığının
toplanan paraların yatırımı sırasında üzerlerine düşen görevleri yerine
getirmediğini, görsel medyada çıkan reklamların tereddütleri ortadan kaldırdığını ve özellikle 1997 yılından
sonra ortak sayısının arttığını döviz
bazında % 20-25 kâr verdiklerini, Almanların dahi para yatırdığını, ortakların
bir kısmının emanetçi, bir kısmının resmi, bir kısmının da gayri resmî ortak
olduğunu, etraftan duydukları kadarıyla yaklaşık ikiyüzbin ortaklarının
bulunduğunu ve yaklaşık iki milyar mark para topladıklarını, para toplama
sırasında rekabetin oluştuğunu, hatta diğer holdingler artı bir şeklinde kâr
verildiğini, ilk giren ortakların bir çoğunun ana paralarını aldıklarını, işletmelerin
kârlılığı hususunda denetlenmesi gerektiğini, denetimlerin de üç türlü
yapıldığını şirketin kendi murakıplarının denetimlerinin olduğunu ve bunun
herhangi bir etkisinin olmadığını, malî denetimlerinin yapıldığını ve SPK
tarafından denetimlerinin yapıldığını,
Ticarî açıdan bakıldığında söylenecek çok
fazla şeyin olmadığını, zira ortaklıkların kar-zarar ortaklığı olduğunu, bu tür
örneklerin kendilerine zarar verdiğini,
bununla birlikte genel olarak bakıldığında
bulundukları yerlere katma değer sağladıklarını, ilave takviyelerle
ayağa kaldırılması gerektiğini, bu şirketlere Sermaye Piyasası Kurulunun
özellikle sermaye artırımı
sırasında sıkıntı çıkardığını
duyduklarını, sorunun çözümünde KOBİ borsalarının faaliyete geçmesinin önemli
rol oynayacağını” ifade etmiştir.
Daha sonra Yimpaş Holding Merkezine intikal edilmiş, burada Holding Yönetim Kurulu Başkanı Dursun
UYAR’la görüşülmüştür.
Dursun UYAR yapılan görüşmede özetle :
“Yozgat Ticaret ve Sanayi Odasına
kayıtlı 65-66 şirketinin bulunduğunu, bunlardan
40’a yakınının faal olduğunu, 2000 yılından bu tarafa herhangi bir şekilde
kamu kurumlarına kâr beyanında
bulunmadıklarını, yaklaşık 25 trilyon liralık vergi borcu bulunduğunu, gruba
bağlı Aytaç Şirketinde 1800 işçi çalıştığını, bu şirketin krizden önce tamamen
iç piyasaya çalıştığını, daha sonra ise
ihracata yöneldiğini,
Yimpaş Holdinge ait olup da başkasının
üzerinde bir liranın olmadığını, bununla birlikte Avrupa’daki bazı şirketlerin
yönetiminde bulunabilmek için sembolik para yatıran ortaklarının bulunduğunu,
Yurt dışındaki şirketlerin tamamının
Almanya ve İsviçre’de kurdukları firmalarına ait olduğunu, yurt dışında
bulunan bu şirketlerin parasının bir
kısmını Türkiye’ye getirip yatırımlara da aktardıklarını, Almanya’daki
şirketlerinin hisse senetlerini holdinge aldırdıklarını, burada bir zararın söz
konusu olmadığını, zira bu şirketlerde
sadece nakit bulunmadığını, mal varlıklarınınsa Holdingden daha iyi olduğunu,
Para toplarken vatandaştan alınan meblağın
miktarına göre yakınlarını Yimpaş şirketlerinden birisinde işe aldıklarını, ilk
başlarda 25 daha sonraları 50, 100, 150 ve 250 bin mark vererek ortak olan
vatandaşların yakınlarını işe aldıklarını,
Gayrimenkul alım satımlarında genel olarak
zararlarının söz konusu olmadığını, ancak bazen çok zor durumda kaldıklarında aldıkları fiyattan aşağıya
sattıklarının da olduğunu, Yıldız’daki arsayı yedi milyon dolara aldıklarını,
dört milyon dolara satmak zorunda kaldıklarını,
Kanal 7 televizyonunun hem kendilerine ait
olduğunu, hem de olmadığını, televizyona ait tüm malvarlığının kendilerine ait
olduğunu ancak işletmesinin kendileri tarafından yapılmadığını,
Ankara’da SPK ile aralarındaki
problemlerin çözümü için verilen rüşvetle ilgili 3 sayfadan ibaret bir yazıyı
verdiğini”
ifade etmiş ve vermiş olduğu yazı
alınmıştır.
Daha sonra Yimpaş Yönetim Kurulu Başkan ve
üyeleri ile birlikte holdinge ait tesislerde incelemelerde bulunmak amacıyla;
Yozgat-Sivas Karayolu 13. kilometrede bulunan Holdinge ait fabrikalar sahasına
gidilmiş, burada ilk olarak Aytaç Yağ fabrikası gezilmiş, Fabrika Müdürü Yusuf
AYDIN fabrika ile ilgili bilgi vermiş, aynı yerde bulunan Nora Mobilya
Fabrikası gezilmiş Fabrika Müdürü Ziyaettin TÜRK’ten bilgiler alınmış, Aytaç
Hayvancılık Gıda Kompleksi gezilmiş,
sorumlusu Murat KOCA’dan bilgi alınmış,
Ensar Plastik Sanayii ve Ticaret A.Ş. gezilmiş, Fabrika Müdürü İhsan KARA’dan
bilgiler alınmış ve aynı yerde bulunan Yimpaş Otel de gezilmiştir.
Yozgat Organize Sanayi Bölgesinde bulunan
Holdinge ait Yimteks Firması gezilmiş,
Genel Müdür Abdullah AKYOL’dan bilgiler alınmış ve incelemelere son
verilmiştir. ”
3.
Komisyonun Yurt Dışında Yaptığı Çalışmalar
- Komisyonumuz, 25.10.2005 tarihli
toplantısında araştırma kapsamında bulunan holdinglerin kısmen yurt dışında da
faaliyet göstermesi ve mağdurların büyük çoğunluğunun yurt dışında yerleşik
vatandaşlarımız olması nedeniyle yurt dışında da çalışabilme kararı
alınabilmesi için TBMM Genel Kurulundan izin istenmesine karar vermiştir.
Alınan bu karar 25.10.2005 tarih ve 64 sayılı yazımızla Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına iletilmiştir. Komisyonumuzun bu istemi TBMM Başkanlık
Divanınca 27.10.2005 tarihli toplantısında değerlendirilmiş ve 94 sayılı Kararı
ile Komisyonumuzun bu isteminin Genel Kurulun onayına sunulması uygun görülmüş,
TBMM Genel Kurulu’nun 08.11.2005 tarihli 15 inci Birleşiminde okunmuş ve kabul
edilmiştir.
TBMM Genel Kurulunun 08.11.2005 tarihli 15
inci Birleşiminde almış olduğu karar çerçevesinde Komisyonumuz üç grup halinde
Almanya, Belçika, Hollanda ve Avusturya’da
çalışmalarda bulunma kararı almış ve bu Kararını 10.11.2005 tarih ve 138
sayılı yazı ile TBMM Başkanlığına iletmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığı tarafından liste üç grup halinde Genel Kurulun onayına sunulmuş ve
Genel Kurulun 17.11.2005 tarihli 20’nci Birleşiminde okunup kabul edilmiştir.
Genel Kuruldan alınan izin çerçevesinde
Komisyonumuz Holdingler tarafından mağdur edilen vatandaşlarımızın yoğun olarak
yaşadıkları Almanya, Hollanda, Belçika ve Avusturya’da inceleme çalışmalarında
bulunma kararı almış ve üç grup halinde bu ülkelerde 27 Kasım - 5 Aralık 2005
tarihleri arasında incelemelerde bulunmuştur. Söz konusu incelemelerde
görüşülecek sivil toplum örgütleri, bu konuda bilgi sahibi olduğuna kani olunan
sivil toplum örgütleri arasından Dışişleri Bakanlığı tarafından belirlenmiştir.
Ayrıca Komisyonun yurt dışı çalışmalarından haberdar olan mağdur vatandaşlarla
da görüşülmüş olup, bu çerçevede her üç Alt Komisyonumuz yaklaşık 1200
civarında kişiyle bizzat görüşüp görüş ve şikâyetlerini dinlemiştir.
27 Kasım -5 Aralık 2005 tarihleri arasında
Almanya ve Avusturya’da incelemelerde bulunan birinci grupta, Komisyon Başkanı
ve Ankara Milletvekili Telat Karapınar, Artvin Milletvekili Orhan Yıldız,
Giresun Milletvekili Hasan Aydın, Konya Milletvekili Nezir BÜYÜKCENGİZ ile
Komisyonda uzman olarak görev yapan SPK Denetleme Daire Başkan Yardımcısı İlker
EVİN yer almıştır.
Grup, dış temsilciliklerimiz kanalıyla
hazırlanan program çerçevesinde, Ankara’dan hareketle Köln, Frankfurt,
Stutgart, Münih ve Viyana’da araştırmaya konu holdingler tarafından mağdur
edilen vatandaşlarımız ve Türk derneklerinin temsilcileri ile görüşmeler
yapmışlardır.
27 Kasım - 2 Aralık 2005 tarihleri
arasında Almanya’da incelemelerde bulunan ikinci grupta, Komisyon Başkan Vekili
Kerim ÖZKUL, Karabük Milletvekili Mehmet CEYLAN, İstanbul Milletvekili Bihlun
TAMAYLIGİL, Komisyon Sözcüsü ve Ankara Milletvekili Mustafa TUNA, Komisyonda
uzman olarak görev yapan Hakim Necip TOPUZ yer almıştır.
Grup, dış temsilciliklerimiz kanalıyla
hazırlanan program çerçevesinde, Ankara’dan hareketle Berlin, Hamburg, Dortmunt
ve Düsseldorf’ta araştırmaya konu holdingler tarafından mağdur edilen
vatandaşlarımız ve Türk Derneklerinin temsilcileri ile görüşmeler yapmışlardır.
27 Kasım - 2 Aralık tarihleri arasında Katip üye ve Kütahya
Milletvekili Abdullah Erdem CANTİMUR, İzmir Milletvekili Oğuz OYAN, Konya
Milletvekili Özkan ÖKSÜZ, İstanbul Milletvekili Algan HACALOGLU ile
Komisyonumuzda Uzman olarak görev yapan Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Başmüfettişi
Ahmet TEKİN yer almıştır.
Grup,
Dış Temsilciliklerimiz kanalıyla hazırlanan program çerçevesinde, Brüksel,
Rotterdam, Deventer ve Amsterdam’da araştırmaya konu holdingler tarafından
mağdur edilen vatandaşlarımız ve Türk Derneklerinin temsilcileri ile görüşmeler
yapmışlardır.
3.1. Komisyonun Yapmış Olduğu Tespitler
Komisyonumuz, Almanya,
Avusturya, Hollanda, Belçika’da dernek temsilcileri, mağdur vatandaşlar, bazı
avukatlar ile yapmış olduğu görüşmeler sonucunda,
1- Holdinglere para veren
ve parasını geri alamayan vatandaşların ciddi ölçüde mağduriyet yaşadıklarını
ve meselelerine çözüm bulunmasını istediklerini,
2- İnsanların bir çoğunun
yirmi, otuz yıllık ya da bir ömür boyu birikimlerini kaptırmakla
kalmadıklarını, birçok vatandaşımızın geleceklerini ipotek altına alarak
bankalardan çekmiş oldukları kredileri holdinglere verdiklerini,
3- Türk aile yapısının ataerkil olması
sebebiyle aile reisinin, ailenin tüm birikimini bu holdinglere yatırdığını ve
bu olay sebebiyle bir çok aile içi huzursuzluğun yaşandığını,
4- Vatandaşlardan bazılarının holdingler
tarafından toplanan paraların bir kısmını devletin kendilerine ödemesini, bir
kısmının bu şirketlerin mallarının tasfiye edilerek geriye kalanın kendileri
arasında pay edilmesini, diğerlerinin ise paralardan vazgeçtiklerini, ancak
paraları toplayanların hakettikler cezayı çekmelerini istediklerini,
5- Genel olarak holdinglerden birinin faal
olarak para topladığı yerde bir başka holdingin para toplamadığının
anlaşıldığını,
6- Paraların kendilerinden toplanırken
istedikleri zaman ödenmek vaadiyle alındığını,
7- Bir kaç YİMPAŞ mağduru vatandaşımızın
hisselerinin Takasbank’ta bulunan kayıtlardaki hisselerle örtüşmediğini,
8- Toplanan paraların karşılığı verilen
belgelerin büyük bir kısmının hisse senedi olmadığını; bunların tahsilat
makbuzu, ortaklık durum belgesi, hisse senedi devir taahhütnamesi ve bunun gibi
adlar altında belgeler olduğunu,
9- Paraların bir kısmının tamamen yurt
dışında Türkler tarafından kurulan ve oralarda faaliyet gösteren ortaklıklar
vasıtasıyla toplandığını,
10- Vatandaşların bir kısmının avukatların
kendilerinden vekaletname istediklerini, ancak hak arama hususunda
tereddütlerinin olduğunu, zira yaşadıkları ülkelerdeki dava masraflarının çok
fazla yekun tutacağını,
11- Vatandaş birikimlerinin doğru alanlara
yönlendirilmesinin sağlanması hususunda devletin bilgilendirme yapması
gerektiğini,
12- Holdingler tarafından mağdur edilen
vatandaşların kendileri ile ilgili konularda çok bilgili olmadıklarını,
13- Holding yetkililerinin yurtdışındaki
eylemleri nedeniyle açılan davalarla ilgili mağdurların pek fazla bilgi sahibi
olmadığını,
14- Vatandaşların yüzde doksanının
kendilerinden para toplayan temsilcileri tanıdıklarını,
15- Para toplayan holdinglerin vatandaşı
ikna etmek amacıyla kullandığı yöntemlerden birisinin, para miktarına bağlı
olarak yakınlarının holding bünyesinde
işe alınması olduğunu,
16- Holdinglerin para toplama sırasında
dinî duygulardan başka milli, hemşehrilik, mezhepsel farklar, arkadaşlık gibi
parametreleri kullanarak istismar ettiklerini,
17- Alman
avukatların holding mağduru vatandaşlarımız için davalar açmak amacıyla
çalışmalar yaptıklarını,
tespit etmiştir.
4.
Komisyonda Dinlenen Kişilerin Beyanları
Komisyon 24.05.2005 Tarihli Toplantısında
HESSEN Bölgesi Giysen Mağdurları Temsilcisini Dinlemiştir.
Adı geçen temsilci beyanında özetle;
Almanya’nın Hessen Bölgesinde Kombassan ve
Yimpaş’dan mağdur olan vatandaşların bir araya geldiğini, Giysen’in merkez
olarak kullanıldığını ve bine yakın vatandaşı temsil ettiklerini, bazı
nedenlerden dolayı dernek çatısı altında örgütlenemediklerini ifade ederek,
kendisinin de Kombassan mağduru olduğunu, Kombassan’ın Almanya’da Tahsin Yılmaz
isimli temsilcisi kanalıyla para topladığını, Tahsin Yılmaz’ın para toplarken
vatandaşa yıl sonu karını alabileceklerini, üç ay öncesinden haber vermek
suretiyle yatırdıkları parayı da geri alabileceklerini söylediğini bu ve
benzeri vaatlere inandıklarını, medyada çıkan haberlerden etkilendiklerini ve
bu nedenle de holdinglere para
yatırdıklarını,
Tahsin Yılmaz’ın Almanya’nın yüzde
ellisinin parasını topladığını ve şu anda Lüksenburg’da göreve devam ettiğini
ve üzerinde yüksek bir meblağın bulunduğunu duyduğunu,
Bu holdinglerin 2000 yılına kadar ne vaat
ettilerse aynen yerine getirdiklerini, kendisinin 1996 yılında para yatırdığını
ve 1998 yılında bir defaya mahsus
kısmen kâr payı aldığını, ellerinde iki türlü senet bulunduğunu birinin holding
diğerinin ise şirket senedi olduğunu,
Kâr zarar ortaklığının söz konusu
olmadığını, bu Holdinglere sadece kâr payı ortağı olarak girdiklerini ana
paranın zarar görebileceği yönünde kimsenin
kendilerini uyarmadığını, ellerinde bulunan hisse senetlerinde kâra zarara ortaktır diye hiçbir ibarenin
bulunmadığını, holding kayıtlarında döviz bazında yatırılan paranın
görülebileceğini ,
Hisse senetlerinin üzerinde TL. cinsinden
miktarın yazılı olduğunu, ancak holdinglerin vermiş oldukları dekontlarda
yatırılan paraların döviz cinsinden yazılı olduğunu,
Holding yetkililerince holding
hisselerinin hissedarlardan geri alınmasının suç olduğunun ifade edildiğini,
geçmişte bu hisse senetlerinin holdinglerce geri alındığını,
Para toplama işleminin imkânı çok olan büyük camilerde, caminin
yanındaki sosyal amaçlı kullanıma açık mekanlarda yapıldığını,
ifade etmiştir.
Komisyon 31.05.2005
Tarihli Toplantısında Ankara Ticaret Odası Başkanı Sinan AYGÜN’ü Dinlemiştir.
Sinan AYGÜN beyanında özetle;
Holdinglerin Anadolu’da kurulduklarını,
dinî inançları da kullanmak suretiyle yüksek kâr payı vaadiyle vatandaşları
kandırdıklarını,
Bu işten sadece holdinglere para veren vatandaşların mağdur olmadığını, bu holdinglere mal veren tüccar
ve sanayicinin de mağdur olduğunu, holdinglere mal veren tüccarların malın
karşılığı parayı zamanında alamadıklarını, YİMPAŞ’ın ödemeyi zamanında
yapmadığını, vadeyi devamlı uzattığını ve vade sonunda para yerine değeri düşük gayrimenkul teklif
ettiklerini ve tüccarın bu işi
mecburen kabul ederek zarara uğradığını, sistemin bu şekilde işlediğini,
Yurtdışında paranın camilerde cami
hocasını da bu işe alet etmek suretiyle toplandığını,
Kar payı dağıtımı sırasında özellikle
yurtdışında holdinglerin kolpacılık yaptıklarını, parayı vatandaşa gösterip
geri çektiklerini ve vatandaşı kandırdıklarını,
Araştırmaya konu holdinglerde sıkıntının
1995 yılından sonra başladığını, 1996 ve 1997 yıllarında artarak devam
ettiğini, geçmiş hükümetlerin ve parlamentoların bu olaya bile göz
yumduklarını, ülke ekonomisinin dışardan gelecek olan paraya ihtiyacı olduğunu,
bu sistemin ülkeye para girişinde yardımcı olduğunu, ancak bu yolla kurulan
şirketlerin hiç birinin başarılı olamadığını, devletin bu şirketlerin
batacağını bile, bile üzerine gitmediğini,
Toplanan paraların nerede olduğunun ve bu
paraların nasıl kullanıldığının sorgulanmasının gerektiğini, holdinglerin
tanıdıklarından çok yüksek fiyatlara fabrika, arsa ve taşınmaz aldıklarını, bu
suretle toplanan paraları iyi değerlendiremediklerini,
Bu Holdinglerin “2001 krizinden etkilendik
ödeyemiyoruz” iddialarının yanlış olduğunu,
Holdinglerin vatandaşa hisse senedi olarak
dağıttığı kağıtların gayrı ciddi olduğunu, aynı seri numarasından bir çok hisse
senedinin bulunduğunu, bu şirketlerin bazılarının vatandaşı çarpmak amacıyla
bazılarının ise ciddi olarak kurulduklarını, ancak işi yürütemediklerini,
ifade etmiştir.
Komisyonumuz 21.06.2005
Tarihinde SPK Başkanı Doğan CANSIZLAR’ı Dinlemiştir.
Doğan CANSIZLAR, Komisyonumuza yönelik
beyanında özetle;
Ülkemizde çok ortaklı şirket
yapılanmasının 1980’li yıllarda başladığını, 1990 ve takip eden yıllarda
yurtdışında yaşayan vatandaşlarımızın bu tür şirketlere ortak yapıldığını, Orta Anadolu bölgesinde kurulan bu
şirketlerin tasarruf sahiplerine çok farklı bir şekilde tanıtıldığını, Holding
gibi isimlerin kullanıldığını, dağıtılan tanıtıcı broşürlerin ve ilanların
gerçeği yansıtmadığını, 77 şirketle
ilgili denetim yapıldığını, bunlardan 7 tanesi nezdinde denetimlerin devam
ettiğini, 70 tanesinin denetiminin bittiğini, 7 tanesinin Kurul kaydında
olduğunu,
Bu şirketlerin hedef kitle olarak yurt
dışında yaşayan vatandaşlarımızı seçtiklerini, şirketleşme aşamasında para
toplama işleminin temsilciler vasıtasıyla yapıldığını, para toplayan
temsilcinin belli bir miktar parayı komisyon olarak aldığını, daha para merkeze
ulaşmadan eksildiğini, tasarruf sahiplerine hem döviz bazında hem de sabit
oranlarda kâr payı taahhüdünde bulunulduğunu, şirkete ortak olan kişilere
dağıtılan makbuz ve ortaklık
belgelerinin geri alınacağının sözlü olarak beyan edildiğini, ancak Türk
Ticaret Kanununa göre bu işlemin imkânsız olduğunu, buy-back sisteminin
ülkemizde daha uygulanmadığını, önümüzdeki yıllarda kanuna bu gibi uygulamaları
yerleştirebileceklerini, yurt dışında temsilciler vasıtasıyla toplanan fonların
Türkiye’ye Bankacılık Sistemi ile değil
kurye yolu ile getirildiğini, paraların bavulla taşındığını,
Vaatlerin sözlü olarak ortaklık makbuzu,
hisse senedi, kâra iştirak makbuzu gibi belgeler karşılığında verildiğini,
aralarında bir inanç ilişkisinin oluştuğunu, sistemin bu şekilde çalıştığını,
Bu şirketlerin hisse senetlerinin alım
satımına da aracılık yaptıklarını,
Ortaklık kayıtlarında, sadece kurucu
ortakların ve temsilcilerin isimlerinin olduğunun görüldüğünü, tasarruf
sahiplerinin isimlerinin kayıtlı olmadığını,
Holdinglerin hem yurt içinde hem yurt
dışında bölgesel basın yayın organlarında bilgiler verdiklerini, tanıtım
çalışmaları yaptıklarını ve Türkiye’ye kuryeler vasıtasıyla getirdikleri
paraların, yurt içinde kurdukları bir başka şirketin sermaye artırımlarında
kullanıldığını, toplanan paraların halka açık olan şirkette değil, yeni kurulan
holdinge bağlı başka bir şirketin sermaye artırımında kullanıldığını, bu
şekilde sisteme paranın enjekte edilmeye çalışıldığını, sistemdeki yatırımcı
profilinin daha çok faize duyarlı Almanya’da yaşayan vatandaşlarımız ile diğer
ülkelerde işçi olarak çalışan gurbetçilerden oluştuğunu, holdinglerin faiz
gelirine duyarlı kesimin inancını bir ölçüde istismara yönelik bazı davranışlar
olduğunu,
2001, 2002, 2003 ve 2004 yıllarında, yurt dışında, bazı bakanların
da dahil olduğu bilgilendirme toplantılarının yapıldığını,
ifade etmiştir.
Yurt dışındaki vatandaşların bu şirketlere
yatırım yapmasının sebeplerini ise şöyle açıklamıştır:
-
Faiz gelirine duyarlı olmaları, bu tür bir enstrüman geldiği zaman, faiz yok,
kâr payı garanti şeklinde, ellerindeki, biriktirdikleri tasarruflarını bu
holdinglere yatırdıklarını,
- Masraflarının az, tasarruf veriminin çok
yüksek olduğunu, tasarrufa gidildiği
zaman bankacılık sisteminin kullanılmadığını,
- Bankacılık sisteminin kullanılmama
sebeplerinin faiz ve sosyal yardımlar olduğunu,
ifade etmiştir.
- Sistemin bu hale gelmesiyle ilgili ortak
sorunlar hakkında da;
Toplanan paraların tamamının kayıt
içerisinde toplanmadığını ve kayıt içine alınmadığını, piramide benzer bir yapı
oluşturulduğundan çok sayıda temsilcinin birbirinden haberdar olmadığını,
dolayısıyla kaç kişinin sistem içinde
olduğunun temsilciler ve şirketin kurucu ortakları tarafından bilinmediğini, çünkü temsilcinin kendi
payını aldıktan sonra gerisini kurucu ortaklardan birine verdiğini, bu paranın
ortaklık defterinde ya kurucu ortağın yada temsilcinin adıyla kaydedildiğini,
bu nedenle bu defter ve kayıtların gerçekleri yansıtmadığını, bu paraların
ikinci kayıtla izlendiğini,
Bazı şirket yetkililerinin kimden, ne kadar para alındığını
bildiğini söylediğini, onların hesabını vereceğini, zararları varsa tazmin
edeceğini ifade ettiğini, bunun da ikinci bir kayıt tutulduğunu gösterdiğini,
yani bir resmî makamlar istediğinde verecekleri resmî belgelerin bir de
kendilerinin tuttuğu ikinci kayıtların olduğunu, bütün bu kayıtların bilgisayar
ortamında izlendiğine inandığını, SPK’ya getirilen bilgiler ile onların kendi
asıl kayıtlarının çok farklı olduğunu, nitekim, şirket nezdinde yapılan
aramalarda çeşitli kayıtlar, çifte kayıtlar ve teslim edilmeyen birtakım
dokümanların olduğunu, özellikle Endüstri Holdingte gönderilen bilgilerde
SPK’ya verilmeyen, çifte kayıt olduğunu gösteren belgeleri gördüklerini, kısaca
sistemin özünden kaynaklanan, komisyon ödemelerinden kaynaklanan ve bankacılık ve özel finans kurumu
kullanılmamasından kaynaklanan sebeplerle toplanan paraların gerçekten şirket
kayıtlarına geçmediğini, mevzuatımıza göre bankacılık sisteminin ya da özel
finans kurumlarının kullanılmasının zorunluluk olduğunu, çünkü vatandaşın
bankaya ya da özel finans kurumuna para yatırdığında makbuz aldığını, bunun ise
hem şirketin kayıtlarını tespit etmek hem de vatandaşın ödediği parayı takip
açısından önemli olduğunu, aldığı makbuzun parayı teslim ettiğine dair hukukî
geçerliliği olan bir belge olduğunu, fakat, böyle bir ortam yaratılmadığı için,
vatandaşın ödediği parayı ispat edemediğini, bu durumun çok enteresan ve
izlenmesinin mümkün olmadığını, ikinci kayıtların tutulduğunu
ifade etmiştir.
- Kurul kaydına almakla ilgili başvurularda
geçerli bilgi ve belgelerin verilmesinde karşılaşılan sıkıntılar konusunda;
SPK’nın bilgi ve belgelerini getirmelerini
istediğinde birinci kayıtlarını getirdiklerini, yani kurucu ortaklar ve
temsilciler adına ya da bir kısım vatandaşların olduğu defterleri
getirdiklerini, geri kalan kısmını ikinci defterlerinde tuttuklarını,
dolayısıyla getirdikleri belgelerle, defterlerle gelen şikâyet ve ihbarlardaki
belgeler arasında tutarsızlıklar ortaya çıktığını, bu halde SPK’nın holdinglere
vatandaşın ihbar ve şikâyetleri var, bunları getirin, kayıtlarınızda olması
lâzım dediğini, bazen, bir kısmını tekrar işleyip getirdiklerini, bazen bizim
böyle bir ortağımız yok dediklerini, halen SPK’da böyle, birikmiş, stok
halinde, ben şu şirketin ortağıyım diyen bir yığın mail ve mektupların,
belgelerin bulunduğunu, bu durum karşısında, bu şirketler kayıt için
başvurduğunda bu aşamada bunların kayda alınamadığını, çünkü şirketlerin
başvurularını kayda almak için, Kanunda, özellikle Sermaye Piyasası
mevzuatında, kamuyu aydınlatma ve yatırımcıların haklarını korumanın, kamuyu
doğru aydınlatmanın gerektiğini, bir şirketin kayıt için başvurduğunda, ortak
sayısı ve her ortağa isabet eden hisse miktarının bilinmesi ve vatandaşlara
duyurulması icabettiğini, ama, ortak sayısıyla ilgili tam sayıları bazı
nedenlerle veremedikleri için bunun yerine getirilmediğini, her bir ortağa
isabet eden hisseyi de veremediklerini, zira temsilciler vasıtasıyla para
toplanması ve komisyon kesintisi nedeniyle bilgilerin tam gerçeği
yansıtmadığını, temsilcilik işleminin ve temsilciler vasıtasıyla para
toplamanın mevzuatımızda yasak olduğunu, ayrıca şirketlerin, verdikleri
makbuzların geri getirilmesi halinde alınacağı taahhüdünde bulunduklarını,
kendi aralarında ikincil piyasa oluşturduklarını, yani vatandaşların kendi
aralarında bunları devretmeye başladıklarını, şirketlere belgeyi getirenlerin
şirketin kendisinin belirlediği bedeller üzerinden ya bir başka şirketin
bunları satın almasının ya da bir vatandaşı bularak ona devir etmesinin
sağladığını, yani ikincil bir piyasa oluşturmaya ve bunu devam ettirmeye
başladıklarını, bunun mevzuat açısından yasak olduğunu, devirlerin kendi
aralarında olması nedeniyle şirket kayıtlarında gözükmediğini, böylece şirketin
ortak sayısı ve her ortağa hesap edilen hisselerin belli olmadığını,
belirtmiştir.
SPK’nın kayıt için baş vuran şirketlerden
bağımsız denetim raporu istediğini, ancak gelen bağımsız denetim raporlarında
bankacılık sistemi kullanılmadığı için ortak sayısı konusunda, her ortağa
isabet eden hisse konusunda ve para hareketi konusunda görüş bildiremediğini,
Sermaye Piyasası Kanununun 5. maddesi uyarınca yukarıda sayılan sebeplerden
dolayı kayda alma işleminin hem mevzuat yönünden hem de şirketlerin bilgi ve
belgeleri vermedikleri için yapılamadığını,
Şirketler açısından bir sorun daha
yaşandığını, bu şirketlerin 50, 60, 70, 80 bine yaklaşan ortak sayısı olduğunu,
bunlar ile ilgili esas sözleşme değişikliği ya da sermaye artırımı amacıyla
karar alabilmesi için TTK’nın 388 inci maddesi uyarınca ortak sayısının yarısının toplanmasının gerektiğini, bu
kadar büyük kalabalığı bir araya getirmenin mümkün olmadığını, vekalet yolu
kullanıldığında da sorunlar yaşandığını, bu sorunların kanundan
kaynaklandığını,
Şirketlerin getirmiş oldukları bilgi ve
belgeler ile SPK’nın kayıtlarının birbirini tutmadığını bu nedenle de kayda
alamadıklarını, sorunu çözmek için SPK
tarafından tespit davaları açıldığını, mahkemelerin bu işin SPK’nın işi
olmadığı (şirketin kendisinin yapması gerektiğini) yönünde kararlar verdiğini,
yani açılan tespit davlarının SPK’nın aleyhine sonuçlandığını, tüm bu
olumsuzluklara karşın bu şirketleri SPK’nın kurul kaydına almasının SPK’yı
sorumlu duruma düşüreceğini, böyle bir davranışın tazminat davalarına neden
olacağını, bu nedenle temkinli davranıldığını,
İzinsiz halka arz suçunun 2003 yılında
çıkarılan kanuna göre Kara Paranın Aklanması kapsamına alındığını, Türk
Parasının Kıymetini Korunması Hakkında 32 sayılı Kararda değişiklik
yapıldığını, bu değişiklikle SPK’dan izin alınmadan yurt dışında hisse senedi
yada tahvil ihracının yasaklandığını,
belirtmiştir.
- SPK’nın bu Holdingler hakkında yaptığı
incelemelere ilişkin olarak;
Denetim ve incelemelerin 1996-2005
seneleri arasında yapıldığını, burada etkin bir denetimin olduğunu, bütün
basın-yayınların ve görsel medyanın izlendiğini, sonra da ilgili kurum ve
kuruluşlarla valilikler, emniyet müdürlükleri, ticaret odalarıyla işbirliği
halinde bu işin yürütüldüğünü, hatta, ilanlarla ilgili RTÜK’le ilişkilerin
devam ettiğini, bu şirketlerin bilançolarının bağımsız denetim firmalarına
denetlettirilmeye devam edildiğini,
Aynı şekilde, örneğin Kombassan’la ilgili Takasbank kanalıyla
hisse senetlerinin vatandaşlara dağıtılması kararı alındığını, 1998 yılında
şirket tarafından mahkemeye gidildiğini, fakat aleyhe karar çıktığını,
dolayısıyla Takasbank kanalıyla vatandaşların hisse senetlerinin kendilerine
teslim edilmesi girişiminin de sonuçsuz kaldığını, burada müşteri adına saklama
sistemi olduğu için en azından vatandaşın haberi olmadan başka birinin hissesini
devir edememesinin amaçlandığını,
Mahkemelerden zaman, zaman arama kararı
alındığını, holding genel kurullarına Kanun gereği gözlemci gönderildiği ve
buna devam edildiğini, azınlık haklarının korunması açısından birikimli oy
müessesesinin getirildiğini, genel kurulların usulüne uygun yapılmadığını
gördükten sonra gözlemci gönderildiğini, tescilin yapılmaması yönünde Sanayi
Ticaret Bakanlığına bildirildiğini, çünkü, Kanundan kaynaklanan oy nisapları
sağlanamadan genel kurul yapılmasının mümkün olmadığının bildirildiğini,
şirketlerin bilinen mal varlıkları üzerinde ihtiyati tedbirler konulduğunu, ama
6 aylık süresi olduğu ve ondan sonra eğer devam etmezse tedbirin
kaldırıldığını, Hazine Müsteşarlığına defalarca başvurulduğunu, çünkü, izinsiz
para toplamanın Hazine Müsteşarlığının ilgi alanına girdiğini, para
toplandığının BDDK’ya bildirildiğini, olayın kara para aklama yönü de
olabileceğinden malî Suçları Araştırma Kuruluna bildirildiğini, çünkü,
bankacılık sistemi kullanılmadığında bavullarla paranın taşınmasında kara para
sisteminin devreye girebileceğini,
Maliye Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığı,
İçişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ve BDDK
gibi kurumlara bilgilendirme amaçlı yazılar gönderildiğini, şu anda 79 şirket
hakkında incelemelerin devam ettiğini, eğer inceleme neticesinde kayda alma
anlamında bütün işlemler tesis edilirse kayda alınacağını, şu anda 7 tane kayda
alınmış şirket bulunduğunu, bunlardan Kombassanın 1996’da örnek olsun diye
kayda alındığını, ihbar, şikâyetler ve usulsüzlüklerin tespitinden sonra 1996
senesinde kayda alındıktan sonra bu şirketin para toplamaya devam ettiğini,
izinsiz temsilcileri kullanmaya devam ettiğini, ipin ucunu yine kaçırdığını, şu
anda kayıtlı ama epey sorunu olan şirketlerden biri olduğunu, bunların
içerisinde belki de en düzgün işleyenin İttifak Holding olduğunu, bütün defter
belgeleri hazır ve her şeyi getirdiği için kayda alındığını, SPK kaydına
almanın şirketin topladığı paraların kimlerden topladığının ve bu paraların
nereye harcandığının tespit edilmesi demek olduğunu, hem kayıt dışıyla
mücadelede hem de yatırımcıların ödedikleri paraların nereye gittiği açısından bunun çok önemli olduğunu,
1996’dan beri bu şirketlerin kayda
alınmamak için direndiklerini, Haşim BAYRAM
ve Dursun UYAR’ın özellikle bazı şikâyetlerle geldiğini, SPK’nın bunları
kayda almak istediğini, çünkü vatandaşın mağduriyetinin giderilmesi için ne
kadar para toplandığının görülmesi gerektiğini, bir de toplanan bu paraların
nereye harcandığının başka türlü görülmesinin mümkün olmadığını, 1996’dan
itibaren sürekli olarak bu şirketlerin kayda alınması için SPK’nın çaba sarf
ettiğini,
Bu arada bugüne kadar 101’i SPK mevzuatına
aykırılık, 40’ı da TTK ve TCK olmak üzere 141 fiil hakkında 131 adet suç
duyurusunun bulunduğunu, defter ve belgeleri getirmemekten, yanlış bilgi belge
vermekten suç duyurularının olduğunu, bunlardan 131 suç duyurusunun 68’inin
karara bağlandığını, bunun 42’sinin 4616 sayılı Kanuna göre erteleme kapsamına
girdiğinden düştüğünü, 57 kamu davasında ise yargılamanın devam ettiğini, 6
tane suç duyurusunun halen Savcıların incelemesinde olduğunu, Erteleme
Kanununun davalara sekte vurduğunu, bunun da davaların yüzde 32’sine denk
geldiğini, bu şekilde davalar düştüğünden caydırıcılık etkisinin maalesef
yitirilmesine sebep olduğunu, ihtiyati tedbir ve tespit davalarının da
olduğunu,
belirtmiştir.
- SPK’nın düzenlemiş olduğu bilgilendirme
toplantıları hakkında;
2001 yılı başından bu güne kadar 39 ilde
ticaret ve sanayi odalarıyla toplantılar başlatıldığını, 19 ilde toplam 130
bilgilendirme toplantısı yapıldığını, SPK yetkililerinin sürekli olarak
illerde, ticaret ve sanayi odalarıyla, üniversitelerle birlikte bilgilendirme
toplantılarına katıldıklarını, halen de bu toplantılara ve insanları bilgilendirmeye
devam edildiğini,
Yurt dışında, 7 ülkede sayın Bakanlar ile
birlikte Dışişleri temsilcileriyle, Diyanet İşleri Başkanlığıyla koordineli
şekilde 2001 - 2004 yılları arasında
bilgilendirme toplantıları yapıldığını, 2001 yılında Berlin, Hamburg,
Köln, Frankfurt, Münih, 2002’de Rotterdam, Brüksel, Belçika, Viyana’da, 2003’te
Dortmunt-Almanya’da, Paris’te, 2004 yılında ise İsviçre’de, Stockholm’de ve
Hannover’de bilgilendirme toplantıları yapıldığını,
Bu
toplantılara hem şimdiki hem de daha önceki Sayın Bakanlarla birlikte
gidildiğini, vatandaşların durumlarının gözlemlendiğini, olayların
anlatıldığını, vatandaşların “bizi daha önce niye uyarmadınız, söylemediniz”
dediklerini, ama bir yerden başlamak gerektiğini, olayın 1996 yılında patlak
verdiği için SPK’nın yoğun bir şekilde duyurular ve ilanlar verdiğini,
vatandaşlarla yapılan toplantıların başlatıldığını,
Vatandaşları uyarma anlamında gazetelere
hem yurt içinde, hem de yurt dışında ilanlar verildiğini, SPK’nın internet
sitesinde şikâyet ve ihbarlar için özel bir bölüm açıldığını, Kurulun haftalık
bültenlerinde aldığı tüm kararların
kamu oyuna yayımlandığını,
Bilgi Edinme Kanunu çerçevesinde bugüne kadar 1.395 adet başvuruya
dilekçeyle cevap verildiğini, kurulan birimin yoğun bir şekilde çalışmalarına
devam ettiğini, hatta bir yayının durdurulması konusunda RTÜK’e başvurulduğunu,
bu şirketlerden bir tanesinin propaganda amaçlı bir dizi filminin olduğunu,
fakat talebin RTÜK tarafından reddedildiğini,
ifade etmiştir.
Alınan tedbirler hakkında ise özetle şu
bilgileri vermiştir;
Sorunun sadece Sermaye Piyasası Kurulu’nun
meselesi olmadığını, Sermaye Piyasası Kurulu’nun olaylara şirketler açısından
baktığını, bu olayın Devletin bir çok kurumunu yakından ilgilendirdiğini,
izinsiz para toplama konusunun Hazine Müsteşarlığı ve Bankacılık Düzenleme ve
Denetleme Kurulu’nun sorumluluk ve yetkisinde bulunduğunu, kara para toplama
açısından malî Suçları Araştırma Kurulu’nun devrede olmasının gerektiğini,
işlenen suçlar açısından İçişleri Bakanlığı, Adalet Bakanlığının ve Dışişleri
Bakanlığının olaya müdahalesinin şart olduğunu, vatandaşların paralarını
değerlendirme açısından Merkez Bankasının, basında çıkan ilanlar açısından
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun devreye girmesinin uygun olacağını ifade
etmiş ve alınan önlemleri şöyle sıralamıştır:
- 2003 tarihinde 32 sayılı Kararda
değişiklik yapılarak Sermaye Piyasası Kuruluna kayıt yükümlülüğünün
getirildiğini, bu sisteme zemin olması açısından belli bir miktara varıncaya
kadar ana paranın garanti edilmesini sağlayacak kâr/zarar ortaklığı belgesinde
önemli düzenlemeler yapıldığını,
- Oydan yoksun hisse senetlerine ilişkin
tebliğde değişiklik yapıldığını,
- Bankalar Kanunundaki değişikliğe paralel
Özel Finans Kurumlarının acente olmasının sağlandığını,
- Almanya başta olmak üzere 20 ülkede 25
sermaye piyasası otoritesiyle bilgi akışını sağlamak açısından uluslararası iş
birliği anlaşmaları imzaladıklarını,
- 2003 yılında Sermaye Piyasası Kurulu
için çok önemli olan kanun değişikliğini Başbakanlığa sunduklarını,
- Türk Ticaret Kanununda değişiklik
çalışmalarının yapıldığını,
- Kara paranın aklanmasıyla ilgili
mevzuatta değişikliğe gidildiğini Sermaye piyasası suçları ve izinsiz halka
arzın kara para aklama suçları kapsamına dahil edildiğini,
- KOBİ Borsalarının oluşturulması için
mevzuat çalışmalarının başlatıldığını,
- Birikimli oy esasının yeniden
düzenlendiğine,
belirtmiştir.
Soru ve Cevaplar:
Telat KARAPINAR: Bu şirketlerden kaç
tanesi sisteme kazandırılabilecek durumda sayı olarak, yüzde olarak verebilir
misiniz? İsimlerini açıklayabilir misiniz?
Doğan CANSIZLAR: Çoğunun durumu iyi değil.
Yüzde 20’si yaşayabilir diye düşünüyorum. Yüzde % 80’inin durumu iyi değil.
Mevcut olanlarda da sıkıntılar var. Son yapılan denetimde büyük bir holding,
çifte kayıt tuttuğunu ifadesinde kabul etti.
Özellikle son 3 sene içerisinde şikâyetlerin haddi hesabı yok;
yani, mailler kilitleniyor, posta kilitleniyor, vatandaşlar gerçekten çok
ilgileniyorlar. Heyetler halinde geliyorlar, Almanya’dan kolilerle şikâyet dilekçesi
geliyor.
Hazırlanan kanun tasarısının hükümet ve parlamento olarak biran
evvel benimsenmesi ve Meclisten geçirilmesi gerek. Bu şekilde
olumsuzlukları gidermede biraz daha
fayda temin etmiş oluruz. Tabii, diğer kuruluşlarla işbirliği çok önemli,
sadece SPK’nın yapacağı bir hadise değil bu. Diğer kuruluşlarla beraber bunu
bir an önce devreye sokup, en azından net resmî görmek açısından da önemli.
Kayyım ataması, tespit komisyonu mahkeme kararları oldukça önemli bizim
açımızdan. Artı, kişilerin sorumluluklarına gidilmesi çok önemli. Vatandaşların
bunca yıllık birikimlerini alıp götürmelerine izin vermemek lâzım. Bu açıdan da
kanun tasarısının biran evvel yasallaşması gerekiyor.
Bihlun TAMAYLIGİL: Sanayi ve Ticaret
Bakanlığına tescille ilgili uyarılar olmuş. Bu tesciller yapılmış mı? Genel
Kurullar ile ilgili tescilin olmaması konusunda uyarıda bulunmuşsunuz, buna
rağmen tescil yapıldı mı? MASAK’la ilgili gelişmelerde dönüşen cevap
niteliğinde şeyler var mı? Yoksa hisseler neden kabul edilmedi?
Doğan CANSIZLAR: MASAK’la ilgili bir not
geldi. Bir Holdingle ilgili Gümrük Müsteşarlığı, MASAK, Emniyet Genele
Müdürlüğünden gereğinin yapılacağı şeklinde. Daha sonra hiç bilgi verilmedi.
Hisselerin tespiti ve belirlenmesinde
sıkıntılar var. Holdinglerin kendi yapılarından yaklaşımlarından kaynaklanan
bir husus bu onun açığı çıkmasını istemediler belki de. Genel Kurul hesabını
tamamen aşan, tamamen kolaylaştıran bir sistem bu. Mevcut hukuk sistemimizde
var olan bir husus bu ...
Gayrıresmi bir takım getiriler vaat ediliyor
burada. Çocuğunu işe yerleştirmekten tutunda, umre seyahatine, tatillere
varıncaya kadar belli bazı avantajlar da sunuyorlar.
Yani şunu söylemeye çalışıyorlar.
“Bizim işimize karışmayın, bizi sistem
olarak böyle kabul edin. Bizim işimize karışmayın ki karıştınız, bizi bu hale
siz getirdiniz, biz kendi sistemimizi kendimiz kurduk. Kendi borsamızı kendimiz
oluşturduk. Biz inanç esasına dayalı sistemi yürütüyoruz. Güzel başarılarda
elde ediyoruz” açıkçası bu efendim mevzuat var. Karışmamalı diye bir şey olmaz.
Sistemin içinde olmaları lâzım.
Sistemin içinde olmasını gerektiren
sebepler var. Vatandaş ödediği paranın nereye gittiğini bilmeli, hissesini kaç
lira iken, kaç liraya çıktığını görmeli. Bu da ancak bizin yasal piyasamızda
mümkün. Hisse senetlerindeki değer artışlarını muhtemelen şirketler şöyle
belirliyorlar: Faizin, doların nereye gittiğine bakıyorlar ve kendi kafalarına
göre bir hesap yapıyorlar. Şirketin değerini buluyorlar. Onları da bölüyorlar.
Vatandaşa değerin budur diyorlar. Vatandaşın ödediği paranın karşılığında
getiri olarak düşünülen rakam doğrumu
değil mi?
Rakamlar piyasalarda belirlenir. Şirketin
kendi kendine bunu değerleme yapması ve senin hissen şu olmuş sen şu kadar kâr
payı aldın demesi mümkün değil.
Sayıları onbinleri, yirmibinleri aşan bir
kitleye hitap ediliyorsa kurumsallaşılarak mutlaka bankacılık kullanılmalı.
Kombassan’a, Yimpaş’a ve diğer bu türden
holdinglere kapıyı açık bıraktık gelin görüşelim dedik. Getirdikleri belgeler
SPK’daki mevcut belgeler ile tutmuyor, ısrarla kendi kayıtlarının doğru
olduğunu söylüyorlar ve böyle kabul edilmek istiyorlar.
Bağımsız denetim firmalarından rapor
istiyoruz. Raporlar şerhli geliyor. Bunu kabul etmemiz mümkün değil. SPK olarak
bu şirketlerin kayıt altına alınmasını en fazla isteyen kurum biziz. Ne
miktarda para toplandığını ve toplanan paraların nerelere harcandığını görmek
açısından bu önemli. Holding Yöneticilerinin iddia ettiği gibi kayıt altına
alınmada engelleme yapmıyoruz. Aksine mevcut yasalar çerçevesinde holdingleri
kayıt altına almaya çalışıyoruz.
Abdullah Erdem CANTİMUR: 1996 yılı öncesi
bu şirketlere neden müdahale etmediniz?
Doğan CANSIZLAR: 1990’lı yıllarda para
toplama hadisesi başladı önceleri çok büyük boyutlarda olmamış. Konuya ilişkin
şikâyet ve ihbarda kuruma gelmemiş. Sistem işlediği sürece aslında vatandaş da
memnun. Bu sistem bir nevi ponzi sistemi. (kişilerin alacaklarının toplanan
paralardan karşılanması) sistemin
halkası bir noktada kopunca şikâyetlerde gelmeye başlamış.1996 yılında ilk
denetimler yapılmış. Gidişatın iyi olmadığı görülmüş. Kombassan çağrılmış kayıt
altına alınmış. Arkasından yeni şirketler kurulmuş para toplamaya devam
etmişler Yurt dışından bu paraların Türkiye’ye girmesini mevcut sistem dışında
sağlamışlar. Bizim amacımız toplanan paraların doğru dürüst kayıt altına
alınması, doğru düzgün bir şekilde faaliyet alanlarında kullanılması.
Tasarrufların ülkeye gelmesi güzel, ancak
denetimsiz kaldığında vatandaş mağdur oluyor.
Mehmet CEYLAN: 1980’li yıllardan beri
faaliyet gösteren bu firmalar üzerine 1996 yılına kadar hiç gitmemiş, 1996’dan
sonra aniden bu firmaların üzerine gitmeye başlamış. Bir öz eleştiri yaptınız
mı? Bu şirketleri bu zamana kadar kayıt altına alma adına ve mevcut kanunlar
yönetmelikler çerçevesinde sizin eksikleriniz var mı? 1996 yılına kadar bir şey
yapamaz mıydınız? Hiç mi duyum almadınız?
- 1996 yılından bu yana özellikle kurul
kaydına alınan bu şirketlerden kaç tanesine yatırım teşvik belgesi verildi?
Göreviniz olmadığı halde bu konuda Hazine müsteşarlığına yazı yazdınız mı?
Doğan CANSIZLAR: 1990-1996 yılları
arasında bu şirketlerin sayıları çok azdı. Asıl şirketlerin kuruluşları 1996
yılından itibaren de başladı.1996 yılından itibaren Kombassan modelini örnek
almak suretiyle şirketler kurulmaya ve çoğalmaya başladı.1996 yılından itibaren
bu incelemeler derinleştirildi.
Görevini yapmakla yapmamak arasında bir
tercih yapmak durumunda bir lüksünüz yok. 1996 yılından sonra bu şirketlerin
sayılarının çok fazla artma trendine girmiş olması nedeniyle bu anlamda
denetime gidildi.
Yatırım teşvik belgesi verme işi SPK’nın
işi değil. Bu belgeyi Hazine Müsteşarlığındaki Teşvik Dairesi verir. O tarihten
itibaren Hazine SPK’dan yazılı cevap istedi. Yani Hazine SPK’na 1996-1997
tarihlerinde yazı yazmış.
Kerim ÖZKUL: Bu şirketlerin yüzde 70-80’ni tabela bunları biliyoruz. Bu tabela
şirketleri kurulurken Holding olarak kuruluyor, 1980 yılından bu yana
gazetelerde ilanlar yayınlanıyor neden müdahale etmediniz? Bu şirketlere
müdahale etmek için MGK’nun 28 Şubat kararlarını mı beklediniz? 28 Şubat
kararları öncesi bu şirketlere neden müdahale etmediniz?
- Kombassanı 1996 yılında kayıt altına
almışsınız ondan sonra neden üzerine gittiniz? Kombassan Sermaye artırımı için
izin istemiş neden izin vermediniz?
Doğan CANSIZLAR: Hazine bizden sadece dava
bilgilerini istiyor. Yatırım teşvik belgesi verme yetkisi bizde değil.
- Kombassanın üzerine şöyle yürüdük.1996
tarihinde kayıtlarını getirdiler, kayıt altına aldık. Kayıt altına aldıktan
sonra mevcut alanlara ilave yeni şirketler kurmuşlar ve izinsiz para toplamaya
devam etmişler, bu nedenle Kombassanın üzerine gidilmiş.
- Genel olarak sermaye artırımı için iki
koşul var. Birincisi esas sözleşme değişikliği yapılacak, ikincisi sermaye
artırımı için genel kurullarının toplanması gerek. Bu holdingler Genel
Kurullarını toplayamıyorlar. 80.000 veya 60.000 kişiyi toplamaları gerek. Burada mevzuattan kaynaklanan bir
sıkıntı var. Mevzuatı görmezden gelemeyiz. Bize geldiklerinde dedik ki oydan
yoksun hisse senedi var. Bu öneri kabul görmedi. Yani mevzuattan kaynaklanan
nedenlerden dolayı sermaye artırımlarını yapamadılar.
Kerim ÖZKUL: Vatandaşlar genel kurulu yapmışlar ve tescil için Sanayi ve
Ticaret Bakanlığına göndermişler. Bunun doğru olup olmadığını irdeleme
göreviniz var mı? Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bu kongreyi onaylasaydı sizin
geçerli değildir demeye hakkınız var mı?
Doğan CANSIZLAR: Sermaye piyasası
Kanunundan kaynaklanan bir yetkimiz var. Genel kurullara gözlemci gönderiyoruz.
Görevli arkadaşlar Genel kurula hiç müdahale etmeden rapor tutarlar. Orada kongre yapılmadı. 80 bin, 60 bin ortağın
yarısı yoktu.
Özkan ÖKSÜZ: Şirketleri bağımsız denetim
şirketleri denetler. Bu şirketlerden dünyada ve Türkiye’de binlerce var. Bir
şirket bağımsız denetim şirketini kendisi mi seçer? Yoksa, kurulun bunların
içinden şunları öneriyorum, bunu seçin deme yetkisine sahip mi?
Doğan CANSIZLIR: Şirketlerin denetim firmalarını seçmelerine karışamayız. Fakat bu
anlamda netameli konularda SPK’nın şüphesi varsa uluslar arası bir şirkete
denetimini yaptırmasını isteyebilir. Bağımsız denetim şirketinin konsolide
denetimi yapacak kapasitede olmasına
dikkat edilir.
Olayın boyutu şu: Soru işaretleri varsa,
bir takım belgeler ile bilgiler birbirini tutmuyorsa, temkinlilik çerçevesinde
SPK olarak istediği şekilde, istenilen denetimi yaptırma durumunda kalınmıştır.
Bunda herhangi bir suç unsuru yok. Üç senedir de bu uygulamayı kaldırdık.
Mal varlıkları şirketten başkasına
kaçırılıyorsa, ihtiyati olarak bir tedbir konmasında yarar var. Bu nedenle
tespit davasıyla tedbir davasını birlikte açtık.12 firmaya 6 aylık süre vardı.
Daha sonra tedbirler kalktı. İhtiyati tedbir davasının parasal hareketler ile
alakası yok.
Özkan ÖKSÜZ: Bu şirketler eliyle
Türkiye’ye bavullar ile gelen vesairenin izini sürerken, belirli tarikatlara,
belirli derneklere, vakıflara hatta siyasîpartilere uzanan yollar gördünüz mü,
tespitiniz oldu mu?
Kayıt dışı toplanan paralar ile ilgili çok
somut duyumların dışında somut bir bilgi ve belge yok. Sizin söylediğiniz
hususlar her yerde söyleniyor.
Doğan CANSIZLAR: Olayın o yönüyle MASAK
ilgileniyor. Biz gelen bütün belge ve bilgileri oraya aktardık.
Şirketlerin çoğunun kayıt altına alınmak
istemediklerini zannediyorum. Sadece cemaat dernek parti olayı değil, başka
amaçlarla da ilgili.
Telat KARAPINAR: SPK olarak bu güne kadar
ortakları koruma adına aldığımız önlemler de netice vermedi. Verdiyse somut
olarak ortaklara yansımaları ne oldu? Yani SPK tarafından bu güne kadar açılan
davalar, ihtiyati tedbir kararları, kayıt altına alma çabaları ile suç duyurusunda
bulunma gibi olaylar tasarruf sahiplerine hak ve yarar olarak ne şekilde yansımıştır.
Doğan CANSIZLAR: sistemin farkına
varıldıktan sonra Kombassan başta olmak üzere diğer şirketlerde mevzuat
çerçevesinde sisteminin içerisine çekilmeye çalışılacak. Alınan önlemlerin tek
bir faydası oldu. 2001 yılından sonra bu anlamda yeni bir şirket kurulmadı.
Kurulmasına izin verilmedi. Mevzuat değişikliği bunların içerisinde en önemlisi
2003 Aralık ayında hazırlayıp Başbakanlığı sunduğumuz Kanun tasarılarına eklenecek
bir ilave maddeyle geriye dönük transferleri engelleyebilirsek, çok şey ortaya
çıkar.
Alınan önlemleri yok sayamayız. Bu olayda
iki kesim var. Birincisi yatırımcı, ikincisi şirketler. Şirketler kesimi alınan
önlemlerden rahatsız. Yatırımcı ise gereken denetimleri yapmıyorsunuz diyor. Bu
noktada dengeyi korumak biraz zor.
SPK yatırımcıyı koruma adına mevzuattan
kaynaklanan görevlerini yerine getirmiştir. SPK’nın dışındaki kurumların ne
yaptığına da bakmak gerek.
Holding adı altında gelen bir şirketi kaydeden, tescilini yapan Sanayi ve Ticaret
Bakanlığıdır. Bir holdingin kurulma esas ve usulleri nelerdir diye bakması
gereken de o kurumdur. Genel kurullara hükümet komiserleri gidiyor. Genel
kurulların sağlıklı yapılıp yapılmadığını bilmezler mi? Olayın vergi boyutu
var. Maliye Bakanlığı işin içine girmeli. İçişleri, Dışişleri, Gümrükler,
Adalet Bakanlığı gibi kurumlarda üzerine düşen görevi yapmak durumunda mevzuattan kaynaklanan bazı sıkıntılarda
mutlaka giderilmeli.
Bihlun TAMAYLIGİL: Bu şirketlerde halka
açık kimliğe ulaşma prosedürü nasıl işlendi? 1996 yılında bir şirketini halka
açık şirket sayılması için ortak sayısının 100 olması gerekiyordu. Bu sayının
altında kalmadığı anlaşılıyor. Sermaye Piyasası kanunu hükümlerinin bu
şirketlere müdahale açısından nasıl işlediğini öğrenmek istiyorum.
Doğan CANSIZLAR: Yasa değişiminden önce
şirket ortak sayısı 100’ü aştığı zaman otomatik olarak halka açık sayılıyordu.
Bu rakam şimdi 250 oldu. Kurulan bu şirketlere paralar temsilciler vasıtasıyla
toplanıyor. Kayıtlar 100 kişinin altında kalmış.
Temsilci 500 kişiden toplandığı parayı
kendi komisyonunu aldıktan sonra tek bir kişiymiş gibi şirkete yatırıyor. Bu
nedenle şirketin ortak sayısı fazla gözükmüyor. Bu bir titan zinciri
başlangıçta herkes zincir kapana kadar yararlanıyor. Başlangıçta şirketler ve
ortaklar şikâyetçi olmamış ortak sayısı aşılınca SPK devreye girmiş.
Komisyon 23.06.2005
Tarihli Toplantısında Sivas Yimpaş Mağdurları Derneği Yönetim Kurulu
Başkanı ve Üyelerini Dinlemiştir:
Ferdi girişimlerden bir sonucu alamadıkları için, Dernek kurmak kararı
aldıklarını 17.4.2005 tarihinde yasal olarak derneği kurduklarını, derneğin
amacının Yimpaş Mağdurları (Ortakları) arasında yardımlaşma ve dayanışmayı
sağlamak, hukukî çercevede her türlü haklarını aramak olduğunu, Derneğin iki
ayda 150 kişiyi üye kaydettiğini, yurtdışındaki gurbetçilerin gelmesiyle üye
sayısının 3000.4000 bini bulabileceğini, Sivil Toplum Örgütleri, Parti
Temsilcileri, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullatif ŞENER ile görüştüklerini,
Derneğin faaliyetlerini afişler hazırlamak suretiyle duyurduklarını, Yimpaş’ın
Sivas İlinde göstermiş olduğu faaliyetler sırasında mağdurlardan kâr-zarar
ortaklığı şeklinde para topladığını, isteyen ortağa önceden haber vermek
suretiyle parasını iade edebileceği taahhüdünde bulunduğunu, Sivas İlinin başka
illere ve yurtdışına göç vermesi nedeniyle
her yerde Sivas’lıların bulunduğunu şehrin ve Sivas halkının muhafazakar
bir yapıya sahip olması ve de ortak
hareket etmeyi bilmemesinden dolayı Yimpaş’a ve diğer holdinglere çok fazla
miktarda para kaptırdığını, Bu holdinglerin
toplamış olduğu paranın % 40 ını Sivaslı’lardan topladığını 28 Şubat sürecinde bir tepki olarak vatandaşların
bir kenara ayırmış olduğu paralarını da götürüp Yimpaş’a yatırdıklarını beyan
ederek bu mağduriyetin giderilmesi için biran önce Devlet tarafından tedbir
alınmasını mağduriyetlerinin giderilmesini, kendilerini mağdur edenlerin cezalandırılmasını istemişler bu aşamada ne
yapabileceklerini sormuşlardır.
Komisyon 28.6.2005
tarihli toplantısında Sermaye Piyasası eski başkanı Ali İhsan KARACAN’ı
dinlemiştir:
SPK’da görev yaptığı yıllarda (Ekim
1994-Ekim 1997) görev süresinin üç yıl olduğunu, süre bitiminde kurul
üyelerinin eski görev yerlerine döndüklerini, bu dönemde 6 hükümet değişikliği
yaşandığını, üç ayrı Başbakan ve beş ayrı Devlet Bakanıyla çalıştığını, yetki
yasasının iptali ile 558 sayılı KHK’nin iptal edildiğini, bu nedenle sermaye
piyasalarında uzun süre bir yasal boşluk dönemine girildiğini, 3,5 yıl süren bu
dönemin 1999 yılının Aralık ayında çıkarılan Sermaye Piyasası Kanunu ile
giderildiğini ifade ederek, Sermaye Piyasası Kanununun temel felsefesi hakkında
bilgi vermiş ve Bankalar Kanunu ile karşılaştırmasını yapmıştır.
Ayrıca, Sermaye Piyasası Kanununun Sermaye
Piyasası Kurulunu müdahaleden uzak tuttuğunu, Sermaye piyasası Kurulunun görev
ve yetkilerinin Devletin diğer kurumlarının görev ve yetkileri ile
tamamlandığını ifade etmiştir.
Bu şirketlerden birkaç tanesi hariç
diğerlerinin 1990’lı yılların sonlarına doğru kurulduğunu, en eski kurulan
şirketin Yimpaş olduğunu, bu şirketin de Kurul Kaydında bulunduğunu, Yimpaş’la
1990’lı yılların sonuna kadar bir sorun yaşanmadığını, Sermaye Piyasası
Kurulunun genelde yatırımcıların haklarının korunması ve şeffaflık açısından
prosedürleri düzenlendiğini ve bu
prosedürlere şirketlerce uyulması gerektiğini belirtmiştir.
Piyasalarda bu tür şirketlerin
kurulmasının, 1995 yılının sonlarında Kombassan’la başladığını, görev yaptığı
dönemde Kombassan dışında bu şirketlerin dışardan izinsiz halka arz
faaliyetlerinde bulunmadıklarını, ya da faaliyette bulunduklarına dair
kendilerine bir bilgi gelmediğini vurgulamıştır.
Türkiye’de kurulu şirket olup da yurt
dışında para toplama faaliyetinin Kombassan’la başladığını, bu olayın sadece
SPK’yı değil para toplama işleminin yapıldığı ülkeyi de kanunların mülkiliği
esası ilkesine göre ilgilendirdiğini,
Türkiye’deki ticaret siciline kayıtlı, Türkiye’den kuruluş izni almış
bir şirketin Sermaye Piyasası mevzuatına uyum göstermesi gerektiğini
belirtmiştir.
Kombassan’ın kurul kaydına alınmasıyla
ilgili özetle şu bilgiyi vermiştir:
Kombassan’ın kurul kayıtlarına girmeden
bir televizyon kanalı aracılığı ile, halka katılma çağrısında bulunduğunu, bu
nedenle kurul uzmanlarının şirket merkezinde incelemeler yaptığını, bu inceleme
sonucunda kayıtlarında 40 ortağın tespit edildiğini 15 bin kişiden para
toplandığı yönünde bilgi düzenlendiğini, 07.11.1996 tarihinde Kombassan’a bir yazı yazıldığını, 08.11.1996 tarihinde
Kombassan’ın kurula bir yazı yazarak ortak sayısının 287’ye ulaştığını ve kayıt
altına alınmak istediklerini, SPK’nın mevcut ödenmiş sermaye üzerinden kurul
kaydına aldığını, ancak 287 rakamının inandırıcı olmadığını, bu nedenle, gerçek
ortak yapısının ortaya çıkması, kayıtlı sermaye sistemine geçilmesi, ana
sözleşmesinde mevzuata uygun olmayan maddelerinin uydurulmasının Kombassan’dan
istendiğini ifade etmiştir.
Bu tür şirketlerin para toplama
yöntemlerinin sistemi bozucu etkilerinin olduğunu, Kombassan örneğindeki gibi
kuruldan izin almadan, süre belirlemesi yapmadan halka arz yapıldığını, 365 gün
şirketlerin para topladığını, ancak sermaye piyasalarında belirli tarihlerde
bilirli prosedürlere uyarak para toplamanın banka gibi mevduat toplamak
olduğunu bununda bazı ekonomik yan etkiler yarattığını, bu para toplama
işleminde vatandaşa belli getirilerin sağlanacağı taahhüdünde
bulunulduğunu, toplanan paranın
maliyetinin olmadığını, maliyetin bir sonraki yatırımcı üzerine yıkıldığını, bu
durumda parayı değerlendireceği yerler hakkında seçici olunmadığını, bu
sistemin özel finans kurumlarının yapısını bozduğunu, bazı maceracı kişileri
içine çektiğini, mevcut çalışan şirketleri bozduğunu, Yimpaş’ın Kombassan
olayına kadar yasal sistemin içinde olduğunu ancak bir süre sonra sistemin
dışına kaydığını vurgulamıştır.
SPK tarafından Kombassan’ın kurul kaydına
alınması sırasında yönetim kuruluna gazetelere ilanda verdirildiğini, bu ilanda
Sermaye Piyasası Kurulu tarafından onaylı sirkülerin günlük gazetelerde
ilanından sonra para yatırılabileceği hususunun yer aldığını, 558 sayılı
KHK’nin iptalinden sonra yapılan en önemli işin Komassan’ın olabildiğince kayıt
altına alınması olduğunu, belirtmiştir.
Kombassan’ın para taşıyan bir kuryesinin
yakalanmasından sonraki gelişmeler hakkında özetle şu bilgiyi vermiştir.
Şirketin “bu sermayeyi bir şekilde tescil
ettiniz, biz ana sözleşme değişikliklerini yapacağız, kayıtlı sisteme
geçeceğiz, bundan sonrada SPK mevzuatı dışında para toplamayacağız” şeklinde
beyanda bulunduğunu, kurye yakalandıktan sonra şirkete inceleme gönderildiğini,
yapılan incelemede 20 trilyon sermayenin haricinde 14 trilyon daha yeni para
toplandığının tespit edildiğini, bu nedenle diğer tedbirlerin uygulanmasına
geçildiğini belirtmiştir.
1996 yılının sonları 1997 yılının
başlarında yurt içinde ve yurt dışında özellikle gazetelerin yurt dışı
baskılarında değişik zamanlarda vatandaşı bilgilendirmek amacıyla ilanlar
yayınlattıklarını, bütün bu çabalara karşın vatandaş bu şirketlere para
yatırıyorsa engelleme yetkilerinin olmadığını,
Bu şirketlerin çoğunun 1998-1999
yıllarında kurulduğunu, şirketlerin yatırım yapmak amacında olmadıklarını, yurt
dışındaki vatandaşlarımızın dinî duygularını istismar ederek para toplamayı
hedeflediklerini iddia ederek, toplanan paralar ile yapılan yatırımların yeni
bir alana girmek amacıyla yapılmadığını belirtmiştir.
Soru ve Cevaplar
Telat KARAPINAR: Bu Holdinglerin halka
dağıttıkları tanıtıcı broşürlerde kâr payı vereceklerine dair bir taahhütleri
var mıydı?
Ali İhsan KARACAN: Bu holdingler belirli
oranda getiri taahhüdünde bulunmuyorlardı. Bunlar sadece getiri sağladığı ve
yatırımın güvenli olduğu yönündeydi. Kendilerine göre (ekonomik koşullar
değiştikçe) değişken bir endeks
yapmışlardı.
Ancak, yatırımcılar, paralarını, hisse
senetlerini ya da hisse senedi olduğunu zannettikleri belgeleri şirkete tevdi
etmedikçe insanlara bir getiri dağıtmıyorlardı. Bu da piyasada güven
yaratıyordu. Yani şirketin genel kurulunu toplayıp temettü dağıtması diye bir
olay o tarihte söz konusu değildi.
Jet-Pa konusunda şu açıklamayı yapmıştır:
Jet-Pa konusunun 1996 yılında kurul gündemine düştüğünü, konuyu iyi
incelediklerini, şirketin o dönemde otomobil ve konut işi yaptığını, halka
SPK’nın görev alanına giren bir enstrüman ihraç etmediklerini, 1996 yılı
başında Bankalar Kanunundaki mevduat hükümleri açısından hem de ticaret
kanunundaki tüketici kredileri açısından Ticaret ve Sanayi Bakanlığı ile Hazine
Müsteşarlığına gereği için bildirdiklerini ifade etmiştir.
Algan HACALOĞLU: Beş milyar dolarlık bir
genel global kaynak toplanması ve sermayenin bir yerden bir başka yere haksız
şekilde kaydırılması konusunda neler yapılmalıydı?
Ali İhsan KARACAN: Olayın hukukî boyutu
önemli. Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu, Kamu Kurumlarına tedbir talebinde
bulunma hak ve yetkisini veriyor. Bu hükme dayalı olarak 6 ay süreyle tedbir konulabiliyor, fakat, o
tedbirden sonra ne yapılacağı meçhul. Sermaye Piyasası Kanununda şu andaki
eksik husus bu. Bu yaşananlara benzer bir problem ileride ortaya çıkabilir. Bu
nedenle, kanunda “izinsiz para toplayanların topladığı paralara tedbir koymak,
para toplayanların mal varlıklarıyla da sorumlu olmalarını sağlayacak bir
hükümle toplanan bu paraların hak sahiplerine geri iadesini temin edecek bir
mekanizma kurulmalı.
Sermaye Piyasası Kanununda “her türlü tedbiri
alır şeklinde bir hüküm var. O maddeye dayanarak bir tedbir aldığınız zaman
idarî yargıdan geri dönüyor. İdari yargı diyor ki: sizin bu konuda açık bir
yetkiniz yok, böyle genel bir yetkiye dayanarak özel bir şey yapamazsınız.
Yukarıda izah ettiğim gibi bir maddenin olmasında her zaman için yarar var.
Benzeri konular Amerika’da da çok
yaşanıyor, Amerika’da yüksek mahkeme vatandaşların zararını önlemek amacıyla
şöyle bir karar almış: bir iflas masası oluşturmuş, oluşturulan bu masaya
sistemin başladığı günden itibaren sistemden çıkanları da dahil etmiş, sistemi
tekrardan harmanlamış, Titan normal ceza kanunundaki bir hükümle mahkum edildi,
özel bir kanundaki hükümle mahkum edilmedi.
O da kendine has bir saadet zinciriydi.
Kombassan olayında çabalarımızdan birisi
de, Kombassan’ın şirketlerini borsaya kota ettirmekti. Borsanın görünmeyen bir
denetim mekanizması mevcut. Çünkü borsa da her şey halkın gözü önüne geliyor.
Kombassan’ın borsaya kota olması için İMKB’na tavsiye yazısı yazdık. Buna
karşın İMKB benim yetkime müdahale ediyorsunuz dedi o dönemde, idare yargı
yoluyla kararı iptal ettirdi. Ancak 1999 yılında çıkan kanunla SPK’na halka
açık şirketlerin borsaya kota edilmesi konusunda talimat verildi. Çünkü SPK da
kaydı bulunan halka açık her şirket borsada değildi. İdeali halka açık her
şirketin borsada olmasıdır. Geçmişe dönüp baktığımızda eğer bu hükümler
olsaydı, SPK’nın olayı daha kolay lokalize etme imkânı olurdu. Toplanan
paralara el konulursa mevcut para bulunursa hak sahiplerine geri verilirse,
eksik kalan kısım için parayı toplayanların üzerine sınırsız sorumlulukla
gidilirse, ve onların mal varlıklarından tahsilatlar yapılabilirse ve iade
mekanizması getirilebilirse, hatta ve hatta ABD’deki benzer uygulama
yapılabilirse, parayı kaçıranları da sisteme dahil etmek mümkün olabilirdi.
İzinsiz halka arz olayının Başbakanlık
Teftiş Kurulu tarafından da incelendiğini SPK’nun yapmış olduğu çalışmalara
paralel çalışmalar yaptığını ifade ederek sözlerine şöyle devam etmiştir. :
Buradaki zorluklardan biriside, bu
paraların ağırlıklı olarak yurt dışında toplanmış olması, yurtdışındaki
otoritelerin yetkisi olmasına rağmen
olaya müdahale etmemesi ve Türkler arasında bir olay olarak
değerlendirmesiydi. Söz konusu şirketler para toplama işlemini Alman vatandaşlarından
yapsaydı Alman makamları bu şirketlere anında müdahale ederdi. Çünkü izinsiz para toplama Almanya’da da suç
olarak kabul ediliyor.
Bizim o dönemde en çok arzu ettiğimiz,
Sermaye Piyasası Mevzuatında Kanun bazındaki boşluğun biran önce giderilmesiydi.3,
5 yıl boyunca tasarı kanunlaşmadı.1999 yılında tasarı bazı eksiklikleriyle ve
bazı yanlışlıkları ile parlamentoya sevk edildi. Bu arada bazı kavramlar da yer
değiştirildi. Ancak genel itibariyle benim dönemimde bırakılan tasarı
kanunlaştı.
Sermaye piyasasının yasal boşluk
içerisinde olması siyasetçi ve iş dünyasının da dahil olduğu pek çok çıkar
çevresini birleştirdi. O dönem, kanunsuzluk nedeniyle SPK’nın bütün imkânlarını
zorlayarak sistemi düzen altında tutmaya çalıştığı bir dönemdi. Bu da bir
bürokrat için zor bir olay. SPK’nın hükümetten istediği kanunun biran önce
çıkarılmasıydı. Çünkü bu işler yönetmelikle, tebliğle yapılacak işler değildi.
Kanunla yapılacak işlerdi.
Özkan ÖKSÜZ: Şirketler üzerinde denetim yetkiniz var mı?
Kombassan’a o dönemde ihtiyarı tedbir koyarken, Milli Güvenlik Kurulunun bir
dahli oldu mu? 28 Şubat Kararları
yayınlandıktan sonra bu şirketlerin isimleri geçti mi? Bu şirketlerin
sıkıştırıldığı ve büyümelerinin engellendiği doğru mu?
Ali İhsan KARACAN: SPK olarak, Sermaye Piyasası Kanunundan
kaynaklanan şirketlere özel denetim
yaptırma yetkimiz vardır. O dönemde biz
sadece Kombassan’a değil çok sayıda değişik şirkete belirli sayıda denetim
firmasının ismini verdik. Bu firmalardan birisini seçmesini istedik. Bu işlemi
SPK’nın dışında BDDK’da yapmaktadır. Buradaki esas şudur: firmanın herhangi bir
denetim firmasıyla çalışarak hesaplarının üzerinde başka türlü ilişkiler
kurarak hesaplarının farklı şekilde yansıtılmasına mani olmaktır. Konu sadece
Kombassan’ı ilgilendirecek bir konu değildir. Çünkü burada bir problemin
büyümemesi isteniyorsa, diğer kamu kurumlarının da bu problemin büyümeden
lokalize olmasına katkıda bulunması gerekmektedir.
İhtiyarı tedbir istemeye yetkimiz vardır.
İhtiyatı tedbiri her kamu kurumu isteyebilir. Benim söylemek istediğim şudur:
“İhtiyatı tedbirden sonra ne yapılacağı hususudur”
Algan HACALOĞLU: 28 Şubat’ın üzerine gitmek istediği şirketleri bilginiz dahilinde
sayar mısınız?
Ali İhsan KARACAN: 28 Şubat süreci
içerisinde ne bana, ne de kurul üyelerine MGK’dan yazı gelmedi. SPK’dan da kurula bir yazı gitmedi. Telefon
kayıtlarım da ortadadır. Bu işin 28 Şubat kararlarıyla da hiçbir ilgisi yoktur.
Benim dönemimde ve benden sonraki
dönemlerde SPK bir siyasîdüşünce nedeniyle hiç kimse hakkında ve hiçbir şirket
hakkında işlem yapmamıştır. SPK’nda insanların hangi düşüncede oldukları önemli
değildir. Kurulda çalışanların kanunlara, kurallara getirilen prosedürlere
uymaları esastır.
Bihlun TAMAYLIGİL: Şirketlerin kayıtlı
sermaye ye geçişi, sözleşmesi gereğidir. Kayıtlı sermaye ye geçen şirketler,
yönetim kurulu kararıyla sermaye artışı yaparlar. Kayıtlı sermaye tavanı
ayrıdır. Bir de normalde yine ödenmiş sermaye sistemi ile genel kurul kararı
ile sermaye artırılır. O dönemde kayıtlı sermaye ye esas sözleşme değişikliği
var mıdır?Genel kurul toplantıları yapılıp sermaye artışı olmuş mudur?
Ali İhsan KARACAN: Hayır genel kurul toplantısı yapılmadı.
Kurul kayda aldıktan sonra kayıtlı sermaye sistemini Kombassan’a önerdi. Dedik
ki, “binlerce insanı genel kurula toplamanın zorluğu vardır. Kayıtlı sermaye
sistemine geçerseniz 20 trilyon yerine 100 trilyonluk kayıtlı sermaye
yaparsınız.100 trilyona kadar yönetim kurulu kararıyla arttırarak
geçebilirsiniz. Ancak bunu yaparken şirketinizin Ana sözleşmesinin ve diğer
maddelerinin sermaye piyasası mevzuatına uygun hale getirilmesi gerekmektedir.
Şirketin yönetimine, denetimine genel kurul toplantısına vs. uyumlu hale
gelmeden bir tek sermaye aratırım maddesinin değişmesine izin veremeyiz. İlgili
firma Sanayi ve Ticaret Bakanlığına başvurduğu zaman bakanlığa yazı yazarak
iznimizin sadece kayıtlı sermaye sistemini kapsamadığını ana sözleşmede ki
başka değişiklikleri de kapsadığını belirttik. Şirkete hisse senetlerini bastır
hak sahiplerine teslim et, onlara teslim edemiyorsan, takas banka getirip
teslim et dedik. Bunları yapamadı, yapmadı sadece sermaye arttırmak istedi.
Şirketler paraya ihtiyaç var diye
kanunlara ve mevzuata aykırı iş yapamazlar. Paraya ihtiyaç duymak şirketlerin
kanun ve mevzuatın dışında iş yapmasının haklı gerekçesi olamaz.
Sermaye Piyasası Kanununun 24. maddesi
“kurul kanunen başka merciler tarafından takibi gereken hususları ilgili
mercilere intikal ettirir” hükmünü içermektedir. Kurul gerekli gördüğü her konuyu ilgili kanuni
mercie intikal ettirmekle de aynı zamanda yükümlüdür.
Komisyonumuz 30.6.2005
tarihli toplantısında Muhsin MENGÜTÜRK’ü dinlemiştir:
Ülkemizde, izinsiz halka arz olayına dinî,
siyasî hatta rejimle bağlantılı bazı motiflerin sokulmak istendiğini, bu olayın
dinî siyasî ve rejimle ilgili hiçbir boyutunun bulunmadığını Ancak, kendisinin
ve kurumun görev yaptığı dönemde (1997 Ekim - 2000 Ekim) belirli bir ideolojik
boyuttaki bazı şirketlerin finansman kaynaklarının kurutulduğu yönünde iddialar
ile karşı karşıya bırakıldığını bu iddiaları
külliyen reddettiğini kendisinin
ve SPK’nın profesyonelce çalıştığını, yapılan görevde dinî inanç ve dünya
görüşünden etkilenerek sonuç alınmasının mevzubahis olmadığını onun için bu
iddianın bir kenara bırakılmasının gerektiğini
28 Şubattan sonraki süreçte izinsiz halka arz yapan şirket sayısındaki
artışın 28 Şubata tepki sonucu oluştuğunu zannetmediği, olayın rasyonel bir
tepki bir protesto olmadığını girişimciler açısından ticarî bir menfaat
sağlamak amacıyla yapıldığını ifade etmiştir.
İzinsiz halka arz olayının 1990 yılından
sonra yeni bir icat olarak ortaya çıktığını ve bu olayın ülke sınırları dışında
Avrupa’da gerçekleştiğini, globalizasyona paralel olarak ülkeleri birbirinden
ayıran sınırların yavaş - yavaş ortadan kalkmasıyla filizlendiğini ve teşvik
aldığını Türkiye’de izinsiz halka arzların çoğunun yurt dışında toplanan
paralar ve yurt dışındaki yatırımcının bu sisteme sokulmasıyla ilgili olduğunu
vurgulamıştır. Kendisinin görev yaptığı dönemde Kombassan’ın daha önceki yıllarda
topladığı sermayenin kayda alınmasıyla ilgili müracaatları olduğunu, kayda
almanın mevzuat açısından bir takım koşullarının bulunduğunu, bu koşullar
yerine getirildiği takdirde kayıt altına alma işleminin gerçekleşeceğini,
kamuoyunun müracaat eden şirketle ilgili yeterli bilgiye sahip olmasının
gerektiğini, Kombassan’la ilgili bu bilgilere hiçbir zaman ulaşılamadığını,
SPK’nın bu şirketler tarafından tesis edilen usulsüz işlemlerin üzerine giderek
görevini yaptığını belirtmiştir.
Soru ve Cevaplar
Kerim ÖZKUL: Acaba SPK’nun görevleri arasında izinsiz halka arzları önleme
noktasında bir görevi var mıdır? Sizin döneminizde izinsiz halka arz yöntemiyle
piyasaya açılacak şirketleri önleme adına yaptığınız bir çalışma oldu mu?
Muhsin MENGİTÜRK: Bu konu bütün dünya da olduğu gibi ülkemizde
de eskiye dayanmayan bir konu olduğunu. Kapitalist ülkelerde bunların örnekleri
lokal olarak 1900’lü yılların başında yaşandığını. Sınırların ortadan
kalkmasıyla globazizazyon dediğimiz iyi-kötü birtakım değişimlerin olmasıyla
değişik yasal organların birbiriyle çalışmasını gerektiren komplike, son derece
sofistike para toplama olayıyla karşı karşıya kalındığını, olay olduktan sonra
SPK’nın kısıtlı yetkiler çerçevesinde araştırma ve inceleme yaptığını, ancak
netice alamadığını, SPK’na bilgi ve belgelerin teslim edilmediğini, açılan
davalara ilişkin mahkeme süresinin uzadığını, tüm sistemde bir aksaklık ve
yavaşlık yaşandığını bu konunun sadece SPK’nın altından kalkabileceği bir konu
olmadığını, bu tür olayları engelleyebilmek için çok iyi bir istihbaratın
olmasının gerektiğini, bu konuları engellemede daha önceden bilgisinin
alınmasının önemli olduğunu, ancak bürokrasinin ağır işlemesi sonucu yapılması
gereken ortak çalışmaların yapılamadığını, izinsiz halka arz olayının 1990’lı
yıllarda yeni, yeni ortaya çıktığını, paranın yurt dışında legal olmayan
yollarla toplanıp ülkeye kayıt dışı bir şekilde kuryeler aracılığıyla teslim
edildiğini, çok cüzi miktarda paranın gümrükte yakalandığını, SPK’nın bununla
ilgili işlem yaptığını, ancak olayın tamamen kayıt dışı olması nedeniyle ilk
noktalarda SPK’nın bu dar imkânlar ile olaya müdahalesinin imkânsız olduğunu
ifade etmiştir.
Şirketlerin Almanya’da yayınlanan
gazetelerde izinsiz halka arza ilişkin çeşitli ilanlarının çıktığını bu konuya
ilişkin sermaye piyasasının Almanya’daki sermaye piyasasına muadil
otoritelerle işbirliği konusunda
müzakereler yaptığını, ancak Almanlardan başlangıçta pek fazla bir destek
alınamadığını, uluslar arası kuruluşların birbirleriyle ilişki kurmasının uzun
bir süreç aldığını, ancak günümüzde 20-25’i aşan sayıda uluslar arası anlaşma
yapıldığını IOSCO denilen sermaye piyasası otoritelerini bir araya getiren bir
şemsiye altında ülkelerin birbirleriyle bilgi alışverişinde bulunması bu gibi
usulsüzlüklerde işbirliği yapması ve dayanışmayı sağlaması hakkında
anlaşmaların imzalandığını
belirtmiştir.
İzinsiz halka arzla ilgili mücadelede
SPK’nın yalnız bırakılmamasının, hırpalanmamasının gerektiğini, Kombassan
olayıyla ilgili TBMM’den, çeşitli siyasî partilerden, medyadan, iş
çevrelerinden Kombassan’a haksızlık yapıldığı iddiasıyla kendisine baskılar
yapıldığını vurgulamıştır.
Algan HACALOĞLU: 1995-1996 yıllarına kadar izinsiz halka arz yapan
şirketlerin Kombassan ve Yimpaş ile
sınırlı kaldığını ancak, 1997-2000 yılları arasında bu sayının çok arttığını
görüyoruz. Bu artışın sebebi nedir?
Muhsin MENGİTÜRK: SPK’da görev yaptığım
dönemde, kurumun proaktif olmaması nedeniyle
bu şirketlerin sayılarında bir artış yaşandığı doğrudur. SPK”nın
proaktif olma imkânı da yoktu. Ancak, SPK”nın tespitleri hemen uygulamaya
geçirilebilseydi, yetkileri tartışma konusu olmasaydı bu hızlı artış ve büyüme
hızı engellenebilirdi.
Bu dönemde Kanun, KHK ile değiştirilmiş
daha sonra ise iptal edilmiş bu iptal ile SPK’nun yetkilerini artıran
değişiklikler ortadan kaldırılmış ve mevzuatta bir boşluk ortaya çıkmıştı.
SPK’nın bu dönemde uygulamaya çalıştığı hususlar kendi iç içtihatları ile
desteklenmiş hususlardı. Yani kanuni desteği bu yasal çelişki nedeniyle
tartışma konusu edilmişti. SPK’nın güçsüzlüğünü gören bu şekilde para
toplamanın cazibesine kapılan yasalara, etik kurallara ve vatandaşın geleceğine
önem vermeyen bir takım insanlar her türlü duygu sömürüsünü yaparak ortaya
çıktılar.
Telat KARAPINAR: Bu konuda 400 bin civarında mağdur ile 77 holding ve 480 tane
bağlı ortaklık var, bu şirketlere yaklaşık 5 milyar dolar para akışı olmuş.
Vatandaşın mağduriyetini giderebilmek için ne yapabiliriz şeklinde hiç fikir
jimnastiği yaptınız mı?
Muhsin MENGİTÜRK: Bizim dönemimiz çok önemli ölçüde geçmişteki
mağduriyeti nasıl önlerizin fikir jimnastiği ile geçti. Bunu hükümetle birlikte
meclis çalışmalarıyla yaptık. Geçmişteki olayların tamamını devlete, kurumlara,
sisteme yüklememek anlamında yatırımcının hiç mi günahı yok, yani imar bankasının,
kombassan’ın ve diğer yatırımcıların hiç mi günahı yok, Gri bir oburluk, aç
gözlülük hiç mi yaşanmadı. Yani kolay
para kazanma, kolay köşeyi dönme gibi bir takım ihtiyaçlar yok muydu? Dünya’nın
bu konuda nereye doğru gittiği konusunda çok önemli bir noktayı söylemek
istiyorum. Kavaed -emtor denilen çok önemli bir hukuk ilkesi var. Avrupa
Birliği bunu 1990’lı yılların sonlarından itibaren sistemine dahil etme
çalışmalarına başladı. Bizde SPK olarak birtakım hazırlıkları o yıllarda
başlattık. Bizim hukuk sistemimizde olmayan, Avrupa Hukuk sisteminde az olan,
Amerikan hukukunda ise oldukça fazla bulunan bu ilke şu: “Yatırımcı dikkat etsin bir mal alırken
sorumluluk sadece satıcıda değil, aynı zaman da alıcıdadır da. Her zaman
satıcının üzerine gitmeyin, satıcı hileli mal satıyorsa yatırımcı da uyanık
olsun, hileli malı almasın, sırtını tamamen devlete dayamasın”
Vatandaşlarımızı yalnız bırakalım
demiyorum. Ancak dünyanın gittiği yönle ilgili bizim de bazı tasarruflarımızın
olması gerekir. Dünya, yatırımcıya daha fazla risk üstlenme sorumluluğunu
veriyor. Sistemini bu yönde geliştirmeye ve değiştirmeye çalışıyor.
Yeni sermaye Piyasası kesinlikle
yatırımcıya daha fazla sorumluluk yükleyen düzenleme, denetleme ve bütün bu
yatırımcıyı koruma mekanizmalarına daha az maliyet yükleyen bir yöne doğru
gidiyor. Biz geçmişi bir şekilde temizleyelim. Her şeyi devletten, devlet
kurumlarından beklemeyelim. Çünkü bunların maliyeti var.
Bizim düzenleme, denetleme ve yatırımcıyı
güven altına alma maliyetleri de ekonomik hale, rekabetçi hale getirmemiz
lâzım. Dolayısıyla bunun yolu eğitimdir. Yatırımcı eğitimine önem vermemiz,
sorumluluk yüklememiz lâzım.
Özkan ÖKSÜZ: Bu şirketlerin çoğalması 1997 – 2000 yıllarına denk geliyor. Bu
şirketlerin bu kadar çoğalmasında SPK’nın hiç mi ihmali yok?
SPK Kombassan’ın üzerine bayağı yürümüş,
ancak diğer şirketlere bir şey yapmamış, bu
şirketler de paraları alıp gitmiş. Kombassan’a gösterilen hassasiyet
diğer şirketlere gösterilebilir miydi?
O dönemde Komsassan’ın tüm mal varlığına
ihtiyatı tedbir konması talebinde bulunuyorsunuz, mahkeme dört gün içerisinde
tedbir kararı alıyor, neden son güne kadar beklediniz?
Muhsin MENGİTÜRK: SPK’nın o dönemde ihmali olmadı, SPK’nın
gücü yet ti mi, yetmedi mi, o tartışılabilir. SPK’ nın kaynakları böyle bir
furya olarak gelen soruların her birini takip etmeye yeterlimiydi. Sadece insan
kaynağı değil, diğer kurumların desteklerini de unutmamak gerekir.
Kombassan’la ilgili o dönemde çok detaylı
araştırmalar yapıldı. Ancak, Komsassan’ın resmini çekemedik. Önlem Alma adına
resmini çekemediğimiz bir şirket hakkında ne yapabiliriz? Bağımsız denetim de
resmini çizemedi. Hatta lokal şirketlerden yani geniş kapsamlı araştırma
yapamayacak türden şirketlerin bazı bağımsız denetim raporlarında hatalar bulundu.
Bu nedenle o denetim firması da SPK tarafından incelemeye alındı. Bunun üzerine
biz daha güvenilir olabilecek, daha uluslar arası hizmet verebilecek şirketler
arasından Kombassan’ın seçim yapmasını istedik. Şirket bunlardan birisini seçti. Denetim şirketi, Kombassan tarafından
muhtelif engellemeler nedeniyle sağlıklı bir şekilde çalıştırılmadı. Denetim
şirketinden bağımsız denetim raporunu ancak eylül ayında alabildik. Yani
Kombassan’la ilgili dosya eylül ayında tamamlanabildi. Sorumluluğu bir sonraki
döneme aktarmak istemedik. Yani artısıyla eksisiyle başından beri takip
ettiğimiz bir konunun belli bir aşamaya
gelmesini istedik.
Komisyon 13.10.2005
Tarihli Toplantısında Kombassan Yönetim Kurulu Başkanı Haşim BAYRAM ’ı
Dinlemiştir.
22.11.1995 tarihinde 20 milyar sermaye ile
kurulmuş 80.000 ortaklı halka açık bir şirket olduklarını, 36 ilde
yatırımlarının bulunduğunu, 1996 yılının Mayıs ayında SPK kaydına girmek için
müracaatlarının olduğunu bu müracaatları sonucu SPK’nın kendilerini ancak 1996
yılının Eylül ayında kayıt altına aldığını SPK’nın kayıt altına alma işleminde
çok büyük zorluklar çıkardığını, 9 senedir gelişmelerinin engellendiğini,
yatırım belgesi verilmediğini bu konuda Türkiye’de ayrım yapıldığını SPK’nın
haricinde Maliye Bakanlığı, Bankacılık
Denetleme ve Düzenleme Kurulu’nun ve diğer kurumların SPK’nın etkisinde
kalarak kendilerine zorluk çıkardıklarını, SPK’nın uyguladığı tedbir kararları
sonucu mağduriyetlerinin her geçen gün arttığını, Basının aleyhlerine başlatmış
olduğu kampanya sonucu vatandaşların huzursuzluk yaşadığını, 28 Şubat
sürecinden, medyanın kendileri hakkında olumsuz yayınlar yapmasından, 2000 -
2001 yıllarında yaşanan ekonomik
krizden etkilendiklerini, üç çeşit hisse senetlerinin var olduğunu, bu
senetlerin Holding, İnşaat Tarım A.Ş. ve Lüksenburg da kurdukları
Lüksenburg-SA’ya ait olduğunu, kendilerine Türkiye’de yatırım izni verilmemesi
sonucu yabancı ülkelerde yatırımlar yapmak zorunda kaldıklarını, kayıtlar
hakkında her türlü bilgiyi verebilecek durumda olduklarını, 1999 yılından sonra
ortak olanların esas darbeyi yediğini,
çünkü hiçbir şekilde kâr payı alamadıklarını, esas toplanan paranın 800 milyon
euro olduğunu, ortakların şirkete bıraktıkları kâr payları nedeniyle ortakların
toplam sermayesini 1 milyar 600 milyon euro civarında olduğu 1996-1997
yıllarında kâr payı ödediklerini, 2000 yılından bu yana hisse senedi ihraç
edemediklerini, ilk giren ortak ile son giren ortağın reel bazda haklarının
eşit olması için euro bazında para topladıklarını,
1997 yılında yaşanan 28 Mart sürecinde
vatandaşın para akışında bir ivme kazandığını, ancak, 2000 yılındaki ekonomik
krizden sonra vatandaşın medyanın da etkisinde kalarak kendilerine para
getirmediğini, SPK’nın kendilerine çıkardığı zorluklar ve uygulamaları sonucu gelişmelerini
engelendiğini kesinlikle çifte kayıt
tutmadıklarını ifade etmiştir.
Komisyon 14.10.2005
Tarihli Toplantısında Yimpaş Yönetim Kurulu Başkanı Dursun UYAR’ı Dinlemiştir
Yimpaş Grubunda halka açık üç şirketin
bulunduğunu, bu şirketlerin SPK kaydında olduğunu, tüm ortakların şirket
merkezindeki noter destekli pay defterine kayıtlı olduklarını, 13 Ekim 2005
tarihli itibariyle bu üç şirketin 97037 ortağının bulunduğunu, Yimpaş
Grubunda üçü halka açık 39’u ihtisas
şirketi olmak üzere toplam 42 şirketin bulunduğunu, Grup tarafından işletilen 41 perakende satış mağzası 17
fabrika, 4 tıp merkezi, 3’ü faal 9’u inşaat halinde 12 otelin mevcut olduğunu,
grubun 35 ilde ve 7 ilçede faliyetine devam ettiğini, ticaret ve sanayi
işletmelerinde yaklaşık 9 bin kişinin istihdam edildiğini, Yimpaşın kurulduğu
tarihten bu yana ülke ekonomisine ve Ganel Bütçeye katkı sağladığını, 1992-1997
yılları arasında şirket ilişkileri nedeniyle muhatap oldukları kamu kurum ve
kuruluşlarıyla sağlıklı ilişkilerinin olduğunu, 1997 yılından sonra şirket
aleyhine çok büyük medya kampanyasının başlatıldığını, bu kampanyanın zaman
içerisinde kamu kurum ve kuruluşlarını da etkilediğini, 28 Şubat sürecinde
ülkemizde insanların ve kuruluşların kategorilere ayrıldığını, ülke kaderine
hakim olan otoritenin sürekli aleyhlerine tahrik edildiğini, medyanın bu
yayınları karşısında kamu otoriteliğinin Yimpaş’a karşı tavrının değiştiğini,
yasal haklarını kullanamaz duruma getirdiklerini,
28 Şubat sürecinde yaşanan bütün baskılara
karşın holding adıyla kurulan şirket sayısında bu dönemde patlama yaşandığını,
medya ve bürokrasinin yapmış olduğu ayrımcılık ve haksızlık nedeniyle halkın
mazlum durumunda gördüğü kişi ve kuruluşlara sahip çıktığını, ancak,
bürokrasinin bu oluşumların işlemlerini askıya alması nedeniyle iyi
niyetlilerinde önlerinin kesildiğini, kötü niyetlilere fırsat verdiği bütün bu
olumsuzluklara rağmen Yimpaş Grubu olarak yasal çizgide kalmaya özen
gösterildiğini, hiç kimsenin kendilerini sonradan kurulan holdingler ile aynı
kefeye koyamayacağını şirketin işleri nedeniyle sürekli irtibat halinde olduğu
SPK, Maliye Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Dış Ticaret Müsteşarlığı
gibi kurumların en çok sorun yaratan kurumlar olduğunu,
SPK’nın ardı arkası gelmeyen denetimler
yaptığını, bu denetimlerde hiçbir somut suç unsuru bulamadıklarını, zorlama
yorumlar ve zanlara dayanarak suç icat ettiklerini ve dava açtıklarını, Hazine
Müsteşarlığı tarafından engellemeler yapıldığını, 18 adet büyük yatırımlarına
teşvik belgesi verilmediğini, o dönemde KHK nedeniyle SPK, Hazine Müsteşarlığı,
Gümrük gibi kuruluşlardan biriyle ihtilafı bulunan yatırımcı kuruluşlara teşvik
belgesi verilmediğini, SPK’nun her fırsatta kendilerine dava açtığını
SPK elemanlarına Holdingin bazı işlerinin
halli için Ankara’da bir görevlisini rüşvet vermek zorunda kaldığını ayrıca
bazı kişilere aylık bağladıklarını bunun belgesinin var olduğunu ifade
etmiştir.
Komisyonumuz 18.10.2005
Tarihli Toplantısında Kamer Holding
Yönetim Kurulu Başkanı Özer SEVENCAN’ı
Dinlemiştir.
Kamer Grubunun 1997 yılında altı kurucu
tarafından kurulduğunu, 70 milyon marka tekabül eden 35 milyon puro gibi bir
sermaye gücüne sahip olduğunu, 13 faal 14 şirkette 505 civarında işçi
çalıştığını, turizm sezonunda bu sayıya 100 işçinin daha ilave olduğunu, vergi
ve SSK prim borçlarının bulunmadığını, Türk insanına iş, aş bulma, millî
ekonomiye katkıda bulunma üretip satmak amacıyla hareket ettiklerini, art
niyetli olmadıklarını, SPK’ye kayıtlı olmadıklarını, 27.03.2004 tarihindeki
genel kurulda 114 tane ortak bulunduğunu, Kamer Holding hisse senetlerinin
hamiline yazılı olduğunu, bu nedenle ancak ortak sayısını Genel Kurulda tespit
edebildiklerini, 20 bin adet hamiline hisse senetlerinin bulunduğunu, 19.300
kupür civarında hisse senedinin satıldığını, SPK’nın ilgili mevzuat hükümlerini
uygulamadığını kendilerini ilgili kanunun 22. maddesi gereği
bilgilendirmedikerini, SPK hariç hiç bir Devlet kurumuyla problemlerinin
olmadığını, yasal mevzuat çerçevesinde işlerine devam ettiklerini, ifade
etmiştir.
Komisyon 18.10.2005
Tarihli Toplantısında İkram Holding Yönetim Kurulu Başkanı Necip UYGUR’u
Dinlemiştir
1996 yılından beri ticarî faaliyetlerine
devam ettiklerini, tesis olarak hazır beton, iki tane akaryakıt istasyonu, bir
adet tavuk çiftliği, inşaatı devam eden alışveriş merkezi ne sahip olduklarını
2001 ekonomik krizi nedeniyle olağanüstü sarsıntı yaşadıklarını, anormal bir
ortak sayısının olmadığını 700-750 civarında ortakları bulunduğunu,
ortaklarının ortaklık pay defterinde kayıtlarının olduğunu, ortaklarından 7-8
milyon mark para topladıklarını, görsel ve yazılı basının tahrikleri nedeniyle
ortakları arasında huzursuzluk yaşandığını, yeni kurulma aşamasında bir şirket
olduklarını bu nedenle kâr payı dağıtmadıklarını, şirketin ödenmiş sermayesini iki trilyon 710 milyar lira olduğunu, vergi
borcu ve SSK prim barçalarının olmadığını, 1996 yılında bir televizyon
kanalarına reklam verdiğini SPK’nın bunun üzerine çok ortaklı şirketsiniz diye
harekete geçtiklerini, o günkü ortak
yapıları kurul kaydına girecek durumda olmadığını, bu durumu itibariyle mahkeme
kararı ile tespit ettirdiklerini, hazır beton tesislerine 2000 yılında teşvik
belgesi aldığını, teşvik belgesi alırken ekstra bir zorlukla
karşılaşmadıklarını ifade etmiştir.
Komisyon 27.10.2005
Tarihli Toplantısında İttifak Holding Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Mehmet
BUGA’YI Dinlemiştir
Çok ortaklı şirketlerin halka açık ve halk
ortaklığı şeklinde değerlendirilmesi gerektiğini, ittifak holdingin halk
ortaklığı şeklinde bir şirket olduğun bu nedenle şirketin gerçek sahibinin
Genel Kurulu olduğunu,
İşsizliğe çare olmak, gelir dağılımım
dengesine katkıda bulunmak, ileri ülkeler seviyesine çıkmak isteyen ülkemizin
makro planında mikro plan olarak yerlerini almak amacıyla kurulduklarını,
herkesin, gelişimde, istikrarda, payının olması gerektiğine inandıklarını,
kendi başına sermaye olması söz konusu olmayan yastık altı olarak bilinen
değerleri sermayeye dönüştürmeye çalıştıklarını, bu işi yaparken üç ana
prensipten hareket ettiklerini, kârlı bir işletme meydana getirinceye kadar
hiçbir şekilde ortak almamayı hedeflediklerini, çatışmadan kaçındıklarını, her
kesimde doğru diyalog kurmaya çalıştıklarını, herkesin hakkını olacağı bir
sistem meydana getirilmesini uygun olacağı görüşünün benimsediklerini, bununda
yolunun kayıtlı ekonomiden geçtiğine inandıklarını, ilk çıktıkları günden bu
yana kayıtlı ekonominin tüm kurallarına uyduklarını, ilk kurulurken İttifak Un
ve Gıda Anonim Şirketinin başarılı olması yeni atılımların ve yeni yatırımların
doğmasına neden olduğunu, ortak sayısı 100 civarındayken SPK ile görüşmelere
başladıklarını, SPK’nın isteği üzerine tüm ortakları topladıklarını ve 1993
yılında SPK’da kayıt altına girdiklerini, o günden bu yana sermaye artışlarının
SPK tarafından onaylandığını ve denetlendiğini, Ekonomik ve Siyasî havanın
bozulduğu dönemlerde SPK ile hiçbir sorun yaşamadıklarını, o dönemin
kendilerine sadece zaman kaybettirdiğini, 28 Şubat sürecinde sermaye artırımı
için yaptıkları başvurunun olumlu sonuçlandığını 2003’ün başında ve son
aylarında iki kez sermaye artışı aldıklarını, gelişen yapıların aktüel
problemlerinin var olduğunu, bu problemlere aktüel çözümler üretilmesinin
gerektiğini, SPK’nın ve diğer resmî kurumların aktüel problemleri aktüel
şartlar içerisinde çözebilme esnekliğinin olmadığını, bu esnekliğin olmayışı tarafların birbirini anlayamamasına
sebep teşkil ettiğini, bu nedenle zamana muhtaç işleri en aza indirmeye
çalıştıklarını, SPK’nın karşısına zamana muhtaç ani çözümlenmesi gereken işler
ile çıkmadıklarını, hukuksuz ve kanunsuz olarak ortaklarının hisse senetlerini
şirket tarafından alınmasını istediklerini, bu konuya bir çözüm çaresi
üretilmesi amacıyla SPK’ya müracaatlarının olduğunu kurulun, bizim başımıza
şunlar gelecek. Bunlar geldiği zaman biz sizden nasıl istifade edeceğiz şeklinde
kendilerini haklı olarak uyardığını, bu nedenle orta ve uzun vadede bu
şirketleri koruyan düşüncelerine de saygı duyduklarını, Mahallî borsaların
kurulması halinde ekonomi için gerekli olan hak ortaklıklarının ekonomiye
gereken desteği verebileceklerini, mahallî borsaların kurulmasıyla küçük
ortaklarının korunabileceğini, TTK’nunda yeni yapılacak düzenleme ile hisse
senetlerinin belli ölçüde geri alımın sağlanabileceğini ifade etmiştir.
Komisyon 27.10.2005
Tarihli Toplantısında Sayha Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erol DOĞRU’yu
Dinlemiştir
Sayha Holding A.Ş. olarak kurulmadıklarını
ilk şirketin 1993 yılında kurulduğunu, tabela holdingleri gibi önce holdingi
kurup sonra altyapıyı oluşturmak için kurulmuş bir şirket olmadıklarını Sayha
Holding A.Ş’nin 1995 yılında kurulduğunu, bu süreç içerisinde beş şirkete
tamamlandıklarını, holding kurmanın kolay olması nedeniyle insanların A.Ş.
yerine holding kurmayı tercih ettiklerini ancak vatandaşdan para toplama
işleminin ilk önce şirketler ile başladığını holdingin bir sermaye şirketi
olduğunu elindeki var olan sermaye ile şirketlerin çeşitli iştiraklerde
bulunabildiklerini ticarî ve bürokrasi alanında ciddi sıkıntılar yaşadıklarını
1995-1999 yılları arasında holding yönetim kurulu üyesi başkanı olarak görev
yaptığını 1999 yılının şubat ayında yönetimle çıkan anlaşmazlık nedeniyle,
yönetim kurulu başkanlığından ayrıldığını, 19 Aralık 1999 tarihinde yapılan
olağanüstü genel kurul toplantısında tekrar yönetim kurulu başkanlığına
seçildiğini tüm ortakları ortaklık pay defterine kayıt ettiklerini ve
kayıtlarını SPK’ya bildirdiklerini 18.112 ortakları olduğunu toplanan tüm
parayı muhasebe kayıtlarına soktuklarını holdinglerin bir finans kurumu
olmadığını halka açık şirketler olduğunu toplanan tüm parayı yatırım amaçlı
kullandıklarını holding sermayesinin 40 trilyon lira olduğunu döviz olarak 200
milyon DM’ye tekabül ettiğini, olayın bu boyutlara gelmesinde üç ana unsurun
var olduğunu bu unsurların başında SPK, Holdingler ve bu holdinglere para
yatıran insanların rol oynadığını, SPK’nın o dönemde yol gösterici olmadığını
daha ziyade insanlar ve holdinglere dayak atan posizyonda olduğunu,
holdinglerin sorumsuzca hararet ettiklerini para yatıran insanların 1997 yılına
kadar kendilerine yatırımınız ne, istihdamınız ne, ne iş yapıyorsunuz gibi
sorular yönelttiğini 1997 yılından sonra ise, ne kâr verdiklerini sormaya
başladıklarını yani para yatıran insanlar gerçek anlamda araştırma yapmadan
sadece yüksek kâr vaadi istediklerini bu nedenle sadece holdinglerin suçlu
olmadıklarını, ifade etmiştir.
Komisyon 10.11.2005
Tarihli Toplantısında 21. Yüzyıl Büyük Anadolu Holding Yönetim Kurulu Başkanı
Yakup YÖNTEN’i Dinlemiştir
Mesleğinin doktorluk olduğunu 1993 yılında
ilk polikliniğini İstanbul Fatih’te 1993 yılında açtığını, aynı yıl ihtisasını
bitirdiğini ve hastahane açmak için çalışmalara başladığını, 1994 Nisanı
Ekonomik Kararları nedeniyle açılmaya hazır olan hastahanenin açılışının
durdurulduğunu sadece poliklinik kısmını hizmete açabildiklerini, yurt dışından
izin geçirmek amacıyla Türkiye’ye gelen bazı işçilerin sağlık nedeniyle
hastahaneye tedavi amaçlı geldiğini 10 katlı hastahanenin sadece poliklinik
kısmını açık görünce ve açılamama sebebinin ekonomik nedenler olduğunu
öğrenince “doktor bey sen yurt dışına
gel biz sana ortak ve sermaye bulabiliriz dediklerini” 95 yılının
ortalarında ortaklık kayıt olaylarını
başlattıklarını, 96 yılına gelindiğinde, her hastahanemiz ayrı şirket, iki üç
tane şirket hastahane olmuştu, SPK
olaylarını o tarihlerde duymaya başladıkları, iki üç tane şirketi
holding şemsiyesi altında topladıklarını, 1996 yılının 11. ayında holdingi
kurduklarını, 1997 Şubat ayında SPK’na bizzat kayıt olmak için müracaat
ettiklerini, holdingin 600 milyar lira ödenmiş sermayesi, 60 bin hissesinin
4800 hissedar arasında dağılmış olduğunu, 28 Şubat sürecinde sermayenin
sınıflandırıldığını, bir takım iş adamlarına sıkıntılar yaşatıldığını, onlardan
birisinin de kendisinin olduğunu, kendisinin Almanya’da fidye amaçlı
kaçırıldığını, bir fırsatını bulup ellerinden kurtulduğunu 1997 yılında
sistemin yanlışlıklarını gördüğünü, 99 yılının ikinci yarısında geri adım atmak
amacıyla SPK’na gittiklerini, Sermaye azaltımına gitmek istediklerini akabinde
26 bölgede salon toplantıları yaptığını, ifade etmiştir.
Komisyon 17.11.2005
Tarihli Toplantısında Konya Ticaret Odası Başkanı Hüseyin ÜZÜLMEZ’i Dinlemiştir
Kamuoyunda holdingler olarak bilinen
şirketlerin temelde irdelendiğinde Türk
Ticaret Kanunu gereği kurulduğunu, Türkiye’deki adil olmayan sermaye yapısı nedeniyle tekelci sermaye tarafından
Anadolu’nun kalkınması adına baskılar uygulandığını, bu uygulamalar neticesinde
medyanın işi Konya’yı kötüleme noktasına taşıdığını, bu şirketlerin sayısını
binler civarında ilan ettiğini, Türkiye’nin hukuk devleti olduğunu, bu ilke içerisinde
her şeyin yasal çerçevede yapıldığını, basına verdiği bilgilendirmelere rağmen
medyanın bu huyundan vazgeçmediğini, Komisyonun kuruluşunu fırsat bilen
medyanın bu rakamı 180 olarak açıklamak için kendilerine sorduğunu, Konya
Ticaret Odasına Kayıtlı 41 holdingin kayıtlı olduğunu, bunlara ilave 6 adet de
Sümer Holdingin şirketinin bulunduğunu, ayrıca odaya kayıtlı Holding olmayan
ancak çok ortaklı olduğu zannedilen 5-6 tane daha A.Ş.’nine var olduğunu, bu
durumda, Konya’da Holding sayısının 52’yi geçmediğini, holdinglerin herkesin
kafasına göre kurulmadığını, Türk Ticaret Kanunun ilgili maddeleri uyarınca
kurulduklarını, Holding Kuruluşlarına Kurulma izninin sanayi ve Ticaret Bakanı
tarafından verildiğini, Ancak kuruluş izin belgelerinde Bakan adına Bürokratların imza attığını,
bürokratların Bakandan izin alarak bu izni verdiklerini, holdinglerin kuruluş
aşamasında hukuk dışılığın söz konusu olmadıklarını, Ancak, holdinglerin diğer
şirketlerden farklı olmadığını, sadece isim farkı bulunduğunu, temelde holdingin
bir gurup şirketin üst çatı kuruluşu olarak dünyada geliştiğini, ülkemizdeki
yasa çerçevesinde, bu çerçevenin altında gerçek şahısların holding adı altında
kuruluşları gerçekleştirdiğini, ülkemizde bu nedenle holdinglerin veya çok
ortaklı şirketlerin hukuk çerçevesinde kurulmuş anonim şirketler olduğunu ifade
etmiştir.
Konya’da bulunan 41 holdingden yasa gereği
4 tanesinin Konya Ticaret Sicil memurluğunca kayıtlarının silindiğini, ayrıca 2
tanesinin hiçbir yerde kaydı olmaksızın silindiğini, Sebil Holdingin yasal
çerçevede tasfiyeye gittiğini, 5174 sayılı yasa çerçevesinde 2 yıl ve daha
fazla süre hiçbir faaliyette bulunmadıkları için 20 tane holdingin üyeliğinin
askıya alındığını, 2 yıl bekleme süresi olduğunu, ondan sonra eğer hiçbir işlem
yapılmazsa ticaret sicili ve Konya Ticaret Odasından bu holdinglerin
kayıtlarının silineceğini, Konya Ticaret Odası kayıtlarında ve Konya Ticaret
memurluğu kayıtlarında 11 tane resmî faal durumda hizmet gören holdingin var
olduğunu beyan etmiştir.
Olaya genel bakıldığında bu holdinglerin
yasa çerçevesini aşan bazı paralar topladığının gelen şikâyetlerden
anlaşıldığını, ancak ne kadarının yasaya uyup ne kadarının uymadığını hakkında
net bir bilginin olmadığını, SPK’nın 70’in üzerinde izinsiz halka arz konusunda
araştırma yaptığını, bu araştırmalardan 331 adedinin Konya’da bulunan
holdingler için yapıldığını, bu şirketlerden hiç birinin SPK’na kayıt için
halka arzla ilgili müracaatlarının olmadığını, bir işlem yapmadığını, kurulun
bir karar almadığını, yapılan suç duyurularına savcılıklar tarafından ya
takipsizlik kararı verildiğini ya da hiçbir hukukî işlem yapılmadığını
vurgulayarak holdinglerin isimlerini komisyona bildirmiştir.
SPK’nın çok ortaklı diye araştırma yaptığı
bu şirketlerin çok ortaklı olmadığına karar verdiğini, savcılıklara yapılan suç
duyurularına hukukî hiçbir işlemin yapılmadığını, SPK’nın yetkisi olmadığı
halde 250 ortakdan daha az ortağı bulunan firmaları da denetlediğini, bazı
tekelci sermaye tarafından baskılar neticesinde bu holdinglerin üzerine
gidildiğine bizzet dönemin SPK başkanı tarafından kendilerine söylendiğini
ifade etmiştir.
Bu holdinglerin usulsüz para
toplayanlarının olduğunu, Konya Ticaret Odasına bu güne kadar yazılı tek bir
şikâyetin gelmediğini, Ancak Almanya’dan iki vatandaşın kendilerini telefonla
aradığını ve şikâyetle bulunduklarını, bu güne kadar hiçbir ortağın ortak olmak
istedikleri şirket hakkında odadan bilgi sormadığını, Avrupa’daki pek çok
mağdurun tüketici kredisini %3 faizle bankadan çekerek %30 kâr almak ümidiyle
şirketlere verdiğini, bu uygulamanın dünyanın hiçbir yerinde görülmediğini, bu
holdinglerin bazılarının kamuoyunu dolandırmak amacıyla kurulduğunu bildiğini,
dolandıranların suçlu olduğunu, parayı verenlerinde en az dolandıranlar kadar
suçunun bulunduğunu, şirketlerin kâr paylarını belirlemede izleyeceği yolu
kişisel olarak açıklayacağını ifade ederek sözlerine şöyle devam etmiştir:
“Holdingler her yıl duran varlıklarını, menkul ve gayrı menkullerini o günün
rayiç değeri üzerinden değerlendirerek değer artışlarını bir fiktif kâr olarak
dağıttıkları kanaatindeyim.”
Holdinglerden bazılarının SPK’nın tutumu
yüzünden yasa dışına çıktığını, bu holdinglerden bazılarının yurt dışında
şirketleri bu nedenle kurduklarını duyduğunu, bu şirketlerin yurdışında makbuz karşılığı
para topladığını, SPK’nın her türlü engellemeyi yaptığını, bu engellemeler
karşısında holdinglerin para toplayabilmek için kâr dağıttığını ve denetim dışı
para topladıklarını, SPK’na kayıt almamak için farklı şirketler oluşturulmaya
başlandığını, bu şirketlerin zorunlu olarak aracılık hizmetleri yaptıklarını,
bu şirketlere izin verilseydi hisselerin borsada alınıp satılacağını, ve bir
kısım mağduriyetlerin ortadan bu şekilde kalkacağını ifade etmiştir.
SPK’nın tutum ve davranışları nedeniyle
Türkiye’de çok ortaklı şirketlerin yasal zemine giremeyeceğini kendisinin
yaşadığı bir olay anlatarak SPK’nın %50 ve daha yukarısında suçlu olduğu kanaatini taşıdığını, suçun 3’te birinin siyasetçiler (bu
holdinglere gereken kanuni alt yapıyı kurmadan kuruluş izni verenlere) ait
olduğunu,
Holdinglerini vakıa olarak kurulduklarını,
bir kısmının iyi niyetli olduğunu, çok az kısmının ise kötü niyet taşıdığını,
vatandaştan her ikisinin de para topladığını, temelde şirket yöneticilerinin
tamamının suçlu olmadıklarını, SPK’nın ve bu holdinglere kuruluş izni veren
siyasetçinin suçlu olduğunu ifade etmiştir.
Komisyonumuz 22.11.2005 Tarihli Toplantısında Umpaş
Holding Yönetim Kurulu Başkanı Özgür TEPE’yi Dinlemiştir
Grup bünyesinde Umpaş Holding A.Ş., Umpaş
Seramik, Yeni Birlik Makine İş ve Dış Ticaret, Umpaş mizan Pazarlama
Şirketlerinin bulunduğunu, bu altı şirketten sadece Umpaş Holding A.Ş.’nin
halka açık olduğunu, diğer şirketlerin her hangi bir ortaklık yapısının
bulunmadığını, Umpaş Holdinge ortak almak amacıyla bizzat Holdingden veya
hisseleri elinde bulunduran üçüncü şahıslardan hisse satın alan tüm ortakların
resmî kayıtlarda, SPK’ya verilen listelerde ve hazirun cetvellerinde ortak olarak görüldüklerini,
hisse oranlarının da aynı şekilde tam olarak hesaplandığını, bir buçuk yıldan
beri yönetimde bulunduklarını, her hangi bir ortaktan ortaklık temsili
noktasında her hangi bir şikâyet gelmediğini, SPK ile ilişkilerinin 2002
yılında başladığını, SPK’nın kendilerinden 2003-2004 yıllarına ait Konsolide
bütçe çalışmalarını güncelleştirip kurula vermelerini istediğini, SPK
tarafından yetkili kılınmış bir şirketle bağımsız dış denetim sözleşmesini
gerçekleştirdiklerini, SPK’nun istemiş olduğu tüm evrakı kuruma verdiklerini,
SPK ile yaşanan her hangi bir problemin, sıkıntının olmadığını, yönetimsel
anlamda konuyla ilgili her kurumla çalışmaya hazır olduklarını, bu önemli
konunun ancak bu şekilde çözümlenebileceğini, mevcut sorunun yönetimsel boyutu
olduğu gibi ortakları ilgilendiren kısmının da bulunduğunu, Yönetime geldikleri
zaman grubun 13 adet şirketinin olduğunu gayrı faal şirketleri
birleştirdiklerini, şu anda mevcut
6 şirketle yollarına devam ettiklerini, 6846 ortaklarının bulunduğunu,
ortaklardan 31 milyon euro topladıklarını, Umpaş grubunun 60-65 trilyon cirosu
olduğunu sadece seramik fabrikasının 25-30 milyon euro civarında değerinin
bulunduğunu, geçmiş yıllarda kâr payı dağıtıldığını, SPK noktasında kayıt
altına alınmayı istediklerini, ifade etmiştir.
Komisyonumuz 24.11.2005
Tarihli Toplantısında Kamer Holding Yönetim Kurulu Başkanı Adem KOCAKAFA’yı
Dinlemiştir
Kamer Yatırım Şirketinin kurucu ortaklarından olduğunu, Kamer
Holdingde Yönetim Kurulu Başkan Yardımcılığı görevinde bulunduğunu, ayrıca
birkaç farklı sektörde iş yaptığını,
Kamer Holding olarak amaçlarının Türk
ekonomisine katkıda bulunmak, işsizlere iş imkânı sunabilmek olduğunu, iye
niyetle işe başladıklarını, şirketin
büyümesi sonucu herkese görev verildiğini, Özer SEVENCAN yönetim kurulu
başkanı, kendisinin başkan yardımcısı Hanefi DURSUN, Mustafa DURSUN, Kemal
BAYRAM, Hüseyin YAĞCI, Ali SARI, Yakup KARAKURT, gibi isimlerin yönetim kurulunda üye olarak görev aldıklarını,
2000 yılında SPK denetleme Kurulu’nun
Konalta Şirketinde bir inceleme başlattıklarını ve ait tüm evrakın şu anda
SPK’nın elinde olduğunu, Kamer Yatırıma ait tüm ortaklardan kaç para
toparlandı, kaç üyesi var, kimlerin elinde, o bilgiler, belgelerin SPK’nın
elinde olduğunu, malî müşavirler ile hukuk müşavirlerine konuları intikal
ettirdiklerini, müşavirlerin Kamer Holding olarak kuralım, senetleri
değiştirelim, ortakları hak sahibine verelim dediklerini, kendilerinin bu
öneriyi kabul ettiğini, ancak bugüne kadar ortakların sayısına ulaşamadığını,
yönetim kurulunun kendi arasında ihtilafa düştüğünü, ihtilafın çıkmasının birinci
sebebinin, ortakların pay defterine yazılmaması, İkincisinin ise toplanan
paraların hesabının tarafından sorulması olduğunu, SPK’nın elindeki raporu kendisinin de incelediğini, raporun 38
trilyondan bahsettiğini, holding sermayesinin
20 trilyon olduğunu, bunun 18 trilyonunun peyderpey ödendiğini, 2 trilyonun açık olduğunu, bazı şeyleri bilmeyerek yaptıklarını, Ticaret Kanununda sermayesi ödenmemiş bir
şirkette hamiline senet bastırılamayacağı hususunu sonradan öğrendiğini,
Tüm paraların yönetim kurulundaki bazı arkadaşlar tarafından
çekildiğini parayı çekenlerin şu anda Kamer Holdingde parasının olmadığını,
mevcut yönetimin ortak sayısını bilmediği yönünde komisyona bilgi verdiğini.
Ancak ortak sayısının belli olduğunu,
ticaret sicil memurluğundan bizzat dilekçe ile sorduğunu ancak hiçbir
cevap alamadığını, bu nedenle elindeki bilgilerin noksan olabileceğini,
hamiline basılan senetlerin içerisinde sahte senetlerin varlığından; haberdar olduğunu, 200.000 adet
hisse senedinden; 180.000 tanesi ortaklara verildiğini, 20.000 tanesinin
sermayesi ödenmediği için verilmediğini, SPK denetleme kurulu veya bir hukukçu
geldiğinde hep onların hep gösterildiğini ifade etmiştir.
Özer Sevencan’ın ortak sayısını bildim
dediği pek çok belgenin elinde
olduğunu, Organize suçlarda Özer
Sevencan’ın ortak sayısı hakkında
beyanının var bulunduğunu, Özer
Sevancan”ın komisyondaki beyanın aksine holdingin 6.000 küsur ortağının
olduğunu, buna ilişkin belgelerin mevcut olduğunu, SPK Denetleme Kurulunda,
Konya’daki savcılıkta 6.000 ortağın isim listesinin ve makbuz fotokopilerinin tamamın
bulunduğunu, 6.000 kişiden döviz bazında 72 milyon mark toplandığını,
buna bir miktar kâr da verildiğini,
SPK’da tüm bilgilerin var olduğunu, o günkü parayla, TL’ye çevrildiğinde 38
trilyon ettiğini, şimdi paranın 20 trilyon olduğunu, 18 trilyon liranın
buharlaştığını, durumu sayın Ali Coşkun Bey’e anlattığını sayın bakanın
da genel kurulu iptal ettiğini, ancak
bazı şahısların devreye girmesi sonucunda sayın Bakanın Türkiye’de olmadığı bir
tarihte genel kurulu yaptıklarını, Bakanlık müfettişlerinin olağan üstü Genel
kurul yapabilir şeklinde rapor verdiğini, beş yıldır genel kurul yapılmadığını
Özer Severcan’ın holding kasasındaki mevcut belgeler ile genel kuru kurul
yaptığını beyan etmiştir.
Komisyon 06.12.2005
Tarihli Toplantısında TÜYİMDER Yönetim Kurulu Üyelerini Dinlemiştir.
Türkiye Yimpaş Mağdurları Dayanışma ve
Yardımlaşma Derneğini 2004 yılının 12. ayında kurduklarını. Kuruluş
amacının mağdurların dernek çatısı
altında bir araya gelmesi güçlerini, kuvvetlerini birikimlerini bilgilerini
birleştirerek bir neticeye varmak olduğunu, kendilerine ülkenin dört bir
yanından mağdurların aradığını, bir yıllık dönem içerisinde çeşitli
avukatlarla, profesörlerle, hatta Yimpaş’ın yetkili organlarında görüşmeler
yaptıklarını, kendilerine doğruyu bir tek kişinin söylediğini 31 Ağustos 2005
tarihinde Türkiye gazetesinde SPK’nca kamuoyuna ilanda bulunulduğunu, bu ilanda
Yimpaş’ın çifte kayıt tuttuğu, açığa hisse senedi düzenlediği, Almanya’daki
şirketleri vasıtasıyla toplamış olduğu hisse senetlerini Türkiye’dekiyle
takas’a gittiği takas neticesinde pay defterine kaydetmediği, bütün yapmış
olduğu bu işlemlerinin örneklerinin ellerinde bulunduğunu tüm tasarrufunu
Yimpaş’a yatırdığını Yimpaş’ın aileleriyle birlikte 600 bin civarında insanı
mağdur ettiği bu şirkete sıradan vatandaşların dışında siyasilerin,
profosörlerin üst düzey bürokratların
para yatırdığını kendilerinde bu isimlerin olduğunu, bu sorunun biran
önce giderilebilmesi için çalışmalara hız verilmesinin gerektiğini, çünkü bir
takım şahısların mağdurların elinde bulunan hisse senetlerini yarı fiyatına
almaya çalıştığını ve olaya çok kısa zaman içerisinde kanun dışı şahısların ve
güçlerin karışabileceğini ifade etmiştir.
A- GİRİŞ
Türkiye’de finans sektörünün yapısına
bakıldığında, geçmişte olduğu gibi günümüzde de bankaların sektörde ciddi bir
ağırlık teşkil ettiği görülmektedir. Her ne kadar, ekonomik istikrarın ve
sürdürülebilir büyümenin gerçekleşmesindeki etkin rolü dolayısıyla sermaye
piyasalarına da gereken önem verilerek, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile
anılan piyasalar düzenlenmiş; buna ilave olarak, özel finans kurumları ile
leasing-faktoring gibi diğer finansal kurum ve kuruluşlar da gerekli mevzuat
düzenlemeleri yapılmak suretiyle sektöre kazandırılmış ise de, hali hazırda
sektörün yaklaşık %90’ını yine de bankacılık kesimi oluşturmaktadır. Ê
Mevcut tasarruf hacminin yetersizliğine
karşın Kamu’nun uzun yıllardan bu yana devam eden yüksek düzeyli borçlanma
gereğinin bir sonucu olarak faiz oranlarının sürekli şekilde yüksek
gerçekleşmesi, sermaye piyasalarının geçen süre zarfında gelişimini ve yeterli
derinliğe ulaşmasını engelleyen önemli etkenlerden birini teşkil etmiştir. Buna
ilave olarak, yüksek oranlı enflasyonun yaşandığı ekonomide istikrarın ve
sürdürülebilir büyümenin sağlanamaması, fonların vadenin uzun olduğu sermaye
piyasaları yerine, vadelerin çok daha kısa ve getiri oranlarının nispeten
yüksek olarak seyrettiği bankacılık kesimine ve özellikle de Kamu borçlanma
senetlerine yönelmesine yol açmıştır. Geçmişte, yine ekonomik istikrarın ve
sürdürülebilir büyüme ortamının mevcut olmaması, sermaye piyasası araçlarından
biri olan hisse senediÊ fiyatlarının geniş fiyat aralıklarında ve sürekli
şekilde dalgalanmasına yol açmış, bu haliyle spekülatif bir yatırım alanı
görünümü kazananÊBorsa’dan yatırımcıların nispeten uzak durmasına neden
olmuştur. Ê
Yukarıda kısaca ana hatlarına değinilen
ekonomik ortam, tasarruflarını bankacılık alanı dışında değerlendirmek isteyen,
diğer bir ifade ile faiz dışında gelir getiren alanlara yatırım yapmak
arzusunda olan, buna mukabil malî piyasaları ve alternatif yatırım araçlarının
getirilerini yakından takip ve buna göre de pozisyon alma bilgi ve becerisine
sahip olmayan önemli sayıdaki küçük tasarruf sahibinin, tasarruflarını
değerlendirebilecekleri alan itibariyle bir anlamda seçeneksiz kalmalarına ve
uzun yıllar boyunca tasarruflarını altın-gayrimenkul gibi verimsiz alanlara
kaydırmalarına veya nakit tasarruflarını sistem dışında muhafaza etmelerine yol
açmıştır. Öte yandan, büyük çoğunluğunu yurt dışında çalışan vatandaşlarımızın
oluşturduğu anılan kesimin, mevcut tasarruflarının bir şekilde kayıt altına
alınmasını bir takım nedenlerden dolayı tercih etmemeleri, bu fonların faizsiz getiri
sağlayan Özel Finans Kurumları’na gerektiği ölçekte yönelmesini de
engellemiştir.
Özellikle yurt dışındaki küçük tasarruf
sahibi vatandaşlarımızın birikimlerinden ibaret, faizsiz getiri alanlarında
değerlendirilmesi amaçlanan ve kayıt altına alınması istenmeyen bu fonların
varlığı, yoğun olarak 1990’lı yıllarda bir takım kişilerce başta Konya ili ve
civarı olmak üzere Anadolu’da “holding” adı altında şirketlerin kurulmasına ve
sonrasında da ortaklık ve faizsiz yüksek oranlı getiri vaadiyle halktan para
toplanmasına imkân sağlamıştır. Bu yöntemle fon toplama faaliyetlerinin
başarıya ulaşması, 1990’lı yılların ortalarından itibaren kurulan şirket
sayısının ve buna bağlı olarak da fon toplama faaliyetlerinin hızlı bir şekilde
artış göstermesine, ortaklık vaadiyle fon toplayan şirket sayısındaki hızlı
yükseliş ise rekabet koşulları nedeniyle vaadedilen getiri oranlarının sonraki
dönemlerde döviz bazında %50’lere kadar tırmanmasına yol açmıştır. Ê
İzinsiz fon toplama faaliyetlerinin bu
denli başarıya ulaşmasının, diğer bir deyişle, tasarruf sahiplerinin anılan
holdinglere bu denli rağbet göstermelerinin tek başına yukarıda özet halinde
değinilen ekonomik kaygılarla izahı mümkün değildir. Zira, ekonominin genel
durumuna ve özelde de finans sektörüne yönelik yukarıdaki özet açıklamalar,
1990’lı yıllar için geçerli olduğu kadar daha önceki dönemler için de
geçerlilik taşımaktadır. Bu durumda, konuya sırf ekonomik gerekçeler bakımından
yaklaşıldığında, bu tür faaliyetlerinÊ neden özellikle 1990’lı yılların ikinci yarısından
itibaren ivme kazandığı sorusu cevapsız kalacaktır. Rapor’un sonraki
bölümlerinde daha etraflıca ele alınacağı üzere, konuyu irdeleyen bir raporda
yer alan “…Geniş halk kitleleri nezdinde bu tartışma halen “islami sermaye ile
Kamu kesiminin ve/veya belirli bir sermaye grubunun mücadelesi” boyutundan,
fiilin hukukî olmaması, iktisadi olarak sürdürülebilir bir teknik olmaması”
boyutuna taşınamamıştır…” ifadeleri, tasarruf sahiplerinin fon toplayan bu
şirketlere yönelik teveccühlerinde, en az ekonomik gerekçeler kadar, dini,
millî ve ideolojik yaklaşım ve faktörlerin de etkin olduğunu ortaya
koymaktadır. Nitekim, izinsiz fon toplayan bu holdinglerin yurt dışındaki
vatandaşlarımıza yönelik ilan ve reklamlarının tetkikinden de anlaşılabilecek
olan bu hususlara, holdinglerde denetim yapan Sermaye Piyasası Kurulu denetim
elemanlarının muhtelif raporlarında da değinilmektedir.
Bahse konu holdingler ve zaman, zaman da
bunların iştirakleri ve bağlı ortaklıkları tarafından gerçekleştirilen ortaklık
vaadi ile fon toplama faaliyetlerinin Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Bankacılık
Mevzuatı karşısındaki durumu ilgili kurumlarca değerlendirilmiş; ancak
faaliyetlerin, niteliği itibariyle Bankalar Kanunu’ndaki mevduat kabulü
tanımına uymadığı kanaatine varılmıştır. Bu çerçevede, Sermaye Piyasası
Mevzuatı kapsamında “İzinsiz Halka Arz” olarak nitelendirilen anılan
faaliyetlerin gözetim ve denetimi, büyük ölçüde Sermaye Piyasası Kurulu
vasıtasıyla gerçekleştirilmiş, diğer kurum ve kuruluşların olaya dahili ise
daha çok adı geçen Kurul tarafından gerçekleştirilen denetimler sonucundaki
tespitlerin ilgisi nedeniyle bu kurum ve kuruluşlara intikali ve intikal
ettirilmiş olan konuların tetkik ve değerlendirilmesi ile sınırlı kalmıştır.
Hukukî esaslara ve iktisat kurallarına uygun
olmayan bir faaliyet düzeni içerisindeki sistemin sürdürülebilirliği, sisteme
sürekli olarak taze para girişine bağlı olduğundan, 2000 ve 2001 yılında
yaşanan ekonomik krizin etkisi ile başlangıçta fon girişinin azalması ve
sonrasında da girişin durmasına karşın fonlarını geri almak isteyenlerin
sayısının hızla artması, sistemin sürdürülemez olduğunun açığa çıkmasına ve
sonuçta da tıkanmasına ve çok sayıda vatandaşımızın mağdur duruma düşmesine yol
açmıştır. Buna ek olarak, 1998 yılı sonrasında bir çoğu halkı dolandırmak
amacıyla kurulmuş olan tabela holdinglerinin de piyasaya çıkarak yüksek kâr
vaatleriyle halktan para toplaması da sisteme sıcak para girişini
engellemiştir. Sistemin hukukî esaslara aykırı ve sürdürülemez olduğuna dair
Sermaye Piyasası Kurulu vasıtasıyla gerek yurt dışındaki ve gerekse yurt
içindeki vatandaşlarımıza yönelik bildiri ve duyuruların vatandaşlarımız
tarafından dinî ve/veya ideolojik gerekçelerle ya da sair nedenlerle gereği
şekilde takip edilememesi, algılanmaması ya da algılanamaması yanında, fon
kabul eden şirketlerin de konunun yasal ve ekonomik boyutunu gizleyerek
vatandaşlarımızın dinî ve millî duygularının istismarında başarılı olmaları,
mağdur sayısının ve mağduriyetin boyutunun artmasında etkili olmuştur. Bunun
yanısıra, Sermaye Piyasası Kurulu’nun uyarı ve bilgilendirmeleri, Holdingler
tarafından propaganda malzemesi yapılarak, dinî ve ideolojik istismar aracı
olarak kullanılmıştır.
B- HOLDİNGLER
1. HOLDİNGİN TANIMI
Kamuoyunda holding
deyince birkaç tane şirketten oluşan şirketler topluluğu anlaşılmaktadır.
Nitekim, araştırma önergesinde de . . denilmektedir. Halbuki ülkemizdeki
ticaret hukukunda holding tabiri, başka şirketlere sermaye koymak suretiyle
ortak olup o şirketin yönetiminde söz sahibi olan bir faaliyet olarak
öngörülmüştür. Bu nedenle 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununda (TTK) holdingler,
ayrı bir şirket türü olarak tanımlanmamış ve bunlar için farklı bir düzenleme
getirilmemiştir. Holding tabiri TTK’nın sadece, şirketlerin yedek akçe
ayırmaları ile ilgili 466. maddesinde geçmekte ve “İkinci fıkranın 3 numaralı
bendi ve 3. fıkra hükümleri, gayesi esas itibariyle başka işletmelere
iştirakten ibaret olan Holding şirketleri hakkında cari değildir. ”
denilmektedir. Buradan anlaşıldığı üzere, Holdinglerin faaliyet alanı ve amacı,
başka şirketlerin sermayelerine katılmak, onlara ortak olmak, böylece hem bu
şirketleri yönetmek hem de gelir elde etmek olarak belirlenmiştir.
Toplumda
daha büyük ve kapsamlı olduğu etkisini uyandırmak için şirketler, TTK’nın
ticaret unvanıyla ilgili düzenlemelerinde herhangi bir sınırlama olmaması ve
48. maddedeki hükümden yararlanarak ticaret unvanlarında “Holding” ibaresini
kullanmaktadır. Holding bir ayrı şirket türü yada üst bir kuruluş olmayıp
sadece bazı şirketlerin faaliyet alanını gösteren bir tabirdir. Bu itibarla, holdinglerin kurulmasında da,
genellikle anonim şirketlerin kuruluş ve ana sözleşme hükümleri geçerli olup,
sadece şirketin gayesi diğer şirketlere sermaye koyarak onların yönetiminde söz
sahibi olmak olduğundan ana sözleşmelerinde bu yönde hükümler bulunmaktadır.
Dolayısıyla, holdinglerin kendilerinin doğrudan ticarî ve sınai faaliyetleri
olmayacak, üretim ve satış yapan işletmeleri de bulunmayacaktır. Buna karşılık,
sermayesine katıldığı diğer şirketlerin ticarî ve sınai faaliyetleri olacak
onları yönetip yönlendirecek ve onların kazançlarından gelir elde edecektir.
İşte bu yüzden, ülkemizde holdingler bir sermaye şirketi (genellikle anonim
şirket) olarak kurulup faaliyet göstermektedir.
Dünyada ilk olarak ABD’de
1890’larda ortaya çıkan holding şirketler, ülkemizde de ilk defa 1961 yılı
sonunda kurulmuş ve 1963 yılından itibaren yoğunlaşmaya başlamıştır. Bunun için
bir yandan 1963 yılında değiştirilen Gelir Vergisi Kanununda bazı değişiklikler
yapılmış, 01.01.1975 tarihinde yürürlüğe giren TTK’nda da yeni bazı
düzenlemeler getirilmiştir.1974 yılına gelindiğinde ise, holdinglerin halka
açılması gerçekleştirilerek yeni bir aşamaya geçilmiştir. Daha sonraki dönemde,
holdingler açısından ilgili mevzuatta önemli bir değişiklik olmamıştır.
1980’lerden sonra
ekonomideki gelişmeler ve dışa açılma nedeniyle hızlı bir şekilde şirketleşme
ve özellikle belirli bir malî güce ulaşan şirketlerin holding haline gelmesi
süreci yaşanmıştır. Kamu oyunda holding denilince birkaç şirketten oluşan bir
üst kuruluş şeklinde algılanması da bu zamanda, çok sayıdaki şirketin holding
çatısı altında örgütlenmesinden kaynaklanmıştır.
Araştırma Komisyonumuzun
kapsamına giren holding ve şirketler ise, bir tanesi hariç 1990’lı yıllarda
kurulmuştur. Kuruluş şekilleri incelendiğinde, bazılarının önce bir anonim
şirket şeklinde belli bir faaliyet dalında kurulduğu, sonra başka alanlarda
çalışan farklı şirketlerin oluşturulduğu, bir süre sonra da bunların bir
merkezden yönetimi, finansman ihtiyaçları ve ekonomik entegrasyon gibi
nedenlerle holding adıyla bir şirket kurulup tüm şirketlerin bu çatı altında
toplandığı görülmektedir. Ancak, zamanla holding olmanın cazip ve yatırımcılar
üzerinde olumlu etki yaptığı görülünce, değişik yöntemlerde holdingler de oluşmuştur.
Örneğin, önce ticaret unvanında holding tabiri bulunan bir şirket kurulmuş,
daha sonra bu holdingin bünyesinde farklı faaliyet alanlarında yeni şirketler
ve işletmeler birer, birer açılmıştır. Bu süreçte, gerçekte faaliyeti, tesis ve
işletmesi olmayan sadece kayıtlarda gözüken şirketlerin bulunduğu dikkati
çekmiştir. Mağdur vatandaşlarımızın bir kısmının, bu şekilde sadece ismi olan,
tesisleri olmayan, ama sanki üretim yapan büyük modern fabrikaları varmış
gibi yanıltıcı broşür, reklam ve görüntülerle
aldatıldığı ortaya çıkmıştır.
2. ANONİM ŞİRKET, HOLDİNG VE HALKA AÇIK ŞİRKETLERİN KURULUŞU VE
GELİŞMESİ
Önceki kısımda da
belirtildiği şekilde, mevzuatımızda holdinglerin kurulmasını düzenleyen ayrı
hükümler bulunmamaktadır. Diğer bir deyişle, holdingler de bir anonim şirket
olduğundan önce bu şirketlerin kuruluşuyla ilgili yürürlükteki mevzuat
hükümlerinden bahsetmek yerinde olacaktır.
Anonim şirket, Türk
Ticaret Kanununda, bir unvana sahip, esas sermayesi muayyen ve paylara bölünmüş
olan ve borçlarından dolayı yalnız mamelekiyle mesul bulunan şirket olarak
tarif edilmiştir. TTK’nın 276. maddesinde anonim şirketlerin kuruluşunun, ani
ve tedrici olmak üzere iki şekilde olabileceği belirtilerek izleyen maddelerde,
bu yöntemlere göre bir şirketin kuruluş işlemleri ayrıntılı olarak
düzenlenmiştir. Kısaca değinmek gerekirse, anılan Kanunun 272. maddesinde, özel
kanunlarda aksine hüküm olmadıkça esas sermaye miktarının 50 Milyar Türk
Lirasından (2002 yılına kadar 5 Milyar TL) aşağı olamayacağı, 273. maddesinde,
anonim şirketlerin Sanayi ve Ticaret Bakanlığının izni ile kurulacağı ve 277.
maddesinde şirkette pay sahibi en az beş kurucunun bulunması gerektiği
belirtilmektedir. Böylece, özel kanunla kurulunlar dışında normal olarak 5
gerçek ve/ veya tüzel kişinin, asgari 50 Milyar TL sermaye koyarak, hazırlayıp
imzalayacakları ana sözleşmenin yetkili mercilerce uygun bulunup tescil
edilmesiyle bir anonim şirket kurulabilmektedir.
Anonim şirketlerin
kuruluş işlemleri, 1988 yılına kadar, TTK’nun 273. maddesi gereğince şirket
merkezi nerede olursa olsun Sanayi ve Ticaret Bakanlığının izni ile
kurulabilmekteydi. Şirketlerin kuruluş ve diğer işlemlerinin Ankara’da Bakanlık
merkez teşkilatınca yapılmasının zorlukları ve ilgililerin yoğun talepleri
sonucu, belirtilen tarihte yapılan değişiklikle önce İstanbul ve İzmir
İllerinde, anonim ve limited şirketlerin kuruluş ve ana sözleşme değişiklikleri
işlemlerinin adı geçen İl Müdürlüklerince yürütülmesine izin verilmiştir.
Ancak, holdingler,
bankalar, sigorta şirketleri, Sermaye Piyasası Kanununa tâbi şirketler,
bağımsız denetim şirketleri, finansal kiralama şirketleri, faktoring
şirketleri, döviz büfesi işleten şirketler, özel finans kurumları, gözetme
şirketleri ve ortakları arasında yabancı uyruklu şahıs bulunan şirketlerin
kuruluş ve ana sözleşme değişikliği işlemleri merkezlerine bakılmaksızın
eskiden olduğu gibi Bakanlık merkez teşkilatınca sonuçlandırılacaktır.
Sanayi ve Ticaret
Bakanlığınca 16.01.1991 tarihinde yayınlanan 1991/1 sayılı Sirküler ile önceki
iki İl’e ek olarak Ankara, Adana, Bursa ve Konya’nın da içinde bulunduğu 11
İl’de daha, şirketlerin kuruluş, sermaye artırımı ve ana sözleşme değişikliği
gibi işlemlerinin bu İl’lerde bulunan Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüklerince
yürütülmesi kararlaştırılmıştır. Bundan sonra da, değişik tarihlerde,
mahallindeki yapılanmaya göre, aşama, aşama şirketlerin belirtilen işlemlerinin
her şirketin merkezinin bulunduğu İl Müdürlüğünce yapılması
gerçekleştirilmiştir. Ancak bu dönemde de, özelliği olan ve yukarıda sayılan
nitelikli şirketlerin kuruluş ve diğer işlemleri baştan beri olduğu gibi
Bakanlık merkez teşkilatınca yürütülmüştür.
Nihayet, TTK’nin 273.
maddesinin 11.06.2003 tarihinde, 4884 sayılı Kanunla değiştirilmesinden sonra,
Tebliğle belirlenecek faaliyet alanları dışındaki anonim şirketlerin kuruluş
işlemleri için Bakanlıktan izin alınması hükmü kaldırılmıştır. Bunun sonucu
normal şirketlerin işlemleri doğrudan Ticaret Sicil Memurluklarınca
yürütülmektedir. Fakat, Bakanlığımızca yayınlanan 2003/3 sayılı Tebliğin 5.
maddesinde de açıkça belirtildiği üzere, özelliği olan şirketlerin (bankalar,
sigorta şirketleri, Sermaye Piyasası Kanununa tâbi şirketler gibi) ve asıl
konumuz olan holdinglerin benzer işlemleri yine Bakanlık merkezinde
sonuçlandırılmaktadır.
Kısaca belirtmek
gerekirse, Komisyonumuzun araştırma kapsamına giren holding ve şirketler,
holding ibaresini taşıyor ve faaliyet alanı olarak diğer şirketlerin
sermayesine katılmayı hedefliyorsa bunların kuruluşu ve diğer işlemleri Sanayi
ve Ticaret Bakanlığında tamamlanmakta, başka alanlarda faaliyet göstermek üzere
ve normal A.Ş. olarak kurulmuş ise bunların işlemleri merkezlerinin bulunduğu
İllerde yapılmaktadır.
Öte yandan, Komisyonun
görev alanı kapsamındaki holding ve şirketler incelendiğinde, çoğunun ortak
sayılarının Sermaye Piyasası Kanununda öngörülen sayıdan (15.12.1999 tarihine
kadar 100, daha sonra 250) fazla olduğu, bazılarının da az olduğu
görülmektedir. Buna karşılık, 4487 sayılı Kanunla değişen 2499 sayılı Sermaye
Piyasası Kanununun 3 üncü maddesinde, “hisse senetleri halka arz edilmiş olan
veya halka arz edilmiş sayılan anonim ortaklıklar” halka açık anonim ortaklık
halka açık anonim olarak tanımlanmaktadır. Aynı maddede, halka arz terimi
de, “sermaye piyasası araçlarının satın
alınması için her türlü yoldan halka çağrıda bulunulması; halkın bir anonim
ortaklığa katılmaya veya kurucu olmaya davet edilmesi; hisse senetlerinin
borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda devamlı işlem görmesi; Sermaye
Piyasası Kanununa göre halka açık anonim ortaklıkların sermaye artırımları
dolayısıyla paylarının veya hisse senetlerinin satışı” şeklinde
tanımlanmaktadır.
Bu noktada, hangi
durumlarda bir anonim ortaklığın “hisse senetlerinin halka arz edilmiş”
sayılacağı önem kazanmaktadır. Aynı Kanunun “Ortak Hükümler” başlıklı 11.
maddesinde bu husus düzenlenmiş ve “pay sahibi sayısı 250’yi aşan anonim
ortaklıkların hisse senetlerinin halka arz olmuş sayılacağı” hükme bağlanarak,
belirlenen ortak sayısına ulaşanların halka açık anonim ortaklık hükümlerine
tâbi olacakları belirtilmiştir. Aynı maddede “Kurul, bu Kanuna tâbi
ihraçcıların kaydını tutar. İhraçcılar, sermaye piyasası araçlarının herhangi
bir şekilde halka satıldığını veya halka açık anonim ortaklık statüsünün
kazanıldığını öğrendikleri tarihten itibaren otuz gün içinde Kurula bildirmek
zorundadırlar. Ortaklık denetçileri, bu durumu öğrendikleri tarihte, ihraçcının
yönetim kuruluna ve Kurula bildirmekle yükümlüdürler” hükmü de yer almaktadır.
SPK’nun 4. maddesinde ise
ihraç veya halka arz olunacak sermaye piyasası araçlarının Kurula
kaydettirilmesi zorunluluğu getirilmiştir.
3. ARAŞTIRMA KAPSAMINDAKİ HOLDİNG VE ŞİRKETLER
Komisyonumuzun yapacağı
araştırmanın kapsamını belirlemek üzere, öncelikle vatandaşlarımızdan gelen
şikâyet dilekçeleri, elektronik postalar ve elden ulaştırılan belgeler
incelenmiştir. Ayrıca, önceki bölümde belirtildiği üzere Sanayi ve Ticaret
Bakanlığı ile Sermaye Piyasası Kuruluna yazılan yazılara gelen cevaplar ve
dosyalar çerçevesinde, mevzuatta belirlenen esas ve usullere uymadan halktan
para toplayan, bir şirkete hissedar olması için halka arz yapan veya bu şekilde
bir şirkete ortak olduğu vatandaşlarca
dile getirilen holdingler belirlenmiştir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığındaki
kuruluş kayıtlarına ve Sermaye Piyasası Kurulunun hisselerinin izinsiz halka
arz edilmesi nedeniyle inceleme/denetleme yaptığı bu tür holding ve
şirketlerin sayısının 78 olduğu
anlaşılmıştır. Bunlardan 57 adedinin ticaret unvanında “Holding” ibaresi yer
almakta, 21 adedinin ise normal A.Ş. olduğu görülmektedir.
Ayrıca, holding şeklinde
örgütlenenlerin bir çoğunun, sermayesinin tamamına veya çoğunluğuna sahip
oldukları bağlı şirketleri bulunmaktadır. İnceleme kapsamındaki holding veya
şirketler grubunun her birine bağlı şirketler (Ek/3)’de ayrıntılı olarak gösterilmiştir.
Bir de, söz konusu şirketlerden bazılarının ya holdinglerin bağlı şirketi
olduğu yada önceden başka isimle kurulup sonradan ticaret unvanlarını, faaliyet
merkezlerini değiştirdiği ya da başka il ve ilçelerde şube açtıkları tespit
edilmiştir.
Kısaca, araştırma
kapsamına alınan şirketler holding tabirini kullanan ve herhangi bir şekilde
tasarruf sahiplerinden para toplamak üzere izinsiz halka arz yapan holding ve
şirketler olarak belirlenmiştir. Araştırma kapsamındaki holding ve şirketlerden
ancak 7 tanesi Sermaye Piyasası Kurulu kaydına alınmıştır. Bu nedenle,
Raporumuzda yer verilen şirketler üç grupta toplanmıştır.
3.1. Faaliyetini Sürdüren ve SPK Tarafından Denetlenen
Holdingler
Ticaret Unvanı: 21. YÜZYIL BÜYÜK ANADOLU HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No:
İSTANBUL, 357054/304636
Adresi: Şirinevler Mah. Ş. Yarbay Cesur
Cad. Murat Sk. No: 1 Şirinevler /İstanbul
Kuruluş Tarihi: 25.11.1996
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(8) Yakup YÖNTEN, Abdullah ŞAHİN, Şükrü ÇARKÇI, Ali Kemal İMAMOĞLU, Hüseyin
MUTLU, Süleyman BAYRAKTAR, Refik ŞAHİNLİ, Ekrem TURUNÇ
İlk Yönetim Kurulu: Yakup YÖNTEN, Abdullah
ŞAHİN, Şükrü ÇARKÇI, Ali Kemal İMAMOĞLU, Hüseyin MUTLU, Süleyman BAYRAKTAR,
Refik ŞAHİNLİ, Ekrem TURUNÇ
İlk Denetim Kurulu: Suat Cavit VULAŞ, Suat
KILIÇ
Yurt Dışındaki Temsilcileri:
Sermaye Azaltılması Tarihi ve Tutarı: 1
Trilyon TL-, 28.03.2000’de 600 Milyar TL
Hisse Adedi: 500 (22.11.2004 Tarihinde
60.000)
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 2763
Bağlı Şirketleri: 9 adet A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Yakup YÖNTEN,
Süleyman KOÇER, Etem BATTAL, Funda Yalçın BOZKURT, Nilgün YÖNTEM.
Mevcut Denetim Kurulu: Kerim ALTINTAŞ,
Hasan AKSU, Metin AKGÜN.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: AKSARAY HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: AKSARAY,
Adresi: E 90 Karayolu 15. Km. Organize
Sanayi Bölgesi 1. Blok No: 6 Aksaray
Kuruluş Tarihi: 12.02.1998
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(10) Mahmut UÇAR, Hasbek KARAPINAR, Mustafa YAPICI, Arif DEMİRAY, Ayhan
KARAPINAR, Osman UÇAR, Mustafa BAYRAKTAR, Şakir UÇAR, Bekir AZYOKSUL, Bekir
BAŞARICI.
İlk Yönetim Kurulu: Mahmut UÇAR, Arif
DEMİRAY, Ayhan KARAPINAR, Mustafa BAYRAKTAR, Mustafa YAPICI,
İlk Denetim Kurulu: Bekir BAŞARICI, Bekir
AZYOKSUL,
Dışındaki Temsilcileri: Arif DEMİRAY, Ali
ÖNCEL
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 70
Milyar TL
Bağlı Şirketleri: 9 adet A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Mahmut UÇAR, Arif
DEMİRAY, Nevzat ALTUN, Kamil BAŞ
Mevcut Denetim Kurulu: Muhterem DÜZEL,
Rafet ÖZÇİFTÇİ.
Son Durumu: Faal.
Ticaret Unvanı: APİTAŞ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: MERSİN,
21149
Adresi: Palmiye Mah.1208. Sk. No: 15/1
Oruç Apt. Altı Mersin
Kuruluş Tarihi: 26.03.1999
Kuruluş Sermayesi: 500 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(8) Veysel AÇIK, Selahattin Sami SÜMERGEN, Gülizar AÇIK, İsmail AÇIK, Eser
Mimarlık İnş. Rest. San. ve Tic. Ltd. Şti., Anadolu Plastik İnş. Mim. Mad. Tur.
İth. İhr. San ve Tic. A.Ş., Eser İnş. Mad. Tur. San ve Tic. A.Ş., Hedef
Elektronik San ve Tic. A.Ş.
İlk Yönetim Kurulu: Veysel AÇIK,
Selahattin Sami SÜMERGEN, Gülizar AÇIK
İlk Denetim Kurulu: Tuna DİNÇKAL
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
19.11.1999’de 5 Trilyon TL
Hisse Adedi: 1.000.000 adet
Bağlı Şirketleri: 3 adet A.Ş., 4 adet Ltd.
Ş.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: BAŞAK HOLDİNG A.Ş. (BAŞAK TENEKE KUTU A.Ş. )
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Karatay-1106
Adresi: 3. Organize Sanayi Bölgesi 2. Sok.
No.3 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 29.04.1997
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(24) Mehmet KARA, Mustafa ÇEVİK, Niyazi IŞIKCAN, Ali KÜÇÜKKARPUZ, Muhammed Uğur
KALELİ, Selçuk ÖÇAL, Mehmet GÖDENELİ, Adnan HEKİMOĞLU, Soner CESUR, Mustafa
GÜLEÇ, Hasan ÇEVİK, Ahmet ALAYBEYİ, Yalçın KAVUN, Musa AYDOĞMUŞ, Ahmet YAVUZ,
Mehmet KAYA, Osman Nuri HEKİMOĞLU, Nevzat ÖZGENÇ, İbrahim Ethem ÇINAR, İsmail
KARA, Mehmet Salim KÜÇÜKKARPUZ, Ali SÜRÜCÜ, Nurettin DEMİRPOLAT, Mustafa
ORTAKAVAK
İlk Yönetim Kurulu: Mustafa ÇEVİK, Mehmet
KARA, Ali KÜÇÜKKARPUZ, Muhammed Uğur KALELİ, Selçuk ÖÇAL, Mehmet GÖDENELİ,
Adnan HEKİMOĞLU
İlk Denetim Kurulu: Niyazi IŞIKCAN,
Mustafa GÜLEÇ, Soner CESUR,
Hisse Adedi: 40 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 18
Bağlı Şirketleri: Başak Teneke Kutu Metal
Ofset Ambalaj Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Mustafa ÇEVİK,
Mehmet KARA, Ali KÜÇÜKKARPUZ, Muhammed Uğur KALELİ, Selçuk ÖÇAL, Mehmet
GÖDENELİ, Adnan HEKİMOĞLU
Son Durumu: Faal (18.04.2002 tarihinde
Unvan değiştirmiştir.)
Ticaret Unvanı: BÜYÜK GRUP HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19701
Adresi: Kişnişçi Petrol Nalçacı Cad. No:
42/A Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 09.04.1999
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(19) Ahmet KİŞNİŞÇİ, Ayhan KARAPINAR, Haluk KİŞNİŞÇİ, Hasbek KARAPINAR, Yusuf
HARMANCI, Recep ÖZCAN, Tolgahan Erol ÖZMEN, Nejdet ÇAKIR, Galip KABAKLARLI,
İhsan KÜRKLÜ, Rüştü KİŞNİŞÇİ, Mustafa KELEŞ, Mehmet AKBAL, Mehmet MİRZA, Hasan
KARAPINAR, Haluk Abdullah ERKOÇOĞLU, Sedat DAŞKARA, Saadettin AKCAN, Kalender
CEYLAN.
İlk Yönetim Kurulu: Ayhan KARAPINAR, Haluk
KİŞNİŞÇİ, Ahmet KİŞNİŞÇİ, Hasbek KARAPINAR ve Sedat DAŞKARA
İlk Denetim Kurulu: Yusuf HARMANCI, Mehmet
AKBAL.
Hisse Adedi: 10.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 246
Bağlı Şirketleri: 5 A.Ş., 2 Ltd. Ş. (Son bilgilere
göre 9 Şirketi bulunmaktadır. )
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: ENDÜSTRİ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-4275, (19260)
Adresi: Vatan Cad. Adalhan İş Merkezi
Kat-6/604 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 03.01.1997
Kuruluş Sermayesi: 25.050.000.000 TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(6) Mahmut UÇAR, Mustafa ERTEKİN, Mehmet ERTEKİN, Hamdi ERTEKİN, Süleyman
ERTEKİN, Osman ŞANLI
İlk Yönetim Kurulu: Mahmut UÇAR, Mustafa
ERTEKİN, Mehmet ERTEKİN, Osman ŞANLI.
İlk Denetim Kurulu: Mehmet Ali KARAKAYA
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Mahmut ÇOLAK,
Ahmet TEKİN, Asım BULUT, İhsan ŞENOL, Enver ÇALIŞ, Hüseyin OĞUZ, Ahmet DOĞAN,
Muhsin EROĞLU, Yavuz KILIÇASLAN, Kadir ŞEN, Halil YÜKSEL, İlhami YAŞAR, Durmuş
AY, Yavuz SARIKAYA, Ahmet ULUÇAY, Emrah YAZICIOĞLU ve Hamdi YAZICIOĞLU, Halil
ŞAFAK, Sadık AKIN, Lokman DEMİRBAŞ, Aden TANRISEVEN, Adil TURA, Cafer TAMER,
Cemal HOŞGÖR, Davut BEKTAŞ,
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 250.500
Milyon TL, 25 Trilyon TL
Hisse Adedi: 1.002 ADET
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 12.893
Bağlı Şirketleri: 29 A.Ş., 1 Ltd. Ş. (Son
bilgilere göre 37 şirketi vardır)
Mevcut Yönetim Kurulu: Ali ALTUNBAŞ,
Süleyman BADEMCİ, Menduh TEKİN, Elvan IŞIK, Ahmet PEKER, Gökhan TEPEOĞLU, Ekrem
YILLAR
Son Durumu: Faal değil
Ticaret Unvanı: İKRAM HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: ÇORUM,
9386
Adresi: Osmancık Yolu 3. Km. Çorum
Kuruluş Sermayesi: 2.710 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Necip UYGUR, Mustafa GÖNEY, Necdet UYGUR
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 700-750
(Firmanın bildirdiği rakam)
Toplanan Para Miktarı: 8 Milyon DM
Mevcut Yönetim Kurulu: Necip UYGUR,
Mustafa GÖNEY, Necdet UYGUR
Mevcut Denetim Kurulu: Ali İhsan
ÖZKARAOĞLU
Son Durumu: Faal.
Ticaret Unvanı: İTTİFAK HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-579, 19645
Adresi: 1. Organize San. Böl. Yerlisu Sok.
No: 36 Konya
Kuruluş Tarihi: 18.05.1993
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(6) Seyit Mehmet BUĞA, Mustafa ÖZESKİCİ, Mehmet Ali KORKMAZ, Fahri AKAY,
Hüsamettin YALDIZ, Gökay BARANOK ve Tuncer AKOĞLAN
İlk Yönetim Kurulu: Seyit Mehmet BUĞA,
Mustafa ÖZESKİCİ, Mehmet Ali KORKMAZ, Fahri AKAY, Hüsamettin YALDIZ, Gökay
BARANOK ve Tuncer AKOĞLAN
İlk Denetim Kurulu:
Yurt Dışındaki Temsilcileri:
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 200
Milyar TL, 1 Trilyon TL, 4 Trilyon TL
Hisse Adedi: 20.000 adet, Sermaye
artışından sonra 8.000.000 adet.
Tespit Edilen Ortak Sayısı: SPK’ nın
tespit ettiği 13.269, firmanın bildirdiği 23.110 (12.12.2005 itibariyle)
Bağlı Şirketleri: 7 A.Ş. (Son bilgilere
göre 19 A.Ş., 1 Ltd. Ş. )
Mevcut Yönetim Kurulu: Seyit Mehmet BUĞA,
Ahmet AKMAN, Mehmet Ali KORKMAZ, Fahri AKAY, Hüsamettin YALDIZ,
Toplanan Para Miktarı: Emisyon primleriyle
birlikte 14.610 Milyar TL
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: JETPA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No:
İSTANBUL, 377948/325530
Adresi: İstanbul Bahçelievler Yenibosna
Çobançeşme Sanayi Cad. No: 11 İstanbul
Kuruluş Tarihi: 03.10.1997
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL.
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet Fadıl AKGÜNDÜZ, Sacit DURAN,
Birsen AKGÜNDÜZ, Zekiye AKGÜNDÜZ, Tülay DURAN
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Fadıl
AKGÜNDÜZ, Sacit DURAN, Birsen AKGÜNDÜZ,
İlk Denetim Kurulu: Muhdi GÜLER
Yurt Dışındaki Temsilcileri:
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 620
Milyar TL
Hisse Adedi: 1.000 adet (14.07.1999 da
620.000 adet)
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Bağlı Şirketleri: 7 A.Ş., 1 Ltd. Ş., 3
Yurt dışı şirket
Mevcut Yönetim Kurulu: Mehmet Fadıl
AKGÜNDÜZ, Orhan KONAK ve Abdülferit OBUT, Birsen AKGÜNDÜZ, Zekiye AKGÜNDÜZ
Son Durumu: Faal değil (Yönetim kurulu
başkanı ceza almış, tutuklu)
Ticaret Unvanı: KALDERA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
5638
Adresi: 1- Babalık Mah. Yapıcı İş Merkezi
E Blok No: 217 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 26.02.1998
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Mustafa Serdar ÖZDEMİR, Ahmet KILINÇ, İzzet VAROL, Leyla ÖZDEMİR, Mustafa
İlker ATALAY,
İlk Yönetim Kurulu: M. Serdar ÖZDEMİR,
Leyla ÖZDEMİR, Ahmet KILINÇ
İlk Denetim Kurulu: Yıldırım Beyazıt AKHAN
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Hüseyin
KABASAKAL, Adem SEVGİ, Hüsamettin ÖZDEMİR, İrfan YILMAZ, Mehmet ÖZKAYA ve Fikri COŞKUNSU
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 1
Trilyon TL
Hisse Adedi: 5.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 4993
Bağlı Şirketleri: 12 A.Ş., 1 Yurt dışı
şirket.
Mevcut Yönetim Kurulu: M. Serdar ÖZDEMİR,
Yılmaz SANDIKÇI ve Muhittin TANRIKULU
Son Durumu: Faal (28.09.2000 tarihinde
Holding merkezini İstanbul’a nakletmiştir.)
Ticaret Unvanı: KAMER HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6120
Adresi: 1. Organize Sanayi Böl. BAYRAMPAŞA
Cad. No: 9 Konya
Kuruluş Tarihi: 16.09.1998
Kuruluş Sermayesi: 2 Trilyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(9) Özer SEVENCAN, Adem KOCAKAFA, Kemal BAYRAM, Hanefi DURSUN, Muammer KUBAT,
Yakup KARAKURT, Mustafa DURSUN, Levent ÖZBİLGİÇ, Ali SARI
İlk Yönetim Kurulu: Özer SEVENCAN, Adem
KOCAKAFA, Kemal BAYRAM, Hanefi DURSUN
İlk Denetim Kurulu: Cemil NACAK
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 20
Trilyon TL
Hisse Adedi: 80.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: (Şirketin
beyanına göre 114 ortak genel kurula katılmıştır.)
Bağlı Şirketleri: 10 A.Ş., 2 Ltd. Ş. (Son
bilgilere göre 11 A.Ş., 2 Ltd. Ş.)
Mevcut Yönetim Kurulu: Özer SEVENCAN,
Kemal BAYRAM, Hanefi DURSUN, Mustafa DURSUN.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KATRA HOLDİNG A.Ş. (KATRA OTOMOTİV ENDÜSTRİ YATIRIM SAN. VE TİC. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6084
Adresi: 1- Nişantaşı Mah. Dr. Hulusi
Baybal Cad. No: 12 Konya
2- Konya Aksaray Yolu 18. Km 105/B Konya
Kuruluş Tarihi: 02.09.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet KURT, Şehabettin KIRDAR, Ahmet Refik ÖZEMİŞ, Özer ATLI, Yakup DAĞ, M.
Mustafa BACAK, Sadık ÇOLAKOĞLU
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet KURT, Yakup
DAĞ, İsmail KELEŞ, Yasir Özer ATLI ve Şehabettin KIRDAR
İlk Denetim Kurulu: Muhammet Mustafa
BACAK, Sadık ÇOLAKOĞLU
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 2.500
Milyar TL
Hisse Adedi: 200.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 142
Bağlı Şirketleri: 6 A.Ş.
Son Durumu: Faal (12.02.2004 Ticaret
Unvanı değişti.)
Ticaret Unvanı: KİMPAŞ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KARAMAN,
Adresi: Külhan Mah.13. Sk. No: 12 Karaman
2-2. Organize Sanayi Bölgesi Karaman
Kuruluş Tarihi: 07.10.1998
Kuruluş Sermayesi:
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(14) İbrahim ERMUT, Ekrem ÖZDOĞRU, Ramazan BÖCÜ, İbrahim UZUN, Mehmet KURŞUN,
Kadir MANGIRCI, Celal CENGİZ, Faik ÇAVUŞOĞLU, A. Yaşar KURŞUN, Ali ÖZCAN, Kazım
ÇİÇEK, Ali TOPÇU, Ali ANKARALI, Halil İbrahim ARISOY
İlk Yönetim Kurulu: İbrahim ERMUT, Ekrem
ÖZDOĞRU, Ramazan BÖCÜ, İbrahim UZUN, Mehmet KURŞUN, Kadir MANGIRCI, Celal
CENGİZ
İlk Denetim Kurulu: Faik ÇAVUŞOĞLU, Kazım
ÇİÇEK, Ali ANKARALI
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 6.245
(Firmanın bildirdiği sayı)
Bağlı Şirketleri: 8 A.Ş., 2 Ltd. Ş., 1
Yurt dışı şirketi
Mevcut Yönetim Kurulu: İbrahim UZUN,
Ramazan BÖCÜ, Abdülseyit SAYDAM, Mehmet YURTBAŞ
Mevcut Denetim Kurulu: Esat YAZAR, Mehmet
KURŞUN
Toplanan Para Miktarı: Toplanan:
71.359.399 DM+ 14.636.675.280.779 TL
Kalan: 42.508.878 DM + 6.919.886.031.852
TL (Firmanın bildirdiği rakamlardır)
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KOMBASSAN HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-2832
Adresi: Nişantaşı Mah. Şahinağa Sok.
Kombassan Alış Veriş Merkezi K-18 Konya
Kuruluş Tarihi: 22.11.1995
Kuruluş Sermayesi: 20 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(40) Haşim BAYRAM, Emine BAYRAM, Haşim
ŞAHİN, Esat ŞAHİN, Hamdi CANEVİ, Mehmet Raif ÇAVUŞOĞLU, Muzaffer ÇOPUR,
Selahattin DER, Mevlüt BAYRAM, Mustafa BAYRAM, Yusuf KAHRAMAN, Sadi KESKİN,
İrfan YÜKSEL, Hulusi YÜKSEL, Süleyman AKSU, Vahit BAYRAM, Durmuş ŞAKİR, Ali
DURSUN, Salim DURMAN, İbrahim KILIÇ, Ahmet TOPAK, Ali BALOĞLU, Rüştü DÖNMEZ,
Abdullah YİĞİT, Mehmet BÜYÜKPİŞİRİCİ, Mevlut SARI, Osman ŞAHİNGERİ, Tahsin
YILMAZ, Ekrem KAVAS, Bülent BAYRAM, Mehmet CAN, Beyhan GÖKBULUT, Ahmet ASLITÜRK, Beytullah BABÜR, Memduh
KARA, Mehmet Ali TURHAL, Celil ÇİMEN, Zeki ÖZDEMİR, İsa CAN.
İlk Yönetim Kurulu: Haşim BAYRAM, Haşim
ŞAHİN, Ali BALOĞLU, Mehmet BÜYÜKPİŞİRİCİ, Mevlut SARI
İlk Denetim Kurulu: Hamdi CANEVİ, Osman
ŞAHİNGERİ
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
15.12.1995’de 20 Trilyon TL, 01.08.1996’da 29 Trilyon 980 Milyar TL,
10.07.1997’de 150 Trilyon TL
Hisse Adedi: 10.000 adet, sermaye
artışından sonra 14.990.000 adet.
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 30.021
(04.09.1997 Tarihi İtibariyle), 34.626 (28.12.2002)
Bağlı Şirketleri: 80 A.Ş., 8 Ltd. Ş., 11
Yurt dışı şirketi. (Son bilgilere göre toplam 87 şirket ve 18 yurt dışı şirketi
bulunmaktadır. Bazı şirketlerin grupla ilişkisi kalmamıştır)
Mevcut Yönetim Kurulu: Haşim BAYRAM, Adnan
ŞAHİN, H. Rahman BOSTAN, Namık GÜLER, Ali BALOĞLU
Toplanan Para Miktarı: 800.000 Euro (Firma
yetkilisinin bildirdiği rakamdır)
Son Durumu: Faal (1989’da kurulan
Kombassan Kağıt A.Ş. ile başlayan para toplama işi daha sonra devam etmiş)
Ticaret Unvanı: KONYA SANAYİ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-4999
Adresi: Horozluhan Mah. Marangozlar San.
Sit. Eski İst. Yolu No: 16 Konya
Kuruluş Tarihi: 22.09.1997
Kuruluş Sermayesi: 1 Trilyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(29) Mehmet Emin POLAT, Abdullah BÜYÜKSÜTÇÜ, Selçuk ÖZTÜRK, Ziya ÖZBOYACI,
Hasan Ali NOHUTÇU, Metin DARICI, Sabri PEKCANDANOĞLU, Mustafa Celalettin
ÇELİKKOL, Ahmet ŞEKEROĞLU, Ali SABAH, Hasan Hüseyin VAROL, Mehmet Emin
BAKDEMİR, Ahmet SORGUN, Mehmet YÜKSEL, Hasan BELLİER, Ahmet GÖZÜKARA, Tahsin
VAROL, Mehmet YARALIOĞLU, Hikmet SAĞLAM, Abdülmuttalip YILDIRIM, Fatma Nihal
AKALIN, Hasan ANGI, Hüsyin ÜZÜLMEZ, Abdülsettar YARAR, Mehmet KURT, Tahir
BÜYÜKHELVACIGİL, Ahmet DENİZKUŞLARI, Sadettin SAZLI, Hulusi YÜKSEL
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Emin POLAT,
Metin DARICI, Sabri PEKCANDANOĞLU, Osman BALCI, Abdullah BÜYÜKSÜTÇÜ, Ziya
ÖZBOYACI, Selçuk ÖZTÜRK, Hasan Ali NOHUTÇU
Hisse Adedi: 1.000.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 850
Bağlı Şirketleri: 6 A.Ş.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KÜBRA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19209
Adresi: Babalık Mah. Demirci İş Merkezi A
Blok K-3 No: 306 Selçuklu/ Konya
Kuruluş Tarihi: 31.12.1998
Kuruluş Sermayesi: 150 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(13) Halil ULUPOLAT, İsa YORULMAZ, Savaş TURAN, Mehmet Yaşar ÜNLÜ, Ali ZENGİN,
Mustafa Ferhat ÜNLÜ, Durmuş BAŞ, Vefa ÖZTÜRK, Mehmet Necip ÜNLÜ, Hikmet SİLİK,
Ümit Yaşar SİNCANOĞLU, Adil ÜNAL, Feridun ÜNAL
İlk Yönetim Kurulu: Halil ULUPOLAT, İsa
YORULMAZ, Savaş TURAN, Mehmet Necip ÜNLÜ, Mehmet Nuri KARA, Mustafa Nuri KARA
Hisse Adedi: 3.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Bağlı Şirketleri: 4 A.Ş.
Son Durumu: Faal (Ortak sayısı az ve
adresinde bulunamamış)
Ticaret Unvanı: NOYA HOLDİNG A.Ş. (SERPAN İÇ VE DIŞ TİCARET A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6018
Adresi: 1- Babalık Mah. Nüve İş Merkezi A
Blok K-5 No: 501-508 Konya
2- 2. Organize San. Tevsi Alanı 8 Nolu
Sokak No.19 Konya
3- Gürpınar Y. Sul. Sel. Bul. Kafkas
Cad.15/A Büyükçekmece /İstanbul
Kuruluş Tarihi: 24.07.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı: (5)
Sami TOKGÖZ, Ahmet Selim LALELİ, İbrahim ERKAN, Ömer BEYHAN, Yavuz SÖZER
İlk Yönetim Kurulu: Sami TOKGÖZ, Ahmet
Selim LALELİ, Ömer BEYHAN,
İlk Denetim Kurulu: İbrahim ERKAN, Yavuz
SÖZER
Hisse Adedi: 100.000 Adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Bağlı Şirketleri: 4 A.Ş. (Son bilgilere
göre 6 A.Ş., Bazı şirketlerin holdingle ilişkisi kalmamıştır.)
Mevcut Yönetim Kurulu: Sami TOKGÖZ, Ahmet
Selim LALELİ, Ömer BEYHAN,
Mevcut Denetim Kurulu: Yusuf SANDAL
Son Durumu: Faal (Holding 12.09.2003
tarihinde unvan değiştirip faaliyet merkezini İstanbul’a taşımıştır.)
Ticaret Unvanı: SAYHA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-2597, 19565
Adresi: 1- Hastane Cad. Darüşşifa Sok. No:
1 Konya
2-Ankara Yolu 22. Km. Tömek Mevkii Konya
Kuruluş Tarihi: 28.08.1995
Kuruluş Sermayesi: 50 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(9) Mehmet Erol DOĞRU, Seyit Ali EMELEK, Recep BÜYÜKDERE, Mustafa KARAMAN,
Süleyman KARAMAN, Arif DİNÇER, Hüsamettin KAÇMAZ, Selahattin GENÇ ve Mustafa
SELVİ
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Erol DOĞRU,
Seyit Ali EMELEK, Recep BÜYÜKDERE, Süleyman KARAMAN, Mustafa KARAMAN
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
05.02.1997’ de 250. Milyar TL
Hisse Adedi: Kuruluşta 100.000 adet, sermaye artırımından sonra 500.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 18.113
Bağlı Şirketleri: 15 A.Ş.1 Ltd. Ş. (Son
bilgilere göre 15 Şirket)
Mevcut Yönetim Kurulu: M. Erol DOĞRU,
Recep BÜYÜKDERE, Süleyman KARAMAN, Mustafa KARAMAN, Ahmet KİRİŞ, Selahattin
GENÇ, Mehmet KAYAKUŞ, Mehmet ÖĞE, Şuayip GÜNEY, Hasan DOĞRU, Yücel ÇİFTÇİ, Ali
SAĞLIK, Tevfik TIĞLIOĞLU
SPK’ya Kayıt Tarihi: 25.09.1997
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: UMPAŞ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: UŞAK,
4886
Adresi: Köme Mah. Taslak Sk. No: 15 Uşak
Kuruluş Tarihi: 27.11.1997
Kuruluş Sermayesi: 1 Trilyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(8) UMPAŞ Mizan Paz. A.Ş., Mehmet ULUÇAY, Kadir KESİCİ, Mustafa ATAK, Süleyman
ÖZKAL, Halis ARSLAN, Ali DİLER, Şaban TAN
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet ULUÇAY, Kadir
KESİCİ, Mustafa ATAK, Süleyman ÖZKAL, Halis ARSLAN, Ali DİLER, Şaban TAN
İlk Denetim Kurulu: Ali İhsan UZUN, Mehmet
ŞENTÜRK.
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 6
Trilyon TL.
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 6.821
Hisse Adedi: 200.000 adet
Bağlı Şirketleri: 8 A.Ş., 3 Ltd. Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Özgür TEPE, Halil
YILMAZ, Refik ÇETİNKAYA, Fevzi ÖZER, Yunus ACAR, Abdurrahman ŞİMŞEK, Yaşar
LEBLEBİCİ
Mevcut Denetim Kurulu: Mehmet Emin AKYAY,
Yaşar KAYMAK, Salim ŞAHİN.
Toplanan Para Miktarı: Holding ve diğer
grup şirketleri toplam 61.684.787 DM
Son Durumu: Faal.
Ticaret Unvanı: YİMPAŞ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: YOZGAT,
1952
Adresi: Adnan Menderes Bulvarı No: 190/21
Yozgat
Kuruluş Tarihi: 06.02.1990
Kuruluş Sermayesi: 1 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
YİMPAŞ Yozgat İhtiyaç Mad. Paz. ve Tic. A.Ş., Yimpaş İnşaat Taahhüt San ve Tic.
A.Ş., Surtaş İnşaat Mal. San. A.Ş., Ensar Plastik San. ve Tic. A.Ş., Dursun
UYAR, Mithat ERBEK, Mustafa GÜLEÇ, M. Ali LEKESİZ, Musa NARİN, Nuri GÜNDÜZ,
Şükrü İBİŞ, Kadir ŞÖHRET, A. Hamdi LEKESİZ, Mehmet KÜÇÜKDURMAZ ve Abdullah
ÖRNEK
İlk Yönetim Kurulu: Dursun UYAR, Mithat
ERBEK, Mustafa GÜLEÇ, M. Ali LEKESİZ, Musa NARİN, Nuri GÜNDÜZ, Şükrü İBİŞ,
Kadir ŞÖHRET, A. Hamdi LEKESİZ, Mehmet KÜÇÜKDURMAZ ve Abdullah ÖRNEK
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Ahmet ALKAN,
Abdurrahman TlĞ, Ahmet ÇETİN, Ahmet Engin YAPICİOĞLU, Ahmet Galip YABACIOĞLU,
Ahmet KARAHAN, Ahmet KOÇAK, Ali GÜLLER, Ali YOLDAŞ, Arif KARABULUT, Duran
YILMAZ, Eftal ORHAN, Ekrem ÇINAR, Ercan KILIÇ, Erdal AYDIN, Fatih ARIKAN, Ferit
ULUKAN, Halit TAŞTAN, Hasan ATAK, Hasan Tahsin AKKAYA, Hayati ATABAY, Hayrettin
AKASLAN, Hayrullah ULUSOY, Hüseyin ASLAN, Hüseyin Esat ERTÜRK, Hüseyin
KOCAKALE, İbrahim Ethem ESEN, İbrahim KAPLAN, İbrahim ONAY, İbrahim YILMAZ,
Ihsan KARA, İlyas ERDÖNMEZ, İrşadi YILDIRIM, İsmail GÜNEŞ, Izzet ÖZER,
Kemalettin DİN, Mahmut ŞAHİNER, Mehmet Emin YAZICI, Mehmet KILIÇ, Mehmet ÖZKUL,
Mehmet Sevinç, Mehmet ŞANLI, Memduh YILMAZ, Metin KORMAZ, Muammer ÇAKMAK,
Muhammet Emin AYDOĞAN, Muhittin ÖZER, Muhsin KARA, Murat AKSU, Mustafa AKKAN,
Mustafa ASAROĞLU, Mustafa ERDUVAN, Mustafa TEMİR, Mustafa Teoman TURAN, Mustafa
Turgay TİRYAKİ, Muttalip AKTAŞ, Muttalip ŞENSES, Mücahit KAYIM, Nazire İNAT,
Nevzat ÖRNEK, Osman ASLAN, Ramazan ŞAHİN, Rıdvan COŞKUN, Seyit Ahmet KANDEMİR,
Seyit Ahmet YILMAZ, Şeref ÇALIŞ, Şeyma KAYA, Ümit DEMİRTAŞ, Ümit GÖKÇE, Vedat
KAHYALAR, Veysel Karani BİLGİLİ, Yakup AYDIN, Yaşar GÜMÜŞ ve Yener YORGUN
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
09.05.1990’da 20 Milyar, 14.08.1991’de 50 Milyar, 16.03.1992’de 150 Milyar,
13.05.1993’de 300 Milyar, 22.07.1994’de 500 Milyar, 27.05.1996’da 1 Trilyon TL, 2 Trilyon TL
Hisse Adedi: 100.000 ADET
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 20.645,
Şirketin beyanına göre 28.824 (Firmanın Yimpaş Holding ve grup şirketlerinin
tümü için bildirdiği sayı: 114.882)
İlgili ve Bağlı Şirketleri: 31 A.Ş., 2
Ltd. Ş., 2 Yurt dışı şirketi
Mevcut Yönetim Kurulu: Dursun UYAR, Mithat
ERBEK, Mustafa GÜLEÇ, M. Ali LEKESİZ, Mustafa GÜLEÇ, Musa NARİN, Şükrü İBİŞ,
Kadir ŞÖHRET, A. Hamdi LEKESİZ, Recep TARHAN ve Abdullah ÖRNEK
Mevcut Denetim Kurulu: İdris KARTAL, Nuri
GÜNDÜZ, Veli KORKMAZ
Toplanan Para Miktarı: Holding ve diğer
grup şirketleri toplam 820.724.312 Euro
Son Durumu: Faal (07.01.1997’de SPK’ya
kayıt, 150 Trilyon kayıtlı sermaye talebi reddedilmiştir.)
Ancak, yukarıda sıralanan holdinglerden
bir kısmının kayıtlı adreslerinde bulunamadığı veya faaliyetini sürdürmediği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, bazılarının
yurt dışında kurulduğu veya diğer şirketlerle birleştiği yada unvan değişikliği
yaptığı tespit edilmiştir.
3.2. SPK Tarafından Denetime Alınan Ancak
Faaliyetini Sürdürmeyen, Adresinde Bulunmayan veya Yurt Dışında Kurulan
Holdingler:
Ticaret Unvanı: ADYA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
21740
Adresi: Kunduracılar San. Adil Candemir
Sok. Tekelioğlu Sit. No: 106
Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 08.01.2000
Kuruluş Sermayesi: 20 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Vehbi ŞANLI, Mehmet Ali UÇAR, Hasan GÜMÜŞ, Yavuz Selim YILMAZ, Muammer MERT,
Bünyamin DAĞ, Vedat TALU
İlk Yönetim Kurulu: Vehbi ŞANLI, Mehmet
Ali UÇAR, Hasan GÜMÜŞ,
İlk Denetim Kurulu: Yunus Alparslan ÇINAR,
İsmail Necdet DAYMAYCI
Hisse Adedi: 20.000 Adet
Mevcut Yönetim Kurulu: ŞANLI, Mehmet Ali
UÇAR, Hasan GÜMÜŞ,
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: ALDA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19825
Adresi: 1- Babalık Mah. Sadıkoğlu İş Hanı
No: 4 Konya
2-Pınarlı Mah. Çinili Sok. 2 Konya
Kuruluş Tarihi: 03.05.1999
Kuruluş Sermayesi: 20 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Ali DAĞ, Ali YALAZ, Mustafa Şenel ESER, Abdullah FİLİZ, Hasan ESEN, Ahmet ŞANLI
İlk Yönetim Kurulu: Ali DAĞ, Ali YALAZ, M.
Şenel ESER, Abdullah FİLİZ, Ahmet ŞANLI
İlk Denetim Kurulu: Hasan ESEN
Hisse Adedi: 20.000 Adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Ali DAĞ, İlker DAĞ,
Ahmet ŞANLI, Mustafa Şenel ESER
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: ALPEK HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Cihanbeyli-746
Adresi: 1- Ankara Konya Devlet Karayolu
115 Km. Cihanbeyli/Konya
2-Sahrayı Cedit Atatürk Cad. Hafız İmam
Sk. No: 15/1 Kadıköy İstanbul
Kuruluş Tarihi: 11.11.1998
Kuruluş Sermayesi: 500 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Kemal ALPEK, Ahmet YAPICI, Hamdi GEYİK, Şükrü ARSLAN, Metin ELMAAĞAÇ
İlk Yönetim Kurulu: Kemal ALPEK, Ahmet
YAPICI, Hamdi GEYİK,
İlk Denetim Kurulu: Şükrü ARSLAN, Metin ELMAAĞAÇ
Hisse Adedi: 50.000 Adet
Bağlı Şirketleri: 4 A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Tuncer AKOĞLAN,
Kemal ALPEK Mehmet Melih BİRAK, Zeki İNANÇ, Ahmet YAPICI, Hayrettin
EKİZOĞLU, Şükrü ARSLAN, Hüseyin YAMAÇ,
Ali ŞAHİN
Son Durumu: Terkin, Faaliyeti
bulunmadığından Oda üyeliği askıya alınmıştır.
(11.12.2000 tarihinden itibaren Holding
merkezini İstanbul’a taşımıştır.)
Ticaret Unvanı: ANSER HOLDİNG A.Ş. (ANSER İÇ VE DIŞ TİCARET A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
18632
Adresi: Musalla Bağları Yeni İstanbul Cad.
No: 20 Konya
Kuruluş Tarihi: 05.11.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(27) Halife KOYUNCU, Esma ÜRÜN, Mehmet Zeki BAŞYEMENİCİ, Mehmet Hasip ŞENALP,
Mustafa ULUKARA, Mustafa GÜÇLÜ, İlker ÖZKAN, Hacı Ahmet KART, Vehbi ÖZDEMİR,
Ahmet ÖZER, Osman YILMAZ, Bekir TURGUT, Emsal AYDIN, Sabriye ASLITÜRK, Kadir
DAĞLIKOCA, Sedat SARIBAŞ, Nurettin KILIÇ, Ali İhsan GÜÇLÜ, Ahmet Melih GÜÇLÜ,
Bülent ATEŞ, Mustafa SALUR, H asan BAYSAL, Şerife Zuhal ULUKARA, Hacı BAŞ,
Mustafa MERCAN, Hamza ALTINDAĞ, Hasan Hüseyin ALTINDAĞ
İlk Yönetim Kurulu: Halife KOYUNCU, Esma
ÜRÜN, Mehmet Zeki BAŞYEMENİCİ, Mehmet Hasip ŞENALP, Mustafa ULUKARA, Mustafa
GÜÇLÜ, İlker ÖZKAN, Hacı Ahmet KART, Vehbi ÖZDEMİR
İlk Denetim Kurulu: Ahmet ÖZER, Bülent
ATEŞ, Nurettin KILIÇ
Hisse Adedi: 100.000 adet
Bağlı Şirketleri: (Son bilgilere göre 6
A.Ş.)
Mevcut Yönetim Kurulu: Esma ÜRÜN,
Abdurrahman YÜCEL, Hasan Hüseyin AK, İbrahim ERDÖNMEZ
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: ASRİ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
20414
Adresi: Hastane Cad. Bereketli Oğlu Sok.
Yüzbaşıgil İş Hanı No: 301 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 14.07.1999
Kuruluş Sermayesi: 10.000.000.000 TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Mustafa GÖĞÜŞ, Sabri ALTUN, Mehmet Halit KAYGAN, Uğur ALTUN, Kamil DERİN
İlk Yönetim Kurulu: Mustafa GÖĞÜŞ, Sabri
ALTUN, Mehmet Halit KAYGAN,
İlk Denetim Kurulu: Uğur ALTUN, Kamil
DERİN
Hisse Adedi: 400 adet
Son Durumu: Faal Değil
Ticaret Unvanı: AVANTAJ HOLDİNG A.Ş. (Avantaj Holding Finans Ltd.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: (Yurt
dışında kurulduğu bilgisi alınmıştır.)
Ticaret Unvanı: AYVİNA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Adresi: İstanbul Cad. Karacaoğlan Sok.
Himtaş İş Hanı No;21 Konya
Kuruluş Tarihi: 05.10.2000
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(3) Seyfi BUDAK, Gevher Canan BUDAK, Ayten SEZGEN, Arife Aylin KATRANCI, Ali
ODUNCU
İlk Yönetim Kurulu: Seyfi BUDAK, Gevher
Canan BUDAK, Arife Aylin KATRANCI
İlk Denetim Kurulu: Suat ÖZKAN
Hisse Adedi: 5.000 Adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Seyfi BUDAK, Gevher
Canan BUDAK, Ayten SEZGEN, Arife Aylin KATRANCI, Ali ODUNCU.
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: BELEMİR HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
21203
Adresi: Fevzi Çakmak Mah. Kutsi Sok. No:
11 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 17.11.1999
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(7) Bekir YILDIRIM, Ahmet ASLITÜRK, İsmet ERDOĞAN, Hasan ŞANLI, Yusuf YÜKSEL,
Mehmet KANKAŞ, Canfeda YILDIRIM
İlk Yönetim Kurulu: Bekir YILDIRIM, Ahmet
ASLITÜRK, İsmet ERDOĞAN, Hasan ŞANLI.
İlk Denetim Kurulu: Mehmet KANKAŞ
Hisse Adedi: 4.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Bekir YILDIRIM,
Ahmet ASLITÜRK, İsmet ERDOĞAN, Hasan ŞANLI.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: BÜYÜK AVRASYA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6060
Adresi: Babalık Mah. Demirci İş Merkezi A
Blok K-6 No: 601-608 Konya
Kuruluş Tarihi: 13.08.1998
Kuruluş Sermayesi: 25 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Veli KAMİLOĞLU, İsmail AYDOS, Halil SAPMAZ, Cahit DÖNMEZ, Bilal KAYACAN
İlk Yönetim Kurulu: Veli KAMİLOĞLU, Cahit
DÖNMEZ, Halil SAPMAZ,
İlk Denetim Kurulu: Mücahit ŞAHAP, İbrahim
ÖZDİL
Hisse Adedi: 100 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 17
Bağlı Şirketleri: 4 A.Ş., 1 Ltd. Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Veli KAMİLOĞLU,
Cahit DÖNMEZ, Halil SAPMAZ,
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: BÜYÜK SELÇUKLU HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KAYSERİ,
22066
Adresi:
Kuruluş Tarihi: 17.06.1998
Kuruluş Sermayesi:
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
İlk Yönetim Kurulu: Şevki ÇOBANOĞLU,
Mehmet SELVİ, Burhan ATAY, Behçet AKSOY, Orhan TAŞPINAR.
İlk Denetim Kurulu: Mustafa MERMER.
Yurt Dışındaki Temsilcileri: 49 Temsilcisi
olduğu ifade edilmiş
Bağlı Şirketleri: 8 A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Şevki ÇOBANOĞLU,
Burhan ATAY, Orhan TAŞPINAR, Ramazan Malik ÖZSAKARYA, Tarık ÇOBANOĞLU
Mevcut Denetim Kurulu: Nuray KARAOSMANOĞL
Şevki ÇOBANOĞLU, Mehmet SELVİ, Burhan ATAY, Behçet AKSOY, Orhan TAŞPINAR U
Son Durumu: Münfesih
Ticaret Unvanı: DADAŞ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19780
Adresi: Babalık Mah. Nüve İş Merkezi No:
7/702 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 22.04.1999
Kuruluş Sermayesi: 50 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Mehmet ŞİMŞEK, Salih ÇELİK, Mücahit Mevlüt SERİN, Gazi BALKI, Hasan BARLAS.
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet ŞİMŞEK, Salih
ÇELİK, Mücahit Mevlüt SERİN, Gazi BALKI, Hasan BARLAS.
İlk Denetim Kurulu: Baki TOSUN, Numan
BÜLÜÇ.
Hisse Adedi: 2.000
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: DEMİRKIRAN HOLDİNG
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: (Holdingin yurt dışında kurulduğu bilgisi
alınmıştır.)
Ticaret Unvanı: ESRA HOLDİNG A.Ş. (ESRA İÇ VE DIŞ TİCARET YAT. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
18810
Adresleri: 1- H. Uluşahin İş Merkezi A
Blok No: 3/309 Selçuklu/Konya
2- Babalık Mah. Kemerli İş Mer. B Blok No:
3/307 Konya
3- Anadolu San. Demirtepe Sok. No: 25/27
Konya
Kuruluş Tarihi: 10.12.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Erol ÖZTOPRAK, Ramazan VEZİROĞLU, Eyüp DURAN, Ali YAPICI, İsa TUNÇ
İlk Yönetim Kurulu: Erol ÖZTOPRAK, Ramazan
VEZİROĞLU, Eyüp DURAN
Hisse Adedi: 100.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Erol ÖZTOPRAK,
Hüseyin SARI, İdris AYDIN, Fikret KİRAZ, Ramazan VEZİROĞLU, Eyüp DURAN, Ali
YAPICI, İsa TUNÇ, Mustafa SARI, Davut AYDIN
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: GEMA HOLDİNG A.Ş. (Kuruluş işlemleri tamamlanamamış)
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: GÜRTEKS HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: DENİZLİ,
13700
Kuruluş Tarihi: 31.05.1995
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Gürteks Tekstil İhr. İth. San ve Tic. A.Ş., Gürteks Boya San. Ve Tic. A.Ş., Gülüm Tekstil San. Tic.
Ltd. Şti. Nurteks Tekstil İhr. İth. A.Ş., Mertteks Tekstil İhr. İth. San ve
Tic. A.Ş., Gürteks Dış Tic. A.Ş.
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet GÜLDALI, Bekir
PEDÜK, Muhittin BERBER ve Halil İbrahim PEDÜK
İlk Denetim Kurulu: Metin BAŞKAL
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 295
Bağlı Şirketleri: 7 A.Ş., 2 Ltd. Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Ali Ferruh NATHUR,
Mehmet GÜLDALI, Bekir PEDÜK
Mevcut Denetim Kurulu: Mesut AYDIN
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: HADEKA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
22935
Adresi: 1. Sanayi Bölgesi Büsan Cad.6. Sok
No. 26 Konya
Kuruluş Tarihi: 11.08.2000
Kuruluş Sermayesi: 3 Trilyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Abdulkadir GÖKSU, Metin MANAV, Adem EVİRGEN, Sadi GÖKSU, Şeref GÖKSU, Mehmet
DEMİROK , Ali Tayyar ÇAY, İhsan ÖZOĞUL, İbrahim MANAV, Kadir GÜÇLÜ, Muammer
UYSAL, Mehmet UYSAL, Osman ÖZTÜRK, Ahmet AK, Yakup DİKMEN, Ali AKAR, Ümmü
ACIMAN, Cemal ACIMAN, Hacer ACIMAN, Ahmet Rasim KARSLIOĞLU, Mustafa ACIMAN,
Fatma ERDEM, Zeynep GÖKSU, Nefise SARI, Ferize ŞAFAK, Ömer KIRMIZI, Adem GÖKSU
İlk Yönetim Kurulu: Adem EVİRGEN, Sadi
GÖKSU, Şeref GÖKSU, Mehmet DEMİROK, Ali Tayyar ÇAY
Hisse Adedi: 3.000.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 34
Bağlı Şirketleri: 4 A.Ş.
Son Durumu: Faal Değil. (Firma 2006
yılında tasfiyeye gideceğini bildirmiştir.)
Ticaret Unvanı: HALİL DEMİRKAYA HOLDİNG – (DEMİRKAYA GMBH.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No:
MİNDEN-ALMANYA,
(Alman Ticaret Kanunu hükümlerine göre ALMANYA’da kurulmuştur.)
Ticaret Unvanı: HAMATEK HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
18959
Adresi: 1-Hamidiye Mah. Abdülazel Paşa
Cad. No.1/201 Konya
2- Adliye Bulvarı Fuar Alaaddin Kapısı
Yanı Özcan Çimi İş Hanı K-2/201 Konya
Kuruluş Tarihi: 16.12.1998
Kuruluş Sermayesi: 75 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(12) Veli BÖGE, Abdülkadir GÖKSU, Mahmut Cemil YALÇIN, Sadi GÖKSU, Hüseyin
BİLGİLİ, Mustafa BÖGE, Ali Remzi BEDİZ, Raşit SÖYLEMEZ, İhsan ÖZOĞUL, Ömer
KIRMIZI, Nasuh BÖGE, Şeref GÖKSU
İlk Yönetim Kurulu: Veli BÖGE, Abdülkadir GÖKSU, Mahmut Cemil
YALÇIN, Ali Remzi BEDİZ, Raşit SÖYLEMEZ ve Nasuh BÖGE
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Mahmut ORUÇ,
Ramazan ER,
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 300
Milyar TL,
Bağlı Şirketleri: 8 A.Ş.
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: HASANDAĞI HOLDİNG A.Ş. (Tasfiye Halinde)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: AKSARAY,
Adresi: M. Çelebi Mah. Çardak İşhanı No:
1/1 Aksaray
Kuruluş Tarihi: 09.03.1998
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(7) Doğan Metin KÖSE, İrfan KILIÇ, Yaşar KÜRKLÜ, Salim GÖK, Melikşah TEKDURMAZ,
Mehmet TAŞKIN, Ahmet ÇİÇEK
İlk Yönetim Kurulu: Doğan Metin KÖSE,
Ahmet ÇİÇEK, Yaşar KÜRKLÜ
İlk Denetim Kurulu: Salim GÖK
Yurt Dışındaki Temsilcileri: H. Ali
BEKTAŞ, Zeki KAVAS ve Cafer GÜMÜŞ
Bağlı Şirketleri: 2 A.Ş.
Mevcut Yönetim Kurulu: Mehmet ÇİÇEK,
Abdullah KILIÇ, Mehmet KAVAS, Mustafa AKIN
Son Durumu: (12.09.2002 Tarihinde
Tasfiyeye girmiş)
Ticaret Unvanı: İLARSLAN HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
28614
Adresi: 1. Organize San. Böl. Çarman Sok.
No: 2 Selçuklu/ Konya
Kuruluş Tarihi: 28.11.1997
Kuruluş Sermayesi: 30 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Aydın İLARSLAN, Mehmet İLARSLAN, Mustafa İLARSLAN, Yüksel İLARSLAN, Havva
KÜÇÜKBAKIRCI
İlk Yönetim Kurulu: Aydın İLARSLAN, Mehmet
İLARSLAN, Mustafa İLARSLAN
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 34
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: İMET HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Adresi: Şerafeddin Cad. Zengin Han No:
52/501 Konya
Kuruluş Tarihi: 01.12.1998
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Celalettin IŞIK, Mustafa GÜZEL, Fevzi GÜMÜŞ, Hüseyin ŞEKER, Şükrü BAŞARIKAN,
Mustafa Hakan ÖZYURT
İlk Yönetim Kurulu: Celalettin IŞIK,
Mustafa GÜZEL, Fevzi GÜMÜŞ, Hüseyin ŞEKER, Şükrü BAŞARIKAN, Mustafa Hakan
ÖZYURT
Son Durumu: Faal.
Ticaret Unvanı: İNTERGENÇ HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
4543
Adresi: Demirci İş Mer. B Blok No: 5/506
Konya
Kuruluş Tarihi: 01.04.1997
Kuruluş Sermayesi: 7.700 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mustafa ALAGÖZ, Muammer KOCATEPELİ, Ali Gürbüz DAYIOĞLUGİL, Nail BEKDİK, Cengiz
KAHVECİ, Hüseyin KOYUNCU, İbrahim BÜYÜKKARAGÖZ
Hisse Adedi: 7.700.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: İŞLEM HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19276
Adresi: Büsan Organize San. Büsan Cad. 2.
Sokak No: 24 Konya
Kuruluş Tarihi: 26.01.1999
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Halis DÜZEL, Mustafa BÜYÜKTAZELER, Muammer ÖZÜDOĞRU, Hakkı TURGUT, Halime
DÜZEL,
Hisse Adedi: 1.000 adet
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: KAMSA HOLDİNG A.Ş. (KAMSA OTOMOTİV PETROL İNŞAAT TİC. VE SAN. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
20583
Adresi: Babalık Mah. Yapıcı İş Merkezi E
Blok No: 1/107 Konya
Kuruluş Tarihi: 14.12.2000
Kuruluş Sermayesi: 717.800 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Ahmet ERDOĞAN, Mehmet AYAN, Fahri ERDOĞAN
İlk Yönetim Kurulu: Ahmet ERDOĞAN, Mehmet
AYAN, Fahri ERDOĞAN
Hisse Adedi: 71.780 adet
Son Durumu: Faal Değil.
Ticaret Unvanı: KAŞIKÇI HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Adresi: Hastane Cad. Belediye İş Hanı No:
16 Selçuklu/Konya
Kuruluş Tarihi: 17.10.1997
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet Emin DEMİR, Metin DEMİR, Mustafa DEMİR, Halil Sami KURU, Nigar DEMİR
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Emin DEMİR,
Metin DEMİR, Mustafa DEMİR
Hisse Adedi: 200 adet
Son Durumu: Faal. (Çok ortağı yok, Aile şirketi)
Ticaret Unvanı: KATILIM HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
11285
Kuruluş Tarihi: 08.04.1999
Kuruluş Sermayesi: 500 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(20) Aytaç AKARÇAY, Gülten YEĞİN, Servet BODUR, Emin Yüksel ERALP, Pelin Aslı
NASÖZ, Cengiz COŞKUN, Zerrin BODUR, Ömer ÖZCAN, Ferhan ERALP, Hakan KALKAN,
Şadan Şakibe ALTAN, Hasan Haluk ÖDEN, Arzu ÇAKIR, Feride ÇİNE, Gürsel ERALP,
Arman Yiğit ALTAN, Mustafa AKGÜVERCİN, Arif Göksel ERALP, Selim ALTAY, Ayça
İLKUTLU.
İlk Yönetim Kurulu: Hakan KALKAN, Ömer
ÖZCAN, Hasan Haluk ÖDEN, Arman Yiğit ALTAN,
Emin Yüksel ERALP, Pelin Aslı NASÖZ, Feride ÇİNE
İlk Denetim Kurulu: Mustafa AKGÜVERCİN
Hisse Adedi: 500.000
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 34
Mevcut Yönetim Kurulu: Emin Yüksel ERALP,
Aytaç AKARÇAY, Veyis YEĞİN, Ejder PAMUKÇU, Cemil GÜNEY, Feride ERALP, Arife
Göksel ERALP
Mevcut Denetim Kurulu: Alim ATİK, Arman
Yiğit ALTAN
Ticaret Unvanı: KETEN HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Adresi: Alaaddin Bulvarı Fevzi Çakmak Sok.
No: 2/2 Konya
Kuruluş Tarihi: 02.08.1999
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Osman KUŞOĞLU, Ali UMUTLU, Mehmet İhsan ERDEM
İlk Yönetim Kurulu: Osman KUŞOĞLU, Ali
UMUTLU, Mehmet İhsan ERDEM
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: KONADYA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
22561
Adresi: Musalla Bağları Mah. İstanbul Yolu No: 6 Konya
Kuruluş Tarihi: 09.06.2000
Kuruluş Sermayesi: 50 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet Ali UÇAR, Hasan GÜMÜŞ, Ali UÇAR, Mesut YALÇIN, Mehmet ÜRKÜT
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Ali UÇAR, Hasan
GÜMÜŞ, Ali UÇAR
Hisse Adedi: 50.000 adet
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: ORGANİZE HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
20755
Adresi: Babalık Mah. Hazım Uluşahin İş
Mer. A Blok No: 5/505-506 Konya
Kuruluş Tarihi: 09.091999
Kuruluş Sermayesi: 250 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Bekir BAŞARICI, Mehmet Tahir BAŞARICI, Hüseyin KOYUNCU, Ramazan ENGİN, Mustafa
ÖZTÜRK, Ercan ÇİMENOĞLU, Bekir Yüksel ÇİRKİN, Mehmet Abid BAŞARICI, Ahmet Yasin
CANDAN, Seyid Sami BAŞARICI, Namık ÇELİK, Vehbi TAŞ
İlk Yönetim Kurulu: Bekir BAŞARICI, Mehmet
Tahir BAŞARICI, Hüseyin KOYUNCU, Mustafa ÖZTÜRK
Hisse Adedi: 250.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 34
Bağlı Şirketleri: 2 A.Ş.
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: OSMANLI HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No:
KIRŞEHİR, 3288
Adresi: Dr. İsmail Yağız Cad. Ziraat
Bankası yanı Yağmurlu İş merkezi Kat: 1 No: 5 Kırşehir
Kuruluş Tarihi: 15.07.1999
Kuruluş Sermayesi: 15 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mustafa UZUN, Erhan TÜRKYILMAZ, Ekrem KÜÇÜK, Beytullah KITIR, İsmail Hakkı
ÖZİNCE, TÜRKTUR Gıda San. A. Ş
İlk Yönetim Kurulu: Mustafa UZUN, Erhan
TÜRKYILMAZ, Ekrem KÜÇÜK, Beytullah KITIR, Mahmut ÇAVDARCI, İsmail Hakkı ÖZİNCE.
Hisse Adedi: 15.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 185
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: PALKİM HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
20010
Adresi: 1- Vatan Hurdalık Sanayi Işıldak
Sok. No: 72 Konya
2- Büsan 6. Sokak No: 19 Konya
Kuruluş Tarihi: 28.05.1999
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Ali Sami PALAZ, Mustafa PALAZ, Halil PALAZ, Zekeriya KOCAKAYA, Feyza PALAZ
Hisse Adedi: 5.000.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 33
Son Durumu: Faal değil (Adresinde
bulunamamıştır, ortak sayısı az.)
Ticaret Unvanı: RAY HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6086
Adresi: Büsan Organize San. Büsan Cad.7.
Sokak No: 6 Konya
Kuruluş Tarihi: 02.09.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet Ali ENEÇ, Mehmet DÖNER, Mirzeydin ÇERMİK, Ahmet GENÇ, Ali DÖNER, Zeki
GENCER
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet Ali ENEÇ,
Mehmet DÖNER, Metin ARSLAN, Zeki GENCER
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 300
Milyar TL, 05.05.2004’de 500 Milyar TL
Hisse Adedi: 2.000 adet, 6.000 adet,
10.000 adet
Bağlı Şirketleri: 2 A.Ş.
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: SEBİL HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
18672
Adresi: Hazım Uluşahin İş Mer. B Blok K-4
No: 419 Konya
Kuruluş Tarihi: 10.11.1998
Kuruluş Sermayesi: 50 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mehmet ZEYBEK, Adnan YILDIZ, İdris KOZAN, Zeki ZEYBEK, Hacer ÖZDAMAR
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet ZEYBEK, Adnan
YILDIZ, İdris KOZAN
Hisse Adedi: 50.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 33
Son Durumu: Faal değil. Tasfiye halinde.
Ticaret Unvanı: SEFA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-5283, 21694
Adresi: 1- Organize San. Böl. Ulukavak
Sok. No: 3 Konya
2-
Organize San. Böl. Çarman Sok. No: 2
Konya
Kuruluş Tarihi: 18.12.1997
Kuruluş Sermayesi: 75 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Aydın İLARSLAN, Mehmet İLARSLAN, Mustafa İLARSLAN, Yüksel İLARSLAN, Havva
KÜÇÜKBAKIRCI
Hisse Adedi: 150 adet
Son Durumu: Faal değil.
Ticaret Unvanı: SUR HOLDİNG A.Ş. (TASFİYE HALİNDE KONYA SUR İNŞ. EĞİTİM DAY. TÜK. MAL.
SAN VE TİC. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
19289
Adresi: 1- K. İhsaniye Mah. Harmankaya
Cad. No: 18/1 Konya
2- Adem Kayısı Yüzüncü Yıl Mah. Sille Cad.
No: 305 Konya
Kuruluş Tarihi: 28.01.1999
Kuruluş Sermayesi: 20 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Adem KAYISI, Ahmet KOÇAŞLI, Hüseyin KARAKOYUN, Murat SAYIM, Mustafa UZUN
İlk Yönetim Kurulu: Adem KAYISI, Murat
SAYIM, Mustafa UZUN
İlk Denetim Kurulu: Mustafa LALELİ, Ahmet
KOÇAŞLI
Hisse Adedi: 400 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Son Durumu: Tasfiye halinde
Ticaret Unvanı: ŞAFAK HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6069
Adresi: Ferhuniye Mah. Hastane Cad.
Belediye İş Hanı K-2 No: 6 Konya
Kuruluş Tarihi: 20.08.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Durmuş Ali EROL, Ali ÇETİN, Erol KÜÇÜKAŞÇI, Mehmet AKILLI, Erol KARABULUT
Hisse Adedi: 4.000 adet
Bağlı Şirketleri: 2 A.Ş.
Son Durumu: Faal değil
Ticaret Unvanı: TUĞRA HOLDİNG A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-5355, ANKARA, 149160
Adresi: 1- Alaaddin Bulvarı No. 2 K-2-3
D-201-202-302 Konya
2- Turan Güneş Bulvarı No: 36/3 Çankaya
Ankara Kuruluş Tarihi: 26.12.1997
Kuruluş Sermayesi: 1 Trilyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(20) Mehmet AYDENİZ, Şenel AYDENİZ, Alparslan AYDENİZ, Tuncer YILDIZ ve Osman
AYDOĞAN, Remzi ERTÜRK, Musa KARAMAN, Tevfik ATAR, Hüseyin KURAR, Mustafa
SARICAN, Mehmet TIRAŞÇI, Yakup YETİŞTİ, Yusuf ONUR, Mehmet SARICAN, MEHMET
ŞAHİN AYDENİZ, HASAN HÜSEYİN ÖZ, HASAN ERTUĞRUL, ALİ SARICAN,
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet AYDENİZ, Osman
AYDOĞAN, Tuncer YILDIZ, Remzi ERTÜRK, Mustafa SARICAN ve Alparslan AYDENİZ
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Mehmet
BALOĞLU,
Hisse Adedi: 40.000 Adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 26
Son Durumu: Şirket merkezini nakletmiş,
Faal değil , Terkin
Bunlardan başka, yine SPK’nın denetlediği,
izinsiz şekilde hisse senetleri halka arz edilen yada gerek yurt içinden gerek
yurt dışından para toplayan, fakat unvanında holding ibaresi bulunmayan
A.Ş.’ler de vardır.
3.3. Anonim Şirket Olarak Kurulup İzinsiz Halka
Arz Gerçekleştiren ve SPK Tarafından Denetlenen Şirketler
Ticaret Unvanı: ANADOLU PLASTİK İNŞAAT TURİZM İTHALAT İHRACAT SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: MERSİN,
16930
Adresi: Palmiye Mah.1208. Sk. No: 15/1
Oruç Apt. Altı Mersin
Kuruluş Tarihi: 02.05.1996
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Veysel AÇIK, Abdullah ALTUN, Selahattin
Sami SÜMENGEN, Metin AÇIK, İsmail
YETKİN,
İlk Yönetim Kurulu: Veysel AÇIK, İsmail
YETKİN,
İlk Denetim Kurulu: Selahattin Sami
SÜMENGEN
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
26.11.1999’da 2 Trilyon TL
Hisse Adedi: 1.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: İbrahim GÜLTEKİN,
Abdullah ALTUN, Ali KÜRKÜN
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: ASEL ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ GIDA TİCARET SAN. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: AKSARAY,
Adresi: Karasu Mevkii No: 120 Aksaray
Kuruluş Tarihi: 07.03.2000
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(10) Bekir AZYOKSUL, İbrahim ZEYBEK, Mahmut ÜNAL, Erol BİLGİÇ, Mehmet KENDİ,
İsmail ZEYBEK, Fahri AZYOKSUL, Ömer AZYOKSUL, Yusuf ZEYBEK, İrfan AZYOKSUL
İlk Yönetim Kurulu: Bekir AZYOKSUL,
İbrahim ZEYBEK, Mahmut ÜNAL, Erol BİLGİÇ, Mehmet KENDİ
İlk Denetim Kurulu: İsmail ZEYBEK, Fahri
AZYOKSUL
Mevcut Yönetim Kurulu: Bekir AZYOKSUL,
İbrahim ZEYBEK, Mahmut ÜNAL, Erol BİLGİÇ, Mehmet KENDİ
Mevcut Denetim Kurulu: İsmail ZEYBEK,
Fahri AZYOKSUL
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: BİRSA BİRLİK GIDA SANAYİ İÇ VE
DIŞ TİCARET A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
4298
Adresi: İstasyon Cad. Kral İşhanı Kat
3 Ereğli/Konya
Kuruluş Tarihi: 12.11.1996
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(9) Mefhar TAYYAR, Osman OKKA, İbrahim OKKA, Ali ÖZMERİÇ, Mustafa ÇINAR, Osman
CEYLAN, Abdullah YILDIRIM, Doğan KARAMIK, Ali TERZİLER
İlk Yönetim Kurulu: Mefhar TAYYAR, Ali
ÖZMERİÇ, İbrahim OKKA.
Hisse Adedi: 25 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Mustafa TÜNK, Ayşe
Ayla DİRİM, Abdülkadir ÖZDEMİR
Mevcut Denetim Kurulu: Naci ATAK,
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: EMİRDAĞ SENTETİK DOKUMA SANAYİİ A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: ANKARA,
98379
Kuruluş Tarihi: 05.11.1993
Kuruluş Sermayesi: 2 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
İşbir Holding A. Ş, Osman Atay KUZUCUOĞLU, Necati KÖKLÜ, Nurettin ÖZPEHLİVAN,
Yüksel TURUNÇOĞLU, Muzaffer Kemal DENİZDÖVEN, Ali KANTUR, İsmail ÖZÇAKAR,
Tuğrul ÇAKINBERK, Cahit KARAKAŞ, Oktay BEŞKARDEŞ, Osman GÜRHAN, Ethem VAROL,
Ömer SAĞLAM, Ahmet SAĞLAM, Hamza SAĞLAM, Varol YÜRÜK, Eyüp GÜZLE, Taner
KARANFİL, H. Ahmet KÖYCÜ, Seydi AKDENİZ, Mustafa KOCA, A. Kadir ŞEVİK, Hamza
POYRAZ, Habip POYRAZ, Mevlüt MOLA, Cemalettin KAVAK, Abdil TÜRK, Atilay SEZER, Tayyar KESKİN, Velittin
ERGÜNEŞ, H. Cumhur KAHYA, Halil İbrahim EMİRDAĞ, Hurşit ÖZCELİK, Mustafa
SAYGIN, Hüseyin ERYÜRÜK, Hasan ŞEVİK, Fikret FIÇICI, İbrahim ÜNAL, Abdil
DEMİRAL, Uğur KALENDER, İsmail İMRE, Hüseyin Yaşar ŞAHBAZ, Sinan KESKİNER,
Mustafa GARKIN, Turhan ÇILDIR, Abdülkadir CEYLAN IRBIK, Abdülkadir AKSOY,
Ümmühan ÇEKİÇ, Aslan SAYIN, Kadir KESKİN, Yılmaz ERDÖNMEZ, Mehmet URFALI, H.
Hayri ÖZÇELİK, Fikriye ÖZÇELİK.
İlk Yönetim Kurulu: Necati KÖKLÜ, Cahit
KARAKAŞ, İsmail ÖZÇAKAR, Yüksel TURUNÇOĞLU, Taner KARANFİL, Eyüp GÜZLE, H. Ahmet KÖYCÜ,
İlk Denetim Kurulu: Ethem VAROL,
Abdülkadir AKSOY
Hisse Adedi: 2.000
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 600
Mevcut Yönetim Kurulu: Kemalettin Selçuk MOLA,
Özgür uyar, Oğuz Suat MOLA
Son Durumu: (Şirket Merkezi Konya’ya
nakledilmiş.)
Ticaret Unvanı: KAİZEN TEKNOLOJİK ÜRETİM VE GENEL PAZARL. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-1278
Adresi: Nalçacı Cad. Ay İşhanı No:
84/65 Konya
Kuruluş Tarihi: 15.02.1994
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Bilal BÜYÜKYILDIRIM, Fahri ÖRNEK, Talha BÜYÜKYILDIRIM, Ahmet Şemseddin
ÖZERDEM, Zekeriya DOĞDU
İlk Yönetim Kurulu: Bilal BÜYÜKYILDIRIM,
Fahri ÖRNEK ve Cafer ÖZER
Yurt Dışındaki Temsilcileri: Müslüm
BATARAY,
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
750.000.000 TL
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 145
Mevcut Yönetim Kurulu: Bilal
BÜYÜKYILDIRIM, A. Serdar ÜLKEBAŞ, S. Hakan ULUPINAR
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KEDAŞ KONYA-KARAMAN ENERJi DAĞITIM SAN. TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-4523
Adresi: Belediye İş Hanı No: 7/25 Konya
Kuruluş Tarihi: 21.08.1997
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Hüseyin ÜZÜLMEZ, Ali Kemal BAŞARAN, Ahmet HIDIR, Beyazıdı Bestami İNAN,
Ebubekir Mehmet Ali İNAN, Nurhan ATTAR, Hüseyin MENEKŞE, Mehmet YÜKSEL, Esat
DUYSAK, İsmail Baha MARTI, Hasan ANGI, Arif ÇALIKUŞU, Seyit KOYUNCU, İbrahim
BAŞ, Şakir SUDA, Mehmet Ali ÇELİK, Hasan ŞİŞMAN, Mustafa İhsan ORMANCI, Osman
ÖZDEMİR, Osman ERDEM, Hızır KAVAK, Osman DÖNGEL, Erdoğan TUFAN, Tahir
BÜYÜKHELVACIGİL, Ahmet ÇAKICI, Kombassan Holding A. Ş, Durmaz Zirai ve Sanayi
Kayışları Tic. A.Ş., Harmankaya Uluslararası Nak. Ve Tic. A.Ş., Kamer Gıda Petrol
Ürün. ve Hay. Tic. A.Ş.
İlk Yönetim Kurulu: Hüseyin ÜZÜLMEZ, Ali
Kemal BAŞARAN, Beyazıdı Bestami İNAN, Mehmet Ali İNAN, Mehmet YÜKSEL, Esat DUYSAK, İsmail Baha
MARTI, Seyit KOYUNCU, Hızır KAVAK, İbrahim BAŞ, İslam DURMAZ, Hamdi CANEVİ, Ahmet
ÇAKICI,
Hisse Adedi: 1.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Seyit KOYUNCU, Ali
Kemal BAŞARAN
Son Durumu: Terkin (Faal değil)
Ticaret Unvanı: KOMBASSAN İNŞAAT TARIM VE
SANAYİ İŞLETMELERİ A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-5204, 20702
Adresi: Nişantaşı Mah. Şahinağa Sok.
Kombassan Alış Veriş Merkezi K-18 Konya
Kuruluş Tarihi: 02.12.1997
Kuruluş Sermayesi: 60 Milyar TL,
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Haşim BAYRAM, Haşim ŞAHİN, Esat ŞAHİN,
Hamdi CANEVİ, Mehmet Raif ÇAVUŞOĞLU, Celal CANDAN, Mevlut SARI, Mehmet
BÜYÜKPİŞİRİCİ, Mustafa BAYRAM, Abdullah YİĞİT,
Rüştü DÖNMEZ, Osman ŞAHİNGERİ, Ali BALOĞLU, Sadi KESKİN, İrfan YÜKSEL,
Vahit BAYRAM, Mustafa ÖZKAN, Durmuş ŞAKİR, Salim DURMAN, İbrahim KILIÇ, Tahsin
YILMAZ, Ekrem KAVAS, Beyhan GÖKBULUT, Ahmet ASLITÜRK, Beytullah BABÜR, Memduh
KARA, Mehmet Ali TURHAL, Celil ÇİMEN, Zeki ÖZDEMİR, İsa CAN.
İlk Yönetim Kurulu: Haşim BAYRAM, Haşim
ŞAHİN, Ali BALOĞLU, Mehmet BÜYÜKPİŞİRİCİ Mevlut SARI.
İlk Denetim Kurulu: Hamdi CANEVİ, Mehmet
Raif ÇAVUŞOĞLU
Hisse Adedi: 10.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 43.460
(28.12.2002 itibariyle)- 54.232
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 166.260
Milyar TL
İlgili Holding ve Şirketler: Kombassan
Holding, 80 A.Ş., 8 Ltd. Ş., 11 Yurt dışı şirketi. (Son bilgilere göre toplam
87 şirket ve 18 yurt dışı şirketi bulunmaktadır. Bazı şirketlerin grupla
ilişkisi kalmamıştır)
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KONYA ÖZEL NAKİPOĞLU BİLGİ HASTANESİ
(BİLGİ SAĞLIK HİZMETLERİ VE TİC. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Meram-1443
Adresi: Ahmet Dede Mah. Nuraniye Sok. No: 3 Karatay/Konya
Kuruluş Tarihi: 23.03.1998
Kuruluş Sermayesi: 6 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Kutsi ÖNCÜ, Cihangir ERGÜN, Metin DOĞAN, Mehmet İNCİLİ, Hasan KOÇ ve Hasan
Hüseyin KURÇEREN
Hisse Adedi: 120 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 63
Son Durumu: Faal (Şirketin çoğunluk
hisseleri Anser Holding tarafından satın alınmış, sonra da şahıslara
devredilmiştir.)
Ticaret Unvanı: KÖSEOĞLU SAĞLIK TESİSLERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş. (BAH SAĞLIK TESİSLERİ
SAN. VE TİC. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No:
İSTANBUL, 269458-216940
Adresi: Mahmutbey Yolu Cad. Güngören Sk.
Kırçıklar İşmerkezi No.13 D.57-58 Şirinevler/ İstanbul
Kuruluş Tarihi: 17.09.1990
Kuruluş Sermayesi: 10 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(7) Mustafa KÖSEOĞLU, Barbaros Abbas KÖSEOĞLU, Müberra KÖSEOĞLU, Nazire
KÖSEOĞLU, Ayşe Rabia KÖSEOĞLU, Fatma KÖSEOĞLU, Ertuğrul KÖSEOĞLU
İlk Yönetim Kurulu: Mustafa KÖSEOĞLU,
Barbaros Abbas KÖSEOĞLU, Nazire KÖSEOĞLU
İlk Denetim Kurulu: Veysel YEREBATMAZ
Hisse Adedi: 100 adet
İlgili Holding: 21. Yüzyıl Büyük Anadolu
Holding
Mevcut Yönetim Kurulu: Yakup YÖNTEN, Bekir
İRDEM
Mevcut Denetim Kurulu: Engin ÖZYURT, A.
Yılmaz TAHAOĞLU
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: KÜBRAŞ GIDA TEKSTİL, İNŞAAT, TARIM, HAYVANCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: SAMSUN,
17665
Adresi: Pazar Mah. Fatih Sultan Mehmet
Cad. Sayar İşhanı No: 63 Samsun
Kuruluş Tarihi: 25.06.1997
Kuruluş Sermayesi: 200 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Ahmet Zeki DÜLGER, Arslan İNCE, İsmail OKUDAN, Mustafa İVGEN, Hikmet KELEŞ,
Mustafa ÖZER, Bilal ÖZER, Ömer TERZİOĞLU, Rehber Gıda ve İht. Mad. San ve Tic.
A.Ş.
İlk Yönetim Kurulu: Ahmet Zeki DÜLGER,
Arslan İNCE, İsmail OKUDAN, Mustafa İVGEN, Hikmet KELEŞ
Hisse Adedi: 5.000 adet
Son Durumu: Ortak sayısı az, Faal değil.
Ticaret Unvanı: MEGA İHTİYAÇ MADDELERİ TUR. TİC. SAN VE TAAH A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: ANTALYA,
18131
Adresi: Kızılsaray Mah.61. Sk. No: 69
Antalya
Kuruluş Tarihi: 31.08.1994
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Mustafa ÇALIK, Bünyamin ÇALIK, Cemal ÇALIK, Ümit ÇALIK, Ahmet KIVRIM, Ali
KIVRIM, Hüseyin GÜVEN, İsmail EKİZ, Muhammed GEVHER, Cemil Menderes ABAY, Şaban
GÖRGÜLÜ, Avni KURT
İlk Yönetim Kurulu: Mustafa ÇALIK,
Bünyamin ÇALIK, Ahmet KIVRIM,
İlk Denetim Kurulu: Şaban GÖRGÜLÜ
Son Durumu: 15.03.2005 tarihinde Terkin
edilmiştir.
Ticaret Unvanı: SER GROUP GIDA İNŞ. PLASTİK ÜRÜN. SAN. VE TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
15908
Adresi: Adana Ereğli Yolu 10 Km Karatay/Konya
Kuruluş Tarihi: 27.05.1998
Kuruluş Sermayesi: 100 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Ahmet SAYDAM, Mehmet BULUT, Abit KIVRAK, Ömer SARIKULAK, Zeki GÜNAY
İlk Yönetim Kurulu: Ahmet SAYDAM, Mehmet
BULUT, Abit KIVRAK
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
09.06.1998
Hisse Adedi: 10.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Faruk TANYERİ,
İbrahim ÜNAL, Mehmet Ali KUYTU, Celil
CAN, İsa ÜNAL
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: SER GRUP PAZARLAMA VE DIŞ TİCARET A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-6108 (20182)
Adresi: Adana Ereğli Yolu 10 Km Karatay/Konya
Kuruluş Tarihi: 10.09.1998
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) İbrahim ATAÇ, Ahmet SAYDAM, Nusret ARGUN, Ahmet ÖZER, Muammer ERDİRENÇELEBİ
İlk Yönetim Kurulu: İbrahim ATAÇ, Ahmet
SAYDAM, Nusret ARGUN, Ahmet ÖZER, Muammer ERDİRENÇELEBİ
İlk Denetim Kurulu: Ali TOPUZ, Esat ULU
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı: 400
Milyar TL,
Hisse Adedi: 10.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Faruk TANYERİ,
İbrahim ÜNAL, Mehmet Ali KUYTU
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: SER GROUP PVC VE AHŞAP ÜRÜN. İMAL. SAN. Ve TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu 6112 (20183)
Adresi: Adana Ereğli Yolu 10 Km Karatay/Konya
Kuruluş Tarihi: 11.9.1998
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) İbrahim ATAÇ, Ömer SARIKULAK, Mehmet BULUT, Zeki GÜNAY, Ahmet ARICI
İlk Yönetim Kurulu: İbrahim ATAÇ, Ömer
SARIKULAK, Mehmet BULUT
İlk Denetim Kurulu: Zeki GÜNAY
Hisse Adedi: 10.000 adet
Mevcut Yönetim Kurulu: Faruk TANYERİ,
İbrahim ÜNAL, Mehmet Ali KUYTU
Son Durumu: Faal
Ticaret Unvanı: SÖZPA PAZARLAMA VE İNŞAAT A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: ANKARA,
149697, KONYA, 21156
Adresi: 1-Binektaşı Sk. No: 29/1 Küçükesat
Ankara
2-Ankara Yolu Belh Caddesi No: 27/A Konya
3- Devri Cedit Cad. Fuar Sit. No:
44/1 Konya
Kuruluş Tarihi: 01.10.1999
Kuruluş Sermayesi: 200 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Mehmet SÖZER, Durmuş SÖZER, Yavuz SÖZER, Tamer TÜFEKÇİ, Abdullah KARA
İlk Yönetim Kurulu: Mehmet SÖZER, Durmuş
SÖZER, Yavuz SÖZER
İlk Denetim Kurulu: Tamer TÜFEKÇİ
Hisse Adedi: 10.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı:
Son Durumu: Şirket Ankara’da kurulmuş,
09.11.2000’de Konya’ya nakledilmiş, daha sonra başkasına devredilmiştir.
Ticaret Unvanı: ŞULE BESİCİLİK SÜT VE TARIM ÜRÜNL. SAN. VE TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: KONYA,
Selçuklu-2994
Adresi: Hazım Uluşahın İş Merkezi A Blok
No: 205 Konya
Kuruluş Tarihi: 27.12.1995
Kuruluş Sermayesi: 5 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5) Mustafa ALTUN, M. Ali SAĞBİL, Yusuf CİRİTLİ, İsmail Baha MARTI, Hale Ayşe
KIRCALI
İlk Yönetim Kurulu: Hacı Hasan GEREDELİ,
Mustafa ŞİMŞEK, Selami ERDEM, Muzaffer CAN ve Seyit Mehmet YAVUZ
Hisse Adedi: 5.000 adet
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 229
Mevcut Yönetim Kurulu: Mustafa ALTUN, M.
Ali SAĞBİL, Yusuf CİRİTLİ
Son Durumu: 30.12.2002 Terkin (Adresinde
bulunamamıştır.)
Ticaret Unvanı: TİLMO GMBH
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: Şirketin
yurt dışında kurulduğu bilgisi alınmıştır.)
Ticaret Unvanı: TÜMELSAN GRUP OTOMOTİV İNŞAAT VE ELEKTRONİK SAN. VE TİC. A.Ş. (ELPA
AMBALAJ BASIM OTOMOTİV YEDEK PARÇA ELEKTRİK İNŞAAT VE PETROL SAN. VE TİC. A.Ş.)
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: ANKARA,
151012, KONYA, 24738
Adresi: 1- Kazım Karabekir Cad. Eser
İşhanı No: 12 /F Ankara
2-Büsan Organize San. Büsan Cad.7. Sok.
No: 9-11 Karatay/Konya
Kuruluş Tarihi: 09.12.1999
Kuruluş Sermayesi: 1.200 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(5)Yusuf SELEK, Harun KURT, Mustafa KILIÇASLAN, İbrahim ÇAK ve Ali TAŞAN
İlk Yönetim Kurulu: Yusuf SELEK, Harun
KURT, Mustafa KILIÇASLAN, İbrahim ÇAK ve Ali TAŞAN,
İlk Denetim Kurulu: İbrahim AKPINAR
Hisse Adedi: 24.000 adet
Bağlı Şirketleri: 7 A.Ş. (Son bilgilere
göre 6 A.Ş.)
Mevcut Yönetim Kurulu: Yusuf SELEK,
Ramazan ÖZALTUN, Mustafa KILIÇASLAN, Mustafa SELEK ve Resül GÖRGÜLÜ
Son Durumu: Faal (ELPA Ambalaj Basım
Otomotiv Yedek Parça Elektrik İnşaat ve Petrol San. Ve Tic. A.Ş. unvanıyla
faaliyetine devam etmektedir.)
Ticaret Unvanı: YİMPAŞ GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: YOZGAT,
2082
Adresi: Adnan Menderes Bulvarı No: 190/21
Yozgat
Kuruluş Tarihi: 03.091992
Kuruluş Sermayesi: 2 Milyar TL.
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
İlk Yönetim Kurulu: Dursun UYAR, Yahya
ÇOŞGUN, Zühtü ACUN, Ahmet SARAÇ, Muzaffer HALICI, Şükrü İBİŞ, Mevlüt BARAN, M.
Teoman TURAN, H. İlyas AYDOĞAN, Bayar DEMİR ve Musa YILMAZ
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
23.09.1993’de 10 Milyar, 10.07.1996’da 100 Milyar, 26.02.1998’de 1 Trilyon TL
Tespit Edilen Ortak Sayısı: 18.587,
Şirketin beyanına göre 23.830
İlgili Holding: Yimpaş Holding, Yimpaş
Verwaltungs (Almanya),
Son Durumu : Faal. (SPK’ya Kayıt Tarihi:
02.02.1999)
Ticaret Unvanı: YİMPAŞ YOZGAT İHTİYAÇ MADDELERİ PAZ. VE TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: YOZGAT,
1586
Adresi: Adnan Menderes Bulvarı No: 190/21
Yozgat
Kuruluş Tarihi: 04.08.1982
Kuruluş Sermayesi: 6 Milyon TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
Dursun UYAR, Mithat ERBEK, Reşat PETEK, Mustafa GÜLEÇ, Bayar DEMİR, Tevfik
ARSLAN, M. Ali LEKESİZ, S. Metin YÜCEL, Mustafa DAĞ, Atilla ÇOBAN, M. Muti
YAVUZ ve Yaşar KESKİN
İlk Yönetim Kurulu: Dursun UYAR, Mithat
ERBEK, Reşat PETEK, Mustafa GÜLEÇ, Bayar DEMİR, Tevfik ARSLAN, M. Ali LEKESİZ,
S. Metin YÜCEL, Mustafa DAĞ, Atilla ÇOBAN, M. Muti YAVUZ ve Yaşar KESKİN
Sermaye Artırım Tarihi ve Tutarı:
01.09.1983’de 50 Milyon TL, 18.08.1984’de 100 Milyon TL, 26.09.1985’de 250
Milyon TL, 11.12.1986’da 500 Milyon TL, 14.12.1987’de 1 Milyar TL,
13.07.1988’de 3 Milyar TL, 27.04.1989’da 10 Milyar TL, 31.01.1990’da 30 Milyar
TL, 06.01.1992’de 60 Milyar TL, 10.04.1997’de 100 Milyar TL, 25.12.2000’de
423.881.800.000 TL
Tespit Edilen Ortak Sayısı: Şirketin
beyanına göre 44.383
Son Durumu: Faal (30.01.1984 tarihinde SPK
kaydına alınmıştır.)
Ticaret Unvanı: YİMPAŞ YOZGATSPOR SAN. VE TİC. A.Ş.
Kurulduğu İl ve Ticaret Sicil No: YOZGAT
Adresi: Adnan Menderes Bulvarı No: 190/21
Yozgat
Kuruluş Tarihi: 04.11.1997
Kuruluş Sermayesi: 500 Milyar TL
Kurucu Ortakların Adı, Soyadı ve Unvanı:
(20)
İlk Yönetim Kurulu:
C- İZİNSİZ HALKA ARZ FAALİYETİNE İLİŞKİN MEVZUAT
İzinsiz halka arz faaliyetinin Sermaye
Piyasası Kanunu’nda suç olarak sayılması nedeniyle konuyla ilgili temel mevzuat
Sermaye Piyasası Mevzuatıdır. Bununla birlikte, izinsiz halka arz faaliyetinin
para toplama ayağının ağırlıklı olarak yurtdışında gerçekleşmesi ve toplanan
paraların büyük bölümünün ülkemize bavullarla getirilmesi nedeniyle, Kara
Paranın Aklanmasına Dair Mevzuat ve Yurtdışından Sermaye Transferleriyle ilgili
Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar da bu kapsamda konuyla
ilgili mevzuata dahil olmaktadır.
1. 2499 SAYILI SERMAYE PİYASASI KANUNUNDAKİ HÜKÜMLER
Halka arz Sermaye
Piyasası Kanunu (SPKn.)’nun Tanımlar başlıklı 3 üncü maddesinin c bendinde
tanımlanmış olup, anılan madde aşağıdaki şekildedir:
Halka Arz: Sermaye piyasası araçlarının
satın alınması için her türlü yoldan halka çağrıda bulunulmasını; halkın bir
anonim ortaklığa katılmaya veya kurucu olmaya davet edilmesini; hisse
senetlerinin borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda devamlı işlem
görmesini; bu Kanuna göre halka açık anonim ortaklıkların sermaye artırımları
dolayısıyla paylarının veya hisse senetlerinin satışını ifade eder.
SPKn.’nun halka arzla ilgili diğer önemli
hükümleri ise aşağıda yer almaktadır:
SPKn.’nun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrası: “İhraç veya halka arz olunacak sermaye piyasası araçlarının Kurul’a
kaydettirilmesi zorunludur. ……”
SPKn.’nun 5 üncü maddesi: “Kurula kayıt
başvurusuna Kurulca belirlenecek bilgi ve belgeler eklenir.
Belgeler ve açıklamalardaki eksikliklerin
Kurul tarafından belirlenecek bir sürede tamamlanması zorunludur. Noksanlıkları
bu süre içinde tamamlanmayan başvurular düşer.
İncelemeler sonucunda açıklamaların
yeterli olmadığı ve gerçeği dürüst bir biçimde yansıtmayarak halkın istismarına
yol açacağı sonucuna varılırsa, gerekçe gösterilerek, başvuru konusu, sermaye
piyasası aracının Kurul kaydına alınmasından imtina edilebilir.
Başvurular en çok otuz gün içinde
sonuçlandırılır. Eksikliklerin tamamlanması için verilen süreler hesaba
katılmaz. ”
SPK.’nun 6 ncı maddesinin ikinci fıkrası:
“İlanlar ve açıklamalar gerçeğe uymayan abartılmış veya yanıltıcı bilgileri
içeremeyeceği gibi Kurul kaydına alınmanın resmî bir teminat olarak
yorumlanmasına yol açacak açık veya dolaylı bir ifade taşıyamaz. Kurul,
yanıltıcı nitelikte gördüğü reklamları yasaklar. ”
İzinsiz halka arzla ilgili olarak
SPKn’unda yer alan hükümlere, 15 Aralık 1999 tarih ve 4487 sayılı Kanun
Değişikliği ile SPK’ya “borsada işlem
görme şartı getirme, ihtiyati haciz isteme ve altı ay içinde dava açabilme,
idarî para cezası verme, halka açık şirketlerin genel kurul toplantılarına
gözlemci gönderme, şirket denetimi yerine işlem denetimi gerçekleştirebilme”
yetkileri getirilmiştir.
Sermaye Piyasası Kanunu’nun izinsiz halka
arz faaliyetiyle ilgili diğer hükümleri ise, 22, 45, 46 ve 49 sayılı maddelerde
yer almakta olup, bu maddelerde SPK’ya “denetim
yapma, suç duyurusunda bulunma, izinsiz ihraç, halka arz ve satış işlemlerini
durdurma, ihtiyati tedbir talep etme ve 10 gün içinde dava açma veya takip
yapma, kamuoyuna duyurma, defter-belge ibraz/teslimini talep etme ve arama
yapma” yetkileri tanınmıştır.
SPKn’nun 22 inci maddesi uyarınca “Bu
Kanunun uygulanması açısından sermaye piyasası araçlarının, ihracını, halka arz
ve satışının şartlarını düzenlemek ve denetlemek” görev ve yetkisi SPK’ya
verilmiştir.
Yine 4487 sayılı Kanun değişikliği ile
SPKn’nun 22’nci maddesine eklenen (u) bendi ile SPK, “internet de dahil, her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve
ortamı ve benzeri araçlar üzerinden gerçekleştirilen ihraç ve halka arzlar ile
sermaye piyasası faaliyetleri ve işlemlerini … düzenlemek ve denetlemek” ile
görevli ve yetkili kılınmıştır.
SPKn’nun 45 inci maddesinde ise SPK’nın
denetim yetkisine ilişkin hükümler yer almaktadır:
“Bu Kanun
ve diğer kanunların sermaye piyasası ile ilgili hükümlerinin uygulanmasının ve
her türlü sermaye piyasası faaliyet ve işlemlerinin denetimi Kurul uzman ve
uzman yardımcıları tarafından yapılır.
Kurulca görevlendirilen
Kurul uzman ve uzman yardımcıları; ihraççılar, sermaye piyasası kurumları,
bunların iştirak ve kuruluşları ile diğer gerçek ve tüzel kişilerden bu Kanun
ve diğer kanunların sermaye piyasasına ilişkin hükümleriyle ilgili görecekleri
bilgileri istemeye, bunların tüm defter, kayıt ve belgelerini ve sair bilgi
ihtiva eden vasıtalarını incelemeye ve bunların örneklerini almaya, işlem ve
hesaplarını denetlemeye, ilgililerden yazılı ve sözlü bilgi almaya, gerekli
tutanakları düzenlemeye yetkili olup, ilgililer de istenilen bilgi, belge,
defter ve sair vasıtaların örneklerini vermek, yazılı ve sözlü bilgi vermek ve
tutanakları imzalamakla yükümlüdürler.
Birinci ve
ikinci fıkra hükümleri çerçevesinde kendilerinden bilgi istenilen gerçek ve
tüzel kişiler özel kanunlarda yazılı gizlilik ve sır saklama hükümlerini ileri
sürerek bilgi vermekten imtina edemezler.
Kurulca
denetimle görevlendirilen uzmanlar tarafından istenecek defter, evrak, dosya,
kayıt ve diğer belgelerin ibraz veya teslim edilmemesi halinde, ihraççılar,
sermaye piyasası kurumları, bunların iştirak ve kuruluşları nezrinde arama
yapılabilir. Arama, Kurulun gerekçeli bir yazı ile arama kararı vermeye yetkili
sulh ceza hakiminden talepte bulunması üzerine, sulh ceza hakiminin istenilen
yerlerde arama yapılmasına karar vermesi halinde yapılabilir. Aramada bulunan
ve incelenmesine lüzum görülen defterler ve belgeler ayrıntılı bir tutanakla
tespit olunur ve yerinde incelemenin mümkün olmadığı hallerde, muhafaza altına
alınarak inceleme yapanın çalıştığı yere sevk edilir. Arama sonucunda alınan
defter ve belgeler üzerindeki incelemeler en geç üç ay içinde sonuçlandırılarak
bir tutanakla sahibine geri verilir.
…. ”
SPKn’nun 4 üncü maddesinde tanımlanan
halka arz faaliyetine aykırı hareket edilmesi fiili ise Kanunun 47/A-4 maddesi
ile cezaî yaptırıma bağlanmış olup, buna göre; “4 üncü maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarına aykırı hareket
edenlerle sermaye piyasasında izinsiz olarak faaliyette bulunan veya yetki
belgeleri iptal olunduğu veya faaliyetleri geçici olarak durdurulduğu halde
faaliyetlerine devam eden gerçek kişilerle tüzel kişilerin yetkilileri” 2
yıldan 5 yıla kadar hapis ve 10 milyar liradan 25 milyar liraya kadar ağır para
cezası ile cezalandırılırlar. Suçun işlenmesinde, bu bentte yazılı hallerden
iki veya daha fazlası birleşirse, hapis cezasının asgari haddi 3, azami haddi 6
yıldır.
Buna ek olarak, SPKn’nun 47/A maddesi
uyarınca, SPK, bu Kanuna dayanılarak yapılan düzenlemelere ve SPK’ca alınan
genel ve özel nitelikteki kararlara aykırı hareket ettiği tespit edilen gerçek
kişiler ve tüzel kişiler hakkında gerekçesi belirtilmek suretiyle 2 milyar
liradan 10 milyar liraya kadar para cezası verebilmektedir. Bu cezalar ilgililere tebliğ tarihinden itibaren
30 gün içerisinde Yatırımcıları Koruma Fonuna ödenmediği takdirde bu Fon
tarafından 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre takip ve tahsil olunur ve Fona irad kaydolunur.
Söz konusu cezai yaptırımların yanı sıra
SPKn’nun 46’ncı maddesinin (a) bendi uyarınca SPK, Kanun uyarınca yaptığı
izleme, inceleme ve denetlemeler sonucunda; “Kurula kayıt yükümlülüğü yerine getirilmeksizin yapılmış ihraç, halka
arz ve satış işlemleriyle, izinsiz sermaye piyasası faaliyetlerinin
durdurulması için gerekli her türlü tedbiri almaya” yetkili kılınmıştır.
Aynı hüküm çerçevesinde SPK, Kanun uyarınca yaptığı izleme, inceleme ve
denetlemeler sonucunda; SPK’ya kayıt yükümlülüğüne uyulmaksızın yapılan halka
arz ve satış sonucu satılan kısmın karşılığı ve satışı yapılacak senetler için
her türlü teminattan muaf olarak ihtiyati tedbir istemeye, tedbir tarihinden
itibaren altı ay içinde dava açmaya veya takip yapmaya yetkili kılınmıştır. SPK
ayrıca, bu Kanun uyarınca yaptığı izleme, inceleme ve denetlemeler sonucunda;
Kurula kayıt yükümlülüğüne uyulmaksızın yapılan halka arz ve satış sonucu
satılan kısmın karşılığı ve satışı yapılacak senetler için her türlü teminattan
muaf olarak ihtiyati haciz istemeye, haciz tarihinden itibaren altı ay içinde
dava açmaya veya takip yapmaya yetkilidir.
SPKn’nun 46 ıncı maddesinin (e) bendi
uyarınca SPK, Kanun uyarınca yaptığı izleme, inceleme ve denetlemeler
sonucunda; tespit olunan mevzuata aykırılıkları, masrafı ilgili anonim
ortaklık, kişi, kuruluş veya sermaye piyasası kurumlarından tahsil edilmek
üzere kamuoyuna duyurmaya yetkili kılınmıştır.
SPKn’nun 46 ıncı maddesinin (f) bendi
uyarınca, SPK, denetimle görevlendirilenler tarafından istenecek defter, evrak,
dosya, kayıt ve bilgi ihtiva eden diğer vasıtaların ibraz veya teslim
edilmemesi halinde, gerektiğinde mahkemeye başvurarak, bunların ibraz veya
tesliminin sağlanmasını talep etmeye yetkilidir.
SPKn’nun 46’ncı maddesinin (j) bendi
uyarınca, SPK, gerek görülen hallerde, halka açık anonim ortaklıkların genel
kurullarına, oy hakkı bulunmaksızın bir gözlemci göndermeye yetkili
kılınmıştır.
Bunlara ek olarak, SPKn’nun 11 inci
maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, SPK’ca yapılan incelemelerde, bu Kanuna
tâbi ortaklıkların menkul kıymetlerinin ikinci el piyasasının oluştuğu
anlaşıldığı takdirde; SPK, bu ortaklıkların doğrudan ya da dolaylı ortak
sayısını veya bilanço büyüklüğünü dikkate alarak, menkul kıymetleri borsada
işlem görme şartı getirebilir.
SPKn’nun 22’nci maddesinin (g) bendi
uyarınca ise, SPK, “sermaye piyasasını ilgilendiren her türlü iletişim araçları
ile yapılan yayın, duyuru ve reklamları izlemek ve bunlardan yanıltıcı olduğu
tespit edilenleri yasaklamak ve gereği yapılmak üzere ilgili kuruluşlara
bildirmek” ile görevli ve yetkili kılınmıştır.
2- DİĞER MEVZUAT HÜKÜMLERİ
2.1. 4208 Sayılı
Kara Paranın Aklanmasının Önlenmesine
Dair Kanun
4208 Sayılı Kanunun 2/(a)
maddesi uyarınca karalara; 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunundaki, 6136
sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar Hakkındaki Kanundaki, 2238 sayılı Organ ve
Doku Alınması, Saklanması ve Nakli Hakkındaki Kanundaki, 213 sayılı VUK’nun
359’uncu maddesinin (b) fıkrasındaki, 765 sayılı TCK’nun Devletin Şahsiyetine
Karşı İşlenen Cürümler ve aynı Kanunun 179, 192, 211 ile 220, 264, 316, 318,
319, 322, 325, 332, 333, 335, 339, 341, 342, 345, 350, 403, 404, 406, 436, 495,
496, 497, 498, 499, 500, 504 ve 506 ncı maddelerindeki fiillerin işlenmesi
suretiyle elde edilen para, para yerine geçen her türlü kıymetli evrakla, mal
veya gelirler ve bir para biriminden diğerine çevrilmesi de dahil sözü edilen
para, evrak, mal veya gelirlerin birbirine dönüştürülmesinden elde edilen her
türlü maddi menfaat ve değerdir.
Bu çerçevede, 26 Aralık 2003 tarih ve
25328 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5020 sayılı Kanun ile
SPK md.47’nin (A) bendinin (1) ile (7) numaralı alt bentlerinde sayılan suçlar
kara para aklama suçunda öncül suçlar içinde sayılmış ve böylelikle anılan
Kanunun yürürlüğe girme tarihinden itibaren izinsiz halka arz faaliyetinden
elde edilen fonlar da kara para kapsamına alınmıştır.
2.2. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar
02 Temmuz 2003 tarihli Resmî Gazetede
yayımlanan “Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Kararda
Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar” ile “Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında
32 Sayılı Kararın” 15 inci maddesinin (b) fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir:
“Kamu
kurum ve kuruluşları hariç olmak üzere, Türkiye’de yerleşik tüzel kişilerce
ihraç veya halka arz olunacak sermaye piyasası araçlarının, sermaye piyasası mevzuatı
çerçevesinde Sermaye Piyasası Kuruluna kaydettirilmesi koşuluyla yurtdışında
satışı serbesttir. ”
D- İZİNSİZ
HALKA ARZ YOLU İLE FON TOPLANMASI
1. TANIMI
VE SİSTEMİN İŞLEYİŞİ
Sermaye Piyasası Kanunu’nun yukarıda
verilen hükümleri çerçevesinde, Kurul kaydına alınmaksızın hisse senedi satışı
ve ortak olma vaadiyle para toplanması, hatta bu amaçla her türlü yoldan halka
çağrıda bulunulması, izinsiz halka arz fiilini oluşturmaktadır.
Çok ortaklı şirket yapılanmalarının, az
sayıda olmakla birlikte, 1980’li yıllardan itibaren Türkiye’de uygulama alanı
bulmuş olmasına karşın, mevzuat hükümlerini ihlal edici şekilde, bir finans
tekniği olarak ortaklık vaadiyle fon toplama faaliyetlerinin 1990’lı yıllarda
ve özellikle de 1996 yılı ve sonrasında yaygın şekilde uygulandığı
görülmektedir.
Farklı yöntemler uygulanmakla birlikte
genel olarak, izinsiz halka arz yoluyla fon toplama faaliyetinde bulunulmak
üzere öncelikle son derece sınırlı sayıdaki kurucu ortaklar tarafından düşük
sermayeli bir şirket kurulmuş ve kuruluşun hemen akabinde sermaye artırımına
gidilerek, özellikle yurt dışındaki vatandaşlarımıza yönelik çoğu kez yalan,
yanıltıcı, dinî ve millî duyguları istismar edici ilan ve reklamlarla, kurulan
şirketin tanıtımına ve ortak arayışına geçilmiştir. Fon toplama
faaliyetlerinin, esas itibariyle yurt dışındaki temsilciler vasıtasıyla ibadet
yerlerinde veya sair mekanlarda yapılan toplantılarda ya da yüz yüze
görüşmelerde potansiyel yatırımcıların iknası suretiyle gerçekleştirildiği ve
makbuz ya da Sermaye Piyasası Mevzuatına göre ortaklık hakkı vermeyen sair
belgeler karşılığında yatırımcılardan fon toplandığı, ilgili kurum ve
kuruluşlar tarafından Komisyonumuza sunulan belgelerden ve konuya ilişkin
vatandaş şikâyet dilekçelerinden anlaşılmaktadır. Fon arzeden potansiyel
yatırımcıların genelde yurt dışında yaşayan ve buna bağlı olarak da yaşadıkları
çevre dolayısıyla yoğun dinî ve millî duygular içerisinde bulunan, faiz
alınmasını ve verilmesini islamî esaslara aykırı gören, bununla beraber
alternatif yatırım alanları konusunda bilgi birikim ve deneyimleri yeterli
düzeyde olmayan vatandaş kesiminden ibaret olması, izinsiz halka arz yoluyla
fon toplama faaliyetinde bulunan şirketlerin yatırımcıları kolaylıkla ikna
etmelerine imkân sağlamıştır. Buna ilave olarak, yurt dışında yaşayan
potansiyel yatırımcıların, yaşadıkları ülkenin mevzuat ve uygulamalarından
kaçınmaya yönelik olarak, yatırdıkları fonları ilgili ülke otoritelerinden
saklamak istemeleri ve bu nedenle de arz ettikleri fonların kayda alınmasını
tercih etmemeleri, temsilcileri vasıtasıyla fon kabul eden bu şirketlerin
faaliyetlerini kolaylaştırmıştır. Zira bu yöntemle fon arzeden yatırımcılar,
kayda alınmaksızın fonlarını bulundukları yerdeki şirket temsilcisine makbuz ya
da sair belgeler karşılığında elden teslim edebilmiş, getirilerini kayıt dışı
şekilde bu temsilciler vasıtasıyla tahsil edebilmiş; ilave olarak, sahip
oldukları payları diledikleri takdirde yine bu temsilciler vasıtasıyla nakde
tahvil ederek yatırdıkları fonları geri alabilmişlerdir. SPK tarafından
Komisyonumuza sunulan İzinsiz Halka Arz Raporu’nda (Ek/4) bu konu ile ilgili
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“…….
Şirketlerin para kaynaklarının büyük bir
bölümü, yurt dışında yerleşik Türk vatandaşlarıdır. Holdinglerin yurt dışında
bulunan temsilcilerinin ev, ev dolaşarak para toplamaları, yine bu şirketlere
ait yurt dışındaki alış-veriş merkezlerinin, cami, dernek ve düğün salonlarının
da para toplama merkezleri olarak kullanılması ve bu suretle finansal sisteme
girmeden yatırım yapılabilmesi, yurtdışında çalışan vatandaşlarımız için bu
sistemin bir diğer çekici yönü olmuştur.
……. . ”
Temsilciler vasıtasıyla toplanan fonlar,
esas itibariyle bankacılık sistemi kullanılmaksızın yurda sokulmuştur. Bu
bağlamda fon toplayan şirket temsilcileri, fon arzeden yatırımcı kesimden nakit
para yanında altın, bilezik vs. gibi ziynet eşyalarını da ortaklık pay bedeli
olarak kabul etmiş ve bankacılık sistemi kullanılmaksızın Türkiye’ye
sokmuşlardır.
Yukarıda belirtilen hususlara ek olarak,
izinsiz halka arz yoluyla fon toplayan holdinglerin banka hesaplarının, holding
yöneticilerinin şahsi para hareketleri için de kullanıldığı, bunun yanında
holdinglerin resmî kayıtlarına girmesi gereken nakit hareketlerinin bir
kısmının ise bir kısım kurucu ortakların ya da holding yöneticilerinin şahsi
hesaplarında izlendiğinin saptandığı, SPK denetçilerinin raporlarının
tetkikinden anlaşılmaktadır. Diğer bir ifade ile, bir kısım holdinglerin banka
hesapları ile bunların kurucu ortak ve/veya yöneticilerinin şahsi banka hesapları
iç içe bir görünüm arz etmiş, bu durum ise, kayıt düzeni ve şeffaflık
bakımından şüphe uyandırıcı bir durum yaratmış, ilgili holding yöneticilerinin
resmî otoriteler nezdindeki güvenilirliğini zedelemiştir.
Öte yandan, TTK ve SPKn’nun ilgili hükümlerine
aykırı olarak, izinsiz halka arz yoluyla fon toplama faaliyetleri, belli bir
zaman aralığıyla sınırlı olmaksızın, yılın hemen her günü gerçekleştirilmiştir.
Fon toplama sırasında eğer mevcut hisse senedi varsa bu hisse senetleri
satılmış, hisse senedi yoksa, fon arzeden kişilere makbuz ve sair belgeler
verilmiştir. Ê
Konu ile ilgili önem arzeden diğer bir
husus ise, bu holdinglerin, ilgili yıl malî tablolarına göre belirlenen
faaliyet sonuçlarından bağımsız şekilde ve holding kayıtlarına intikal ettirmeksizin
döviz üzerinden yüksek oranlı kâr dağıtımı gerçekleştirmiş olmalarıdır.
Nitekim, bahse konu holdinglerin en önemlilerinden biri olan Kombassan Holding
A.Ş. hakkında Maliye Bakanlığı denetim elemanlarınca düzenlenen 27.07.1998
tarih ve 9/13/13 sayılı Rapor da, kâr dağıtımı ile ilgili olarak aşağıdaki
tespit ve değerlendirmelere yer verilmiştir:
“
Holding tarafından 1997 yılı başında hisse senedi sahiplerine verilmek üzere
mark üzerinden %18.18 oranında bir hesaplamada bulunulmuştur. Hesaplanan bu
%18.18 oranındaki tutarların ödemesi bazı kişilere nakit olarak, bazılarına
elde bulunan hisse senetlerinden verilmek suretiyle, bir kısmına da ileride
hisse senedi vermek üzere makbuz vermek suretiyle gerçekleştirilmiştir. ….
Holding tarafından 1997 yılı başında ortaklar adına hesaplanan bu tutarların
toplamı 87.330.957.-DM olup, buna ilişkin ayrıntılı bir döküm, 1 örnek olarak
inceleme ekibimize ibraz edilmiştir… Belirtilen
tutarlar ve ödemelere ilişkin olarak
kurumun yasal defterlerinde her hangi bir kayıt bulunmamaktadır.
Holding yetkilileri, bastırılmış hisse senetlerinin en küçük
küpürlüsünün 20 adetlik olduğunu, 20 adetlik tek küpürlü hisse senedinin
nominal değerinin 40.000.000.-TL (2.000.000 x 20) olduğunu, bunun 55 DM sabit
fiyattan değerinin 1.100.- DM olduğunu (55x20), 1997 yılı başlarında 1.100.-
DM’lik en küçük küpürlü hisse senedine 200 DM kâr payı verilmesinin
kararlaştırıldığını ve %18,18 (200/1.100) oranının buradan doğduğunu beyan
etmişlerdir. Yine Holding yetkililerince kâr payı dağıtım işleminin Ocak
1997’de başladığı ve ortakların büyük kısmının yurt dışında olması nedeniyle
Mart 1997 sonuna kadar sürdüğü beyan edilmiştir. Holding yetkili organlarınca kâr payı dağıtımı konusunda yazılı bir
karar alınmamıştır.
……”
Öte yandan anılan Rapor’da, hisse senedi
satışlarının senenin hemen her günü yapıldığı ve çok yoğun olmamakla birlikte,
Holding tarafından ortaklara satılan hisse senetlerinin geri satmak isteyen
ortaklardan satın alındığına ilişkin tespitlere de yer verilmiştir.
Diğer holdingler için de genel itibariyle
doğru olan bu tespitler, yukarıda değinilen diğer kolaylaştırıcı unsurlarla
birlikte, sistemin bu denli başarıya ulaşmasının nedenlerini açıklamaktadır.
Yukarıdaki açıklamalardan anlaşılacağı
üzere sistem, güven esasına dayalı olarak işlemiştir. Her ne kadar, fon
toplayan holdingler tarafından yatırımcılara yatırdıkları fonları diledikleri
zaman veya belli bir vadede geri alabileceklerine dair garanti verilmiş,
faaliyet sonuçlarıyla bağlı olmaksızın döviz bazında yüksek oranlı kâr
dağıtımında bulunulması ve isteyen ortakların pay bedellerinin istekleri
doğrultusunda kendilerine iade edilmesi, potansiyel yatırımcıların bu hususta
sisteme güven duymalarına ve risksiz bir ortamda yüksek getiri elde edecekleri
kanaatiyle sisteme dahil olmalarına yol açmıştır. Kaldı ki, önceden belli bir
getirinin taahhüt edilmesi, zaten sistemin teorisine de aykırı düşecektir. Zira
bu durumda, elde edilen pozitif getiri “faiz” olarak adlandırılabilecektir.
Halbuki yatırımcıların amacı, faizssiz kazanç elde etmektir. Bu nedenle,
holdingler tarafından böyle bir getiri taahhüdünde bulunulmamış; ancak,
holdingin faaliyet sonuçları ne olursa olsun ortaklara her daim yüksek oranlı
getiri dağıtılmak suretiyle potansiyel yatırımcılar nezdinde gerekli güven
ortamı yaratılmıştır. Yaratılan bu güven ortamı nedeniyle, sistemden çıkmak
isteyenlerin sayısı en az düzeyde gerçekleşmiş, aksine yatırımcılar, dağıtılan
kâr paylarını dahi nakden tahsil etmeyerek, hatta üzerine ilavelerde de
bulunmak suretiyle karşılığında yeniden pay almışlardır.
Yukarıdaki açıklamalara paralel olarak,
Sermaye Piyasası Kurulu tarafından Komisyonumuza intikal ettirilmiş olan
İzinsiz Halka Arz Raporu’nda, izinsiz halka arz faaliyetlerinin genel işleyiş
esaslarına ilişkin olarak başlıklar halinde aşağıdaki tespitlerde
bulunulmuştur:
“…….
a.
Yurtdışında yerleşik vatandaşlarımızın hedef kitle olarak seçilmesi ve para
toplama işlemlerinin temsilciler aracılığıyla yürütülmesi: Başta Almanya olmak üzere
Avrupa Birliği ülkelerinde yerleşik vatandaşlarımızın ücret, işsizlik sigortası
gibi sosyal yardımlar ve diğer gelirlerinden elde ettikleri tasarrufları ile
vaat edilen kâr payı oranlarının yükseldiği son dönemlerde finans
kuruluşlarından kullandıkları krediler, faiz yerine kara ortaklık esası
çerçevesinde değerlendirileceği ileri sürülmek suretiyle temsilciler
aracılığıyla toplanılmıştır. Anılan temsilcilere değişen oranlarda komisyon
ücreti ödenmiş ve toplanan fonlar daha şirketlere girmeden kaynakta komisyon
oranında kesintiye uğramıştır. Temsilcilik sistemi, bölgelerden sorumlu
temsilciler ve bölge sorumlularına bağlı alt temsilciler olmak üzere
örgütlenmiştir.
b.
Faaliyete bağlı olmaksızın döviz üzerinden sabit oranlarla kâr payı taahhüdünde
bulunulması: Fonların
toplanmasına ilişkin tanıtım faaliyetleri sürdürülürken, bankacılık sisteminde
fon değerlendirmenin ve faiz geliri elde etmenin islami esaslar çerçevesinde
yasak olduğu hususuna değinilmiş ve sistemin ortaklık esasına dayandığı iddia
edilmiştir. Kurulumuzca 1997 yılından itibaren yapılan denetim çalışmalarında,
bu şirketlerin faaliyetlerine bağlı olmaksızın Alman Markı bazında % 20’den
başlayan oranlarda kâr payı taahhüdünde bulundukları tespit edilmiştir. Diğer
yandan, izinsiz halka arz fiilinin işlenmesi suretiyle fon toplayan şirketlerin
sayısında hızla artış gözlendiği dönemlerde, birbirleriyle giriştikleri rekabet
sonucu, yatırımcılara taahhüt edilen kâr payı oranları Alman Markı bazında %
50’lere ulaşmıştır. Ancak, ekonomik temeller çerçevesinde faaliyet gösteren
şirketlerin her yıl kâr elde etme ve döviz üzerinden yüksek ve sabit oranlarda
kâr dağıtabilme olasılığının önceden belirlenebilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Serbest ekonomilerde, ödünç verilebilir fonlar fiyat sistemi
aracılığıyla dağılmakta ve ödünç verilebilir fonlar (fon arzı) ile eksi
tasarruflar (fon talebi) finansal sektör aracılığıyla eşleştirilmektedir. Bu
çerçevede, finansal sistemi bir tür ödünç piyasası olarak değerlendirmek
mümkündür. Bu piyasada ödünç verenlerin ödünç alanlara fonlarını aktarmaları
esnasında oluşan fiyata “faiz” denmektedir. Diğer bir deyişle, borç alanların
borç verenlere borçlanma karşılığında sundukları getiri “faiz”dir. Faiz ise,
ekonomik koşullar ve fon arz-talep dengesine göre, sürekli olarak değişebilen
bir fiyattır.
Bu
çerçevede, döviz üzerinden sabit oranda olmak üzere her yıl kâr payı taahhüdü
verilmesi esas sermaye için faiz ödenmesi kapsamında değerlendirilmelidir.
Ancak, TTK’nın 470 inci maddesi uyarınca esas sermaye için faiz ödenemez ve kâr
payı ancak safi kardan ve bu gaye için ayrılan yedek akçelerden
dağıtılabilmektedir. Bu çerçevede, devam eden hesap dönemlerinde kâr elde
edilmemesi veya garanti verilen kâr payı oranını karşılayacak miktarda kâr elde
edilmemesi durumlarında garanti verilen oran üzerinden kâr payı ödenmesi
sermayenin örtülü olarak geri ödenmesi sonucunu doğurmuştur.
c. Kâr payı
dışında iş bulma vaadi ve/veya tatil ve umre gibi gayri nakdi vaatlerde
bulunulması: İzinsiz
halka arz yapan şirketler, maddi taahhütlerin yanında, hedef kitlenin islami
esaslara ilişkin hassasiyeti ve Anadolu’daki işsizlikten hareketle umre
seyahati ve ortak yakınlarına istihdam sağlanması gibi gayri nakdi taahhütlerde
bulunmuşlardır.
d. Hisse
senetlerini geri satın alma vaadinde bulunulması: İzinsiz halka arz
aracılığıyla fon toplayan şirketler, belli bir süre önceden şirkete yazılı
olarak talebin iletilmesi durumunda hisse senetlerinin geri alınacağını öne
sürmüşlerdir. Böylelikle, yatırımcıların talebi üzerine hisse senetlerinin geri
alınması suretiyle anaparanın ve birikmiş kâr payının ortağa geri ödenebileceği
taahhüt edilmiştir. Ayrıca, sistemin özendirilmesine yönelik olarak hisse
senetlerinin geri alınmasında pay başına asgari fiyat olarak yatırımcıların
ortak olurken ödedikleri fiyatın esas alınacağı belirtilmiştir. Ancak, TTK’nın
329 uncu maddesi hükümleri uyarınca maddede belirtilen durumlar dışında bir
ortaklık kendi hisse senetlerini iktisap ya da rehin olarak kabul edemez.
Öte yandan, şirketlerin bir kısmı da hisse
senetlerini geri almak yerine, parasını geri almak isteyen ortağın payını,
şirkete ortak olmak isteyen bir başka yatırımcıya devretmek şeklinde bir
uygulama benimsemiştir. Ancak burada sorun, yeni ortak olmak isteyen kişinin,
hisse senedini eski ortaktan alırken hangi fiyattan alacağıdır. Normal
koşullarda alım satıma konu olan payın, piyasada şirketin ve ekonominin
durumuna göre belirlenmesi gerekirken, şirket tarafından eski ortağın şirkete
yatırdığı para kadar olmaktadır.
e.
Taahhütlerin sözlü olarak verilmesi ve fonların “Hisse Senedi”, “Ortaklık
Belgesi” veya “Kara İştirak Makbuzu” gibi belgelerle toplanması: İzinsiz halka arz yapan
şirketlerce yatırımcıların sisteme kazandırılması amacıyla verilen taahhütler
sözlü taahhüt niteliğini taşımaktadır ve yazılı sözleşmelere
dayandırılmamıştır. Diğer yandan, TTK ve SPK hükümleri çerçevesinde, ortaklığı
temsil eden kıymetli evrak, hisse senedidir. Ayrıca hisse senetleri basılıncaya
kadar geçerli olmak üzere ilmühaber ihraç edilebilir. Kurul tarafından
gerçekleştirilen denetimlerde elde edinilen bilgilere göre, yatırımcılara
katılımları karşılığında hisse senedi, ilmühaber gibi çeşitli adlarda belgeler
verilmiştir. Ancak TTK ve SPK hükümleri çerçevesinde ortaklık hakkını temsil
etmeyen belgeler karşılığında ve genel olarak sözlü taahhütler verilmek
suretiyle fon toplandığından, yatırımcıların anılan şirketlere ve üçüncü
kişilere karşı ortaklık haklarını ispat etmeleri ve toplanan paralar, şirket
tarafından yasal kayıtlara yansıtılmadığı sürece ortak sıfatını haiz olmaları
mümkün değildir.
f.
Yurtdışından toplanan fonların banka ve ÖFK kullanılmadan Türkiye’ye kuryeler
vasıtasıyla getirilmesi: Ağırlıklı olarak yurtdışında yerleşik vatandaşlarımızın,
ödedikleri fonları ilgili ülkenin kamu otoritelerine beyan etmekten kaçınması
ve finans kurumları vasıtasıyla fon transferlerine ilişkin işlem ve komisyon
maliyetleriyle ilgili çekinceleri nedeniyle toplanan fonlar bankalar
vasıtasıyla değil de fiziki yollarla ülkemize getirilmiştir. Örneğin, Kompassan
Holdingin temsilcisi, 9 Mayıs 1997 tarihinde Esen boğa Havalimanı C terminali
dış hatlar geliş kapısında yurda giriş yaparken gümrük yetkililerine beyan
edilmemiş 1.750.000,- Alman Markı bulundurduğu tespit edilmiş ve söz konusu
dövize el konulmuştur.
g. Hisse
senetlerinin alım satımına aracılık edilmesi: SPK’nın 31 inci maddesinde
“Sermaye piyasası faaliyetlerinde bulunacak kurumların Kuruldan izin almaları
zorunludur” hükmü bulunmaktadır. Ancak söz konusu şirketlerin, hisse
senetlerinin geri alımı ve ortaklar arasında tedavülünde aktif rol aldıkları
tespit edilmiştir. Örneğin Kompassan Holding yetkilileri beheri 2.000.000,- TL
nominal değerli şirket hisse senetlerini beheri 55,- Alman Markı olarak primli
fiyattan satmıştır. Ancak, 1998 yılına ilişkin kâr payının hisse fiyatının
artırılarak ödenmesi amacıyla hisse senedinin fiyatının 1999 yılında 67,5 Alman
Markı’na, 2000 yılında da 78, 25 Alman Markı’na yükseltildiği tespit
edilmiştir. Diğer yandan, söz konusu yıllar zarfında hisse senetlerinin
Şirketçe geri alınması ve/veya alım satımına aracılık edilmesinde de anılan
fiyatlar esas alınmıştır.
h. Ponza
finansman modelinin kullanılması: Ponza finansmanı, vadesi
gelen borçların ödenebilmesi için yeniden borçlanma esasına dayanmaktadır. (www.markknutson.com
ve www.sec.gov/answers/ponzi.htm).
Söz konusu finansman modelinde sisteme ilk giren kişilere taahhüt edilen
getiri, sisteme daha sonra girenlerce ödenen fonlardan karşılanmaktadır.
Yatırımcıların sisteme kazandırılması için piyasa oranlarının üzerinde kâr payı
vaade edilmekte ve dağıtılan getiri faaliyetten bağımsız nitelik taşımaktadır.
Ponzi finansman sistemi taze para girişi esasına dayandığından, sistemi yürüten
şirket, anaparaların iadesi taleplerinin yoğunluk kazandığı ve/veya yeni
yatırımcı girişinin yavaşladığı dönemlerde ekonomik darboğaza girmektedir.
i. Toplanan
fonların ve faaliyetlerin kayıt dışı yapısı: İzinsiz halka arz yapan şirketlerce
toplanan fonlar kısmen şirket kayıtlarına intikal ettirilmiş ve genellikle
holding yönetim kurulu üyeleri ve çalışanları adına açılan banka hesaplarında
tutulmuştur. Bu çerçevede, şirketlerin ortaklık defterleri ve muhasebe
kayıtları, Ponzi finansman yönteminin sürdürülebilmesi, fon toplanması
esnasında yaşanan kayıtdışılığın sistemle bağdaştırılabilmesi ve toplanan
fonların şirket yetkililerince şahsi menfaatler doğrultusunda değerlendirilebilmesi
amacıyla gerçeği yansıtacak şekilde tutulmamıştır. Bu husus, şirketlerin
Kurulumuz standartlarında malî tablo hazırlamasına ve kamunun aydınlatılması
çerçevesinde şeffaflık sağlanmasına engel olmuştur. Kurulumuzca
gerçekleştirilen denetimlerde, şirketlerin gerçek malî durumlarını yansıtan
muhasebe kayıtlarına ve/veya malî tablolara ulaşılamamıştır. Bu çerçevede,
toplanan fonlardan ne kadarının kayıt dışı olduğu hususunda belge ve bilgilere
erişilememekle beraber kayıtlara alınan veya yatırıma yönlendirilen fon
tutarının toplanan miktarın tamamını yansıtmadığı düşünülmektedir.
j. Ortaklık
kayıtlarında ortak olarak sadece kurucu ortak ve temsilcilerin yer alması: Bu kapsamdaki şirketlerin
çoğunda, şirket kayıtlarının gerçek ortaklık yapısını yansıtmaması izinsiz
halka arz faaliyetlerine ilişkin en önemli hususlardan birisidir. Ortaklık
kayıtlarında bu yatırımcılar ortak olarak görünmemekte, genellikle kayıtlarda
bu hisselerin sahibi olarak sayıları son derece sınırlı kurucu ortak ya da temsilci
yer almaktadır,
k.
Yurtiçinde ve dışında bölgesel basın yayın organlarında ilan ve reklam
verilmesi: Bu
şirketlerce basın yayın organlarında verilen ilanlarda gerçeği yansıtmayan
bilgilere yer verilmiş, bazı şirketlerce iştirak olduğu iddia edilen ancak
kendilerine ait olmayan fabrika ve tesislerin resimleri kullanılmıştır.
l.
Yurtdışında kurulan bir şirket aracılığıyla fon toplanması ve toplanan fonların
bu şirketin Türkiye’de kurulu bulunan iştirakinin sermaye artırımı sırasında
ülkeye getirilmesi: Toplanan
fonların ülkeye transferi sırasında kullanılan yöntemlerden biri de yurtdışında
kurulu ana ortaklığın ülkemizde kurulu grup şirketlerinin sermaye artırımına
iştirak etmesidir. ”Ê
Yapılan açıklamalar çerçevesinde, sistemin
sürdürülebilirliğinin, sürekli taze para girişine bağlı olduğu görülmektedir.
Ancak, dağıtılan kâr paylarının ilgili holdingin faaliyet sonuçlarından
bağımsız şekilde belirlenmesi ve faaliyet dönemi zararla kapatılsa dahi, mevcut
güven ortamının devamını sağlamak üzere yüksek oranlı kâr payı dağıtımına devam
edilmesi, mevzuat hükümlerine uygun olmayan bir faaliyet düzeni içerisindeki
sistemin iktisaden de sürdürülebilirliğinin bulunmadığını göstermektedir. Zira,
herhangi bir dışsal etken olmasa dahi, faaliyet sonuçlarından bağımsız yüksek
oranlı kâr payı dağıtılması ve sistemden ayrılmak isteyenlerin fonlarını talep
etmeleri dolayısıyla sistemden çıkan paranın sisteme giren parayı aştığı
noktada, sistem tıkanacaktır. Bununla beraber, 2001 yılında yaşanan krizin
etkisiyle bu noktaya çok daha erken ulaşılmış ve sisteme giren para miktarı
azalırken sistemden çıkma talepleri artmış, sonuçta da sistem tıkanmıştır. Ê
2. SİSTEMİN
DENETİMİ
Komisyonumuzun çalışmaları kapsamında
bilgisine başvurulan dönemin SPK Başkanı Ali İhsan KARACAN, 28.06.2005 tarihli Komisyon toplantısında,
görevde bulunduğu dönemde, 17
Ekim 1996 tarihinde TV’de Kanal 7’de tesadüfen seyrettiği bir reklamda
Kombassan adlı şirket tarafından halka çağrıda bulunulduğunu görmesi
üzerine SPK’da bir ön inceleme yapıldığını
ve şirketin SPK kaydında bulunulmadığının anaşıldığını beyan etmiştir.
Bahse konu beyandan, halka açık
şirketlerin denetiminden sorumlu bulunan Sermaye Piyasası Kurulu’nun, izinsiz
halka arz yoluyla fon toplama faaliyetlerinden 1996 yılının sonlarına doğru
haberdar olduğu ve konuya ilişkin resmî incelemelerin 17.10.1996 tarihinden
sonra başlatıldığı anlaşılmaktadır. SPK tarafından konuya ilişkin olarak
yapılmış inceleme sonuçlarına Raporumuzun sonraki bölümlerinde yer
verilecektir. Ê
2.1. Holdinglerle
İlgili SPK Tarafından Yapılan
İncelemeler ve İşlemler:
Raporun bu bölümünde SPK tarafından
Holdinglerle ilgili olarak yapılan incelemeler ve diğer işlemler ayrıntılı
olarak ele alınacaktır. Bu bölümün hazırlanmasında SPK tarafından Komisyona
sunulan Rapor ve ekindeki belgelerden yararlanılmıştır. Holdinglerden Komisyon
çalışmaları sırasında Komisyona bilgi veren Holdingler ağırlıklı olmak üzere
bir kısmına bu bölümde ayrıntılı olarak yer verilmiş olup, diğer Holdinglerle
ilgili ayrıntılı bilgiler ise Rapor ekine alınmıştır.
2.1.1. 21.
Yüzyıl Büyük Anadolu Holding A.Ş.
A) Denetim Bilgileri
21. Yüzyıl Büyük Anadolu Holding A.Ş.
(Holding) nezdinde bir yatırımcının tarihsiz dilekçesi üzerine SPK
Başkanlığı’nın 16.08.2001 tarihli görevlendirmesi uyarınca Holding nezdinde
Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde denetim yapılmıştır.
Holding nezdinde yapılan denetim sonucunda 10.01.2003 tarih ve XV-8/20-1,
X-9/20-1 sayılı Denetleme Raporu hazırlanmıştır.
Denetim sonuçlarının görüşüldüğü SPK Karar
Organı’nın 27.06.2003 tarihli toplantısında;
1. Holding hisse senetlerinin, Holding’in
kuruluş tarihi olan 25.11.1996’dan itibaren başlayarak 600 milyar TL
tutarındaki sermayesinin ödendiği 02.04.1998 tarihine kadar SPKn’nun 4 üncü
maddesine aykırı olarak halka arz edildiği yönündeki tespitlerle ilgili olarak,
söz konusu eylemler 4616 Sayılı “23.04.1999
Tarihine Kadar İşlenen Suçlardan Dolayı Şartlı Salıverilmeye, Dava ve Cezaların
Ertelenmesine Dair Kanun” kapsamında bulunmakla birlikte sorumlu Holding
yöneticileri hakkında SPKn’nun 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca suç
duyurusunda bulunulmasına,
2. Holding hisse senetlerinin satılması
aşamasında TTK ve SPK hükümlerine aykırı olarak pay satın alan kişilere 3 ay
önceden haber verilmesi şartıyla hisse senetlerinin geri alınacağı ve önceden
belirlenen oranlarda kâr payı dağıtılacağı taahhütlerinde bulunulması,
Holding’in faaliyetleri ile iştirakleri hakkında gerçeğe aykırı bilgiler
verilerek satın alan kişilerin Holding’in finansal durumu ile kurulacak
ilişkinin ortaklıktan çok banka-mevduat sahibi ilişkisi olarak nitelenmesini
sağlayacak şekilde hataya düşmelerinin sağlanması ve defter değerleri dikkate
alındığında Holding paylarının bariz şekilde yüksek bedellerle satılması, satış
bedellerinin Holding kayıtlarına tam olarak kaydedilmemesi, 1999 yılında
Holding yönetim kurulu üyeleri tarafından British West Indies Adaları ile
Lüksemburg’ta kurulmuş olan Holding ile her hangi bir sermaye ilişkisi olmayan
Grand Anatolian Investment Holding Inc. ve Excellent Care Investments S. A.
unvanlı şirketler ile Almanya’da faaliyette bulunan Anadolu-Sevgi GMBH
(Orienta) paylarının çeşitli amaçlar yanında satın alan kişilerde dolaylı
olarak Holding’e ortak olunduğu izlenimi yaratılarak satılması, kendilerine söz
konusu şirket payları satılan kişilerin paylarının 2000 yılı içinde Holding
payları ile değiştirilmesi, bu satışlardan elde edilen tutarların Holding ve
bağlı ortaklıklarına ticarî nitelikte olmayan borç olarak kullandırılması
yönündeki tespitlerle ilgili olarak sorumlu Holding yöneticileri hakkında Türk
Ceza Kanunu’nun 503 üncü maddesi çerçevesinde suç duyurusunda bulunulmasına,
3. Holding’in bağlı ortaklıklarından Bah
İnşaat A.Ş.’nin mülkiyetinde bulunan Konya’daki arsa ile arsa üzerindeki su
basman seviyesindeki inşaat ve İSTANBUL/Bahçelievler-Yenibosna mevkiinde
bulunan Holding binasının satış bedellerinin kayıtlara düşük yansıtılması ve
İstanbul-Bakırköy 1. Bölge Şenlik Mahallesi Florya Çiftliği’nde bulunan dubleks
meskenin satış işleminin kayıtlara yansıtılmaması yönündeki tespitlerle ilgili
olarak sorumlu Holding yöneticileri hakkında Türk Ceza Kanunu’nun 508 ve 510.
maddeleri uyarınca suç duyurusunda bulunulmasına,
4. Holding tarafından 114.994.000 adet
Köseoğlu Sağlık Tesisleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (KÖSEOĞLU) hissesinin Holding
Yönetim Kurulu Başkanı Yakup YÖNTEN’den 1.361.150.000.000.- TL. bedel
karşılığında satın alınması, söz konusu tutarın 11.235.487 Amerikan Doları’na
tekabül etmesine ilişkin olarak Köseoğlu’nun gerçek değeri ile Holding’in ödediği
bedel arasında bariz şekilde farklılık bulunduğu yönünde şüphelerin hasıl
olması nedeniyle Köseoğlu şirketinin birim pay değerinin tespit edilmesi
amacıyla Şirket tarafından SPK listesinde yer alan bağımsız denetim
şirketlerinden birine değerleme çalışması yaptırılması konusunda Şirket’e yazı
tebliği tarihinden itibaren 2 ay süre verilerek bildirimde bulunulmasına,
5. Grand Anatolian Investment Holding
Inc., Anadolu Sevgi GMBH ve Excellent Care Investments S. A. unvanlı şirketler
tarafından ortaklık vaadi ile para toplama faaliyetinde bulunulduğu yönündeki
tespitlerle ilgili olarak başta Almanya olmak üzere İsviçre, Fransa,
Lüksemburg, Hollanda ve Avusturya makamlarına Dışişleri Bakanlığı kanalıyla
bilgi verilmesine,
6. SPK Uzmanlarınca 4 farklı tarihte satış
bedeline ilişkin açıklama istenmesine karşın, gerçeğe aykırı açıklamada bulunan
Nusret ARGUN hakkında SPK’nun 47/B-1 maddesi çerçevesinde suç duyurusunda
bulunulmasına,
7. Şirketin, SPK’nın 10.07.1997 tarih ve
21/1129 sayılı kararı 11.09.1997 tarih ve 26/1476 sayılı kararı, 20.04.2000
tarihli kararı uyarınca SPK düzenlemelerine uygun olarak bastırılacak hisse
senetlerinin Holding ortaklarına teslim edilerek ellerinde bulunan Holding
senetleri ile değiştirilmesi işlemlerinin geldiği aşama hakkında bilgi
verilmesi, ortakların kimlik bilgileri ile hisse senetlerini teslim aldıklarına
dair teslim-tesellüm belgelerinin ve bu belgelerin doğruluğuna ilişkin yönetim
kurulu tarafından verilecek taahhütnamenin yazının tebliği tarihinden itibaren
3 ay içinde SPK’ya ibraz edilmesi hususunda yeniden uyarılmasına,
8. Holding’in bağlı ortaklıklarından Bah
İnşaat A.Ş. kanalıyla 2000 ve 2001 yıllarında Holding hisse senetlerinin satın
alınması yönündeki tespitlerle ilgili olarak söz konusu uygulamanın TTK’nun 329.
maddesine aykırılık teşkil ettiği konusunda Şirket’in bilgilendirilmesine,
9. LGM Limited Şirketi’nin, Holding’in
bağlı ortaklıklarından Modern Bah Sağlık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ye
hasılatından belirli bir oranda pay verme yükümlülüğünün oluşmasının, faaliyet
döneminin karla sonuçlanmış olması koşuluna bağlı olduğu dikkate alındığında;
2000, 2001 ve 2002 malî tablolarının SPK denetim listesinde bulunan bağımsız
denetim şirketlerinden biri tarafından SPK yazısının tebliği tarihinden
itibaren 3 ay içinde denetlenerek sonuçları hakkında SPK’ya bilgi verilmesi
konusunda Şirket’e bildirimde bulunulmasına,
10. Şirket’in bundan sonra yapacağı ilan
ve reklamlarda hisse senetlerinin SPK kaydına alınmış olması hususunun Şirket
lehine verilmiş bir güvence olduğu izlenimini verecek ifadeleri kullanmaktan
kaçınması konusunda uyarılmasına,
karar verilmiştir.
Holding hakkında ulaşılan tespitler
ortakların bilgilendirilmesi amacıyla yurtiçinde ve yurtdışında baskısı bulunan
gazetelerde yayınlanmıştır.
Denetim sonuçları hakkında 27.06.2003
tarih ve DEDA-İ-10/7920 sayılı SPK yazısı ile Türkiye Serbest Muhasebeci, Malî
Müşavirler ve Yeminli Malî Müşavirler Odaları Birliği’ne, 27.06.2003 tarih ve
DEDA-İ-10/819-7921 sayılı SPK yazısı ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurumu’na, 27.06.2003 tarih ve DEDA-İ-10/820/7922 sayılı SPK yazısı ile Maliye
Bakanlığı’na, 27.06.2003 tarih ve DEDA-İ-10/821-7923 sayılı SPK yazısı ile malî
Suçları Araştırma Kurulu’na bilgi verilmiştir. Ayrıca, 04.07.2003 tarih ve
DEDA-İ-10/871-8340 sayılı SPK yazısı ile Dışişleri Bakanlığı’na yurtdışındaki
vatandaşlarımıza yönelik ilanın bir örneği gönderilmiştir. Öte yandan konu ile
ilgili olarak Konya Cumhuriyet Başsavcılığına bilgi verilmiş ve Bakırköy
Cumhuriyet Başsavcılığı’na Denetleme Raporu’nun bir örneği gönderilmiştir.
Şirket tarafından Köseoğlu Sağlık
Tesisleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Köseoğlu) hisse senetlerinin satın alınması
ile Şirket’in bazı iştirak ve bağlı ortaklıklarının malî tablolarına ilişkin
bağımsız denetim raporlarının SPK Başkanlık Makamı’nın 04.07.2003 tarihli
görevlendirmesi uyarınca denetlenmesi sonucunda 04.12.2003 tarih ve XV-8/33-14
sayılı Denetleme Raporu hazırlanmıştır. Denetleme sonuçlarının görüşüldüğü SPK
Karar Organı’nın 09.01.2004 tarihli toplantısında, Şirket tarafından Yakup
YÖNTEN’in Köseoğlu’nda sahip olduğu hisse senetlerinin 1997 yılı içerisinde
satın alınması ile ilgili olarak Köseoğlu’nun satış fiyatı ile gerçek değeri
arasında ortaklık aleyhine fark olması nedeniyle Holding Yönetim Kurulu Başkanı
Yakup YÖNTEN hakkında TCK’nun emniyeti suiistimali düzenleyen 508 ve 510
maddeleri çerçevesinde suç duyusunda bulunulmasına karar verilmiştir.
Ulaşılan tespitler 27.06.2003 tarihli SPK
kararına dayanılarak yapılan suç duyuruları ile beraber değerlendirilmek üzere
12.01.2004 tarih ve DEDA-İ-10/40/720 sayılı SPK yazısı ile Bakırköy Cumhuriyet
Başsavcılığı’na gönderilmiştir.
B) Kayda Alma Bilgileri
Şirket’in hisse senetlerinin SPK kaydına
alınması ve esas sözleşme değişikliklerine uygun görüş verilmesi talepleri ile
ilgili olarak yapılan işlemler aşağıda özetlenmektedir:
1. Şirket Hisse Senetlerinin Kayda
Alınmasına Yönelik Başvuru
Şirket, 19.03.1997 tarih ve 17/97 sayılı
yazısıyla ortak sayısı itibariyle (söz konusu tarihte 2.763 ortağı olduğunu
beyan etmiştir) SPK kaydına alınmasını teminen gereken işlemlerin yapılmasını
talep etmiştir. Şirket’e 02.05.1997 tarih ve OFD/1001-4789 ve 23.06.1997 tarih
ve OFD/1446-6909 sayılı yazılar gönderilerek, başvuru dosyasının tamamlanması
için gerekli bilgi ve belgeler talep edilmiştir.
Şirket’in söz konusu talebi SPK’nın
10.07.1997 tarih ve 21/1129 sayılı toplantısında görüşülerek,
1) Şirket’in SPK kaydına alınmasına,
2) 1 trilyon TL olan sermayesinin ödenmiş
kısmı olan 250 milyar TL üzerinden SPK kayıt ücreti alınmasına,
3) Hisse senetlerinin 2763 kişiye
satılmasıyla halka açık hale geldiği anlaşılan Şirketten pay alan tasarruf
sahiplerinin hak ve yararlarının korunması amacıyla Sermaye Piyasası Mevzuatına
uygun olarak bastırılmış hisse senetlerinin hak sahiplerine dağıtılmasını
teminen Şirket’in SPK düzenlemelerine uygun olarak bastıracağı hisse senetler
ile ortakların ad-soyad ve kimlik bilgilerine ilişkin listeyi 30.09.1997
tarihine kadar İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş. (Takasbank)ye teslim
etmesine, ortakların 01.10.1997 tarihinden itibaren Takasbank’a noter onaylı
nüfus cüzdanı sureti ve ikamet belgesi ile birlikte müracaat etmeleri halinde
hisse senetlerini teslim alabilmelerine,
karar verilmiştir.
Söz konusu SPK kararı 23.07.1997 tarih ve
OFD/1752–8089 sayılı SPK yazısı ile Şirket’e bildirilmiştir Ayrıca Şirkete
23.07.1997 tarih ve OFD/1753–8088 sayılı SPK yazısı ile, Şirketin hukukî ve
malî durumunun sermaye piyasası mevzuatına uyumunu sağlamak amacıyla gerekli
bilgilendirme yapılmıştır. İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş.’ye de ekte
verilen 24.07.1997 tarih ve OFD/1781–8172 sayılı SPK yazısı gönderilmiştir.
Şirket’in Sermaye Piyasası Kanunu
kapsamına alınmasına ilişkin olarak yapmakta olduğu çalışmalar ile ilgili
olarak Şirket merkezinde yapılan incelemeler sonucunda hazırlanan 05.09.1997
tarih ve EA-21 sayılı Rapor, SPK’nın 11.09.1997 tarih ve 26/1476 sayılı
toplantısında görüşülerek,
1) Şirketten pay alan tasarruf
sahiplerinin haklarının korunması amacıyla, Şirket’in SPK düzenlemelerine uygun
olarak bastıracağı hisse senetleri ile ortakların ad-soyad ve kimlik
bilgilerine ilişkin listeyi ivedilikle Takasbank’a teslim etmesi,
2) Ortakların Takasbank’a teslim
tarihinden itibaren kimliklerini temsil eden belgeler ile birlikte müracaatla
hisse senetlerini teslim alabilmeleri,
3) Muhasebe kayıtlarının Vergi Usul
Kanununda belirtilen süreler içinde yasal defterlere kaydedilmesi ve muhasebe
sistemindeki aksaklıkların giderilmesi hususunda gerekli önlemlerin alınması,
gerektiğinin Şirket’e bildirilmesine,
4) 31.05.1997 tarihi itibariyle 489.020
milyon TL olan ödenmiş sermayenin SPK kaydında bulunmayan 239.020 milyon TL’lik
kısmından da %0, 2 kayıt ücreti ve %0, 05 eğitime katkı payı alınarak, SPK
kaydına alınmasına ve mevcut ödenmiş sermayenin en kısa zamanda esas sermaye
miktarı olan 1 trilyon TL’ye tamamlanması gerektiğinin Şirkete bildirilmesine,
karar verilmiş ve söz konusu SPK Kararı 19.09.1997 tarih ve OFD/2217-10294
sayılı yazı ile Şirket’e bildirilmiştir. İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş.’ye
de 22.09.1997 tarih ve OFD/2232-10340 sayılı SPK yazısı gönderilmiştir.
Daha sonra Şirkete gönderilen 27.03.1998
tarih ve OFD/564–2757 sayılı SPK yazısı ile (Ek/18), söz konusu tarihe kadar
ödenmiş sermayenin esas sermaye olan 1 trilyon TL’ye tamamlanması konusunda yapılan
işlemlere ilişkin olarak SPK’ya bilgi verilmediği belirtilerek, herhangi bir
işlem yapılmamış olması halinde TTK’nın sermayenin azaltılmasına ilişkin
hükümleri uyarınca, ödenmiş olan mevcut 489.020 milyon TL tutarındaki sermaye
esas sermaye olacak şekilde sermaye azaltılmasına gidilmesi ve söz konusu
işlemlerin en kısa zamanda tamamlanarak sonuçları hakkında bilgi verilmesi
gerektiği bildirilmiştir.
Şirket söz konusu SPK yazısına cevaben
22.04.1998 tarih ve 1304/98 sayılı yazıyı (Ek/19) göndermiş ve sermayenin 1
trilyon TL’ye tamamlanması için 7-8 aylık ek süre talep etmiştir.
2. Şirketin Sermaye Azaltımı Başvurusu ve
Hisse Senedi Dağıtımı/Değişimi İşlemleri ile Sermaye Artırımı Amacıyla Esas
Sözleşme Değişikliği Talebi
Şirket’in 27.05.1998 ve 26.06.1998 tarihli
yazıları ile 1 trilyon TL olan sermayesinin ödenen kısmı olan 600 milyar TL’ye
azaltılmasına karar alındığı belirtilerek, hazırlanan tadil tasarılarının
SPK’ca onaylanması talep edilmiştir. Şirket’in söz konusu sermaye azaltımına
ilişkin başvurusuna ilişkin olarak hazırlanan 03.07.1998 tarih ve OFD/1114
sayılı öneri yazısı SPK’nın 07.07.1998 tarih ve 50/739 sayılı toplantısında
görüşülerek,
1) Şirket’in esas sözleşmesinin sermaye
maddesine ait tadil tasarısının onaylanmasına,
2) a) SPK yazısının tebellüğünden itibaren
en geç 15 gün içinde Şirket’in genel kurulunu toplantıya davet için gerekli
ilanları yapmasının,
b) Genel kurulun toplanmasını takiben,
sermaye maddesinin tescilinin gerçekleştirilmesinin,
c) SPK düzenlemelerine uygun olarak hisse
senetlerinin bastırılmasına,
d) Hisse senetlerinin ve ortakların
ad-soyad ve kimlik bilgilerine ilişkin listenin Takasbank A.Ş.’ye
gönderilmesinin,
e) Ortakların hisse senetlerini almak
üzere Takasbank’a kimlik bilgileri ile başvurmaları için SPK onayı alınmak
üzere gazete ilanının yapılmasının,
f) Hisse senetlerinin dağıtımının
tamamlanmasını takiben SPK’ya bilgi verilmesinin,
g) 600 milyar TL sermayesinin 486.145
milyon TL’lik kısmından SPK kayıt ücreti alınmış olduğu dikkate alınarak bakiye
113.835 milyon TL üzerinden SPK kayıt ücreti alınmasının,
gerektiğinin Şirket’e bildirilmesine karar
verilmiştir.
14.07.1998 tarih ve OFD/1740–6849 sayılı
SPK yazısı ile söz konusu SPK Kararı Şirket’e bildirilmiştir. Daha sonra söz
konusu maddenin değişikliği hakkında 11.11.1998 tarihinde Sanayi ve Ticaret
Bakanlığı’ndan onay alan Şirket, 18.03.1999 tarihli 1996/1997 yıllarına ait
olağan genel kurulunda madde değişikliğini kabul etmiş ve söz konusu değişiklik
28.03.2000 tarihinde tescil, 03.04.2000 tarih ve 5015 sayılı TTSG’de ilan
edilmiştir.
Şirket, 15.12.1999 tarihli yazısında,
sermayesinin 1 trilyon TL’den 600 milyar TL’ye azaltılması sonucunda
bastırılacak olan hisse senetleri örneklerinin onaylanmasını talep etmiş,
29.02.2000 tarih ve OFD/937–2580 sayılı yazı ile hisse senetleri örnekleri
onaylanarak Şirket’e iletilmiş ve ayrıca SPK’nın 07.07.1998 tarih ve 50/739
sayılı kararı Şirket’e hatırlatılmıştır.
Öte yandan, SPK’nın 20.11.1997 tarih ve
37/1776 sayılı toplantısında Kombassan Holding A.Ş.’nin mevcut 29.980 milyar
TL’lik sermayeyi temsil eden 4 üncü tertip hisse senetlerinin Takasbank
aracılığıyla dağıtılmasına karar verilmesi ile ilgili olarak Kombassan Holding
A.Ş. tarafından idare işleminin iptali amacıyla dava açılmış, dava sonucunda
Ankara 5 No.lu İdare Mahkemesi, 24.09.1998 tarih ve 1998/66 Esas, 1998/790
Karar sayısıyla “… İdarece henüz İMKB’de
işlem görmeyen bir şirketin sermayesini temsil eden hisse senetlerinin yenileri
ile değiştirilmesi gerektiği yolunda koşul ileri sürülerek, sermaye artırımının
bundan sonra kabul edilebileceği şeklinde işlem tesisi doğru ise de, başka bir
şirket olan Takasbank A.Ş.’nin, eski hisse senetlerinin yenileriyle
değiştirilmesinde yetkili kılınarak, bu şirket aracılığı ile değişim
tamamlandıktan sonra sermaye artırım isteğinin görüşülebileceği gibi yasada
öngörülmeyen koşullar ileri sürülmek suretiyle tesis edilen işlemde mevzuata
uyarlık yoktur…” gerekçesi ile işlemi iptal edilmesi üzerine, Şirket söz
konusu SPK yazısına cevaben 29.03.2000 tarihli yazısıyla SPK’ya başvurarak,
ortak sayısının 4.250 kişi olduğunu, ortaklarının başta Almanya olmak üzere
Avrupa’nın çeşitli ülkelerinde ikamet ettiklerini belirtmiş ve 14.04.2000
tarihinde yapılacak genel kurula kadar Türkiye’de bulunan ortakların hisse
senetlerinin değiştirilmesini, söz konusu genel kurula katılacak yurtdışındaki
ortakların hisse senetlerinin ise gerek kendilerine gerekse vekillerine teslim
edilerek değiştirilmesini, bu şartlara uymayan hisse senetlerinin ise yönetim
kurulu tarafından görevlendirilecek kişilerce ikametlerinde değiştirilmesini
talep etmiştir.
Şirket 03.04.2000 tarihli yazısıyla ise,
sermayenin 600 milyar TL’den 1.200 milyar TL iç kaynaklardan, 200 milyar TL
nakden karşılanmak üzere 2 trilyon TL’ye artırması ve rüçhan haklarının
tamamını kısıtlamak suretiyle nakden artırılan kısmın halka arz edilmesi
amacıyla sermaye maddesine ön izin verilmesini talep etmiştir.
Konu hakkında hazırlanan 19.04.2000 tarih
ve 801 sayılı öneri yazısını 20.04.2000 tarih ve 42/619 sayılı toplantısında
görüşen SPK Karar Organı;
1) Şirketin hisse senedi dağıtımı
konusundaki talebine ilişkin olarak, ortakların kimlik bilgileri ile hisse
senetlerini teslim aldıklarına dair teslim tesellüm belgelerinin ve bu
belgelerin doğruluğuna ilişkin yönetim kurulu tarafından verilecek
taahhütnamenin SPK’ya ibraz edilmesi,
2) Şirketin 03.04.2000 tarihinde hisse
senetleri Borsa’da işlem görmek üzere SPK’ya yapmış olduğu, sermayesinin 1.200
milyar TL iç kaynaklardan, 200 milyar TL nakit olmak üzere 600 milyar TL’den 2
trilyon TL’ye artırılması ve rüçhan haklarının tamamının kısıtlanmak suretiyle
nakden artırılan kısmın halka arz edilmesi konusundaki başvurusuna ilişkin ön
iznin ise teslim tesellüm belgeleri ile belge içeriklerinin doğruluğu konusunda
yönetim kurulunca verilecek taahhütnamenin SPK’ya ibrazından sonra incelemeye
alınması,
koşullarıyla onaylanmasına karar
verilmiştir. Söz konusu SPK Kararı 25.04.2000 tarih ve OFD/1539-5039 sayılı
yazı ile Şirket’e bildirilmiştir.
Şirketin 28.11.2000 tarihli yazısı ile
hisse senedi değişim işlemleri sırasında bastırılan 10 milyon TL nominal
değerli kupürlerin, Şirket ortaklarının sayısının artmış olması ve daha küçük
paylara bölünmüş olması nedeniyle yeterli gelmediği, bu nedenle 50 milyon
TL’lik 300 adet hisse senedinin iptal edilerek yerine 10 milyon TL’lik 1500
adet hisse senedinin bastırılması talep edilmiştir.
Şirkete gönderilen 01.12.2000 tarih ve
OFD/3665–14144 sayılı SPK yazısı ile, iptal işleminin noter huzurunda yapılması
ve belirtilen diğer şartların yerine getirilmesi koşuluyla söz konusu talebin
uygun görüldüğü Şirkete bildirilmiştir.
Şirket 19.12.2000 tarihli yazısıyla yeni
hisse senetlerinin basıldığını bildirmiş ve eski hisse senetlerinin iptal
tutanağını yazısı ekinde göndermiştir.
Şirket 10.01.2001 tarihli yazısıyla. ortakların
SPK onayı bulunmayan hisse senedi kuponlarını kaybettikleri, ancak bu kişilerin
Şirket ortağı olduklarının kendilerince bilindiği belirtilerek, söz konusu
hisse senetlerinin değişiminde izlenecek yol hakkında bilgi talep edilmiştir.
Şirkete cevaben 23.01.2001 tarih ve OFD/185-796 sayılı SPK yazısı
gönderilmiştir.
Şirket, 31.01.2001 tarihli yazısı ile
SPK’ya başvurarak, hisse senetlerinin %75’inin değiştirildiğini, %25’inin ise
hisse senedini değiştirmek istemeyen ortaklar nedeniyle değiştirilemediğini,
Şirketin 1999 yılında kâr dağıtımı yapmaması nedeniyle yaklaşık olarak 1.000
Şirket ortağının ortaklıktan ayrılmak istediğini, Şirketin bağlı
ortaklıklarından Bah Sağlık Tesisleri A.Ş.’nin aktifinde bulunan bir arsa
üzerine Bah İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından kat karşılığında iş
merkezi yapılarak, söz konusu ofislerin ayrılmak isteyen ortaklara hisse
senetleri karşılığında devredilmesinin düşünüldüğünü belirterek SPK’dan görüş
talep etmiştir.
Konuya ilişkin olarak hazırlanan
26.02.2001 tarih ve OFD/450 sayılı öneri yazısı SPK gündemine alınmadan,
Şirket’e muhatap 15.05.2001 tarih ve OFD/1208–5582 sayılı yazı ile SPK
mevzuatına uygun olarak bastırılmış hisse senetleri ile bu hisse senetlerini
almamış olan ortakların ad-soyad ve kimlik bilgilerine ilişkin listenin
Takasbank’a teslim edilerek, ortakların, noterden onaylı nüfus cüzdanı sureti
ve ikametgâh belgesi ile birlikte Takasbank’a müracaat etmek suretiyle hisse
senetlerini teslim almalarının mümkün bulunduğu bildirilmiştir.
Şirketin hisse senedi değişimiyle ilgili
25.06.2001 tarihli yazısı (Ek/38) üzerine, Takasbank’a 27.06.2001 tarih ve
OFD/1645–7206 sayılı gönderilmiştir.
3. Esas Sözleşme Değişikliği Başvuruları
- Kâr Dağıtımı ile İlgili
Şirket, 27.01.1999 tarihli yazısıyla esas
sözleşmesinin esas sözleşme değişikliklerine ön onay verilmesini talep
etmiştir. SPK’nın 23.02.1999 tarih ve 19/195 sayılı toplantısında görüşülerek
şirket talebi uygun bulunmuş ve söz konusu SPK kararı 01.03.1999 tarih ve
OFD/384–1649 sayılı yazı ile şirkete iletilmiştir. Şirket, 18.03.1999 tarihli
genel kurulunda madde değişikliklerini kabul etmiş ve söz konusu değişiklikler
28.03.2000 tarihinde tescil, 03.04.2000 tarih ve 5015 sayılı TTSG’de ilan
edilmiştir.
- Birikimli Oy Sistemi ile İlgili
Şirket, 17.01.2005 tarihli yazısı ile
genel kurullarda birikimli oy kullanılabilmesi için Seri: IV, No: 29 “Sermaye
Piyasası Kanununa Tâbi Anonim Ortaklıkların Genel Kurullarında Birikimli Oy
Kullanımına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ” (Tebliğ)in 6’ncı maddesi uyarınca
esas sözleşmesinin “Yönetim Kurulu Teşkili ve Seçilme Ehliyeti” başlıklı 11
inci, “Üyelik Süresi ve Üyeliğin Açılması” başlıklı 13 üncü, “Denetçiler”
başlıklı 19 uncu ve “Rey Hakkı” başlıklı 24 üncü maddelerinin tadili için
SPK’nın uygun görüşünü talep etmiştir.
Şirkete 27.01.2005 tarih ve B.02.1.
SPK.0.13-136/2492 sayılı eksik yazısı gönderilmiş, söz konusu yazıda SPK’nın
20.04.2000 tarih ve 42/619 sayılı kararının gereğinin yerine getirilmemesi
nedeniyle, şirketin 29.03.2000 ve 03.04.2000 tarihli yazılarıyla talep ettiği
esas sözleşmesinin 7’nci maddesinin tadiline ön izin verilmesi talebinin
işlemden kaldırıldığı Şirkete bildirilmiştir.
Şirket’in söz konusu talebinin Sermaye
Piyasası Mevzuatı ve ilgili Mevzuat çerçevesinde incelenmesi ve
değerlendirilmesi ile 22.11.2004 tarihinde yapılan olağan genel kurulda esas
sözleşmesini birikimli oy yöntemini uygulamak üzere değiştirmemesi hakkında
Şirket tüzel kişiliği ve yönetim kurulu üyelerinden alınan savunmaların ve
ayrıca Şirket’in olağan genel kurul toplantı tarihinin Seri: VIII, No: 39
Tebliği’ne aykırı şekilde özel durum açıklama formu kullanılmaksızın, gecikmeli
ve gündemi içermeksizin eksik olarak SPK’ya gönderilmesi ile ilgili olarak
Şirket tüzel kişiliğinden alınan savunmanın SPKn’nun 47/A maddesi uyarınca
değerlendirilmesi hakkında 17.03.2005 tarih ve GŞ-8 sayılı Rapor
düzenlenmiştir. SPK’nın 31.03.2005 tarih ve 13/422 sayılı toplantısında;
1) 21. Yüzyıl Büyük Anadolu Holding
A.Ş.’nin esas sözleşmesinin “Yönetim Kurulu Teşkili ve Seçilme Ehliyeti” başlıklı
11 inci, “Üyelik Süresi ve Üyeliğin Açılması” başlıklı 13 üncü, “Denetçiler”
başlıklı 19 uncu ve “Rey Hakkı” başlıklı 24 üncü maddelerine ilişkin
değişikliklere, öneri yazısında belirtilmiş değişikliklerin yapılması şartıyla
uygun görüş verilmesine,
2) Esas sözleşmenin 11 inci maddesinde
talep edilen tadil ile (B) grubu pay sahiplerinin yönetim kurulu üyeliklerinde
aday gösterme imtiyazının değiştirilmesi nedeniyle, Türk Ticaret Kanunu
(TTKn)nun 389 uncu maddesi uyarınca, söz konusu değişikliğin (B) grubu pay
sahipleri genel kurulunca da onaylanması gerektiği hususunun Şirket’e
bildirilmesine,
3) Şirket’in Seri: IV, No: 29 Tebliği’ne
aykırı olarak, esas sözleşmesini birikimli oy yönteminin uygulanmasına uygun
hale getirmek üzere 2003 yılı faaliyetlerinin görüşüldüğü 22.11.2004 tarihli
olağan genel kurul toplantısından önce SPK’ya başvurmamış olması ile ilgili
olarak,
a) Şirket’in, 17.01.2005 tarihli dilekçesi
ile yönetim ve denetim kurulu üye seçiminde birikimli oy yönteminin
uygulanabilmesi için esas sözleşmesinin 11, 13, 19 ve 24 üncü maddelerinin
tadili için SPK’nın uygun görüşünü
talep ettiği,
b) Konuya ilişkin esas sözleşme
değişikliklerinin 2003 yılı olağan genel kurul toplantısı yerine 2004 yılı
olağan genel kurul toplantısında karara bağlanmasının birikimli oy yönteminin
uygulanacağı ilk toplantıyı etkilemeyeceği,
hususları dikkate alınarak, Sermaye
Piyasası Kanunu’nun 47/A maddesi kapsamında işlem tesis edilmeyerek, bir defaya
mahsus olmak kaydıyla, Şirket’in ve Şirket yönetim kurulu üyelerinin SPK’nın
Seri: IV, No: 31 Tebliği ile değişik Seri: IV, No: 29 “Sermaye Piyasası
Kanunu’na Tâbi Anonim Ortaklıkların Genel Kurullarında Birikimli Oy Kullanımına
İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ”ine uyum konusunda uyarılmasına, söz konusu
esas sözleşme değişikliklerinin 2005 yılında yapılacak 2004 yılı olağan genel
kurul toplantısı gündemine alınmaması halinde konunun tekrar
değerlendirilmesine,
4) 20.09.2004 tarih ve OFD/2061–27434
sayılı SPK yazısı ile bilgilendirilmesine rağmen, TTK 324 üncü maddenin kendisine
yüklediği görevleri gereği gibi yerine getirmeyen, 2003 yılı faaliyetlerinin
görüşüldüğü 22.11.2004 tarihli olağan genel kurul toplantı gündemine madde
koydurmayan Şirket yönetim kurulu üyelerinin TTK 336’ncı maddesi çerçevesinde
hukukî sorumluluğu için, ortakların yasal yollara başvurma hakları olduğu
hususunda bilgilendirilmesini teminen SPK Haftalık Bülteni’nde açıklama
yapılmasına,
5) Şirket’in olağan genel kurul toplantı
tarihinin Seri: VIII, No: 39 Tebliği’ne aykırı şekilde özel durum açıklama
formu kullanılmaksızın, gecikmeli ve gündemi içermeksizin eksik olarak SPK’ya
gönderilmesi ile ilgili olarak, Şirket’in, SPK mevzuatının gerekli takibi
yapacağını, gönderilmesi gerekli evrakı zamanında ulaştıracağını ve konuya
ilişkin olarak daha dikkatli olacağını beyan ettiği, söz konusu Tebliğ’e uyum
konusunda daha önce uyarılmadığı ve genel kurul ile ilgili davet ilanının
11.10.2004 tarih ve 6154 sayılı TTSG’de yayınlandığı dikkate alınarak,
Şirket’in Seri: VIII, No: 39 Tebliği’ne uyum konusunda uyarılmasına,
6) Olağan genel kurul toplantılarını
gecikmeli olarak yapan Şirket’in, TTKn’nun 364 üncü maddesi uyarınca olağan
genel kurul toplantısını her hesap döneminin sonundan itibaren ilk üç ay içinde
yapması gerektiği hususunda bilgilendirilmesinin ve Şirket’in 2001–2002 yılları
ile 2003 yılına ait olağan genel kurul toplantılarını, hesap döneminin sonundan
itibaren ilk üç ay içinde yapmadığı hususunun Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’na
bildirilmesine,
7) a) SPK’nın 27.06.2003 tarih ve 34/798
sayılı toplantısında alınan karar uyarınca, Şirket’in, SPK düzenlemelerine
uygun olarak bastırılmış hisse senetlerinin geldiği aşama hakkında bilgi
vermesi, ortakların kimlik bilgileri ile hisse senetlerini teslim aldıklarına
dair teslim-tesellüm belgelerini ve bu belgelerin doğruluğuna ilişkin yönetim
kurulu tarafından verilecek taahhütnameyi bildirim yazısının tebliğ tarihinden
itibaren 3 ay içinde SPK’ya ibraz etmesi hususlarında yeniden uyarılmasına
rağmen, söz konusu bilgi ve belgelerin SPK’ya ibraz edilmediği,
b) Şirketin 03.04.2000 tarihinde hisse
senetleri Borsa’da işlem görmek üzere SPK’ya yapmış olduğu, sermayesinin 1.200
milyar TL iç kaynaklardan, 200 milyar TL nakit olmak üzere 600 milyar TL’den 2
trilyon TL’ye artırılması ve rüçhan haklarının tamamının kısıtlanmak suretiyle
nakden artırılan kısmın halka arz edilmesi konusundaki başvurusuna ilişkin ön
izin talebinin 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 5 inci maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca işlemden kaldırıldığı, hususlarında SPK Denetleme Dairesine
bilgi verilmesine,
karar verilmiştir.
Söz konusu SPK Kararı 01.04.2005 tarih ve
B.02.1. SPK.0.13–727/8635 sayılı yazı ile (Ek/46) Şirkete bildirilmiştir.
4. Şirket’in Malî Yapısının TTK’nın 324
üncü Maddesi Kapsamında Değerlendirilmesi
Şirket’in 2003 yılına ilişkin olağan genel
kurul toplantısının ilk üç ay içinde yapılmaması nedeniyle Şirket’ten konuya
ilişkin açıklamanın talep edildiği 20.09.2004 tarih ve OFD/2061–27434 sayılı
SPK yazısı ile ayrıca, Şirket’in tarihi maliyet esasına göre düzenlenen bilançosunun
incelenmesinden Şirket sermayesinin yaklaşık %60’ının karşılıksız kaldığının
anlaşıldığı, TTKn 324 üncü maddesi çerçevesinde yapılacak işlemlerin yönetim
kurulunun sorumluluğunda olduğu ve yapılacak olağan genel kurul gündemine
konuya ilişkin madde konulması gerektiği hususlarında Şirket
bilgilendirilmiştir.
Şirket’in 25.02.2005 tarihli yazısında,
2004 yılında Şirket bilançosunun aktif ve pasifindeki varlıkların rayiç bedelle
değerlenmesi sonucunda TTKn’nun 324 üncü maddesi kapsamına girilmeyeceğinin düşünüldüğü,
bu nedenle genel kurula böyle bir madde eklenmediği, ancak, yapılacak ilk genel
kurulda TTKn’nun 324 üncü maddesi gereği sermayenin artırılmasının görüşülmesi
hususunun gündeme ilave edileceği ifade edilmiştir.
20.09.2004 tarih ve OFD/2061–27434 sayılı
SPK yazısı ile bilgilendirilmesine rağmen, TTK 324 üncü maddenin kendisine
yüklediği görevleri gereği gibi yerine getirmeyen, genel kurul toplantı
gündemine madde koydurmayan Şirket yönetim kurulu üyelerinin TTK 336’ncı
maddesi çerçevesinde hukukî sorumluluğu için, ortakların yasal yollara başvurma
hakları olduğu hususunda bilgilendirilmesini teminen SPK’nın
27.03.2005–04.04.2005 tarih ve 2005/14 sayılı Haftalık Bülteni’nde açıklama
yapılmıştır.
5. Genel Kurul Toplantıları
TTKn’nun 364 üncü maddesi gereği, olağan
genel kurul toplantılarının her hesap dönemi sonundan itibaren üç ay içinde
yapılması zorunluluğuna rağmen, Şirket, 2001–2002 yıllarına ait olağan genel
kurul toplantısını 23.05.2003 tarihinde, 2003 yılına ait olağan genel kurul
toplantısını ise 22.11.2004 tarihinde yapmıştır.
Olağan genel kurul toplantılarını
gecikmeli olarak yapan Şirket’in, TTKn’nun 364 üncü maddesi uyarınca olağan
genel kurul toplantısını her hesap döneminin sonundan itibaren ilk üç ay içinde
yapması gerektiği halde Şirket’in 2001–2002 yılları ile 2003 yılına ait olağan
genel kurul toplantılarını, hesap döneminin sonundan itibaren ilk üç ay içinde
yapmadığı hususu, 01.04.2005 tarih ve B.02.1. SPK.0.13–715/8611 sayılı SPK
yazısı ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’na bildirilmiştir.
A) Hukukî Takip ve Dava
Bilgileri
SPK Karar Organının 27.06.2003 tarihli
toplantısında alınan karar uyarınca, Şirket yöneticileri hakkında SPKn’nun
47/A–4 md., TCK md.503, 508–510
uyarınca suç duyurusunda bulunulmuş olup, SPK md.47/A–4 hükmüne ilişkin suç
duyuruları hakkında zamanaşımı nedeniyle takipsizlik kararı verilmesi üzerine
yapılan itirazın reddine karar verilmiştir. Diğer suç duyuruları ise halen
Savcılık incelemesindedir.
Öte yandan, SPK’nın suç duyurusu olmadığı
halde, yatırımcıların şikâyeti üzerine, şirket yetkilileri hakkında SPK
md.47/A–4, TCK md.503 ve 510 hükümleri uyarınca açılan kamu davasında Bakırköy
4. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 22.10.2004 tarihinde görevsizlik kararı
verilerek dosyanın İstanbul Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine karar
verilmiştir (E.2003/343).
2.1.2.
İkram Un ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş.
İkram Un ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş.
(Şirket), tarafından 1996 yılı Kasım ayı içerisinde Kanal 7 televizyonunda
yayınlanan reklamların, Sermaye Piyasası Kanunu’nun 3 üncü maddesinin (c)
bendinde açıklanan halka arz tanımı içerisinde yer alması nedeniyle, SPK
Uzmanlarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 27.08.1997 tarih ve
VI-1/158-21, X-5/10-7 sayılı Rapor’da;
“1.
Şirket’in halkı ortaklığa katılmaya davet edici ilan veya reklam verdiği,
2.
Reklamların Kanal 7 televizyonunda yayımlandığı,
3. Söz
konusu reklamların Sermaye Piyasası Mevzuatı’ndan haberdar olunmaması
dolayısıyla verildiği,
4. SPK
uyarısı üzerine ilan ve reklamların durdurulduğu ve bu ilan veya reklamlar
dolayısıyla da herhangi bir hisse satışının yapılmadığı ve halktan para
toplanmadığı,
tespit
edilmiş olup bu tespitler çerçevesinde;
a) … bu
reklamlar kanalıyla halka Kurul’a kaydettirilmeden herhangi bir hisse senedi
satışının yapılmadığı, … dikkate alınarak, Şirket’in bu defalık Sermaye
Piyasası Mevzuatı’na uyumla ilgili olarak daha dikkatli davranmaları gerektiği
konusunda uyarılmalarının ve bunların tekrarı halinde SPKn’nun 47/A–4
maddesinde açıklanan cezai müeyyidenin uygulanacağının bildirilmesinin,
b) Ayrıca
Kanal 7 televizyonunun da bu tür reklamların yayınında daha dikkatli davranması
gerektiği konusunda uyarılmasının,
uygun olacağı sonucuna varılmış olup; söz
konusu Rapor, 27.08.1997 tarih ve DEDA-İ–0202/478 sayılı müzekkere ile, sonuçlarına
aynen katılındığı belirtilerek, SPK Karar Organı’nın takdirlerine sunulmuştur.
SPK’nın 11.09.1997 tarih ve 26/1462 sayılı
Kararı ile Şirket hisse senetlerinin resen
SPK kaydına alınmasına karar verilmiştir. Söz konusu SPK Kararı, 17.09.1997
tarih ve OFD/2201–10211 sayılı yazı ile Şirket’e bildirilmiştir.
Şirket tarafından SPK’ya iletilen
01.10.1997 tarihli yazıda,
“…. .
mevcut ortaklara ilaveten herhangi bir ortaklık talebi olmamıştır.
… SPKn’daki
yaptırımların şirketimizin yapısal oluşumu içerisinde gerçekleştirilmesi mümkün
değildir. Kaldı ki, şirketimizin ortak sayısı da 5 kişidir.
… Bu
doğrultuda konunun tekrar gözden geçirilerek, Kurul kaydına alınmamızın iptal
edilmesi hususunda gereğini tensiplerinize arz ederiz. ”
denilmektedir.
Şirket’e gönderilen 09.10.1997 tarih ve
OFD/2373–11192 sayılı yazı ile, Şirket hisse senetlerinin kayda alınmasına
ilişkin SPK Kararı’nın değiştirilmesinin söz konusu olmadığı belirtilerek,
Şirket’e 17.09.1997 tarihli yazının gereklerini yerine getirilmesi bildirilmiştir.
Şirket 06.11.1998 tarihinde SPK kaydından
çıkarılma talebi ile SPK’ya başvurmuştur. Şirket talebi ile ilgili olarak,
Şirket merkezinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 11.12.1998 tarih ve
OB/17, KSB/18 sayılı Rapor’da;
“İkram Un
ve Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin ortak sayısının 100 kişiyi aştığına ilişkin
herhangi bir emareye rastlanılmadığından, Şirket’in Kurul kaydından çıkmasına
engel bir durum görülmemekle birlikte, Seri: IV, No: 9 Tebliği’nin 5 inci
maddesi hükmü ve 15.01.1998 tarih ve 3/24 sayılı Kurul Kararı uyarınca,
Şirket’in ortak sayısının 100 kişinin altında olduğunu mahkeme kararı ile
tespit ettirmesi şartıyla, Kurul kaydından çıkarılmasının”
uygun olacağı sonucuna varılmış olup; söz
konusu Rapor, 10.02.1999 tarih ve OFD/187 sayılı müzekkere ile “ortak sayısının 100 kişiyi aştığına ilişkin
herhangi bir emareye rastlanılmadığı ve SPK’nın Seri: IV, No: 9 Tebliği’nin 5
inci maddesi hükmü ve 15.01.1998 tarih ve 3/24 sayılı SPK Kararı uyarınca, Şirket’in ortak sayısının
100 kişinin altında olduğunun T. C. Çorum Birinci Asliye Hukuk Mahkemesi’nin
05.01.1999 tarih ve 1999/12 sayılı Kararı ile tespit ettirildiği dikkate
alınarak, SPK kaydından çıkarılmasını uygun görüldüğü belirtilerek, SPK
Karar Organı’nın takdirlerine sunulmuştur
Konuyu 18.02.1999 tarih ve 18/188 sayılı
toplantısında değerlendiren SPK; Seri: IV, No: 9 Tebliği’nin 5/1 maddesi hükmü
ve 15.01.1998 tarih ve 3/24 sayılı Kurul Kararı uyarınca, Şirketin ortak
sayısının 100 kişinin altında olduğunun T. C. Çorum Birinci Asliye Hukuk
Mahkemesi’nin 05.01.1999 tarih ve 1999/12 sayılı Kararı ile tespit
ettirildiğini de dikkate alarak, Şirketin SPK kaydından çıkarılmasına karar
vermiştir. Söz konusu SPK Kararı, 22.02.1999 tarih ve OFD/307-1448 sayılı yazı
ile Şirket’e bildirilmiştir.
2.1.3
İttifak Holding A.Ş.
A) Denetim Bilgileri
SPK’ya yatırımcılar tarafından gönderilen
dilekçeler ihbar kabul edilerek SPK Başkanlığı’nın 07.07.1997 görevlendirmesi
uyarınca İttifak Holding A.Ş. (Şirket) denetim kapsamına alınmıştır. Şirket
nezdinde gerçekleştirilen denetimler sonucunda 29.09.1997 tarih ve X-3/3-29,
XIII-2/6-6 sayılı Denetleme Raporu hazırlanmıştır.
29.09.1997 tarih ve X-3/3-29, XIII-2/6-6
sayılı Denetleme Raporu’nda;
1) Şirket’in Ortaklara Borçlar Hesabı’nda,
iştirak hisselerinin devralınmasından oluşan tutarlardan başka 1997 yılında
yapacağı; sermaye artırımına mahsuben hisse senetlerini SPK kaydına
aldırmaksızın halka çağrıda bulunarak fon topladığı, bu şekilde toplanan
fonların tutarının 116.202 milyon TL. olduğu, Şirketin hisse senetlerini SPK
kaydına aldırmaksızın halka çağrıda bulunarak fon toplamasının SPKn’nun 3/c
maddesindeki “Halka Arz” tanımı kapsamına girdiği, SPKn’nun 4 üncü maddesinin
ilk fıkrasında “ihraç veya halka arz
olunacak sermaye piyasası araçlarının SPK’ya kaydettirilmesi zorunludur. . .”
denildiği ve Şirketin bu fiiliyle söz konusu madde hükmüne aykırı hareket
ettiği, Şirket’in sermaye artırım işlemlerini dondurması üzerine topladığı
nakit tutarları iştirak satışlarından sağladığı fonlarla tasfiye ettiği, ancak
halka çağrıda bulunarak fon toplayan Şirket’in esasen sözkonusu faaliyetiyle
halka arz işlemine başladığı ve toplanan nakit tutarların Şirket tarafından
geri ödenmesinin yapılan işlemi izinsiz halka arz kapsamından çıkarmadığı,
2) Şirket tarafından ileride yapılacak
sermaye artırımına mahsuben ortaklardan toplanan nakit tutarın tasfiye edilmesi
sırasında düzenlenen ve muhasebe kayıtlarına mesnet teşkil eden ödeme
makbuzlarının incelenmesi sonucunda, kendilerine ödeme yapıldığı iddia edilen
şahısların imzalarının sahte olduğunun anlaşıldığı, Şirket yetkililerinin
sözkonusu ödeme makbuzlarındaki imzaların sahte olduklarını bilerek bu
belgeleri, Şirket merkezinde yürütülen denetleme çalışmaları sırasında
düzenlenen 26.07.1997 tarihli Tutanak’la SPK Uzmanlarına ibraz etmek suretiyle
kullandıkları, Şirket yetkililerinin bu fiilinin TCK’nin “Özel Evrakta
Sahtekarlık” fiilini düzenleyen 345 ve 346 ıncı maddeleri ile SPKn’nun 48 inci
maddesi kapsamına girdiği,
3) Şirket hisse senetlerinin devirlerinde
hisse senedi alıcıları ve satıcılarının taleplerini alıcı ve satıcıların bir
araya gelmediği, yatırımcıların birbirini tanımadığı ve tamamen Şirketin
kontrol ve icra ettiği bir ortamda eşleştirerek işlemlerin gerçekleştiği, hisse
senetlerinin alım-satım fiyatlarını Şirket’in belirlediği ve belirlenen
sözkonusu fiyat dışında başka bir fiyattan alım-satım işleminin
gerçekleşmediği, Şirket’in bu fiiliyle SPKn’nun 40 ıncı maddesinde tanımlanan
borsacılık faaliyetinde bulunduğu, ayrıca Şirket’in bu faaliyetlerinin SPKn’nun
30 (b) maddesi kapsamında aracılık faaliyeti mahiyetinde olduğu, SPKn’nun 31
inci maddesi hükmüne göre, sermaye piyasasında aracılık faaliyetinde bulunacak
kurumların SPK’dan izin almalarının zorunlu olduğu ve Şirketin SPK’dan izin
almadan sürdürdüğü izinsiz aracılık faaliyetinin Kanun’un cezai müeyyideleri
düzenleyen 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri kapsamına girdiği,
tespit edilmiştir.
Denetim sonuçlarının görüşüldüğü SPK Karar
Organı’nın 18.12.1997 tarihli toplantısında;
1. SPK kaydına aldırmaksızın hisse senetlerinin
halka arz edilmesi ile ilgili olarak sorumlu Şirket yöneticiler hakkında
SPKn’nun 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet Savcılığına suç
duyurusunda bulunulmasına,
2. Şirket yöneticileri tarafından
denetimler sırasında yanıltma amacıyla sahte evrak düzenlenmesi ve bu evrakın
SPK’ya ibraz edilmesi ile ilgili olarak TCK’nin 345 ve 346 ıncı maddeleri
kapsamında SPKn’nun 49 uncu maddesi uyarınca Cumhuriyet Savcılığı’na suç
duyurusunda bulunulmasına,
3. SPK‘dan izin almaksızın Şirket’in
aracılık faaliyetlerinde bulunması ile ilgili olarak sorumlu Şirket
yöneticileri hakkında SPKn’nun 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet
savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
karar verilmiştir.
Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Bankalar
Yeminli Murakıplarınca Şirketin mevduat topladığına dair ihbar üzerine SPK
Başkanlığının 03.12.2001 tarihli görevlendirmesi üzerine Şirket nezdinde
denetim yapılmıştır. Yapılan denetim sonucunda 05.03.2002 tarih ve XII-I/78-1
sayılı Denetleme Raporu hazırlanmış olup, Şirket’in iştiraklerindeki payının
gerek sermaye artırımlarına katılmama, gerekse satış suretiyle azaldığı, buna
mukabil Holding paylarının azaldığı şirketlerde İttifak Organizasyon ve
Danışmanlık Hizmetleri A.Ş. adlı şirketin paylarının arttığı, daha sonra
İttifak Organizasyon ve Danışmanlık A.Ş.’nin aynı zamanda Holding ortakları ve
yönetim kurulu üyeleri olan S. Mehmet BUĞA, Mustafa ÖZESKİCİ, Fahri AKAY,
Hüsamettin YALDIZ, M. Ali KORKMAZ, Gökay BARANOK tarafından kurulduğu,
Holding’in, iştiraklerindeki paylarını devretmesi ile ilgili olarak kamuyu
bilgilendirmediği, İttifak Holding A.Ş.’nin, 2001 yılı için bastırmış olduğu
masa takviminde, iştirak satışları neticesinde birçoğu ile 1999 yılı sonu
itibariyle doğrudan hiçbir sermaye ve/veya yönetim ilişkisi kalmayan veya azlık
haklarını dahi sağlamayacak düzeyde oldukça düşük oranlarda iştiraki olan
şirketlerin, hâlihazırda Holding’in iştiraki veya bağlı ortaklığı olduğu
yönünde anlaşılabilecek ifadelere yer verilmiş olduğu, tespit edilmiştir.
Söz konusu tespitleri 11.04.2002 tarihli
toplantısında görüşen SPK Karar Organı,
1. SPK’nın Seri: VIII, No: 20 sayılı Özel
Durumların Kamuya Açıklanmasına İlişkin Esaslar Tebliği’nin 3 üncü maddesinin
(b) bendinin (a) fıkrasından kaynaklanan özel durum açıklaması yükümlülüğünü
yerine getirmeyen Holdingin, SPKn’nun 46’ncı maddesinin (e) bendi hükmü
çerçevesinde, Holding ortaklarının her bir işlem için bilgilendirilmesini
sağlayacak ve iştiraklerin 31.12.1997 tarihinden sonra ortaklık yapısındaki
değişiklikleri de içerecek şekilde düzenlenen detaylı bir duyuru metninin, ülke
çapında yayın yapan 1 ulusal ve Holdingin merkezinin bulunduğu Konya’da yayın
yapan en yüksek tirajlı 2 yerel gazetede yayınlatılması konusunda uyarılmasına,
2.2001 yılına ilişkin olarak bastırılan takvimde
SPK’nın Seri: VIII, No: 11 Menkul Kıymetleri Halka Arz Edilmiş Anonim
Şirketlerle Menkul Kıymet Alım Satımı ile Uğraşan Kuruluşların İlan ve
Reklamlarında Uyacakları Esaslar Hakkında Tebliğ’in 3 üncü maddesinin (c) bendi
hükmüne aykırılık içeren ifadelerin yer alması nedeniyle Holdingin, SPKn’nun
46’ncı maddesinin (e) bendi hükmü çerçevesinde, Holding ortaklarının
bilgilendirilmesini teminen, Holdingin takvimde adı geçen şirketler ile
ilişkilerini detaylı olarak içeren bir duyuru metninin ülke çapında yayın
yapan 1 ulusal ve Holding
merkezinin bulunduğu Konya’da yayın yapan en yüksek tirajlı 2 yerel gazetede
yayınlatılması konusunda uyarılmasına,
3. Holding’in, gerçekleştirdiği iştirak
devir alış ve satış işlemleri ile ilgili olarak devre konu şirketlerin
değerinin tespiti için Şirketçe seçilecek bir bağımsız denetim kuruluşuna
değerleme yaptırılması konusunda uyarılmasına,
karar verilmiştir.
Şirket SPK Kararı doğrultusunda,
25.08.2002 tarihinde ülke çapında yayın yapan bir gazete ile yerel iki gazetede
ilan yaptırmış ve devir konusu şirketler ile ilgili olarak bir bağımsız denetim
şirketine değerleme raporu hazırlatarak, rapor örneklerini 21.10.2002 tarihinde
SPK’ya göndermiştir.
Şirket’in ortak sayısının SPK’nın bilgisi
dışında arttığı şüphesiyle, ortaklık yapısı, finansman kaynakları, organizasyon
yapısı, iştirakleri ve faaliyetleri ile ilgili olarak SPKn ve ilgili diğer
mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde Holding’in
iştiraklerine ilişkin olarak Şirket nezdinde denetim yapılmıştır. Yapılan
denetim sonucunda 05.03.2002 tarih ve XIII-1/78-1 sayılı Denetleme Raporu
hazırlanmıştır. SPK’nın 18.04.2003 tarihli toplantısında, Şirketin iştirak ve
bağlı ortaklıklarına iştirak hisse senedi alım satım işlemleri nedeniyle gerek SPKn’nun
47/A-4, gerekse 47/A-6 ıncı maddeleri kapsamında SPK’ca yapılacak bir işlemin
bulunmadığına karar verilmiştir.
B) Kayda Alma Bilgileri
İttifak Holding A.Ş. (Şirket) 21.02.1994
tarihinde ortak sayısının 100’ü geçtiğinin beyan edilmesi nedeniyle SPK kaydına
alınmıştır.
Şirket SPK’nın 12.05.1994 tarih ve 482
sayılı izni ile 200 milyar TL tavan ile kayıtlı sermaye sistemine geçmiştir.
Şirket’in kayıtlı sermaye tavanı SPK’nın
22.06.1995 tarih ve 816 sayılı izni ile 1 trilyon TL’na artırılmıştır.
Şirket 24.03.1997 tarihli yazısı ile
çıkarılmış sermayesinin 200 milyar TL’ndan 1 trilyon TL’na artırılmasını talep
etmiştir. Sermaye artırımı talebinin karara bağlandığı 02.06.1997 tarih ve
16/761 sayılı SPK toplantısında Şirket esas sözleşmesinin hisse senedinin
devrini yönetim kurulunun iznine bağlayan 9 uncu maddesi ile esas sözleşmede
gerekli görülecek diğer değişikliklerin yapılmasını takiben kayıt belgesinin
verilmesi şartıyla sermaye artırımı talebinin olumlu karşılanmasına karar
verilmiştir.
Şirket 19.04.2000 tarihli başvurusu ile
esas sözleşmede ilave bir değişiklik gerekip gerekmediği konusunda SPK görüşünü
talep etmiştir. Şirket’in talebinin karara bağlandığı 11.07.2000 tarih ve
76/1196 sayılı SPK toplantısında esas sözleşmenin “Konu” başlıklı 4, “Holdingin
Merkez ve Şubeleri” başlıklı 5, “Holdingin Süresi” başlıklı 6, “Hisse
Senetlerinin Devri” başlıklı 9, “Holdingin Organları” başlıklı 10, “Toplantı ve
Karar Nisabı” başlıklı 15 ve “Karın Dağıtımı” başlıklı 24 üncü maddelerinin
tadil edilmesi gerektiğinin Şirket’e bildirilmesine karar verilmiştir.
Şirket’in 18.12.2000 tarihli yazısı ekinde
iletilen esas sözleşme değişiklikleri ise 05.01.2001 tarih ve OFD/41–187 sayılı
SPK yazısı ile onaylanmıştır.
Esas sözleşme değişiklikleri 25.03.2001
tarihli %52 nisap ile toplanan olağan genel kurul toplantısında onaylanmıştır.
Söz konusu esas sözleşme değişiklikleri 06.04.2001 tarihinde ticaret siciline
tescil edilerek 16.04.2001 tarih ve 5275 sayılı TTGS’nde ilan edilmiştir. Söz
konusu esas sözleşme değişikliği ile toplantı nisabı SPKn’nu hükümleri uyarınca
%25’e düşürülmüştür.
Şirket 04.01.2002 tarihli yazısı ile
sermaye artırımında izlenecek prosedür hakkında bilgi talebinde bulunmuş olup,
Şirket’in talebi 21.01.2002 tarih ve OFD/168-788 sayılı SPK yazısı ile cevaplanmıştır.
Şirket 01.03.2002 tarihinde 200 milyar TL
olan çıkarılmış sermayesini, 800 milyar TL nakden, 500 milyar TL maliyet artış
fonundan karşılanmak suretiyle 1.500 milyar TL’na artırılması dolayısıyla ihraç
edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınması için başvurmuştur.
Şirket’in başvuru dosyası üzerinde yapılan
inceleme sonucunda tespit edilen eksik bilgi ve belgeler 05.03.2002 tarih ve
OFD/627-3096 sayılı SPK yazısı ile Şirket’e bildirilmiştir.11.03.2002 tarihinde
SPK’ya iletilen bilgi ve belgelere ilişkin olarak 20.03.2002 tarih ve
OFD/829-3918 sayılı SPK yazısı ile ilave bilgi ve belgeler talep edilmiştir.
Şirket 12.09.2002 tarihli başvurusu ile
sermaye artırımı kompozisyonu değiştirerek 1 trilyon TL’lik kayıtlı sermaye
tavanı içinde çıkarılmış sermayesinin tamamı nakden karşılanmak suretiyle 200
milyar TL’ndan 1 trilyon TL’na artırılması dolayısıyla ihraç edilecek hisse
senetlerinin SPK kaydına alınmasını talep etmiştir. Başvuru dosyası üzerinde
yapılan inceleme sonucunda tespit edilen eksik bilgi ve belgeler 19.09.2002
tarih ve OFD/2479–12362 sayılı SPK yazısı ile Şirket’e
bildirilmiştir.27.12.2000 tarih ve 62/1706 sayılı SPK toplantısında; ihraç
edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınması talebinin;
1999 yılından itibaren gerçekleştirilen
iştirak alım satımlarının 11.04.2002 tarih ve 18/491 sayılı SPK kararı uyarınca
bağımsız denetim firmasınca tespit edilen değerlerine, grup içi şirketlerin
31.12.2001 tarihi itibarıyla ödenmiş sermayeleri ve net dönem karlarına ilişkin
bilgilerin izahname ve sirkülerlerde açıklanması koşuluyla olumlu
karşılanmasına,
- İttifak Organizasyon ve Danışmanlık
Hizmetleri A.Ş.’nin SPK’ca izinsiz halka arz fiilinin karara bağlandığı ve
sermaye artırımını gerçekleştiremediği 1997 yılında kurulmuş olması, mevcut
sermayesi olan 10 trilyon TL’nın diğer grup şirketleri ile kıyaslandığında
yüksek olması, İttifak Organizasyon ortaklarının aynı zamanda Şirket ortağı
olması, sözkonusu 106 ortağın İttifak Organizasyon’daki sermaye paylarının
Şirketteki paylarından daha yüksek olması dikkat çekici olmakla birlikte SPK
DEDA Başkanlığı’nın 12.03.2002 tarih ve 10/457 sayılı yazısında İttifak
Organizasyon A.Ş.’nin ortaklık yapısının tespiti konusundaki çalışmanın
sonuçlanma aşamasında olduğunun belirtildiği dikkate alınarak İttifak
Organizasyon A.Ş. hakkında denetim sonuçları doğrultusunda işlem yapılmasına
karar verilmiştir. Nitekim 7. numaralı bölümde de açıklandığı üzere 18.04.2003
tarih ve 21/467 sayılı SPK toplantısında, Şirket’in ve İttifak Organizasyon ve
Danışmanlık Hizmetleri A.Ş.’nin iştirak hisse senedi alım satım işlemleri
nedeniyle gerek SPKn’nun 47/A-4, gerekse 47/A-6 ıncı maddeleri kapsamında
SPK’ca yapılacak bir işlemin bulunmadığına karar verilmiştir.
SPK kayıt ücretinin 23.01.2003 tarihinde
yatırılmasını takiben 28.01.2003 tarihli SPK yazısı ile de kayda alma belgesi
verilmiştir.
Şirket 19.03.2003 tarihinde kayıtlı
sermaye tavanının 1 trilyon TL’ndan 5 trilyon TL’na artırılması amacıyla SPK’ya
başvurmuştur. Şirket’in kayıtlı sermaye tavan artırımına ilişkin olarak
hazırlanan 17.04.2003 tarih ve SE (3) sayılı Rapor 18.04.2003 tarih ve 21/474
sayılı SPK toplantısında karara bağlanarak Şirket’in 1 trilyon TL olan kayıtlı
sermaye tavanının 5 trilyon TL’na artırılması ve bu amaçla esas sözleşmenin
“holdingin sermayesi” başlıklı 7 inci maddesinin tadil edilmesine izin
verilmesine karar verilmiştir.
Şirket Seri: VIII No: 39 Özel Durumların
Kamuya Açıklanmasına İlişkin Esaslar Tebliği’nin 5/F maddesinden kaynaklanan
özel durum açıklama yükümlülüğünü gecikmeli olarak yerine getirmesi nedeniyle
20.08.2003 tarih ve OFD/1388–10453 sayılı SPK yazısı ile uyarılmış, 24.10.2003
tarih ve OFD/1705–14008 sayılı SPK yazısı ile Şirket’in daha önce 11.04.2002
tarih ve 18/491 sayılı SPK kararı ile uyarıldığı dikkate alınarak SPKn’nun 47/A
maddesi uyarınca savunması istenmiştir.
Şirket 07.10.2003 tarihinde çıkarılmış
sermayesinin tamamı nakden karşılanmak suretiyle 1 trilyon TL’ndan 4 trilyon TL’na artırılması nedeniyle
ihraç edeceği hisse senetlerinin SPK kaydına alınması için başvurmuştur.
Şirket’in talebine ilişkin olarak hazırlanan 03.11.2003 tarih ve SE(5) sayılı
Rapor sonucunda ulaşılan tespitler 06.11.2003 tarih ve 57/1316 sayılı SPK
toplantısında karara bağlanmıştır. Sözkonusu SPK toplantısında sermaye artırımı
talebinin olumlu karşılanmasına, özel durum açıklama yükümlülüğünün gecikmeli
yerine getirilmesi hususunun SPKn’nun 47/A maddesi çerçevesinde
değerlendirilerek öneri yazısının SPK’ya sunulmasına karar verilmiştir.
Özel durum açıklama yükümlülüğünün
gecikmeli yerine getirilmesine ilişkin 30.12.2003 tarih ve 66/1605 sayılı SPK
toplantısında özel durum açıklama yükümlülüğünün gecikmeli olarak yerine
getirilmesi nedeniyle Şirket hakkında 7, 6 milyar TL tutarında idarî para
cezası uygulanmasına karar verilmiştir.
Şirket 30.01.2004 tarihli başvurusu ile
genel kurullarda birikimli oy kullanılabilmesi için Seri: IV No: 29 Sermaye
Piyasası Kanununa Tâbi Ortaklıkların Genel Kurullarında Birikimli Oy
Kullanımına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ’in 6 ıncı maddesi uyarınca esas
sözleşmesinin “Holdingin Organları” başlıklı 10 uncu, murakıplar başlıklı 12
inci, “Rey Hakkı” başlıklı 20’nci maddesinin tadilini talep etmiştir. Konuya
ilişkin 16.02.2004 tarih ve OFD/159 sayılı öneri yazısı 20.02.2004 tarih ve
7/135 sayılı SPK toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. Söz konusu esas
sözleşme değişiklikleri 11.04.2004 tarihli olağan genel kurulun yeterli nisabın
sağlanamaması nedeniyle toplanamamış olması nedeniyle, 23.05.2004 tarihinde
yapılan olağan genel kurul toplantısında onaylanmıştır.
20.03.2004 tarihli Hürriyet Gazetesi’nde
İttifak Holding A.Ş. mağdurlarına çağrı başlıklı ilan yayınlayan Hacı Mustafa
GÜMÜŞ ile ilgili olarak 24.03.2004 tarihli SPK yazısı ile Şirketten bilgi
istenmiştir. Şirketten alınan 29.03.2004 tarihli yazıda adı geçen şahsın
Şirket, Şirket’in iştirak, bağlı ortaklık ve grup şirketlerinde payı olmadığı
gibi herhangi bir alacak borç ilişkisi de olmadığı belirtilmektedir.
Şirket 10.03.2004 tarihli yönetim kurulu
toplantısında olağan genel kurul toplantısının 11.04.2004 tarihinde yapılmasına
karar vermiş Seri: VIII No: 39 Özel Durumların Kamuya Açıklanmasına İlişkin
Esaslar Tebliği’nin 5/H-3 maddesi uyarınca yapılması gereken özel durum
açıklaması yapılmamıştır. Genel Kurul toplantı tarihinin belirlenmesine ilişkin
özel durum açıklama yükümlülüğünün neden yerine getirilmediğine ilişkin olarak
19.04.2004 tarihli SPK yazısı ile SPKn’nun 47/A maddesi uyarınca Şirketten
savunma istenmiştir. Şirket’in savunması 21.05.2004 tarihli yazısı ile
iletilmiştir. Konuya ilişkin SPK’nın 15.06.2004 tarih ve OFD/772 sayılı öneri
yazısı 17.06.2004 tarihli SPK toplantısında karara bağlanmış olup, anılan SPK
toplantısında; genel kurul toplantısının yapılamadığına ilişkin açıklamanın
12.04.2004-16.04.2004 tarih ve 2004/16 sayılı SPK Haftalık Bülteni ile ilan
edilerek kamuya duyurulduğu ve hisse senetlerinin Borsa’da işlem görmediği
dikkate alınarak bir defaya mahsus olmak üzere Seri: VIII No: 39 “Özel
Durumların Kamuya Açıklanmasına İlişkin Esaslar Tebliği” nin 5 inci maddesinin
H bendinin 3 nolu fıkrası hükmüne uyum konusunda uyarılmasına karar
verilmiştir.
D) Hukukî Takip ve Dava
Bilgileri
SPK Uzmanlarınca İttifak Holding A.Ş.
nezdinde gerçekleştirilen denetimler sonucunda hazırlanan 29.9.1997 tarih ve
X-3/29-8, XIII-2/6-6 sayılı Denetleme Raporu ile ulaşılan tespitlerin
değerlendirildiği SPK Karar Organı’nın 18.12.1997 tarih ve 44/1882 sayılı
kararı uyarınca;
a) SPKn’nun 31. maddesine aykırı olarak
SPK’dan izin almaksızın aracılık faaliyetinde bulunulması ve SPK’ya kayıt
yükümlülüğüne uyulmaksızın halka arzda bulunulması sebebiyle, Şirket Yönetim
Kurulu Üyeleri Seyit Mehmet BUĞA, Mustafa ÖZESKİCİ, Mehmet Ali KORKMAZ, Fahri
AKAY, Hüsamettin YALDIZ, Gökay BARANOK ve Tuncer AKOĞLAN hakkında, SPK
md.47/A-4 hükmü uyarınca (iki ayrı) suç duyurusunda bulunulması üzerine, Konya
Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 12.5.1998 tarihinde iki soruşturmanın
birleştirilmesine karar verilmiş, daha sonra Konya 5. Asliye Ceza Mahkemesi
nezdinde açılan (E.1998/540) davada Mahkeme tarafından 23.1.2002 tarihinde,
4616 sayılı Kanun uyarınca kamu davasının kesin hükme bağlanmasının
ertelenmesine karar verilmiştir.
b) Şirket Yönetim Kurulu Üyesi Mehmet Ali
KORKMAZ ve Muhasebe Müdürü Faruk ŞİMŞİR hakkında, TCK md.345 ve 346, SPK md.48
ve 49 hükümleri uyarınca suç duyurusunda bulunulması üzerine, Konya 5. Asliye
Ceza Mahkemesi nezdinde açılan (E.1998/540) davada Mahkeme tarafından 23.1.2002
tarihinde, sanıkların beraatine karar verilmiştir. SPK’ca 25.1.2002 tarihinde
süre tutum dilekçesi verilmiş olup, Mahkemenin gerekçeli kararı SPK’ya tebliğ
edildiğinde temyiz yoluna başvurulacağı belirtilmiştir.
2.1.4.
Kamer Holding A.Ş.
A) Denetim Bilgileri
Sermaye Piyasası Mevzuatı’na aykırı olarak
izinsiz halka arz yapmak suretiyle para toplayan şirketlerin tespit edilebilmesi
amacıyla;
a) Bu şirketlerin yerel gazetelere
verdikleri ilanların ve bu gazetelerde yer alan izinsiz halka arz işlemleri ile
ilgili haberlerin tespit edilmesi için 02-04.02.1999 tarihleri arasında Konya
İl Halk Kütüphanesi arşivinde yer alan 01.07.1998-31.01.1999 dönemine ait
Anadolu Manşet, Konya Postası, Merhaba, Yeni Gazete, Yeni Konya ve Yeni Meram
gazetelerinin,
b) Bu şirketlerin televizyonlarda
yayınlanan reklamlarının tespit edilmesi amacıyla da, 08-12.02.1999
tarihlerinde Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) nezdinde, bu tip şirketlerin
Türkiye ve yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızı şirketlerine ortak olmaya
davet eden veya ortak olmaları için çağrıda bulunan reklamları verdikleri yayın
kuruluşu olan Kanal 7 televizyonunun 01.12.1998-10.02.1999 tarihleri arasında
18: 00-24: 00 saat dilimine (prime time) isabet eden yayınlarının kaydedildiği
video kasetlerden tesadüfi olarak seçilen günlerin prime time yayınlarının,
izlenmesi ve incelenmesi neticesinde,
aralarında Kamer Holding A.Ş.’nin de bulunduğu listesi verilen şirketlerin
Kanal 7 Televizyonunda yayınlanan reklamlarının ihbar kabul edilerek listede
belirtilen şirketler nezdinde denetim yapılmasına karar verilmiştir.
SPK Başkanlık Makamı’nın 12.02.1999
tarihli görevlendirmesi uyarınca; Kamer Holding A.Ş.’nin SPKn.’na tâbi bir
ortaklık olup olmadığının belirlenebilmesi amacıyla 15.02.1999 ve 17.02.1999
tarihlerinde Şirket merkezinde yapılan inceleme sonucunda 01.03.1999 tarih ve
OFD SE (4) BSŞ (5) sayılı rapor düzenlenmiştir. Anılan Rapor’da, Şirket
yetkililerinin SPKn.’na tâbi olmadıkları gerekçesi ile bilgi ve belge vermekten
imtina etmesi nedeni ile Şirket’in SPKn.’na tâbi olup olmadığına ilişkin
inceleme yapılamadığı, bilgi ve belge vermekten imtina eden Şirket’in denetim
kapsamına alınması talep edilmiştir.
SPK tarafından Sermaye Piyasası Kanunu’na
tabii ortaklıkların belirlenmesi amacıyla Konya’da yayın yapan yerel
gazetelerin ve bu şirketlerin televizyon kuruluşları tarafından yayınlanan
reklamların incelenmesi sonucunda hazırlanan 04.03.1999 tarih ve UGS-İR(7),
İBT(3) sayılı ön inceleme raporunda Kamer Holding A.Ş.’nin (Şirket) izinsiz
halka arz fiilinde bulunduğu yönünde emareler bulunması üzerine Şirket SPK
Başkanlığı’nın 27.01.1999 tarihli görevlendirmesi uyarınca denetim kapsamına
alınmıştır.
Şirket merkez adresine, 04.05.1999
tarihinde takriben saat: 15.30’da, SPK Başkanlığı’nın 30.04.1999 tarih ve
DEDA-0202/368 sayılı görevlendirmesi uyarınca, Sermaye Piyasası Kanunu ve
ilgili mevzuat çerçevesinde denetim yapmak üzere gidilmiş; Şirket yetkilisi Ali
SARI’ya denetleme onayı da ibraz edilerek Şirket nezdinde denetim yapma isteği
bildirilmiş, ancak kendisini Şirket Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı olarak
tanıtan Ali SARI tarafından SPK’nın Şirket nezdinde denetim yapma yetkisinin olmadığı
iddia edilerek denetim yapılmasına izin verilmemiş ve SPK Uzmanlarına hiçbir
bilgi ve belge verilmemiş ve durum 04.05.1999 tarihinde saat 18.00’de durumu
tespit eden bir Tutanak düzenlenmiştir.
1999 yılı Mayıs ayı içerisinde yapılmak
istenen denetim sırasında Şirketin yasal defterlerinin ve diğer bilgi ve
belgelerinin SPK uzmanlarına ibraz edilememesi üzerine SPK Karar Organı’nın
20.09.1999 tarihli kararına Konya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne başvurularak,
Şirket tarafından daha önce SPK Uzmanlarına ibraz edilmeyen bilgi ve belgelerin
3794 sayılı Kanunla değişik 2499 sayılı SPKn.’nun 461(f) maddesi çerçevesinde
SPK’ya ibrazının sağlanmasının talep edilmiş; Konya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
söz konusu başvuruya ilişkin olarak 29.02.2000 tarihinde “. . . Davalı Kamer Holding A.Ş.’nin, SPK’ca görevlendirilen
uzmanlarının gerekli gördüğü defter, bilgi ve belgeleri incelenmek üzere SPK’ya
teslim etmesine. . . ” karar vermiş ve Mahkeme kararı SPK Uzmanlarınca
Şirket merkez adresinde 07.03.2000 tarihinde uygulanmıştır.
Şirket nezdinde denetimler devam ederken SPK’ya yapılan ihbar üzerine SPK’nın 11.01.2001 tarihli yazılı
talepleri uyarınca, T. C. Konya 1. Sulh Ceza Mahkemesi’nin 11.01.2001 tarih ve
2001/9 nolu kararı ile BAYRAM paşa Cad., No: 9, 1. Organize Sanayi Bölgesi
KONYA merkez adresinde faaliyet göstermekte olan Konya Alüminyum Sanayi A.Ş.
(KONALTAŞ) nezdinde 11.01.2001 tarihinde Konya Emniyet Müdürlüğü malî Şube
ekiplerinin de katılımıyla arama gerçekleştirilmiştir. Konya Mahkemesinden 11.01.2001 tarihinde
alınan arama kararı çerçevesinde ihbarda belirtilen adreste bulunan ve el
konulan belgeler üzerinde denetim çalışmaları sonuçlandırılmış ve 09.04.2001
tarih ve XII-3/165-10, XVI-17/3-3 sayılı Denetleme Raporu hazırlanmıştır.
09.04.2001 tarih ve XII-3/165-10,
XVI-17/3-3 sayılı Denetleme Raporu’nda,
Şirket’in organize bir şekilde Bölge
Koordinatörleri ve Temsilcileri vasıtasıyla gerek yurt içinde gerekse yurt
dışında çok sayıda vatandaşımızdan hisse senedi vermek ve her bir işlem için
Tahsilat Makbuzu düzenlemek suretiyle para topladığı,
Arama esnasında, Şirket’in sözkonusu
faaliyetlerini kanıtlar nitelikte; onbinin üzerinde Tahsilat Makbuzu,
Koordinatörleri ve Temsilcilerinin listesi, Şirket ortaklarına hisse senedi
satışına ve kâr payı ile kâr payı avansı ödendiğine ilişkin bilgisayarda
düzenlenmiş Hesap Ekstreleri, bu işlemleri kanıtlayan çok sayıda yazışma,
koordinatör ve temsilcilerin eğitimleri için toplantılar düzenlendiğine ilişkin
belgeler, en çok para toplayan koordinatör ve temsilcilere yazlık ev ve umre
ziyareti için para teşviki verildiğine ilişkin belgeler, vatandaşlarımızın
altın ve sahip oldukları gayrimenkulleri Şirket’e devretmek suretiyle de ortak
yapıldıklarına ilişkin belgeler, ortaklıktan çıkmak isteyen şahısların
ellerinde bulunan hisse senetlerinin Şirket ve/veya temsilcileri vasıtasıyla
geri alındığına ilişkin belgeler, Şirket’e ortak olmak isteyen şahıslarla
imzalanan çok sayıda “Ortaklık Sözleşmesi” ve çok sayıda koordinatörle ve
temsilcilerle Şirket arasında imzalanan “Koordinatör Sözleşmesi” ve “Temsilci
Sözleşmesi” bulunduğu,
Arama sonucunda Şirket’in ortaklık
durumunun güncel olarak izlendiği 2 (iki) adet bilgisayarda incelenmek üzere
Tutanak karşılığı teslim alınarak SPK’nın merkez binasına getirildiği;
sözkonusu bilgisayar kayıtlarının ve Şirket tarafından vatandaşlarımızdan
toplanan paralar karşılığında düzenlenen Tahsilat Makbuzları’nın
incelenmesinden Ortak Kayıt Defteri’ndeki kayıtların son durumu yansıtmadığının
ve güncel olmadığının anlaşıldığı; Şirket’in ortaklık durumunu izlediği
bilgisayar kayıtlarına ve Tahsilat Makbuzlarındaki bilgilere göre; Şirketin
bilinen en son duruma göre ortak sayısının 6.639 kişi ve toplanan paranın Alman
Markı cinsinden tutarının 70.775.305 DM olduğu; Şirket tarafından ortaklık karşılığı
toplandığı anlaşılan 70.775.305 DM’nin (Alman Markı) Rapor tarihi itibariyle
geçerli olan TCMB efektif satış kuru üzerinden Türk Lirası toplam değerinin
38.501.765.920.000.- TL. olduğu tespit edilmiştir.
Denetleme raporunda yer alan tespitleri
12.04.2001 tarih ve 18/494 sayılı toplantısında görüşen SPK Karar Organı;
1. Şirket yöneticileri ve yurt dışında
şirket adına temsilcilik görevi yapan 268 kişi hakkında, şirket hisse
senetlerinin SPK kaydına alınmadan satışı fiili ile ilgili olarak sorumlu şirket
yönetim kurulu üyeleri ve TCK’nin 64 üncü maddesi uyarınca bu suça iştirak
edenler hakkında SPKn’nun 47/a-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet
Savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
2. SPK’dan
izin almadan yapılan hisse senedi satışları sonucunda toplanan
38.501.765.920.000 TL tutarın gerçek hak sahiplerine iadesini teminen, şirketin
malvarlıkları üzerine SPKn.’nun 46/a maddesi uyarınca ihtiyati tedbir
konulmasına ve devirlerinin engellenmesine,
3. SPK’ya gerçeğe aykırı bilgi vermek ve
istenen bilgi ve belgeleri vermemek fiilinden dolayı SPKn. md.47/b-1, 47/b-2,
ortak sayısının 100 ü aşmasına karşın SPK’ya bildirimde bulunulmaması fiilinden
dolayı SPKn.’nun 47/b-4 maddesi uyarınca Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda
bulunulmasına,
4. SPKn.’nun 31 inci maddesi
uyarınca SPK’dan izin alınmadan şirket hisse senetlerinin ikincil piyasada
alım-satımına aracılık fiilinden dolayı sorumlu şirket yöneticileri ile
bunların fiillerine iştirak edenler hakkında SPKn’nun 47/a-4 ve 49 uncu
maddeleri uyarınca Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
5. Şirket kayıtlarında gerçek durumun
gizlenmesi ve aracılık ve izinsiz halka arz faaliyetlerinin sürdürülmesini
teminen SPK’ya bilgi verilmemesi, gerçeğe aykırı bilgi verilmesi ve şirket
yasal kayıtlarında gerçeğe aykırı hesap açılması ile ilgili olarak sorumluluğu
bulunanlar hakkında SPKn’nun 47/b-1, 47/b-2 ve 49 uncu maddeleri uyarınca
Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
6. Şirket faaliyetlerinin organize bir
şekilde şirket yöneticilerinin kontrolünde yürütülmesi nedeniyle TCK md.313
maddesi çerçevesinde Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
7. Şirket’e gerçek ortaklık bilgisi ve
kimden ne kadar para toplandığına ilişkin olarak belgelerin ibraz edilmesi için
1 (bir) ay süre verilmesine,
8. Şirkete para yatıran tasarruf
sahiplerini bilgilendirmek amacıyla hem yurtiçi hem de yurt dışı baskısı
bulunan iki gazetede ilanlar verilmesine,
karar verilmiştir
SPK tarafından konu hakkında 24.04.2001
tarih ve DEDA-10/114-4539 sayılı yazı ile Hazine Müsteşarlığı’na, 24.04.2001
tarih ve DEDA-10/115-4540 sayılı yazı ile Maliye Bakanlığı’na, 24.04.2001 tarih
ve DEDA-10/116-4541 sayılı yazı ile İçişleri Bakanlığı’na, 24.04.2001 tarih ve
DEDA-10/117-4542 sayılı yazı ile malî Suçları Araştırma Kurulu’na ve 24.04.2001
tarih ve DEDA-10/118-4543 sayılı yazı ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’na
SPKn’nun 24 üncü maddesi uyarınca bildirimde bulunulmuştur. Ayrıca
yurtdışındaki vatandaşlarımızın Denetleme Raporu’nda yer alan tespitleri okuyabilmeleri
amacıyla raporun bir örneği 24.04.2001 tarih ve DEDA-10/120-4574 sayılı yazı
ile Dışişleri Bakanlığı’na gönderilmiştir.
Şirket tarafından 12.04.2001 tarihli SPK
Kararı’nda yer alan Şirket’ten istenen belgelerin verilmesi için 1 (bir) aylık
ek süre istenmiş olup, SPK Karar Organı 21.06.2001 tarihli toplantısında
Şirket’e ek süre verilmesi kabul etmiştir. SPK Kararı 26.06.2001 tarih ve
DEDA-10/189-7123 sayılı yazı ile Şirket’e bildirilmiştir.12.04.2001 ve
26.06.2001 tarihli SPK Kararlarında Şirket’ten istenen belgelerin ibrazı için
verilen 1 (bir) aylık süre içinde SPK’ya herhangi bir bilgi ve belge ibraz
edilmemiştir.
Konu hakkında SPK Karar Organı 04.10.2001
tarihli toplantısında;
Şirket’e ortak olmak amacıyla para yatıran
gerçek hak sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunması amacıyla SPKn’nun 46(a)
bendi uyarınca tespit davası açılmasına,
SPK’ca istenen bilgi ve belgelerin verilen
süre içerisinde ibraz edilmemesi nedeniyle Şirket yönetim kurulu üyeleri
hakkında SPKn’nun 47/B-1 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet savcılığına
suç duyurusunda bulunulmasına,
karar verilmiştir.
Aynı dönemde Şirket hakkında ulaşılan
tespitler 16.07.2001 tarih ve DEDA-10/215-7968 sayılı SPK yazısı ile Bankacılık
Düzenleme ve Denetleme Kurumu’na bildirilmiştir.
Holdingin 25.12.2001 tarihinde yapılan
genel kurul toplantısına SPK’dan iki gözlemci katılmıştır.
Şirket nezdinde Spk Başkanlığıfnın
06.01.2003 tarihli onayları uyarınca şirket’in faaliyet durumunun tespit
edilmesi amacıyla 07.01.2003-21.01.2003 tarihleri arasında yapılan denetim
sonucunda 10.07.2003 tarih ve xvııı-5/6-4, xvııı-7/7-4 sayılı denetleme raporu
hazırlanmıştır. Ulaşılan tespitleri 08.08.2003 tarihli toplantısında görüşen
SPK Karar Organı,
1. SPK Karar Organının 12.04.2001 tarihli
suç duyurusu kararı sonrasında şirketin halka arz yapmaya devam ettiğine
ilişkin herhangi bir delil bulunmaması nedeniyle şirket hakkında kanun’un
47/A-4 maddesi uyarınca herhangi bir işlem yapılmasına gerek bulunmadığına,
2. 12.04.2001 tarihi sonrasında şirket kasasına
sermaye taahhüdü ödemesi şeklinde yansıtılan yaklaşık 4,7 milyon alman markının
halka arz sonucu toplanmış olduğunu gösterecek somut bir delil bulunmamaklar
birlikte denetleme raporu’nda yer alan tespitlerin şirket hakkında devam
etmekte olan davaların görüldüğü mahkemelere tarafından değerlendirilmesinin
uygun olacağı sonucuna varıldığından raporun bir örneğinin Ereğli ağır ceza
mahkemesine ve bir örneğinin Konya 1. Asliye ticaret mahkemesine
gönderilmesine,
3. Holding’in 2001 yılı genel kurulunu
zamanında yapmamış olması nedeniyle Sanayi ve Ticaret Bakanlığıfna bilgi
verilmesine,
karar vermiştir.
Konu hakkında 08.08.2003 tarih ve
deda-i-10/1169-10008 sayılı yazı ile Konya Asliye Ticaret Mahkemesine ve
08.08.2003 tarih ve DEDA-i-10/1167-10006 sayılı yazı ile Sanayi ve Ticaret
Bakanlığına SPKn’nun 24 üncü maddesi uyarınca SPK’ca bilgi verilmiştir.
B) Kayda Alma Bilgileri
SPK’nın 08.08.2002 tarih ve 38/1121 sayılı
toplantısında; Şirket’e Konaltaş Konya Alüminyum Sanayii ve Ticaret A.Ş.’deki
dolaylı pay sahipliği nedeniyle Seri: IV, No: 8 Tebliğinin 17’nci maddesi
uyarınca Konaltaş’ın diğer pay sahipleri için çağrıda bulunma yükümlülüğünün
doğduğunun ve Tebliğ kapsamında SPK’ya başvuruda bulunması gerektiğinin
bildirilmesine, pay devri sonrasında süresi içinde başvuruda bulunmama
gerekçesinin SPK’ya iletilmesinin talep edilmesine karar verilmiştir. Anılan
SPK kararı 16.08.2002 tarih ve OFD/2206-11059 sayılı SPK yazısı ile Şirket’e
bildirilmiş, ayrıca 05.08.2002-09.08.2002 tarih ve 2002/32 sayılı SPK Haftalık
Bülteni ile kamuya duyurulmuştur.
Şirket, 16.09.2002 tarihli yazısında konu
ile ilgili olarak bugüne kadar SPK’ya başvuru yapılmamış olmasının
gerekçelerini belirtmiş ve ülkede yaşanan ekonomik kriz nedeniyle Tebliğ
hükümleri gereği olan diğer ortaklara ait hisse senetlerini satın almak için
gereken fon bulunamadığından usulüne uygun çağrıda bulunmalarının ve diğer
hisse senetlerini satın almalarının mümkün olmadığını ifade ederek Şirketlerine
yol gösterici bir karar alınmasını talep etmiştir.
15.10.2002 tarihli SPK yazısı ile
Şirketten savunma talep edilmiştir. Şirket savunma yazısını 19.11.2002
tarihinde SPK’ya göndermiştir.
SPK’nın 20.12.2002 tarih ve 59/1658 sayılı
toplantısında;
a)
Kamer Holding A.Ş. tarafından Konaltaş Konya Alüminyum Sanayi ve Ticaret
A.Ş. (Konaltaş A.Ş.) paylarının dolaylı olarak devralınmasından önce, iktisabın
Konaltaş A.Ş.’nin TTK’nun 388 inci maddesinin ikinci fıkrasının birinci
cümlesindeki yetersayı ile toplanan bir genel kurul toplantısında onaylanmadığı
dikkate alınarak Kamer Holding A.Ş.’ne, Konaltaş A.Ş. ortaklarına yönelik
ellerindeki Konaltaş A.Ş. hisse senetlerini satın almak için çağrı yapma
yükümlülüğünden muafiyet getirilmemesine,
b)
SPK’nın 08.08.2002 tarih ve 38/1121 sayılı kararının gereğini yerine getirmeyen
Kamer Holding A.Ş. hakkında 23.900.000.000, -TL idarî para cezası
uygulanmasına,
c)
Çağrı yükümlülüğünün yerine getirilmemesi aynı zamanda, çağrıda
bulunacak kişi veya grubun temerrüde düşmesi anlamına geldiğinden, Konaltaş
A.Ş. pay sahiplerinin, Borçlar Kanunu md.101 vd. hükümleri uyarınca Kamer
Holding A.Ş.’ne karşı aynen ifa davası açabilecekleri hususunda SPK Haftalık
Bülteni aracılığı ile bilgilendirilmelerine,
karar verilmiştir.
Konuya ilişkin SPK Kararı
16.12.2002-20.12.2002 tarih ve 2002/53 sayılı SPK Haftalık Bülteni ile kamuya
duyurulmuş olup, 13.01.2003 tarih ve OFD/56-427 sayılı SPK yazısı ile Şirket’e
bildirilmiştir.
Yukarıda belirtilen SPK’nın 20.12.2002
tarihli kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Ankara 4. İdare
Mahkemesi nezdinde açılan E.2003/318 sayılı davada, Mahkeme’nin 08.05.2003
tarihli kararı ile yürütmenin durdurulması talebinin reddine hükmedilmiştir.
Konaltaş A.Ş.’nin sermayesinin 250.000
YTL’ ye artırılması nedeniyle ihraç edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına
alınmasına ilişkin SPK’nın 11.02.2005 tarih ve 5/133 sayılı toplantısında;
Konaltaş A.Ş.’nin dolaylı olarak % 75, 23’üne sahip olan Kamer Holding ile
ilgili olarak Şirket’in yönetim kurulu üyeleri hakkında SPK’ca yapılan suç
duyurularına ilişkin olarak izahname ve sirkülere bilgi eklenmesine karar
verilmiş olup, anılan SPK kararı 07.02.2005–11.02.2005 tarih ve 2005/7 sayılı
SPK Haftalık Bülteninde ilan edilmiştir.
C) Hukukî Takip ve Dava
Bilgileri
Denetleme Raporunda yer alan tespitleri
12.04.2001 tarih ve 18/494 sayılı toplantısında görüşen SPK Karar Organı;
Şirket yöneticileri hakkında, Şirket hisse senetlerinin SPK kaydına alınmadan
satışı fiili ile ilgili olarak SPKn md.47/A-4, SPK’ya gerçeğe aykırı bilgi
vermek ve istenen bilgi ve belgeleri vermemek fiilinden dolayı SPKn md.47/B-1,
47/B-2, ortak sayısının 100 ü aşmasına aşmasına karşın SPK’ya bildirimde
bulunulmaması fiilinden dolayı SPKn md.47/B-4 ve Şirket ve Holding yöneticileri
ile yurt dışında Şirket adına temsilcilik yapan 268 kişi hakkında, SPK’dan izin
alınmadan Şirket hisse senetlerinin ikincil piyasada alım-satımına aracılık
fiilinden SPKn md.47/A-4, tüm bu faaliyetlerin organize bir şekilde Şirket
yöneticilerinin kontrolünde yürütülmesi nedeniyle TCK md.313 maddesi
çerçevesinde Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına ve Şirketin
malvarlıkları üzerine SPKn’nun 46/a maddesi uyarınca ihtiyati tedbir
konulmasına karar vermiş olup, SPK tarafından söz konusu suç duyuruları ve
diğer işlemler yapılmıştır.
Söz konusu suç duyuruları üzerine, TCK
md.313 hükmü uyarınca yapılan suç duyurusuna ilişkin olarak açılan kamu
davasının yargılaması Konya 2. Ağır Ceza Mahkemesinin E.2002/103 sayılı
dosyasında devam etmektedir.
SPK md.47/A-4 ve TCK md.313 hükümleri
uyarınca 268 adet Şirket koordinatör ve temsilcisi hakkında Konya Ereğli C.
Başsavcılığı tarafından 11.7.2003 tarihinde takipsizlik kararı verilmiştir.
Anılan karara SPK’ca itiraz edilmiştir. Bunun üzerine, Karaman Ağır Ceza
Mahkemesi tarafından 1.12.2004 tarihinde itirazımızın kabulü ile takipsizlik
kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Diğer suç duyuruları üzerine, Konya Ereğli
Asliye Ceza Mahkemesi nezdinde açılan (E.2002/265) davada Mahkeme tarafından
yetkisizlik kararı verilmiş olup, karara ilişkin temyiz incelemesi Yargıtay’da
devam etmektedir.
Öte yandan Kamer Holding A.Ş. yöneticileri
aleyhine SPKn md.47/B-1 hükmü uyarınca yapılan suç duyurusu üzerine, Savcılık
tarafından ön ödeme nedeniyle takipsizlik kararı verilmiştir. Karara yapılan
itiraz üzerine açılan kamu davasında yargılama devam etmektedir (Konya 8.
Asliye Ceza Mah. E.2005/62).
Holdingin ve Kamer Gıda, Petrol Ürünleri
ve Hayvancılık Ticaret ve Yatırım A.Ş. nin SPK’ya kayıt yükümlülüğüne
uymaksızın gerçekleştirdiği izinsiz halka arz işlemleri sonucu toplanan parada
hak sahibi olan yatırımcılar ile alacak tutarının ve davalının ortaklık
yapısının tespiti için SPKn md.46/a uyarınca 12.10.2001 tarihinde Konya 1.
Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açılmış olup, mahkeme davanın reddine karar
vermiştir (04.07.2003). Karar SPK’ca temyiz edilmiştir. Yargıtay 11. Hukuk
Dairesi tarafından 14.10.2004 tarihinde temyiz talebinin reddine karar
verilmiştir. SPK’ca karar düzeltme talep edilmiştir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
18.2.2005 tarihinde karar düzeltme talebinin reddine karar vermiştir.
2.1.5. Kombassan Holding A.Ş.
A) Denetim Bilgileri
Kombassan Holding A.Ş. (Şirket) nezdinde
SPK Başkanlığının 17.10.1996 tarihli görevlendirmeleri uyarınca ilk kez
23-24.10.1996 tarihlerinde denetim yapılmış olup, yapılan denetim sonucunda
01.11.1996 tarih ve MÖ-2 sayılı İnceleme Raporu hazırlanmıştır. Söz konusu
denetim raporunda, son durum itibariyle Şirketin yasal kayıtlarına göre 40
ortağının bulunduğu, bu 40 ortağın Şirkete sermaye olarak koydukları parayı
esasen halktan topladıkları ve para toplama işleminin güven esasına dayandığı,
bu şekilde Şirketi finanse eden kişi sayısının tahminen 15.000 civarında olduğu
belirtilmiştir. 07.11.1996 tarih ve
48/1367 sayılı SPK Kararında Kombassan Holding A.Ş.’ne ivedilikle SPK kaydına
alınması için SPK’ya başvurması gerektiğinin bildirilmesine karar verilmiş ve
21.11.1996 tarihinde Şirket SPK kaydına alınmıştır.
Şirket, kayıtlı sermaye sistemine
geçmesine izin verilmesi ve kayıtlı sermaye tavanının 100 trilyon TL olarak
belirlenmesi talebiyle 02.05.1997 tarihinde SPK’ya başvurmuş Şirket’in
sözkonusu başvurusunun değerlendirmeye alınabilmesi için SPK Başkan
Yardımcılığı Makamının 07.05.1997 tarihli onayı ile 19.05.1997-21.05.1997
tarihleri arasında Şirket merkezinde inceleme yapılmıştır. Yapılan denetimler
sonucunda 12.06.1997 tarih ve UGS-İR-27, AU-14 sayılı Denetleme Raporu
hazırlanmıştır.12.06.1997 tarih ve UGS-İR-27, AU-14 sayılı Denetleme Raporu’nda
Şirketin SPK’ya başvurmadan ve SPK kaydına alınmadan sermaye artırım
işlemlerine başladığı ve para topladığı kişilere hukuken geçerli olmayan
belgeler verdiği tespit edilmiştir. Ulaşılan tespitlerin değerlendirildiği SPK
Karar Organı’nın 10.07.1997 tarih toplantısında, Sermaye Piyasası Kanunu md.4
hükmüne aykırı olarak, SPK’dan gerekli izni almaksızın ve kayıt yükümlülüğünü
yerine getirmeksizin hisse senetlerini halka arz eden Şirket yöneticileri Haşim
BAYRAM, Haşim ŞAHİN, Mevlut SARI, Mehmet BÜYÜKPİŞİRİCİ ve Ali BALOĞLU hakkında
SPKn’nun 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet savcılığı’na suç
duyurusunda bulunulmuş ve SPK’ya kayıt yükümlülüğü yerine getirilmeksizin
Şirket’çe 01.01.1997-21.05.1997 tarihleri arasında sermaye artırımı yapmak
amacıyla hukuken geçerliliği olmayan belgeler karşılığı toplanan
14.894.785.901.300 TL üzerinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 103 üncü
maddesi uyarınca, ihtiyati tedbir kararı istenmesine karar verilmiştir.
SPK Başkanlığı’nın 26.11.1998 ve
05.02.1999 tarihli görevlendirmeleri uyarınca Şirket nezdinde Şirket’in grup
şirketleri üzerinden gerçekleştirdiği para transferleri ve bunlar üzerinden
halka arz gerçekleştirip gerçekleştirmediği ile ilgili olarak yapılan denetim
sonucunda 01.09.1999 tarih ve XI-6/33-2 Denetim Raporu hazırlanmıştır. Denetim
Raporunda yer alan tespitler ile ilgili olarak SPK Karar Organı’nın 29.09.1999
tarih ve 93/1151 sayılı toplantısında;
A- Holding grup firmalarının ortaklık
yapılarının ancak başta Kombassan Kağıt A.Ş. ve Kombassan İnşaat Tarım ve
Sanayi İşletmeleri A.Ş. olmak üzere ilgili diğer grup firmaları kayıtları
üzerinde inceleme yapılmasından sonra kesinlik kazanacağı, dolayısıyla.
Holding’in grup firmaları nezdinde inceleme yapılmasına olanak sağlamasına
imkân vermesini teminen yazılı olarak tekrar uyarılması, bu uyarıdan sonuç
alınamaması halinde Sermaye Piyasası Kanunu’nun 46/f maddesi uyarınca mahkemeye
başvurularak istenilen bilgi ve belgelerin ve bu Şirketlerin yasal defter
kayıtlarının ibrazının temin edilmesine,
B-Holding’in grup firmaları ile olan cari
hesap ilişkilerinin tespitinden sonra, tüm kullandırılan ve kullanılan fonlar
için karşılıklı olarak Alman Markı bazında yıllık %20 oranında faiz
yürütülmesinin Sermaye Piyasası Kanunu’nun 46/c maddesi uyarınca Holding’den
istenmesine,
C- Holding’in grup firmalarının ortaklık
yapıları incelendiğinde mevcut durumda Holding’in % 99, 9 oranında ortaklığının
bulunduğu Kongaz Sanayi ve Ticaret A.Ş., Koveka Kombassan ve Kalsınlar Tekstil
San. Dış Tic. A.Ş., Selçuk Air A.Ş., Alkom Gmbh Handles ve % 95 iştiraki olan
Komel Elektromekanik San. Tic. A.Ş. ile olan cari hesap ilişkilerinde; Holding
tarafından bu şirketlere kullandırılan fonların bu şirketlerin faaliyetleriyle
ilgili olarak kullanılmış olması koşuluyla, inceleme döneminde faiz oranlarına
ilişkin Sermaye Piyasası Kanunu’nun 15 inci maddesinin son fıkrası çerçevesinde
eleştiri gerektirir bir hususun bulunup bulunmadığının ayrıca
değerlendirilmesine,
karar verilmiştir.
Yine SPK Başkanlığı’nın 26.11.1998 ve
05.02.1999 tarihli görevlendirmeleri uyarınca Şirket nezdinde yapılan denetim
sonucunda 07.09.1999 tarih ve XI-6/34-3 sayılı Denetleme Raporu hazırlanmış
olup Denetleme Raporu’nda;
1) Kombassan Holding A.Ş. (Holding
A.Ş.)’nin 40 kurucu ortak tarafından, beheri 2.000.000 TL olmak üzere 10.000
adet hisseye bölünmüş 20.000.000.000 TL sermaye ile 22.11.1995 tarihinde Konya
Ticaret Sicil Memurluğu’nca tescil edilmek suretiyle kurulduğu, 15.12.1995
tarihli Yönetim Kurulu Kararı ile sermayenin 20.000.000.000.000 TL’ye
arttırıldığı, 01.08.1996 tarihli Yönetim Kurulu Kararı ile sermayenin bu kez
29.980.000.000.000 TL’ye çıkarıldığı, tüm bu sermaye artırım işlemlerinde hisse
senetlerinin nominal değerinin 2.000.000 TL olarak sabit tutulduğu, ancak hisse
satış bedelinin Şirket’in kurulduğu tarihlerdeki kurlar üzerinden 55 DEM’a
sabitlendiği ve bu tarihten sonra Şirket hisselerinin bu bedel üzerinden
satılarak ortak kabul edildiği, Holding A.Ş.’nin 40 kurucu ortağından her
birinin 1997 yılı Eylül ayına kadar birden fazla ortağı temsil ettiği, daha
sonra pay devirlerinin sağlandığı, 29.980.000.0000.000 TL sermayeyi temsil eden
14.990.000 adet hissenin 30.021 gerçek kişiye ait olduğu Holding A.Ş.
yetkilileri tarafından ifade edilen kimlik bilgilerinin SPK’ya ibraz edildiği,
ayrıca ortaklar pay defteri işlenerek, bu pay defteri bilgilerinin daha sonra
SPK’ya ibraz edildiği,
2) Kombassan Holding A.Ş.’nin ilk Şirketi
olan Kombassan Konya Matbaa Basım Ambalaj İmalat Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin
(kısaca Kombassan Kağıt A.Ş.) ise 26.12.1988 tarihli Yönetim Kurulu Kararı ile
İstanbul Caddesi, Konantaş İşhanı, Kat: 2, Konya adresinde 500.000.000 TL
sermaye ile kurulduğu, kuruluş ve ana sözleşmesinin 27.12.1988 tarihinde
Ticaret Siciline tescil edilerek 30.12.1988 tarih ve 2178 sayılı TTSG’nde ilan
edildiği, tasarruf sahiplerinden ortak olmak amacıyla para toplanılmasına
Kombassan Kağıt A.Ş.’nin kuruluşunu müteakip 1989 yılından itibaren
başlanıldığı, dolayısıyla Alman Markı bazında hisse satışı ve kâr payı
dağıtımlarının bu tarihten itibaren süregeldiği, toplanılan paraların belli
boyutlara ulaşması nedeniyle 1995 yılı sonlarında Holding A.Ş.’nin kurulduğu,
1989–1995 arasında Kombassan Kağıt A.Ş.’nin fiili olarak halka açık bir şirket
olduğu; 1995 yılı sonunda Holding A.Ş.’nin kurulmasıyla bu işlemlerin Holding
A.Ş. bünyesine geçirildiği ve Holding A.Ş. nezdinde takip edilmeye başlandığı;
3) Holding A.Ş.’nin ortaklar pay defterine
ilişkin olarak SPK Başkanlığına 25.09.1997 tarihinde ibraz edilen(Eski Pay
Defterleri Bilgileri) ve İMKB Takasbank A.Ş.’ye de 09.02.1998 tarihinde ibraz
edilen(Yeni Pay Defterleri Bilgileri) bilgilere göre; Holding A.Ş.’nin eski
ortaklarından 1.599 kişinin ortaklıktan ayrıldığı, bu 1.599 kişinin eski
paylarının 555.080 adet olduğu, buna karşın 1.297 kişinin 25.09.1997-
09.02.1998 arasında Holding A.Ş.’ye ortak olarak katıldığı, bu 1297 kişinin
toplam payının 569.440 olduğu, Holding A.Ş. yetkililerinin 09.02.1998 tarihinde
ibraz edilen bilgilerin kendilerince bilinen son durumu yansıttığını ifade
ettikleri;
4) Holding A.Ş.’nin yasal defter kayıtları
ve bunları tamamlayıcı belgeler üzerinde görülmemesine karşın, 1995, 1996 ve
1997 yıllarında ortak olmak amacıyla para toplanılan tasarruf sahiplerine Alman
Markı bazında yıllık % 18, 18 ve % 20 oranlarında kâr payı dağıtıldığı, kâr
payı dağıtımlarının Holding A.Ş. faaliyet sonuçlarından bağımsız olarak
gerçekleştirildiği; bu yıllara ilişkin kâr payı dağıtımında 3 ayrı yöntemin
benimsendiği; bu yöntemlerin;.
- İlk olarak kâr payı karşılığında hisse
senedi verilmesi,
- İkinci olarak kâr payı karşılığında
hisse senedi yerine tahsil makbuzu verilerek, makbuz karşılığında bedelsiz hisse
verilmesi, böylelikle ilgili tasarruf sahibinden tahsilat yapılmış gibi
gösterilmesi,
- Üçüncü olarak da kâr payı karşılığında
nakit ödenmesi olduğu;
Yukarıdaki yöntemlerin hepsinin tek başına
olabileceği gibi, hepsi birlikte ya da ikili ayrı kombinasyonlarda olabildiği,
bu durum da kâr payı dağıtımında 7 ayrı alternatifin ortaya çıktığı, Holding
A.Ş.’nin hisse senedi veya makbuz karşılığında kâr payı dağıtması durumunda
Holding A.Ş. açısından bir nakit çıkışının gerçekleşmediği, bu durumda sadece tasarruf
sahiplerine karşı taahhütlerinin arttırıldığı,
Diğer taraftan 1998 yılına ilişkin kâr
payı oranının Alman Markı bazında % 22, 5 olarak belirlendiği, bu döneme
ilişkin kâr payı dağıtımında Holding A.Ş.1999 yılı içerisinde daha farklı bir
uygulamaya giderek hissenin birim değerinin 55 Marktan, 67, 5 Marka arttırdığı,
diğer bir ifade ile Holding A.Ş.’nin ortaklarına karşı taahhütlerinin
arttırıldığı, ortaklara bu kâr payı hesaplamalarını içeren “Ortaklık Durum
Belgesi” adı verilen yeni bir belge verildiği,
Bu yeni uygulamada; 1998 yılında hak
kazandığı kâr payını nakden almak isteyen ortağa karşı Holding tarafından birim
hisse sayısında bir azaltılmaya gidildiği, böylelikle de iki farklı hisse
fiyatının ortaya çıkmasının önlendiği,
5) Holding A.Ş. tarafından mevcut hisse
senedine sahip ortaklara veya ortak olmak amacıyla kendisine para yatıran
tasarruf sahiplerine verilen Holding A.Ş. faaliyet sonuçlarından bağımsız kâr
paylarının Holdinge yıllık maliyetinin DEM kurundaki yüzde değişim ve buna
ilaveten % 20 puan kadar olduğu, 1996 ve 1997 yıllarında Türk Ekonomisinde Mark
bazında yüzde %20 oranından reel bir getirinin Hazine Bonolarına yapılan
yatırımlar sonucunda elde edilebildiğinin görüldüğü, ancak Holding tarafından
kurulan sistemde her gün tasarruf sahiplerinden para toplandığı ve pay
sahiplerinin her zaman ellerindeki hisseleri Şirket’e iade ederek ana
paralarını alabildikleri, dönem sonlarında ise faaliyet sonuçlarından bağımsız
olarak belirlenmiş olan kâr paylarının ödenmesi gerektiği, dolayısıyla sistemin
sürekli sıcak para girişlerine ihtiyaç duyduğu, bunun da ya yeni
katılımcılardan elde edilen paralar ya da Holding A.Ş. bağlı ortaklık ve
iştiraklerinin faaliyet sonuçlarından elde edilebilmesinin mümkün olduğu,
Holding A.Ş. bağlı ortaklık ve iştiraklerine ilişkin gerekli bilgi ve belgeler
ibraz edilmediğinden bu konuda ayrıntılı bir analiz yapılamadığı, bu
şirketlerin 1996 ve 1997 yıllarına ilişkin malî tablolarının bağımsız denetim
firmasından elde edildiği, bu malî tablolarda yer alan bilgilere göre bu
şirketlerin çoğunun faaliyetleri sonucunda önemli tutarlarda zararlar
ettiklerinin anlaşıldığı, dolayısıyla Holding tarafından dağıtılan ana para ve
nakit kâr paylarının ancak bu dönemlerde sistemin yeni katılımcılardan
toplanılan paralarla karşılanabilmesinin mümkün olduğu, Kombassan Kağıt
A.Ş.’nin kurulduğu tarihten bu yana, faaliyet sonuçlarından bağımsız olarak
dağıtılan kâr payları nedeniyle Holding malî yapısında oluşmuş olabilecek
açıkların toplanan para tutarı ve iştiraklere ilişkin veriler elde edilmeden
tespitinin mümkün olamayacağı;
6) Holding A.Ş. tarafından 1996 ve 1997
yıllarında yapılan Genel Kurul toplantılarında kâr dağıtılmaması yönündeki
Yönetim Kurulu tekliflerinin aynen benimsendiği, Bu Yönetim Kurulu Kararlarında
daha önce SPK’yla yapılan yazışmalara atıflar yapıldığı, Holding tarafından
1997 yıllarına ilişkin kâr dağıtımları konusunda da SPK’ya yanlış, yanıltıcı
bilgiler verilerek SPK’nın Seri IV No: 9 sayılı “İhraççıların Muafiyeti ve SPK
Kaydından Çıkarılmalarına İlişkin Esaslar” Tebliği’nde belirtilen kâr dağıtmama
yönündeki muafiyetinden yararlanmak amacıyla SPK Kararı alınmasının sağlandığı,
bilahare bu karar kullanılarak Yönetim Kurulu’nun teklifiyle Genel Kurul
Kararının alınmasının sağlandığı, böylelikle resmiyette kâr dağıtımlarının SPK
ve TTK hükümlerine göre yapılması gerektiğinden ve fiili durumda da buna
uyulmadığından, görünüşte bu işlemlere uyuluyormuş intibaı yaratılmaya
çalışıldığı,
7) Holding A.Ş. yasal defter kayıtlarında
01.11.1997 tarih ve 4067 no’lu yevmiye numarası ile Şirket 100 “kasa” hesabına
8.176.353.253.034 TL borç kaydı yapılarak aynı meblağın pasifte öz sermaye
hesabı içinde 520 “hisse senetleri ihraç primleri” hesabında tasnif edildiği,
bu rakama 1996 ve 1997 yılları içersinde gerçekleştirilen hisse senedi
satışları nedeniyle hesaplanan emisyon primi rakamı olan 14.357.289.065.666
TL’den Holding A.Ş. tarafından 1996 yılına ilişkin kâr payı dağıtımında
kullanıldığı ifade edilen toplam 87.330.957 DEM’lik tutar düşülerek ulaşıldığı,
Holding tarafından fiili olarak gerçekleştirilen hisse senedi geri alımları,
hisse senedine sahip ortaklara olan taahhütler ve bu kişilerin hak kazandıkları
kâr payı hesaplamalarının Alman Markı esas alınarak gerçekleştirildiği göz
önünde bulundurulduğunda, hisselerin satış bedeli ile nominal bedeli arasındaki
farkın Şirket açısından kalıcı bir kaynak oluşturmadığı, emisyon primlerinin
dönem karından düşülmeden ve Genel Kurul Kararına bağlanmadan kâr dağıtımında
kullanılmasının TTK 466 ve 469 uncu Maddelerine aykırılık teşkil ettiği,
8) İnceleme dönemleri olan
01.01.1997–31.12.1997 ve 01.01.1998–31.12.1998 dönemlerine ilişkin Holding A.Ş.
yasal defter kayıtları ve bunları tamamlayıcı belgeler ile bu belgelerin
doğruluğunun teyidi amacıyla Holding A.Ş. ortakları ve para topladığı diğer
tasarruf sahiplerinden alınan bilgi ve belgeler karşılaştırıldığında, Holding
tarafından 17.06.1997 tarihinden itibaren tasarruf sahiplerinden elden
toplanılan paraların kayıtlarda izlenilmediği sonucuna ulaşıldığı, bu paraların
toplamı ve hak sahiplerinin kimlerden oluştuğu konusunda bilgi temin
edilemediği,
9) Holding A.Ş. yasal defter kayıtları ve
bunları tamamlayıcı belgelerde, SPK’nın ihtiyati tedbir kararından sonra ancak
bankalar ve özel finans kurumları kanalıyla Holding A.Ş. hesaplarına tasarruf
sahiplerince gönderilen paraların izlenilmeye başlandığı, bunun sebebinin de bu
paralara ilişkin bilgilerin bu aracı kuruluşlar kanalıyla elde edilmesinin
mümkün olması ile açıklanabileceği, Holding A.Ş. yasal defter kayıtları ve
bunları tamamlayıcı belgelerde yer alan bilgilere göre;
i) SPK’nın bilgisi haricinde 1997 yılında
toplam 11.712.012 DEM’lik bir paranın tasarruf sahiplerinden toplandığı, bu
tutarın 31.12.1997 tarihindeki kur üzerinden değerinin 1.337.980.250.880 TL,
31.12.1998 tarihli kurlar üzerinden ise 2.192.840.006.760 TL olduğu,
ii) 01.01.1998–31.12.1998 döneminde
tasarruf sahipleri tarafından Holdinge ortak olmak amacıyla bankalar ve özel
finans kurumları aracılığıyla gönderilen paraların 31.252.502 DEM olduğu, bu
paraların 31.12.1998 tarihi itibariyle değerinin 4.578.957.449.742 TL olduğu,
01.01.1997–31.12.1997 döneminde ise bu şekilde gönderilen anapara toplamının
31.772.337 DEM olduğu ve 31.12.1997 tarihli kurlar üzerinden değerinin
2.542.931.673.803 TL olduğu, Böylelikle SPK’nın bilgisi haricinde 1997 ve 1998
yıllarında 43.064.514 DEM’lik bir paranın bankalar ve özel finans kurumları
kanalıyla tasarruf sahiplerinden toplandığı, bu tutarın 31.12.1998 tarihli
kurlar üzerinden değerinin 8.062.968.956.220 TL olduğu; Holding A.Ş. nin
01.01.1997–31.12.1997 ile 01.01.1998–31.12.1998 dönemlerinde banka ve özel
finans kurumları kanalıyla ortak olmak amacıyla para gönderen tasarruf
sahiplerine karşı olan toplam taahhüdünün ise 63.024.839 DEM olduğu,
10) Holding A.Ş. yasal defter kayıtlarına
göre 31.12.1997 dönemine ilişkin Holding A.Ş. Malî Tabloları ve kayıtlarında
daha önce SPK tarafından ihtiyati tedbire konu olan ve tasarruf sahiplerinden
elden toplanılan 11.289.958.683.717 TL’lik rakamın 1.188.307.992.778 TL’sinin
kur farkı giderinden kaynaklandığı, böylelikle geri kalan 10.101.650.690.939
TL’sinin ana paradan oluştuğu, bu tutarın Alman Markı cinsinden karşılığının
138.401.726 DEM olduğu, ilgili kur farkı hesaplamasının gereği gibi yapılması
durumunda 31.12.1997 dönemine ilişkin Malî Tablolar ve Şirket kayıtlarında yer
almayan 4.521.054.494.529 TL’lik bir kur farkı gideri rakamına ulaşıldığı, bu
kur farkı hesaplamasının 31.12.1998 döneminde yapılması durumunda toplam
14.622.996.475.269 TL’lik bir kur farkı giderinin Holding A.Ş. kayıtlarında yer
almadığının görüldüğü, 31.12.1997 ve 31.12.1998 dönemlerinde Holding A.Ş.
kayıtlarında gözükmeyen bu kur farkı giderlerinin ilgili dönemlere ilişkin
Holding A.Ş. karını azaltılmasını gerektirdiği, ancak bu kur farkı giderlerinin
sermaye artırımının yapılamaması nedeniyle ortaya çıktığı ve sermaye artırımını
takiben emisyon primi olarak kayıtlara alınabileceği, ayrıca tasarruf
sahiplerinden toplanılan bu paraların da Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 16 ıncı
Maddesi çerçevesinde “örtülü sermaye” olarak ele alınmasının mümkün olduğu,
11) Holding A.Ş. esas sermayesini
oluşturan 14.990.000 adet hisse nedeniyle Holding A.Ş.’nin ortaklarına
31.12.1998 tarihi itibariyle 824.450.000 DEM’lik (14.990.000*55) taahhüdünün
bulunduğu, bunun haricinde Holding A.Ş.’nin kendi kayıtlarında izlediği ve SPK
tarafından ihtiyati tedbire konu olan 138.401.726 DEM tutarında bir ana para
bulunduğu, ayrıca 1997 ve 1998 yıllarında banka ve özel finans kurumları
kanalıyla toplanılan toplam 63.024.839 DEM’lik bir ana para mevcut olduğu,
kayıtlara göre tasarruf sahiplerine olan bu taahhütler toplamının 1.025.876.565
DEM olduğu, bu tutarın 31.12.1998 tarihinde Şirket tarafından baz alınan kur
(187.230) üzerinden değerinin 192.074.869.264.950 TL olduğu, bunun haricinde
17.06.1997 tarihinden itibaren Şirket yasal defter kayıtlarında izlenilmeyen ve
elden toplanılan paralar nedeniyle ortaya çıkan bir taahhüdün bulunduğu,
bunların toplam değerinin ne olduğu konusunda herhangi bir bilgiye
ulaşılamadığı, 1998 yılına ilişkin kâr payı hesaplamasının birim hisse
değerinin 55 Marktan 67, 5 Marka artırılarak yapılması nedeniyle Şirketin
ortaklarına olan taahhüdünün 01.01.1999 tarihinden itibaren arttığı, ancak
taahhütlerin % 22, 5 oranında artarak 192 Trilyon TL’den 235 Trilyon TL’ye
yükseldiği sonucuna varılamayacağı; zira kâr payını nakden almak isteyen
yatırımcılara bu kâr paylarının nakden ödenmekte, karşılığında birim hisse
adedinin azaltılmakta olduğu, bu şekilde kaç kişiden hangi miktarda hissenin
geri çekildiği tespit edilmeden 1998 yılı kâr payı dağıtımının taahhütleri tam
olarak hangi miktarda arttırdığı konusunda bir yargıya varılamayacağı; Holding
A.Ş. ile bağlı ortaklık ve iştiraklerinin malvarlıklarının değeri konusunda
1997 yılında Maliye Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından bir
değerlemenin yaptırıldığı, bu değerlemede Holding A.Ş. ile bağlı ortaklık ve
iştiraklerinin sahip olduğu gayrimenkullerin ilgili takdir komisyonlarınca
belirlenmiş emsal bedelleri dikkate alınarak 31.12.1997 tarihi itibariyle öz
sermayelerinin yeniden hesaplandığı, bu değerleme sonucunda sahip olunan öz
kaynakların toplam değerinin 73.816.088.850.503 TL olarak tespit edildiği,
31.12.1998 tarihinde açıklanan yeniden değerleme oranının % 77, 8 olduğu göz
önüne alındığında bu rakamın 31.12.1998 tarihi itibariyle değerinin
131.245.005.976.194 TL olduğu, ancak bu değerlemede öz kaynakların hesaplanması
için gayrimenkulleri değerlemenin yeterli olmadığı, ilgili illerde
defterdarlıklara bağlı takdir komisyonlarınca belirlenmiş gayrimenkul emsal
bedellerinin, söz konusu gayrimenkullerin piyasa değerine ne kadar yakın
olduğunun tartışma konusu olduğu, yatırımları devam eden şirketlerin piyasa
değerini etkileyen bir çok unsurun bulunduğu, ayrıca 1998 yılı içerisinde yeni
kaynaklar toplandığı ve yeni şirketlere de yatırımlarda bulunulduğu,
dolayısıyla yapılan değerlemenin bu haliyle sadece Holding A.Ş’nin sahip olduğu
malvarlığının asgari değeri konusunda bir fikir verdiği,
Diğer taraftan daha önce de belirtildiği
üzere Holding A.Ş. bağlı ortaklık ve iştiraki olan firmaların büyük
çoğunluğunun, 1996 ve 1997 faaliyetleri sonucunda zarar ettikleri, Holding A.Ş.
yetkililerince bağlı ortaklık ve iştiraklere ilişkin bilgi ve belgeler
verilmediğinden bu zararların gerçek faaliyet sonuçlarını ne ölçüde yansıttığı
ve hangi işlemlerden kaynaklanmış olduğu konusunda bir tespitte bulunulamadığı,
Dolayısıyla, Holding A.Ş.’nin toplam
malvarlığının tasarruf sahiplerinden toplanılan paralar ve kâr paylarından
doğan taahhütlerini karşılayabilecek yeterliliğe sahip olup olmadığının mevcut
veriler çerçevesinde ölçülemeyeceği,
12) İncelemeye ilişkin bilgi ve belgelerin
tamamının yazılı olarak talep edilmesine karşın bazı bilgi ve belgelerin
Holding A.Ş. yetkililerince ibraz edilmediği,
13) Kombassan Holding A.Ş. tarafından
tasarruf sahiplerine hisse senedi teslim edilerek veya makbuz karşılığında
satılan hisselerin daha sonra geri alındığı, yeni ortak olmak isteyen kişilere
de hisse senedi teslim edilerek veya yeni makbuz düzenlenerek satıldığı,
böylelikle Türkiye ve Avrupa’nın çeşitli ülkelerine yayılmış pay sahiplerince
satılmak istenen hisselerin pay satın almak isteyen kişilere devredilmesinde
Şirket’in aracı rolü üstlendiği, menkul kıymetlerin alım satımında yapılacak
her türlü aracılığın SPKn’nun 30 uncu maddesi uyarınca sermaye piyasası
faaliyeti olduğu, Şirket’in bu faaliyetlerin yürütülebilmesi için SPKn’nun 31
inci maddesi uyarınca alınması gereken yetki belgesine sahip bulunmadığı,
tespit edilmiştir.
Denetleme Raporu’nda yer alan tespitlerin
değerlendirildiği SPK Karar Organı’nın 29.09.1999 tarihli toplantısında
Kombassan Holding A.Ş.’nin SPK’ya kayıt
yükümlülüğüne uymaksızın pay sahiplerine hisse satışını sürdürmesi fiiline
ilişkin olarak, Sermaye Piyasası Kanunu’nun 4 üncü maddesine aykırılık
nedeniyle, Kanun’un 47/A-4 maddesi uyarınca, Kombassan Holding A.Ş. Yönetim
Kurulu Başkanı Haşim BAYRAM, Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Haşim Şahin ve
Yönetim Kurulu Üyesi Mevlut Sarı hakkında SPKn.’nun 49 uncu maddesi uyarınca
Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunulmasına,
Holding A.Ş.’ce kendisinden para
toplanılan tasarruf sahiplerine çeşitli yollarla dağıtılan kâr paylarının
Holding A.Ş.’nin faaliyet sonuçlarından bağımsız olarak gerçekleştirildiği
konusunda Holding A.Ş. ortaklarının ve kamunun bilgilendirilmesi amacıyla yurt
içi ve yurt dışında baskı yapan Türk Gazetelerine SPK tarafından ilanlar
verilmesine,
Kar dağıtımları konusunda SPK’ya geçmişte
yalan ve yanıltıcı bilgiler verilmesi fiiline ilişkin olarak Holding A.Ş.
sorumlu yetkilileri Şirket Y. K. Başkanı Haşim BAYRAM, Y. K. Başkan Yardımcısı
Haşim Şahin ve Y. K Üyesi Mevlut Sarı hakkında Kanun’un 47/B-1 ve 49 uncu
maddeleri uyarınca Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunulmasına,
İnceleme kapsamında yazılı olarak talep
edilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi fiilleri nedeniyle Holding A.Ş.
sorumlu yetkilileri Şirket Y. K. Başkanı Haşim BAYRAM, Y. K. Başkan Yardımcısı
Haşim Şahin ve Y. K Üyesi Mevlut Sarı hakkında Kanun’un 47/B-1, 47/B-4 ve 49
uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunulmasına,
Kombassan Holding A.Ş.’nin, kendi hisselerinin devrine aracılık
etmesinin izinsiz bir sermaye piyasası faaliyeti olması nedeniyle Sermaye
Piyasası Kanunu’nun 4 üncü maddesine aykırılık oluşturduğu ve Kanun’un 47/A–4
ve 49 uncu Maddeleri uyarınca, Holding A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Haşim
BAYRAM, Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Haşim Şahin ve Yönetim Kurulu Üyesi
Mevlut Sarı hakkında Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunulmasına,
1989 yılından 1995 yılına kadar Kombassan
Kağıt A.Ş. olarak 1995 yılı sonundan itibaren Holding olarak tasarruf
sahiplerine faaliyet sonuçlarından bağımsız olarak Alman Markı bazında kâr payı
garantisiyle hisse satışı ve periyodik biçimde sabit oranlarda Alman Markı
bazında kâr payı dağıtılmasına ilişkin işlemlerin 4389 sayılı Bankalar
Kanunu’nun 10 uncu maddesi uyarınca “ivaz karşılığında istendiğinde iade
edilmek üzere para kabulü” niteliğinde izinsiz mevduat toplanması kapsamında
değerlendirilebileceği düşünüldüğünden, konu hakkında 4389 sayılı Bankalar
Kanunu’nun 10 uncu ve Geçici 1/c maddeleri ile Sermaye Piyasası Kanunu’nun 24
üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Hazine Müsteşarlığı’na bilgi
verilmesine,
karar verilmiştir.
Kombassan Holding A.Ş. ve Grup şirketi
olan Kombassan İnşaat A.Ş. (Şirket) nezdinde 08.02.2000 tarihinde başlayan
denetime ilişkin raporlama çalışması bitmek üzere iken bu defa 10.07.2000
tarihinde Esenboğa Havalimanında Kombassan Holding A.Ş. ye ait olduğu daha
sonra açıklanan ve içerisinde Kombassan Holding A.Ş. ve Şirkete ait hisse
senetleri ve diğer bazı bilgi ve belgeler ihtiva eden 3 (üç) adet valiz Gümrük
Muhafaza Müdürlüğü tarafından alıkonulmuş ve durumdan SPK haberdar edilmiştir.
Bunun üzerine, SPK uzmanları tarafından Esenboğa Gümrük Muhafaza Müdürlüğünden
alıkonulan bavullar muhteviyatı ile birlikte bir Tutanakla teslim alınarak
incelenmek üzere SPK Merkez binasına getirilmiştir. Söz konusu bilgi ve
belgeler üzerindeki incelemeler sonucunda hazırlanan Rapor sonuçlarının
görüşüldüğü SPK Karar Organının 12.10.2000 tarihli toplantısında; izinsiz halka
arz, izinsiz aracılık, yalan beyan ve genel kurul toplantılarındaki
usulsüzlükler nedeniyle sorumlular hakkında Cumhuriyet Savcılığı’na suç
duyurusunda bulunulmasına ve gerek Kombassan Holding A.Ş. gerekse Kombassan
İnşaat A.Ş. malvarlıklarına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir. Söz
konusu karar uyarınca her iki şirketin malvarlıklarına SPK’nın talebi üzerine
Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesince 16.10.2000 tarihinde ihtiyati tedbir
konulmuş ve kararın uygulanması sağlanmıştır. Öte yandan yatırımcıları
bilgilendirmek amacıyla, yurtiçi ve yurtdışı gazetelerde ilanlar verilmiştir.
Şirketin kendisinden usulsüz para
topladığı kişilerin tam listesini SPK’ya ibraz edebilmek için Ankara Esenboğa
Havaalanı’nda el konulan bavullardaki ortaklık yapısını belirleyici belgelerin
fotokopilerinin kendilerine verilmesi talebi uygun görülerek, Şirkete gerçek
ortaklık yapısını SPK’ya ibraz etmesi için 23.01.2001 tarihinden itibaren son
kez 2 ay süre verilmiştir. Holding ve Şirketin SPK’ca istenen bilgi ve
belgeleri tam olarak ibraz etmemeleri üzerine son olarak Holding ve Şirketin
gerçek ortaklık yapısının tespiti için dava açılmasına karar verilmiştir.
SPK’ya ulaşan şikâyet dilekçeleri ekinde
yer alan belgelerden merkez adresleri Lüksemburg olmak üzere Kombassan Holdings
S. A., Kombassan Invest S. a. r. l ve Kombassan Holdings S. A.1929 unvanlı
şirketlerin kurulduğu ve bu şirketlerden Kombassan Holdings S. A. unvanlı
şirkete ait hisse senedi ilmühaberlerinin Avrupa’da ikamet eden Türk
vatandaşlarına satıldığı anlaşılmış olup, Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla söz
konusu şirketlerin esas sözleşmelerine ve değişikliklerine ilişkin ticaret
sicili gazeteleri örnekleri temin edilmiştir. Söz konusu şirketlerin Lüksemburg
Ticaret Sicili’ne kayıtlı olduğunun anlaşılması sonucunda konu hakkında ilgili
ülke yetkili makamlarınca yapılacak işlemlere esas olmak üzere 08.04.2002 tarih
ve DEDA-İ-10/842-4788 sayılı SPK yazısı ile Dışişleri Bakanlığı’na Konya
merkezli Kombassan Holding A.Ş. ile Lüksemburg merkezli şirketlerin yönetim
kurullarının aynı kişilerden oluştuğu, SPK’ya ulaşan şikâyet dilekçelerinde
Avrupa’da bu şirketlerin hisse senetlerinin satıldığı hususlarında bilgi
verilmiştir.
Ayrıca SPK Başkanlığı’nın 26.11.1999 ve
05.02.1999 tarihli onayları uyarınca Kombassan Holding A.Ş. nezdinde, Holding
ile grup şirketleri arasındaki ilişkilerinin saptanabilmesi amacıyla yapılan
incelemede, grup şirketlerinin halka açık olmadığı gerekçesi ile yasal
kayıtlarının ibraz edilememesi nedeniyle ilk aşamada inceleme yapılamamıştır.
Söz konusu bilgiler yaklaşık 1 yıl sonra ibraz edilmiş ve incelenmeye
başlanabilmiştir.
Holding nezdinde, Holding’in diğer Grup
şirketlerine aktardığı fonlara ilişkin olarak yürütülen örtülü kazanç
incelemesi sonucunda 05.02.2001 tarih ve XI–6/48–1, XII-3/140-1, XV-10/15-1
sayılı Denetleme Raporu hazırlanmıştır. Söz konusu inceleme sonuçlarını
29.03.2001 tarihli toplantısında görüşen SPK Karar Organı; Holding’in kendi
lehine net 1, 6 trilyon TL tutarında faiz tahakkuk ettirmesi için Holdinge 2 ay
süre verilmesine karar vermiştir. Şirketten alınan 10.09.2001 tarih ve
Kom.01/09/177 sayılı yazıda her hangi bir faiz tahakkuku yapılamayacağı ifade
edilmiş ve Şirketin sorumlu yöneticileri hakkında SPKn md.47/B–4 (şu anda SPKn
md.47/A–6) uyarınca suç duyurusunda bulunulmasına karar verilmiştir. Ayrıca,
DEDA-İ-10/398-4033 sayı ve 11.04.2001 tarihli SPK yazısı ile, Holding ile bağlı
ortaklık ve iştirakleri arasındaki cari hesap ilişkilerinde, fon kullanım
durumunun süreklilik arz etmesi ve söz konusu şirketlerin kullanmış oldukları
fon tutarlarının öz sermayelerine oranla yüksek oranlar oluşturması
hususlarının Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 16’ncı maddesi kapsamında örtülü
sermaye olarak değerlendirebilecek olması nedeniyle konu hakkında SPKn.’nun 24
üncü maddesi uyarınca Maliye Bakanlığına bildirimde bulunulmuştur. Kombassan
İnşaat A.Ş.’nin SPK kaydına alınmaksızın hisse senedi satışından elde ettiği
fonların bir kısmı ile finanse ettiği 12 grup şirketinin, yurt dışında
gerçekleştirdikleri işlemlerle Faisal Finans A.Ş.’nin paylarını satın alarak
gerek Kombassan İnşaat A.Ş.’nin gerekse Holding’in, Faisal Finans A.Ş. ye
dolaylı iştirak etmeleri konusunda SPKn.’nun 24 üncü maddesi uyarınca
DEDA-İ-10/411-4060 sayı ve 11.04.2001 tarihli SPK yazısı ile BDDK’ya bildirimde
bulunulmuştur.
B) Kayda Alma Bilgileri
l Kombassan Holding’in Sermaye Piyasası Kanunu’na tâbi olup
olmadığının tespitinin yapılması amacıyla 23–24.10.1996 tarihlerinde şirket
merkezinde inceleme yapılmıştır.
l Kombassan Holding, 04.11.1996 tarihinde, ortak sayısının
250’yi geçer geçmez SPK kaydına alınmak için gerekli başvurunun yasal süresi
içinde yapılacağını SPK’ya bildirmiştir.
l Hazine Müsteşarlığı, 07.11.1996 tarihli yazısı ile,
Kombassan Holding’in kurmayı planladığı Kombassan Finans Kurumu A.Ş. ile ilgili
olarak SPK görüşünü talep etmiştir.
l Yapılan inceleme sonrasında, 07.11.1996 tarih ve 48/1367 sayılı toplantısında, SPK Karar Organı,
Kombassan Holding’in ivedilikle SPK kaydına alınması için SPK’ya başvurması
gerektiğinin, aksi takdirde yasal işlem yapılacağının Şirkete bildirilmesine,
ayrıca Kombassan Holding’in mevzuata uymayan işlemlerinin SPK kaydına
alınmasından sonra değerlendirilmesine karar vermiştir.
l 08.11.1996 tarihinde, anılan SPK kararı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 8.11.1996 tarihinde, Hazine Müsteşarlığı’na talep ettiği
görüş bildirilmiştir.
l 12.11.1996 tarihinde, Kombassan Holding denetçileri, şirket
yönetim kuruluna Kombassan Holding’in SPKn.’na tâbi olduğunu bildirmiştir.
Bunun üzerine, Kombassan Holding, 18.11.1996 tarihinde SPK’ya başvurarak SPK
kaydına alınmayı talep etmiştir.
l 21.11.1996 tarih ve
50/1475 sayılı SPK toplantısında;
Kombassan Holding’in, ödenmiş sermayesi olan 20 trilyon TL üzerinden kayıt
ücreti alınarak SPK kaydına alınmasına karar verilmiştir. Aynı toplantıda
ayrıca, apel tahsilatlarını takiben toplanan miktar üzerinden kayıt ücretinin
bir hafta içerisinde SPK hesabına yatırılmasına karar verilmiştir. SPK kararı
25.11.1996 tarihinde Kombassan Holding’e bildirilmiştir.
l Kombassan Holding, 03.12.1996 tarihinde, o tarihte ödenmiş
sermayesi olan 20 trilyon TL üzerinden, 40 milyar TL kayda alma ücretinin
bankaya yatırıldığını SPK’ya bildirmiştir.
l 11.12.1996 tarihinde, Kombassan Holding’in 29.980 milyar
TL’ye artırılan sermayesine ilişkin apel tahsilatlarını takiben, toplanan tutar
üzerinden, kayda alma ücretinin bir hafta içerisinde yatırılması gerektiği,
Kombassan Holding’e tekiden bildirilmiştir.
l Kombassan Holding, 24.12.1996 tarihinde, Mevzuat gereği
yapılması gereken “Sürekli Bağımsız Denetim” için sözleşme yaptığını SPK’ya
bildirmiştir. Kombassan Holding aynı yazısı ile ayrıca, 7.843.512.188.413 TL
daha apel tahsilatı yapıldığını, buna ilişkin kayda alma ücretinin de bankaya
yatırıldığını bildirmiştir. Sonuç olarak, Kombassan Holding, toplamda
27.843.512 milyon TL’lik sermaye tutarı üzerinden hesaplanan kayda alma
ücretini SPK hesabına yatırmıştır.
l Kombassan Holding, 10.01.1997 tarihinde, esas sözleşmesinin
Mevzuata uyumlu hale getirilmesi için hazırladığı değişiklik tasarılarını
SPK’ya göndermiş ve madde tadil tasarıları hakkında SPK görüşünü talep
etmiştir.
l Hazine Müsteşarlığı, 10.01.1997 tarihinde, Kombassan
Holding hakkında Müsteşarlığa SPK’ca gönderilen bilgi ve değerlendirmelerde bir
değişiklik veya gelişme olup olmadığı hakkında SPK’dan bilgi talep etmiştir.
l Kombassan Holding, 13.1.1997 tarihinde SPK’ya başvurarak,
“Kayıtlı Sermaye Sistemi”ne geçmeyi ve tavanın 100 trilyon TL olarak
belirlenmesini talep etmiştir. (Ek/15-1)
l 22.01.1997 tarihinde, Hazine Müsteşarlığı’na, Kombassan
Holding ile ilgili gelişmeler hakkında bilgi verilmiştir.
l Kombassan Holding, 25.02.1997 tarihinde, SPK’ca talep
edilen bazı bilgi ve belgeleri SPK’ya göndermiştir.
l Kombassan Holding nezdinde 29–31.01.1997 tarihlerinde
ikinci bir inceleme gerçekleştirilmiştir. İnceleme sonuçları, SPK’nın
06.03.1997 tarih ve 8/307 sayılı toplantısında değerlendirilmiş ve;
1.
Kurucu ve temsilci sıfatıyla hareket eden 39 gerçek kişi ortağın sermaye
paylarının, temsilcilerin arkasındaki gerçek kişi ortaklara devri için,
Kombassan Holding ortaklarının çoğunun yurtdışında olması ve Kombassan
Holding’in genel kurul toplamakta zorlukla karşılaşacağı dikkate alınarak,
Kombassan Holding’e yapılacak ilk genel kurul toplantısından sonra bir aylık
süre tanınmasına,
2. İnceleme sonucunda hazırlanan raporun
Kombassan Holding’e ve ilgisi nedeniyle Hazine Müsteşarlığı ile Özelleştirme
İdaresi Başkanlığı’na gönderilmesine,
karar verilmiştir.
l 10.03.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e SPK kararı
bildirilmiş ve raporun bir örneği gönderilmiştir. Bu yazı ile ayrıca, Kombassan
Holding’den, ortakların Sermaye Piyasası Mevzuatı açısından aydınlatılması
amacıyla, yurtiçi ve yurtdışında yayımlanan gazetelere ilan vermesi
istenmiştir.
l 11.03.1997 tarihinde, Hazine Müsteşarlığı ile Özelleştirme
İdaresi Başkanlığı’na anılan rapor gönderilmiştir.
l Kombassan Holding hazırladığı ilan metnini, SPK onayına
sunmuştur.
l Kombassan Holding 01.05.1997 tarihinde, SPK’ya başvurarak,
“Kayıtlı Sermaye Sistemi”ne geçmeyi ve tavanın 100 trilyon TL olarak
belirlenmesini talep etmiştir.
l 7.5.1997 tarihinde, Kombassan Holding’den başvuruya ilişkin
olarak eksik bilgi ve belgeleri en kısa sürede tamamlaması istenmiştir.
l 08.05.1997 tarih ve 14/663 sayılı SPK toplantısında,
Kombassan Holding’in kayıtlı sermaye sistemine geçiş başvurusu ile SPK’nın
6.3.1997 tarih ve 8/307 sayılı kararı uyarınca gazetelerde yapmış olduğu
ilanlara ilişkin bilgi edinilmesine karar verilmiştir.
l 13.05.1997 tarihinde, Esenboğa Havalimanı’nda 1,5 milyon DEM
ve altın bileziklerle yakalanan kişi ve bu kişinin Kombassan Holding’le
bağlantısı hakkında basında çıkan haberler nedeniyle, söz konusu paranın
kaynağı, getiriliş nedeni, muhasebe kayıt ve malî tablolarda gösteriliş
biçimine ilişkin olarak Kombassan Holding’den açıklama istenmiştir.
l Kombassan Holding merkezinde inceleme yapan SPK uzmanları
tarafından 21.05.1997 tarihli tutanak tanzim edilmiştir.
l Kombassan Holding, 07.05.1997 tarihinde istenilen bilgi ve
belgeleri, 22.05.1997 tarihinde SPK’ya göndermiştir.
l Kombassan Holding, 30.05.1997 tarihinde, Esenboğa’da
yakalanan para ile ilgili açıklamasını SPK’ya göndermiştir.
l 12.06.97 tarih ve 17/893 sayılı SPK toplantısında;
1. SPK kararı uyarınca gazetelerde ilan
edilen metne; Kombassan Holding’in bundan sonra mevzuata uymadan yeni ortak
edinmek amacıyla para toplayamayacağı; yeni ortak ediniminin sadece mevzuata
uygun olarak yapılacak sermaye artırımı nedeniyle hisse senedi ihraç edilmesi
durumunda yeni pay alma haklarının kullanılmasından sonra kalan payların halka
arzında söz konusu olabileceği; Sermaye Piyasası Kurulu tarafından kayda
alınmadığı sürece Kombassan Holding’in kâr ve zarar ortaklığı belgesi ihracı
suretiyle halktan para toplayamayacağı hususlarının ilave edilerek söz konusu
metnin aynı gazetelerde yarım sayfadan aşağı olmamak üzere ilan edilmesine,
2. Kombassan Holding hisse senetlerinin
alım, satımında fiyatın sermaye piyasalarındaki arz ve talep koşullarına uygun
olarak belirlenmesi maksadıyla SPK’ca uygun görülecek bir süre sonunda mezkur
hisse senetlerinin Borsa’da işlem görmesini temin için Kombassan Holding’in
İMKB’ye başvurmasına,
3. “Kaydi Sistem” içerisinde hisseleri
işlem görecek şirketler arasına Kombassan Holding de dahil edilmesine,
4. Kombassan Holding’in yapılacak ilk genel
kurul toplantısından sonra bir aylık süre zarfında gerçek ortaklık yapısını
Ortaklar Pay Defteri’ne işlemesi gerektiği konusunda bir kez daha uyarılmasına,
5. Kombassan Holding’in iştiraklerinden
olan alacaklarına, İMKB Tahvil ve Bono Piyasası’nda teşekkül eden ortalama repo
oranları üzerinden üçer aylık dönemler itibariyle faiz tahakkuk ettirilerek
nemasız bırakılmamasına ve yapılan işlemler hakkında üçer aylık dönemler
itibariyle SPK’ya bilgi verilmesi gerektiğinin Kombassan Holding’e bildirilmesine,
6. SPK’nın Seri: VIII, No: 20 Tebliği
hükümlerine aykırı olarak SPK’ya özel hal bildirimi yapmayan Kombassan
Holding’in Sermaye Piyasası Mevzuatı hükümlerine uyum konusunda dikkatinin
çekilmesine,
7. Kombassan Holding’in kayıtlı sermaye
sistemine geçme talebinin;
A) Kombassan Holding esas sözleşmesinin
SPK görüşü doğrultusunda değiştirilmesi,
B) Kombassan Holding hisse senetlerinin
devrini ve İMKB’de işlem görmesini engelleyici hükümlerin esas sözleşmesinden
kaldırılması,
C) Yapılacak ilk genel kurul toplantısında,
kayıtlı sermaye maddesinin yanı sıra yukarıda özetlenen hususlarda esas
sözleşmede gerekli değişikliklerinde aynen kabul edilmesi,
koşuluyla SPK’ca değerlendirmeye alınacağı
hususunda Kombassan Holding’e bilgi verilmesine,
8. Kombassan Holding’in 1996 yılına
ilişkin malî tablolarının bağımsız denetimini üstlenen bağımsız denetim
şirketinin faaliyetlerinin ivedilikle denetlenmesine,
9. Kombassan Holding’in muhasebe
kayıtlarını yasal defterlere zamanında aktarmaması nedeniyle SPKn’nun 24 üncü
maddesi kapsamında konunun Maliye Bakanlığı’na bildirilmesi ve Kombassan
Holding’in muhasebe kayıtlarını zamanında yasal defterlerine intikal ettirmesi
konusunda uyarılmasına,
10. Yukarıda belirtilen hususlar hakkında
Kombassan Holding’in T. C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı’na yapmış olduğu
Kombassan Finans Kurumu A.Ş. unvanı ile kurulmak istenen özel finans kurumuna
%99 oranıyla kurucu ortak olması talebinin sonuçlandırılmasında
değerlendirilmek üzere Müsteşarlığa bilgi verilmesine
karar verilmiştir.
l 12.06.1997 tarihli ve 17/894 sayılı SPK toplantısında;
1. Kombassan Holding’in, SPK’ya kayıt
yükümlülüğünü yerine getirmeksizin sermaye artırımı yapmak amacıyla
01.01.1997–21.05.1997 tarihleri arasında hukuken geçerliliği olmayan belgeler
karşılığı topladığı 14.894.785.901.300 TL üzerinde Hukuk Usulü Muhakemeleri
Kanunu’nun 103 üncü maddesi uyarınca ihtiyati tedbir istenmesine,
2. Kombassan Holding’in kurucu ortakları
olan ve kayıt dışı 25.000 civarında olduğu tahmin edilen yurt dışında yerleşik
fiili ortağını da temsil eden ve raporda adları yazılı 40 kişinin hesaplarına
da SPKn’nun 46’ncı maddesi (a) bendinde verilen yetki çerçevesinde idarî tedbir
uygulanmasına,
3. SPKn’nun 4 üncü maddesine aykırı olarak
SPK kaydına alınmaksızın sermaye artırımı işlemlerine girişilmesi nedeniyle;
Kombassan Holding’in Yönetim Kurulu hakkında, söz konusu fiilden dolayı
SPKn’nun 47/A-4 ve 49 uncu maddeleri uyarınca Cumhuriyet Savcılığı’na suç
duyurusunda bulunulmasına,
karar verilmiştir.
l 17.06.1997 tarihinde, SPK kararı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l SPK, 18.06.1997 tarih ve 18/937 sayılı toplantısında,
vatandaşların aydınlatılması amacıyla, Avrupa baskısı olan Türk gazetelerinde
ilan yoluyla duyuru yapılmasına karar vermiştir.
l 20.6.1997 tarihinde, 12.06.1997 tarihli “Kombassan Holding
A.Ş.’nin 100 Trilyon TL Tavan ile Kayıtlı Sermaye Sistemine Geçiş Talebine
İlişkin Rapor” Maliye Bakanlığı’na gönderilmiştir. Aynı tarihte, 12.06.1997
tarihli “Kombassan Holding A.Ş.’nin 100 Trilyon TL Tavan ile Kayıtlı Sermaye
Sistemine Geçiş Talebine İlişkin Rapor” ile 12.06.1997 tarihli “Kombassan
Holding A.Ş.’nin SPK Kaydına Aldırmaksızın Sermaye Artırım İşlemlerine
Başlaması Hakkında Rapor” Hazine Müsteşarlığı’na gönderilmiştir.
l 20.06.1997 tarihinde, Kombassan Holding, SPK’ca istenen
ilan metinlerini ve esas sözleşme madde tadil tasarılarını onay için SPK’ya
göndermiştir.
l 23.06.1997 tarihinde, Kombassan Holding, SPK’dan,
l İhtiyati tedbir isteminin geri almasını,
2. Kurucu ortaklara ait banka
hesaplarındaki blokelerin kaldırılmasını,
l 24.06.1997 tarihinde, Kombassan Holding tarafından
01.01.1997–21.05.1997 tarihleri arasında çok sayıda tasarruf sahibinden
14.894.785.901.300 TL toplandığı tespit edildiğinden, toplanan para hakkında
Kombassan Holding’den açıklama istenmiştir.
l 26.06.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e, Ankara 4. Asliye
Ticaret Mahkemesi’nden alınan ihtiyati tedbir kararı tebliğ edilmiştir. Ayrıca,
Kombassan Holding’den, hak sahiplerinin isim listesi ile açık kimliklerini
ivedilikle Takasbank’a ve SPK‘ya bildirmesi istenmiştir. Kombassan Holding’e,
gerçek ortaklık durumunun tespiti üzerine, usulüne uygun sermaye artırımı
gerçekleştirerek, hisse senetlerini hak sahiplerine dağıtmak üzere fiziken
Takasbank’a teslim etmesi ve yasal yükümlülükleri yerine getirmesi halinde
konulan tedbirlerin kaldırılacağı bildirilmiştir.
l 07.07.1997 tarihinde, Kombassan Holding, yeniden hazırlamış
olduğu madde tadil tasarılarını SPK onayına sunmuştur.
l 04.07.1997 tarih ve 20/1055 sayılı SPK toplantısında,
ortakların aydınlatılmasına ve hisse senetlerinin Takasbank aracılığıyla
ortaklara teslim edilmesine ilişkin ilan metinlerinin derhal yayımlanmasının
Kombassan Holding’e bildirilmesine karar verilmiştir.
l Başbakanlık Teftiş Kurulu Başkanlığı, 08.07.1997 tarihli
yazısı ile Kombassan Holding hakkında yapılan işlemler hakkında SPK’dan bilgi
talep etmiştir.
l 09.07.1997 tarihinde, yayımlanması istenen ilan metinleri
Kombassan Holding’e gönderilmiştir.
l 09.07.1997 tarihinde, Takasbank, SPK’dan, Kombassan Holding
ile ilgili olarak Banka tarafından yapılacak işlemler hakkında ayrıntılı bilgi
talep etmiştir.
l 10.07.1997 tarihinde, 100 trilyon TL’lik tavan için SPK’ya
başvuran Kombassan Holding, başvurusunu 150 trilyon TL olarak değiştirmiştir.
l 10.07.1997 tarih ve 21/1124 sayılı SPK toplantısında;
Kombassan Holding’in esas sözleşme tadil tasarılarının onaylanmasına ve
Kombassan Holding’in 10.07.1997 tarihli başvurusu dikkate alınarak 150 trilyon
TL’lik tavan belirlenerek kayıtlı sermaye sistemine geçmesine izin verilmesine
karar verilmiştir.
l 15.07.97 tarihinde, kayıtlı sermaye sistemine ilişkin
olarak yaptığı başvurunun, SPK tarafından olumlu karşılandığı, Kombassan
Holding’e bildirilmiştir.
l Kombassan Holding, 18.07.1997 tarihinde, yapılacak genel
kurul toplantısı için hazırlanan “Ortaklara Davet” metnini SPK’nın onayına
sunmuştur.
l 24.07.1997 tarihinde, Ziraat Bankası, Konya 4. Asliye
Ticaret Mahkemesi’nin 18.07.1997 tarih ve 1997/270 esas sayılı kararı ile
ihtiyati tedbir kararının kendiliğinden düştüğünü, SPK’ya bildirmiştir.
l 24.07.1997 tarihinde, “Ortaklara Davet” metni onaylanarak
Kombassan Holding’e gönderilmiştir.
l 24.07.1997 tarihinde, Takasbank’a yapması gereken işlemler
hakkında bilgi verilmiştir.
l 25.07.1997 tarihinde, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’na ve
Konya Valiliği’ne (İl Sanayi ve Ticaret Müdürlüğü) Kombassan Holding’in
gerçekleştireceği genel kurul toplantısında dikkat edilmesi gereken hususlar
hakkında bilgi verilmiştir.
l 29.07.1997 tarihinde, Başbakanlık Teftiş Kurulu
Başkanlığı’na, Kombassan Holding hakkında yapılan işlemlere ilişkin olarak daha
önce gönderilen bilgi ve belgelere ek olarak, son gelişmelere ait bilgi ve
belgeler de gönderilmiştir.
l 04.08.1997 tarihinde, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı,
Kombassan Holding’in Sümer Holding A.Ş.’nin Salihli Palamut ve Valeks İşletmesi
İhalesi’ne teklif vererek katılmak istediği belirtilerek, son günlerde basında
yer alan Kombassan Holding hakkındaki haberler ve duyurular dikkate alınarak,
Kombassan Holding’in ihaleye katılmasına ilişkin olarak SPK görüşünü talep
etmiştir.
l 07.08.1997 tarihinde, Takasbank, SPK’ya, Kombassan
Holding’in 30.07.1997 tarihine kadar Takasbank’a teslim etmesi gereken bilgi ve
belgeleri teslim etmediğini bildirmiştir.
l 22.08.1997 tarihinde, Kombassan Holding’den ortak
bilgilerini ivedilikle SPK’ya göndermesi istenmiştir.
l 22.08.1997 tarihinde, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na
SPK görüşü gönderilmiştir.
l 22.08.1997 tarihinde, Kombassan Holding, 29.980 milyon
TL’lik sermaye yapısına ilişkin olarak bilgileri disket ortamında SPK’ya
iletmiş, disket dökümünün daha sonra SPK’ya sunulacağını bildirmiştir. Ayrıca,
SPK’nın istediği 14.895 milyon TL’lik tutara ilişkin bilgi ve belge için
hazırlık çalışmalarının devam ettiğini bildirmiştir. Son olarak, SPK’dan “hisse
senedi örnekleri”nin onaylanmasını talep etmiştir.
l 26.08.1997 tarihinde, SPK, Kombassan Holding’e verilen
teşvik belgeleri hakkındaki görüşünü Hazine Müsteşarlığı’na bildirmiştir.
l 28.08.1997 tarih ve 25/1417 sayılı SPK toplantısında;
1. Kombassan Holding’den daha önce ilan
etmesi istenilen ilan metninde, geçen zaman dikkate alınarak Başkanlıkça
gerekli görülen değişikliklerin yapılarak ilan edilmesinin temininin Kombassan
Holding’e yeniden bildirilmesine,
2. Kombassan Holding’in mevcut 29.980
milyar TL’lik sermayesini temsil eden hisse senetlerinin Sermaye Piyasası
Mevzuatına uygun olarak bastırılabilmesini teminen, hisse senedi spesimeninin
onaylanarak Kombassan Holding’e verilmesine,
3. Yukarıda belirtilen işlemlerin
çabuklaştırılmasının Kombassan Holding’den istenmesine
karar verilmiştir.
l 01.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e onaylı hisse
senedi örnekleri gönderilmiş ve hisse senetlerini bastırabilmesi için yapması
gereken işlemler hakkında bilgi verilmiştir.
l 02.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e, mevcut 29.980
milyon TL’lik sermayeyi temsil etmek üzere bastırılacak hisse senetlerinin,
daha önce bastırılan 1.2. ve 3. tertip hisse senetlerinin yerine geçecek
şekilde 4. tertipten başlayacağı bildirilmiştir.
l 04.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding, 30.021 ortağın
isimlerini iki klasör halinde SPK’ya sunmuş, SPK’nın istediği 14.895 milyon
TL’lik tutara ilişkin istenen bilgi ve belge için hazırlık çalışmalarının devam
ettiğini bildirmiş ve Takasbank işlemleri hakkında bilgi vermiştir.
l 05.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e, yerine
getirmediği SPK kararları bildirilmiş ve yapması gereken işlemler
hatırlatılmıştır.
l 08.09.1997 tarihinde, SPK’nın yukarıdaki yazısına Kombassan
Holding tarafından cevap verilmiştir.
l 09.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e verilen teşvik
belgelerine ilişkin olarak SPK’nın Hazine Müsteşarlığı’na gönderdiği yazıya,
Müsteşarlık cevap vermiştir.
l 12.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding, SPK’nın istediği
14.895 milyon TL’lik tutara ilişkin istenen ortaklar listesini, 13.932 milyon
TL olarak SPK’ya sunmuştur.
l 18.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e para yatıran
kişilerin, kimlik bilgileri, yatırdıkları para, tarih, yatırılan paraların
Şirket kayıtlarında kimin adına intikal ettirildiği ve bilinen son adreslerine
ilişkin bilgilerin SPK’ya gönderilmesi Kombassan Holding’den tekrar
istenmiştir. Ayrıca, SPK’ca gönderilen yazıların dikkatlice incelenerek
gereklerinin yerine getirilmesi istenmiştir.
l 19.09.1997 tarihinde, tasarruf sahiplerini bilgilendirmek
için hazırlanan ilan metni, gazetelerde yayımlaması için Kombassan Holding’e
gönderilmiştir.
l 29.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding, para topladığı
kişiler hakkında daha önce SPK’ya ilettiği bilgiler arasında yer almayan ve
ortakların bilinen en son adresleri ile toplanan paraların Kombassan Holding
kayıtlarına kimin adına intikal ettirildiğine ilişkin bilgileri SPK’ya
sunmuştur.
l 30.09.1997 tarihinde, Kombassan Holding, hassas kağıda
bastırılacak hisse senetlerine ilişkin örneklere onay verilmesini talep
etmiştir.
l 01.10.1997 tarihinde, Takasbank’a hisse senedi değişim
işlemi ile ilgili olarak yapılması gereken işlemler hakkında bilgi verilmiş ve
Takasbank’ın bu konuda görüşü talep edilmiştir.
l 01.10.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e hassas kağıda bastıracağı
hisse senetlerine ilişkin onay verilmiştir.
l 02.10.1997 tarihinde, Kombassan Holding’e, hisse
senetlerinin renkli ve her farklı kupür büyüklüğü için değişik renkler
kullanılarak basılması gerektiği bildirilmiştir.
l 08.10.1997
tarihinde, Kombassan Holding, Takasbank aracılığıyla hisse senedi değişiminde
fiziki zorlukla karşılaşacağını bildirerek, değişimin Şirket tarafından
yapılmasına izin verilmesini talep etmiştir.
l 14.10.1997 tarihinde, Takasbank, 29.980 milyon TL sermayeyi
temsil eden hisse senetlerinin, isim, pay adedi ve adres bilgilerini içerir
listeler eşliğinde, Kombassan Holding tarafından Takasbank’a teslim edildiğini
bildirmiştir.
l 23.10.1997 tarihinde, Kombassan Holding, Takasbank
aracılığıyla hisse senedi değişiminde fiziki zorlukla karşılaşacağını
bildirerek, değişimin Kombassan Holding tarafından yapılmasına izin verilmesini
tekrar talep etmiştir.
l 05.11.1997 tarihinde, Kombassan Holding, çıkarılmış
sermayenin 29.980 milyar TL’nin 100 trilyon TL’ye artırılması nedeniyle ihraç
edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınması talep etmiştir.
l 11.11.1997 tarihinde, Takasbank, Kombassan Holding
ortakları için “Müşteri İsmine Saklama Hesabı” açılabilmesi için gerekli bilgi
ve belgeleri (yazı ekindeki formdaki bilgiler ile noter veya konsolosluk onaylı
nüfus cüzdanı suretleri) SPK’ya bildirmiştir.
l 19.11.1997 tarihinde, Kombassan Holding, Takasbank
aracılığıyla yapılması istenen hisse senedi değişiminin Kombassan Holding’e
bırakılmasını ve sermaye artırım talebinin ivedilikle sonuçlandırılmasını talep
etmiştir.
l 20.11.1997 tarih ve
37/1776 sayılı SPK toplantısında;
1. Hisse senedi takas işleminin Takasbank
aracılığı ile yapılmasına,
2. Sermaye artırımı nedeniyle ihraç
edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınması talebinin ise, hisse senedi
dağıtım işleminin tamamlandığının Takasbank tarafından SPK’ya bildirilmesinden
sonra Kombassan Holding tarafından bu talebin yenilenmesi halinde SPK’ca
değerlendirmeye alınmasına,
karar verilmiştir.
l 24.11.1997 tarihinde, SPK kararı Kombassan Holding’e ve
Takasbank’a bildirilmiştir.
l 23.12.1997 tarihinde, Takasbank’a, hisse senedi dağıtım
işleminin ne kadar süre içinde tamamlanabileceği sorulmuştur.
l 24.12.1997 tarihinde, Takasbank, hisse senedi dağıtım
işleminin ne kadar süre içinde tamamlanabileceğine ilişkin görüşünü SPK’ya
bildirmiştir.
l 25.12.1997 tarihinde, Kombassan Holding, SPK’ya başvurarak,
hisse senedi takas işleminin Kombassan Holding tarafından yapılmasını, sermaye
artırım talebinin ise bir an önce işleme alınmasını talep etmiştir.
l 05.01.1998 tarihinde, SPK Merkez Binası’nda, SPK, Takasbank
ve Kombassan Holding yetkililerinin katıldığı bir toplantı yapılmıştır.
l 07.01.1998 tarihinde, Kombassan Holding, hisse senedi
değişimi ile ilgili olarak gazetelerde yayımlanmak üzere hazırladığı ilan
metnini ve vekaletname örneğini onay için SPK’ya göndermiştir.
l 07.01.1998 tarihinde, Kombassan Holding, genel kurul
toplantıları için hazırladığı “vekaletname” örneği için SPK görüşünü talep
etmiştir.
l 07.01.1998 tarihinde, SPK, Takasbank ve Kombassan Holding
yetkililerinin 05.01.1998 tarihinde yaptıkları toplantı sonucunda Kombassan
Holding tarafından hazırlanan ilan metni ile vekaletnamelerin onaylanması
hususunu SPK’nın takdirine sunmuştur.08.01.1998 tarih ve 1/1 sayılı SPK
toplantısında, öneri yazısının incelenmeye alınmasına karar verilmiştir.
l 13.1.1998 tarihinde, Takasbank, Kombassan Holding’in nüfus
cüzdanı, ehliyet veya pasaport bilgilerinin teminin çok zaman alacağını
Takasbank’a bildirdiğini belirterek, Kombassan Holding’in elindeki mevcut
bilgilerle hesap açılmasının mümkün olup olmayacağı konusunda Takasbank’ın
olurunu talep ettiğini SPK’ya bildirmiştir. Takasbank, Şirket talebinin uygun
olup olmadığı hakkında SPK’dan bilgi talep etmiştir.
l 14.01.1998 tarihli öneri yazısı ile SPK, Takasbank ve
Kombassan Holding yetkilileri ile yapılan toplantıda belirlenen yöntemle hisse
senedi takas işlemlerinin gerçekleştirilmesi, ilan metninin onaylanması,
vekaletnamelerin kabul edilmesi hususları SPK takdirine sunulmuştur. SPK,
15.01.1998 tarih ve 3/21 sayılı kararı ile 14.01.1998 tarihli öneride
belirtilen yöntemle hisse senedi takas işlemlerinin gerçekleştirilmesini kabul
etmiştir.
l 16.01.1998 tarihinde, 15.01.1998 tarih ve 3/21 sayılı SPK
kararı Kombassan Holding’e bildirilmiştir.
l 16.01.1998 tarihinde, SPK kararı ve Kombassan Holding’in
ortak kimlik bilgilerine ilişkin Takasbank’tan talebi hakkındaki SPK görüşü
Takasbank’a bildirilmiştir.
l 09.02.1998 tarihinde, Kombassan Holding, yurtiçinde ve
yurtdışında basılan Türk gazetelerinde hisse senedi değişimi amacıyla yapmış
olduğu ilanlar ve Takasbank işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 06.05.1998 tarihinde, Takasbank, hisse senedi değişim
işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 05.06.1998 tarihinde, Takasbank, hisse senedi değişim
işlemleri sırasında Takasbank’a sunulan vekaletnamelerin resmî makamlarca
düzenlemediği ancak, resmî makamlarca düzenlenen imza sirkülerleri eşliğinde
vekaletnamelerin Takasbank’a sunulduğunu belirterek, konu hakkındaki SPK görüşünü
talep etmiştir.
l 18.06.1998 tarih ve 41/645 sayılı SPK toplantısında;
“Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi” de
dikkate alınarak ortakların ikamet etmekte oldukları ülkelerin resmî
makamlarınca onaylanmış imza sirkülerlerinde Sözleşme hükümleri uyarınca
bulunması gereken “Apostille” (Tasdik) şerhinin mevcudiyetinin ve resmî
makamlarca onaylı imza örneklerinde yer alan imzalar ile resmî makamlarca
onaylanmamış vekaletnamelerde bulunan imzaları kontrol etme ve karşılaştırma
sorumluluğu Takasbank’a ait olmak kaydıyla, Kombassan Holding ortakları
tarafından Takasbank’a gönderilmesi gereken onaylı imza örneklerinin ekinde yer
alan vekaletnamelerin resmî makamlarca onaylanmadan Takasbank’a
iletilebilmesine karar verilmiştir.
l 19.06.1998 tarihinde, SPK kararı Takasbank’a
bildirilmiştir.
l 22.06.1998 tarihinde, SPK kararı, Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 24.07.1998 tarihinde, Kombassan Holding, 1997 yılı karının
dağıtımından muaf tutulmasını talep etmiştir.
l 27.07.1998 tarihinde, Kombassan Holding, hisse senedi
değişimi sırasında Takasbank’la sorun yaşandığını bildirmiş ve sorunun
çözülmesini talep etmiştir.
l 10.08.1998 tarihinde, Kombassan Holding, hisse senedi
değişim işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 11.08.1998 tarihinde, Takasbank, hisse senedi değişim
işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 18.08.1998 tarih ve
65/935 sayılı SPK toplantısında, Kombassan Holding’in 1997 yılı karının
dağıtımından muafiyet başvurusunun olumlu karşılanmasına ve dağıtım işlemleri
ile ilgili yöntemin kabul edilmesine karar verilmiştir.
l 19.08.1998 tarihinde, Kombassan Holding’e ve Takasbank’a,
SPK kararı bildirilmiştir.
l 25.08.1998 tarihinde, Takasbank, hisse değişim işlemleri
hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 01.10.1998 tarihinde, Kombassan Holding, çıkarılmış
sermayenin 29.980 milyar TL’den 100 trilyon TL’ye artırılması nedeniyle ihraç
edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınmasını talep etmiştir.
l 08.10.1998 tarihinde, Kombassan Holding, sınır kapılarında
sorun yaşanmaması için, eski hisse senetlerinin yurtdışından getirilmesinin,
yeni hisse senetlerinin de yurtdışına çıkarılmasının SPK’ca talep edildiğini
belirtir bir yazının kendilerine verilmesini talep etmiştir.
l 08.10.1998 tarihinde, Takasbank, hisse senedi değişim
işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
11.11.1998
tarih ve 100/1241 sayılı SPK toplantısında;
1. Kombassan Holding’in 01.10.1998 tarihli
sermaye artırım başvurusunun, sadece daha önce makbuz karşılığı para toplanan
ortaklara tahsisli sermaye artırımı olarak yenilenmesi halinde değerlendirmeye
alınacağının Kombassan Holding’e bildirilmesine,
2. Nakit karşılığı sermaye artırımı
talebiyle ilgili olarak ise,
A) Hisse senetlerinin Borsa’da işlem
görmesinin ön koşul olarak Kombassan Holding’e tavsiye edilmesine,
B) SPK’nın 08.10.1998 tarih ve 86/1118
sayılı toplantısında alınan karar uyarınca Kombassan Holding’in de denetim
programına alınmasına, Borsa’da işlem görmek üzere yapılacak sermaye artırım
başvurusunun yapılacak denetimin ardından ve ilgili kamu kurum ve
kuruluşlarından Kombassan Holding’in başvurusuna ilişkin kendi mevzuatları
açısından engel bir husus bulunup bulunmadığı konusundaki görüşleri de dikkate
alınarak değerlendirmeye alınmasına,
3.
Gümrük görevlilerine ibraz için SPK’dan istenen yazı için gazetelerde
ilan edilen metnin gümrüklerde kullanılması, gerektiğinde Kombassan Holding’in
SPK’yla temas kurmasının Kombassan Holding’e bildirilmesine,
karar verilmiştir.
l 13.11.1998 tarihinde, TCMB, kâr payı adı altında belli bir
kazanç garanti ederek para toplama işlemine ilişkin olarak, Yaşarbank Frankfurt
Temsilciliği’nin TCMB’ye gönderdiği yazının bir örneğini ve TCMB Frankfurt
Temsilciliği’nin dönem raporunun konuya ilişkin bölümünü SPK’ya göndermiştir.
l 16.11.1998 tarihinde, SPK kararı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 18.11.1998 tarihinde, Takasbank, hisse senedi değişim
işlemleri hakkında SPK’ya bilgi vermiştir.
l 27.11.1998 tarihinde, Kombassan Holding, tahsisli ve nakit
artırım nedeniyle ihraç edilecek hisse senetlerinin SPK kaydına alınmasını
talep etmiştir.
l 17.12.1998 ve
116/1386 sayılı SPK toplantısında alınan karar çerçevesinde;
1. 18.12.1998 tarihinde Kombassan
Holding’e münhasıran tahsisli sermaye artırımı nedeniyle ihraç edilecek hisse
senetlerinin SPK kaydına alınması talebi ile başvurulması halinde başvurunun
değerlendirmeye alınacağı,
2. Nakit karşılığı sermaye artırımına
ilişkin talebin ise Kombassan Holding nezdinde yürütülen denetim çalışmalarının
sonuçlandırılmasının ardından dosyanın güncelleştirilerek SPK’ya iletilmesini
takiben değerlendirilmeye alınacağı,
Kombassan Holding’e bildirilmiştir.
l 23.12.1998 tarihinde, Kombassan Holding,
1. 5.11.1997 tarihli kayda alma başvurusu
dikkate alınarak, artırılacak sermayeyi temsil eden hisse senetlerinin SPK
kaydına alınmasını,
2. Takasbank işlemlerinin durdurularak,
eski ve yeni tüm hisse senetlerinin Kombassan Holding’e verilmesini,
talep etmiştir.
l 08.01.1999 tarihinde, Takasbank, Kombassan Holding’in,
hisse senedi değişim işleminin durdurulmasını Takasbank’tan talep ettiğinin
SPK’ya bildirmiştir.
l 11.01.1999 tarih ve 4/36 sayılı SPK toplantısında;
08.01.1999 tarihli öneri yazının incelemeye alınmasına karar verilmiştir. Öneri
yazısında;
1.
Gerekli mutabakatların sağlanması suretiyle, Takasbank dışında bir kamu
bankasının veya kamu tüzel kişiliğine sahip İMKB’nin hisse senedi değişim
işlemini yapması konusunda görevlendirilmesi,
2. Benzer şirketlerde hisse senedi değişim
işlemleri tamamen şirketlerin iniyasitifine bırakıldığından, hisse senetleri
dağıtım işlemlerinin Holding tarafından gerçekleştirilmesi,
3. Bu yöntemin tercih edilmesi halinde,
Mahkeme kararı dikkate alınarak, ortakların hisse senetlerini teslim
aldıklarına ilişkin tesellüm makbuzlarının ve bu makbuzlardaki bilgilerin doğruluğunu
ihtiva eden Kombassan Holding yönetim kurulu tarafından verilecek
taahhütnamenin SPK’ya iletilmesi, hususları imkân dahilinde bulunmaktadır.
denilmektedir.
l 13.1.1999 tarihinde, Kombassan Holding, SPK yetkilileri ile
mutabakat sağlandığından bahisle, geleceğe yönelik planlarını açıklamıştır.
Aynı tarihte, bahse konu yazının sadece Kombassan Holding’in taleplerini
içerdiği ve SPK’nın bir mutabakatının olmadığı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 13.01.1999 tarihli öneri yazısının görüşüldüğü 14.01.1999
tarih ve 7/74 sayılı SPK toplantısında alınan karar uyarınca; 15.01.1999
tarihli SPK yazısı ile Takasbank nezdinde tutulan Kombassan Holding’e ait hisse
senetlerinin Kombassan Holding’e teslim edilmesi hususu Takasbank’a
bildirilmiştir.
l 15.01.1999 tarihli SPK yazısı ile 14.01.1999 tarih ve 7/74
sayılı SPK Kararı uyarınca 01.10.1998 tarihli sermaye artırım başvurusunun
işlemden kaldırıldığı hususu Kombassan Holding’e bildirilmiştir.
l Kombassan Holding, 25.01.1999 ve 27.01.1999 tarihli
yazıları ile “teslim tesellüm” belgesinin içeriği hakkında SPK’nın görüşünü
talep etmiştir.
l 03.02.1999 tarihinde, Takasbank, 14.1.1999 tarih ve 7/74
sayılı SPK kararı gereğince, hisse senedi değişim işleminin Kombassan Holding
tarafından yapılacak olması nedeniyle, Takasbank’ta bulunan eski ve yeni hisse
senetlerinin, Kombassan Holding temsilcisine teslim edildiğini SPK’ya
bildirmiştir.
l 08.02.1999 tarihinde, Kombassan Holding, sermaye artırım
talebinin hemen değerlendirmeye alınmasını talep etmiş, aksi takdirde yargıya
başvurulacağını bildirmiştir.
l 09.02.1999 tarih ve 13/145 sayılı SPK toplantısında:
Denetleme Dairesinin 26.01.1999 tarih İ0202/58 sayılı öneri yazısı görüşülmüş
izinsiz halka arz yapan şirketlere ilişkin olarak gazetelere ilan verilmesine,
l 11.02.1999 tarih ve
14/151 SPK Kararı ile Kombassan Holding’e gönderilecek teslim tesellüm
belgesi örneği hakkında bilgi edinilmiş ve teslim tesellüm belgesinin örneği
19.02.1999 tarihli yazı ile Kombassan Holding’e gönderilmiştir.
l Kombassan Holding hakkında, Maliye Bakanlığı Teftiş Kurulu
tarafından hazırlanan 27.07.1998 tarih ve 9/13/13 sayılı rapor SPK’ya
iletilmiştir.
l 05.04.1999 tarihinde, Kombassan Holding, SPK tarafından
denetlenmeyi talep etmiştir.
l 26.05.1999 tarihinde, TCMB, izinsiz halka arz yapan
şirketlere ilişkin görüşlerini SPK’ya bildirmiştir.
l 23.06.1999 tarihinde Kombassan Holding, 25.577.746 milyon
TL nominal değerli (çıkarılmış sermayenin %85, 316’sı) sermayeyi temsil eden
hisse senetlerinin dağıtım işlemlerinin tamamlandığını, kalan 4.400.254 milyon
TL (4.402.254 milyon TL olması gerekiyor) nominal değerli hisse senetlerinin
dağıtım işleminin ise halen devam ettiğini, yatırım taahhütlerinin yerine
getirilebilmesi amacıyla sermaye artırımının ekonomik zorunluluk haline
geldiğini belirterek;
1. 05.11.1997 tarihli kısmen tahsisli
kısmen de nakit sermaye artırım başvurusu kapsamında sermayesinin 100 trilyon
TL’ye yükseltilmesi nedeniyle çıkarılacak hisse senetlerinin SPK kaydına
alınmasını,
2. 12.788.873 adet hisseyi temsil eden
eski hisse senetlerinin imhası için yapılması gereken işlemin bildirilmesini,
3. Sermaye artırım keyfiyetinin Konya
Ticaret Sicil Memurluğu’na bildirilmesi ve sonuçtan kendilerine bilgi
verilmesini,
talep etmiştir. Söz konusu yazı ekinde
teslim-tesellüm belgelerinin asılları 28 klasör halinde SPK’ya sunulmuştur.
l 28.07.1999 tarihli öneri yazısı ile;
1. Kombassan Holding’in, sermayesinin
7.576.264 milyon TL’lik kısmı daha önce kendilerinden Sermaye Piyasası
Mevzuatı’na aykırı olarak para toplanan tasarruf sahiplerine tahsisli olarak
nakden, 6.724.878 milyon TL’lik kısmı emisyon priminden, 55.718.858 milyon
TL’lik kısmı ise nakden karşılanmak üzere, 29.980 milyar TL’den 100 trilyon
TL’ye artırılması amacıyla 23.06.1999 tarihli yazısı ile yapmış olduğu başvurunun;
Kombassan Holding nezdinde DEDA tarafından gerçekleştirilen denetim
çalışmalarının, başvurunun sonucunu doğrudan ilgilendirmesi nedeniyle, denetim
çalışmaları sonuçlandırıldıktan sonra değerlendirmeye alınacağı,
2. Yukarıdaki tespitlerin denetim sonuçları
ile birlikte Kombassan Holding’in sermaye artırım talebinin değerlendirilmesi
sırasında dikkate alınacağı,
hususları SPK’nın bilgisine sunulmuştur.
SPK’nın 03.08.1999 tarih ve 72/940 sayılı toplantısında; öneri yazısının
incelemeye alınmasına karar verilmiştir. SPK’nın 10.08.1999 tarih ve 75/972
sayılı toplantısında; öneri yazısında yer alan hususlarda bilgi edinilmesine
karar verilmiştir.
l 30.07.1999 tarihinde, Kombassan Holding teslim-tesellüm
belgelerinin asıllarının kendilerine verilmesini talep etmiştir.
l 02.08.1999 tarihinde, Kombassan Holding, 1998 yılı için de
kâr dağıtım muafiyeti talep etmiştir.
l 05.08.1999 tarihinde, Takasbank’tan, yapmış olduğu değişim
işlemlerine ilişkin bilgiler, bilgisayar ortamında istenmiştir.
l 23.08.1999 tarihinde, Kombassan Holding’e;
1. Kombassan Holding nezdinde devam eden
denetimin, sermaye artırım başvurusunun sonucunu doğrudan ilgilendirmesi
nedeniyle, denetimden sonra başvurunun değerlendirmeye alınacağı,
2. Eski hisse senetlerinin imhasına
yönelik olarak ise, Seri: I, No: 5 sayılı Tebliğ uyarınca işlem yapılması
gerektiği,
bildirilmiştir.
l 24.08.1999 tarih ve 82/1025 sayılı SPK toplantısında;
1. Kombassan Holding’in 1998 yılı için kâr
dağıtım muafiyeti talebinin olumsuz karşılanmasına,
2. Teslim-tesellüm belgelerinin
asıllarının SPK’da muhafaza edilerek, Holding tarafından talep edilirse
fotokopilerinin verilmesine,
karar verilmiştir.
l 25.08.1999 tarihinde, SPK kararı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 06.09.1999 tarihinde, Kombassan Holding, teslim-tesellüm
belgelerinin fotokopilerini talep etmiştir.
l 09.09.1999 tarihinde TCMB, Faisal Finans Kurumu A.Ş. Konya
Şubesi’ndeki Kombassan Holding hesabına, çok sayıda gerçek kişi tarafından,
1.100 DEM ve katları şeklinde olmak üzere “…adet hisse bedeli” açıklamalı
paraların yatırıldığını SPK’ya bildirmiştir.
l 14.09.1999 tarihli SPK yazısı ile teslim-tesellüm
belgelerinin fotokopileri Kombassan Holding’e verilmiştir.
l 03.11.1999 tarihinde, Kombassan Holding’in iştiraki
Kombassan Alışveriş Merkezleri … A.Ş., teşvik başvurusunda kullanmak üzere,
yöneticileri hakkında suç duyurusu olup olmadığı konusunda SPK’dan bilgi talep
etmiştir.
l Kombassan Holding nezdinde DEDA tarafından yapılan denetim
çalışmalarının sonuçlanması nedeniyle düzenlenen 09.11.1999 tarihli öneri
yazısında;
1. SPK’nın 14.01.1999 tarih ve 7/74 sayılı
kararı çerçevesinde, sermaye artırım talebinin tahsisli artırıma ilişkin
kısmının, Kombassan Holding’in başvurması halinde hemen incelenmeye
alınabileceğinin,
2. Kombassan Holding’in halka arz
suretiyle sermaye artırımı başvurusu yapmak istemesi halinde;
A) Kombassan Holding’in
01.01.1999-30.09.1999 dönemine veya sonraki bir döneme ilişkin, iştirak ve
bağlı ortaklık durumundaki şirketleri kapsayacak şekilde SPK’nın “Seri: XI, No:
10 Sermaye Piyasasında Konsolide malî Tablolara İlişkin İlke ve Kurallar
Hakkında Tebliğ”e uygun olarak hazırlanan ve listesi verilen bağımsız denetim
kuruluşlarından birisi tarafından denetlenerek görüş bildirilmiş malî
tabloları,
B) Kombassan İnşaat’ın 01.01.1999–30.09.1999
dönemine veya sonraki bir döneme ilişkin olarak hazırlanan ve yukarıda
belirtilen bağımsız denetim kuruluşlarından birisi tarafından denetlenerek
görüş bildirilmiş malî tabloları,
C) Kombassan Holding’in son durum
itibariyle gerçek malî durumunu yansıtan ve yukarıda belirtilen bağımsız
denetim kuruluşlarından birisi tarafından denetlenerek görüş bildirilmiş malî
tabloları,
D) Kombassan Holding Yönetim Kurulu’nun,
bundan sonra mevzuata aykırı olarak tasarruf sahiplerinden hiç bir şekilde para
toplamayacağına ve kendi hisse senetlerinin devrine aracılık etmeyeceğine
ilişkin olarak alacağı kararın kamuya ilan edildiğine ilişkin bilgi ve
belgeler,
ile birlikte SPK’ya başvurması durumunda,
Kombassan Holding’in nakit sermaye artırımı nedeniyle ihraç edeceği hisse
senetlerinin SPK kaydına alınması talebinin, Kombassan Holding nezdinde
yürütülmekte olan denetim çalışmalarının sonuçları ile birlikte değerlendirmeye
alınacağının,
Kombassan Holding’e bildirilmesi
hususlarına yer verilmiş; 11.11.1999 tarih ve 108/1293 sayılı SPK
toplantısında, öneri yazısı doğrultusunda işlem yapılmasına karar verilmiştir.
l 16.11.1999 tarihinde, SPK kararı Kombassan Holding’e
bildirilmiştir.
l 26.11.1999 tarihinde, Kombassan Holding’in iştiraki
Kombassan Alışveriş Merkezleri … A.Ş.’ye talep ettiği bilgi verilmiştir.
l 22.12.1999 tarihinde, izinsiz halka arzlara ilişkin olarak
Konya’da bilgilendirilme toplantıları düzenlenmiştir.
l 22.12.1999 tarihinde, Hazine Müsteşarlığı, konuya ilişkin
olarak Bankalar Yeminli Baş Murakıbı Mustafa EKİM tarafından düzenlemiş
30.09.1999 tarih ve 15 sayılı raporu, SPK’ya göndermiştir. (Ek/5)
l 07.01.2000 tarihinde, Kombassan Holding, 11.11.1999 tarih
ve 108/1293 sayılı SPK Kararı’nda yer alan hususların yerine getirilmekte
olduğunu belirterek, SPK Kararı’nda yer alan tahsisli sermaye artırımına
ilişkin olarak, geçen süre içerisinde bankalar ve finans kurumları vasıtasıyla
toplanan nakdin de dikkate alınarak toplam 42.964.514 DEM’lik kısmın ilgili hak
sahiplerine tahsis edilmek üzere tahsisli sermaye artırımına konu edilmesini
talep etmiştir.
l 19.01.2000 tarihinde, Kombassan Holding, bir bağımsız
denetim şirketi ile bağımsız denetim konusunda anlaştığını bildirmiştir.
l 20.01.2000 tarihinde, Faisal Finans Kurumu A.Ş. hakkındaki
SPK görüşünü 27.12.1999 tarihinde talep eden Hazine Müsteşarlığı’na, cevabi
yazı gönderilmiştir.
l 23.02.2000 tarihinde, SPK’nın 06.11.1999 tarihinde
yapılmasını istediği ilanlar, Kombassan Holding tarafından Hürriyet ve Zaman
gazetelerinde yapılmıştır.
l 24.03.2000 tarih ve
31/457 sayılı SPK toplantısında, Kombassan Holding’in yazılı ve görsel
basında çıkan reklamlarının hisse senetlerinin devrine aracılık etmeye ve
usulsüz para toplama faaliyetine devam etme amacını taşıdığı belirtilerek,
reklamların durdurulması doğrultusunda karar alınmış ve 24.03.2000 tarihli SPK
yazısı ile Kombassan Holding’e bildirilmiştir.
l 08.06.2000 tarihinde, Kombassan Holding, konsolide malî
tablolarını SPK’ya göndermiş ve tahsisli ve nakit karşılığı artırılacak
sermayeyi temsil eden hisse senetlerinin SPK kaydına alınmasını talep etmiştir.
l 11.07.2000 tarihinde, Kombassan İnşaat’ın denetçisi Hamdi
CANEVİ, Kombassan İnşaat’ın ortak sayısının 250’yi aştığını SPK’ya
bildirmiştir.