TBMM KÜLTÜR, SANAT VE YAYIN KURULU

2002 YILI FAALİYET ÖZETİ

Kuruluşundan itibaren geçen zaman içerisinde Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yurt içi ve yurt dışında tanıtılması hususunda görev üstlenen Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu, Milli Egemenlik ilkesinin geniş halk kitlelerine yaygınlaştırılarak benimsetilmesi, çoğulcu, katılımcı demokrasimizin tanıtılması, ulusumuzun ve ülkemizin sahip olduğu kültür ve tabiat varlıkları ile her türlü tarihi ve sanatsal değeri olan birikimimizin korunması, yaşatılması ve tanıtılması faaliyetlerini bu yasama yılında da sürdürmüştür.

Kurulumuz, çalışma usul ve esasları ile amaç ve hedeflerinin belirlendiği yönetmelik, Başkanlık Divanı kararları ve TBMM Başkanlığının olurları çerçevesinde çalışmalarını yürütmektedir.

TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu'nun geçmişteki faaliyetlerinin devamı niteliğindeki 21. Dönem 4. Yasama Yılında gerçekleştirdiği faaliyetler şu başlıklar altında özetlenebilir.

MİLLİ EGEMENLİK HAFTASI ETKİNLİKLERİ

Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu, bilindiği üzere 23 Nisanlar’ı, Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı hüviyetinin yanısıra, Milli Egemenlik ilkesinin millet iradesine hakim kılındığı tarihi gün ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılış yıldönümleri olarak kapsamlı, bilimsel, kültürel ve törensel etkinliklerle kutlamakta, Ankara ve yurt genelinde bu etkinliklerin yaygınlaştırılarak uygulanması hususunda çalışmalarını yoğunlaştırmaktadır.

Bu kapsamda, bu yıl kutladığımız TBMM'nin 82. Açılış Yıldönümü ve Milli Egemenlik Haftası Açılışı, 18 Nisan 2002 tarihinde Amasya ilinde, Amasya Valiliği, Belediye Başkanlığı ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi Rektörlüğü işbirliğiyle çeşitli üniversitelerimize mensup bilim adamlarının katılımıyla "Amasya Tamimi'nden Avrupa Birliği'ne Türkiye'de Ulusal Egemenlik İlkesi" konulu "XIII. Milli Egemenlik Sempozyumu" gerçekleştirilmiştir.

TBMM'nin 82. Açılış Yıldönümü, 23 Nisan 2002 günü, TBMM, Anıtkabir ve I. Büyük Millet Meclisi'nde gerçekleştirilen resmi törenlerle kutlanmış, aynı gün TBMM Genel Kurulu Özel Gündemli toplantısında TBMM Başkam, Siyasi Parti Genel Başkanları ve Grup Başkanları'nın yaptıkları konuşmaların ardından, 23 Nisan akşamı TBMM Sayın Başkanı'nın Devlet Protokolü ve Yabancı Misyon Şeflerine verdiği 82. Açılış Yıldönümü resm-î kabulü ile tören ve kutlama etkinlikleri tamamlanmıştır.

82. Açılış Yıldönümü etkinlikleri kapsamında çeşitli kurum ve kuruluşlarla birlikte gerçekleştirilen diğer etkinlikler şöyle sıralanmaktadır.

21 Nisan 2002 Pazar günü Başbakanlık Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü'nün koordine ettiği ve TBMM'de her ilin temsil edildiği parlamenter sayısınca illerden sokakta yaşayan/çalışan, kanunla ihtilafa düşen, okullu, engelli, korunmaya muhtaç çocuk gruplarını temsilen katılan çocuk delegelerin oluşturduğu "Çocuk Parlamentosu Özel Oturumu" TBMM Genel Kurul Salonunda toplanmış, bu toplantıda, çocuklarımız sorunlarını dile getirmiş ve hazırladıkları sonuç bildirgesini kamuoyuna duyurmuşlardır. TBMM Başkanı sayın Ömer İZGİ'nin açılış oturumunda başkanlık ettiği bu toplantıda Devlet Bakanı sayın Hasan GEMİCİ ve Milli Eğitim Bakam sayın Metin BOSTANCIOĞLU birer konuşma yapmışlardır.

22 Nisan 2002 Pazartesi günü saat 20.00'de TRT Arı Stüdyosunda, TRT Genel Müdürlüğü'nce hazırlanan ve Türk siyasi hayatının yanısıra kültür ve sanatımıza besteleriyle katkı sağlayan parlamenterlerin eserlerinin seslendirildiği "Parlamenter Bestekârlar Özel Konseri" gerçekleştirilmiş ve bu sanat etkinliğine TBMM Başkanı, Bakanlar Kurulu Üyeleri, Başkanlık Divanı Üyeleri, Grup Başkanvekilleri ve çok sayıda milletvekili ile parlamenter bestekarlar katılmışlardır. TBMM Başkanı Ömer İZGİ tarafından Devlet Bakanı sayın Yılmaz KARAKOYUNLU'ya, TRT Genel Müdürü ile Parlamenter Bestekarlara ve program yapımcılarına gecenin anısına plaket verilmiştir.

TBMM'nin 82. Açılış Yıldönümü etkinlikleri kapsamında, 17-18 Mayıs 2002 tarihlerinde Hatay ve Gaziantep İllerimizde "Uluslarüstü Kuruluşlar Karşısında Ulusal Egemenlik Sorunu" konulu birer bilimsel toplantı düzenlenmiş, bu toplantılarda çeşitli üniversitelerimize mensup bilim adamları bildiriler sunmuşlardır. Bu etkinliklere TBMM Başkanvekili ve Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu Başkanı başkanlığında kurul üyesi milletvekilleri, bölge milletvekilleri katılmıştır. Bu vesile ile parlamenter-halk bütünleşmesinin en güzel örnekleri yaşanmıştır.

YAYIN FAALİYETLERİ

Bugüne kadar Millî Egemenlik, Demokrasi, İnsan Hakları, tarih, kültür ve sanat içerikli doksanın üzerinde yayının sahibi olan Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu'nca geçen yıl, çeşitli çevreler ve ülkeler tarafından zaman zaman gündeme getirilen sözde Ermeni soykırımına ilişkin haksız ve mesnetsiz iddiaların tarihi gerçeklerin ışığında ve bilimsel verilerle çürütülmesine yönelik olarak TBMM başkanlığınca başlatılan ve çok sayıda yerli ve yabancı bilim adamının katıldığı bilimsel çalışma tamamlanarak "Osmanlı'nın Son Döneminde Ermeniler" başlığı altında İngilizce olarak yayın hayatına kazandırılmış ve bu kitabın Dünya Parlamentolarına, Uluslararası kuruluşlara, Avrupa Parlamentosu üyelerine, ABD. Senato ve Kongre Üyelerine, yurt içi ve yurt dışındaki Üniversite kütüphanelerine ve ilgili çevrelere ulaştırılması Kurulumuz aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Adı geçen yayının Türkçe baskısı da tamamlanmış bulunmaktadır.

Devlet Arşivleri eski Genel Müdürü ve Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubunun da koordinatörü olarak görev yapan İsmet BİNARK'ın, arşiv belgeleri ve fotoğraflarla zenginleştirilerek hazırladığı "Ermeniler'in Türkler'e Yaptıkları Mezâlim ve Soykırım'ın Arşiv Belgeleri" başlıklı çalışması önce Türkçe daha sonra da İngilizce olarak baskısı gerçekleştirilmiş ve ilgili çevrelere dağıtımı sağlanmıştır.

TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu'nca, kalıcı ve kaynak oluşturabilecek çalışmalara öncelik verilmesi, temel ilke olarak kabul edilmiştir. Bu amaçla ODTÜ ve Gazi Üniversitesi öğretim üyeleri Doç.Dr. Ömer TURAN ve Yrd.Doç.Dr. Mehmet Zeki İBRAHİMGİL tarafından hazırlanan "Balkanlardaki Türk Mimari Eserlerinden Örnekler" isimli prestij kitabın Türk kültür ve sanat hayatına kazandırılması çalışmalarının sonuna yaklaşılmış ve baskı aşamasına gelinmiştir.

Ayrıca, "Avrupa Birliği'ne Geçiş Sürecinde Türkiye'nin Siyasal ve Ekonomik Sorunları" ve "Ulusal Egemenlik İlkesi Işığında Dış Politikamız" isimli iki yeni kitabımızın da baskısı tamamlanarak yayın hayatına kazandırılmıştır.

KÜLTÜR VE SANAT ETKİNLİKLERİNE KATKI

Kurulumuz, yurdumuzun çeşitli illerinde gerçekleştirilen ve tarihi, kültürel ve sanatsal değerlerimizin yaşatılması ve sürdürülmesine katkı sağlayan etkinliklere geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi bu yıl da tanıtım ve baskı hizmetleri kapsamında katkı ve destek sağlamıştır. Bu kapsamdaki;

a) Karaman'da gerçekleştirilen, Türkçe'nin Anadolu'da Resmi Dil İlân Edilişinin 725. ve Yunus Emre'yi Anma Törenleri,

b) AFDAĞ Anadolu Folk Dans Grubu Derneği'nin gerçekleştirdiği, "6. Ankara Uluslararası Halk Oyunları Festivali",

c) 13. Uluslararası, 39. Ulusal Hacıbektaş Veli Anma Törenleri ve Kültür, Sanat Etkinlikleri,

d) Ankara'da Fotoğraf Sanatı Kurumu'nca gerçekleştirilen "FSK 2. Ankara Fotoğraf Günleri" etkinlikleri,

e) Safranbolu "3. Altın Safran Belgesel Film Festivali",

f) Ankara Valiliği Çankaya Kaymakamlığınca organize edilen "4. Resim ve Müzik, 5. Tiyatro Şenliği",

g) "Atatürk'ün İzinde-Gölgesinde 6. Damal Şenlikleri", h) "3. Ulusal Çıldır Göle Festivali"nin

tanıtılması ve kamuoyuna duyurulması amacıyla baskı hizmetlerine Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu'nca katkıda bulunulmuştur.

TARİHİ VE KÜLTÜREL DEĞERLERİN KORUNMASI

Kurulumuzun, kültür varlıklarının korunması ve yaşatılması amacına yönelik olarak yurt içerisinde geçmişte başlattığı çalışmaları bu dönemde de sürdürülmüştür. Bu kapsamda;

Erzincan İli Tercan İlçesinde Vakıflar Genel Müdürlüğü uhdesinde bulunan ve geçmişte yaşanan Rus işgali ve deprem felaketlerinin ardında ayakta kalabilen tek Türk-Osmanlı mimari eserlerinden olan kervansaray, hamam ve Mama Hatun türbesinin korunması, yaşatılması ve yarınlara sağlıklı taşınabilmesinde öncülük etmek ve ilgili kurum ve kuruluşları, yerel insiyatifleri özendirmek amacıyla bakım, onarım ve çevre düzenlemesine TBMM adına Kurulumuz aracılığıyla maddi katkıda bulunulmuştur.

Ulusal kurtuluşu başlatmak üzere Anadolu'ya geçen Büyük Önderimiz Atatürk'ü İstanbul'dan Samsun'a ulaştıran BANDIRMA VAPURU ile Amasya'ya geçmeden önce 14 gün kaldığı Havza'daki Atatürk Evi'nin restorasyonu ve çevre düzenleme projeleri de TBMM adına Kurulumuzca desteklenmiştir.

TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu, 1997 yılında yurt genelinde il merkezlerinde Vilayetlerle işbirliği yaparak uygulamaya koyduğu "MİLLİ EGEMENLİK EVİ" projesinin takipçisi olmuştur.

Pekçok ilimizde, Ulusal Kurtuluş Savaşında karargâh olarak kullanılan, daha sonraki dönemde Büyük Önderimiz ATATÜRK'ün kullandığı ve ATATÜRK EVİ olarak anılan binaların kamulaştırılması, restorasyon ve tefrişi yerel imkânlarla gerçekleştirilerek yöre insanının hizmetine sunulmuş, bu binalar müze ve kültür merkezi olarak fonksiyon kazanmıştır.

Bu çerçevede Diyarbakır ve Mardin'de bulunan ATATÜRK KÖŞKÜ ve GAZİ KÖŞKLERİ de Kurulumuzun sağladığı maddi imkânlarla restore edilerek, yeniden düzenlenmiş iç mekanları ve bahçeleriyle birlikte hizmete açılmıştır.

Yurt genelindeki kültür ve tabiat varlıklarının korunması ve tarihi binaların kamulaştırılması ve restorasyonunun yapılarak fonksiyonel hale getirilebilmesi amacıyla EDİRNE, MARDİN-Midyat, ŞANLIURFA, AMASYA, SAFRANBOLU-Yörük Köyü'nde tarihi ve mimari değeri bulunan binaların kamulaştırılmasının, Vilayetler aracılığıyla gerçekleştirilmesi ve restorasyonu tamamlandıktan sonra "Milli Egemenlik Evi" olarak yöre insanına hizmet vermesi ve koruma amaçlı yerel çalışmalara öncülük ve önderlik etmek üzere ödenek aktarılmasında bulunulmuştur.

Ayrıca, Gaziantep ili Şahinbey ilçesinde Güneydoğu ve Antep savunmasının simgesi Şahinbey adına yapımı devam eden "Anıt Mezar" Projesi uygulamasına ve Erzincan İli Kemah İlçesi'nde bulunan Yavuz Sultan Selim tarafından yaptırılan ve Kültür Bakanlığı'nca koruma altına alınan tarihi Kemah Kalesi 'nin ayakta kalan son burcunun restorasyon çalışmalarına TBMM adına maddi katkıda bulunulmuştur.

YURT DIŞI FAALİYETLER

TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu ve TBMM Başkanlık Divanı Kararlan doğrultusunda ortak tarih ve kültür bağlarımız olan Türk Cumhuriyetleri ile Balkan ülkeleri parlamentolar arasında ilişkilerin geliştirilmesine yönelik çabalar sürdürülmektedir.

Bu çerçevede Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu; Bulgaristan ve Romanya'ya ziyarette bulunarak Parlamento Başkanlarını, Kültür Bakanlarını, kültür ve tabiat varlıklarını koruma kurullarıyla görüşmelerde bulunulmuş, Türkiye-Bulgaristan işbirliği protokolünün en üst seviyede imzalanmasına katkı sağlanmıştır.

Ayrıca, bu ziyaret çerçevesinde Osmanlı-Türk eserleri yerinde incelenmiş, ortak kültür mirası konumunda olan bu eserlerin korunması hususunda her iki ülke yetkilileriyle yararlı görüşmelerde bulunulmuştur. Bu vesile ile her iki ülke de bulunan soydaşlarımız ve iş adamlarımızla da biraraya gelinmiştir.

SPOR FAALİYETLERİ

Türkiye Jokey Kulübü'nce her yıl geleneksel olarak gerçekleştirilen "TBMM Kupası Koşusu" 27 Nisan 2002 Cumartesi günü Ankara Hipodromunda gerçekleştirilmiştir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin 82. Açılış Yıldönümü Kutlama Programı çerçevesinde, Başbakanlık Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Binicilik Federasyonu Başkanlığı'nca her yıl geleneksel olarak tertip edilen "TBMM BAŞKANLIĞI KUPASI BİNİCİLİK YARIŞMASI" da 19 Ekim 2002 tarihinde Ankara Bedri Böke Açık Manejinde gerçekleştirilmiştir. Her iki yarışmada dereceye giren yarışmacılara TBMM Başkanlığı adına plaket verilmiştir.

SANAT ETKİNLİKLERİ

Çeşitli Bakanlık, kurum ve kuruluşlar işbirliğiyle;

- Şanlıurfalı ressamların eserlerinden oluşan bir resim sergisi,

- İstiklâl Marşımızın şairi Mehmet Akif Ersoy anısına "Mehmet Akif Ersoy" sergisi,

- "Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri"ni konu alan fotoğraf sergisi,

- "Nevruz ve Halk Kültürleri" konulu fotoğraf sergisi,

- "Cumhurbaşkanlarımız" konulu fotoğraf sergisi,

- Ermeni Terörüne kurban verdiğimiz "Şehit Diplomatlarımız" ve 1915-1918 yılları arasında yaşanan "Ermeni Mezalimi" konulu fotoğraf sergileri,

24 Nisan 2002 tarihinde Kültür Bakanlığınca hazırlanan "Anadolu'dan Anadolu'ya" konulu fotoğraf sergileri, TBMM Şeref Holü ve kulislerinde açılarak sayın milletvekillerimizin ve ziyaretçilerin izlenimine sunulmuştur.

23 Nisan 2002 Salı günü TBMM'nin 82. Açılış Yıldönümü münasebetiyle Birinci Büyük Millet Meclisi'nde gerçekleştirilen Anma Toplantısı'ndan sonra, PTT Genel Müdürlüğü ve Ankara Flateli Derneğince koordine edilen "Ulusal Egemenlik ve Atatürk" konulu Pul Sergisi Kurtuluş Savaşı Müzesi’nde gerçekleştirilmiştir.