Yazılı ve Sözlü Sorular Araştırma Komisyonları Soruşturma Komisyonları
                                                                      Son Tutanak Tutanak Sorgu Tutanak Metinleri Gizli Oturum Tutanakları
                                                                                                                                            Uluslararası Komisyonlar Dostluk Grupları
                                                                                      Genel Sekreterlik Mevzuat Telefon Rehberi Etik Komisyon Duyurular

Zeytin ve Zeytinyağı ile Diğer Bitkisel Yağların Üretiminde ve Ticaretinde
Yaşanan Sorunların Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi
Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

(10/27,34,37,40,102)


ÖNERGE METİNLERİ

Bursa Milletvekili İsmet Büyükataman ve 29 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı ile diğer bitkisel yağların üretimindeki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/27)

Aydın Milletvekili Ahmet Ertürk ve 20 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı üreticilerinin sorunlarının araştırılarak zeytinciliğin geliştirilmesi için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/34)

Bursa Milletvekili Ali Koyuncu ve 19 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı üretimi ve ticaretinde yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/37)

Balıkesir Milletvekili A. Edip Uğur ve 23 Milletvekilinin, bitkisel yağlar, zeytin ve zeytinyağı sektöründe yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/40)
Muğla Milletvekili Gürol Ergin ve 24 Milletvekilinin, zeytincilikte yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/102)


Bursa Milletvekili İsmet Büyükataman ve 29 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı ile diğer bitkisel yağların üretimindeki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi.(10/27)

  Başa Dön

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

 

Zeytin ve Zeytinyağı ile Diğer Bitkisel Yağların Üretimindeki Sorunlar ve Çözüm Yollarını belirlemek amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İç Tüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince ekte yer alan gerekçe doğrultusunda Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.

 

1) İsmet Büyükataman (Bursa)

2) Mustafa Kemal Cengiz (Çanakkale)

3) Ertuğrul Kumcuoğlu (Aydın)

4) Recai Yıldırım (Adana)

5) Kürşat Atılgan (Adana)

6) Ahmet Kenan Tanrıkulu (İzmir)

7) Mustafa Enöz< (Manisa)

8) Necati Özensoy (Bursa)

9) Ali Uzunırmak (Aydın)

10) Hamza Hamit Homriş (Bursa)

11) Behiç Çelik (Mersin)

12) Metin Ergun (Muğla)

13) Mehmet Akif Paksoy (Kahramanmaraş)

14) Alim Işık (Kütahya)

15) Kamil Erdal Sipahi (İzmir)

16) Hüseyin Yıldız (Antalya)

17) Cemaleddin Uslu (Edirne)

18) Hakan Coşkun (Osmaniye)

19) Kemalettin Nalcı (Tekirdağ)

20) Ahmet Bukan(Çankırı)

21) İzzettin Yılmaz (Hatay)

22) Yılmaz Tankut (Adana)

23) Kadir Ural (Mersin)

24) Cumali Durmuş (Kocaeli)

25) Şenol Bal (İzmir)

26) Recep Taner (Aydın)

27) Muharrem Varlı (Adana)

28) Ahmet Orhan (Manisa)

29) Oktay Vural (İzmir)

30) Ahmet Duran Bulut (Balıkesir)

 

 

 

Gerekçe:

Zeytin ve zeytinyağı ile diğer bitkisel yağların üretiminin, ülkemiz ekonomisi, toplumsal yapısı, toplum sağlığı ve çevre açılarından stratejik önemi bulunmaktadır.

Ülkemiz 1 milyon 260 bin ton civarındaki zeytin üretimiyle dünya zeytin üretiminin yüzde 7,9'unu, 100 bin ton civarındaki zeytinyağı üretimiyle dünya zeytinyağı üretiminin yüzde 5'ini gerçekleştirmektedir. Ülkemizde 109 milyon zeytin ağacı, 196 bin zeytin üreticisi, 800 bin ton zeytini işleyen 1 100 zeytinyağı üretim işletmesi bulunmaktadır. Ülkemiz zeytinyağı üretiminin yaklaşık yarısı ihraç edilmektedir.

Yağlı tohumlu bitkiler ve bitkisel yağlar üretimi alanında ise, ülkemizde ayçiçeği ve pamuk üretimi ile bunlardan üretilen bitkisel yağların üretimi önem taşımaktadır. Ülkemizde yıllık ortalama 800 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu üretilmektedir. 800 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu üretimimizin yurtiçi talebimizi karşılamaması nedeniyle 2006 yılında ihracat rakamları düşüldükten sonra net 360 bin ton ayçiçeği tohumu, net 300 bin ton da ham ayçiçeği yağı ithal edilmiştir. Pamuk yağı üretiminde ise, yurtiçi talep büyük ölçüde yurtiçi üretimi tarafından karşılanmakta olup, ülkemizde 1 milyon 300 bin ton pamuk çiğidi ve 200 bin ton civarında pamuk yağı üretimi gerçekleştirilmektedir.

Ayçiçeği ve pamuk yanında soya, yerfıstığı, susam, kanola ve aspir gibi bitkilerden de yağ üretimi yapılmakta, ülkemizde 402 kuruluş yağlı tohumlu bitkilerden bitkisel yağ üretiminde bulunmaktadır.

2006 yılında, ayçiçeği ve pamuk tohumu ile ayçiçeği yağı, pamuk yağı, soya yağı, mısıryağı, margarin olarak 361 milyon dolar değerinde ihracat, 1 milyar 350 milyon dolar değerinde ithalat (net 989 milyon dolarlık ithalat) yapılmıştır.

100 binlerce zeytin ve yağlı tohumlar üreticisi ve binlerce yağ üreticisi yanında ülke ekonomisini, dış ticaretini, üretim planlaması ve üretim teknolojilerini, çevre problemlerini ve toplum sağlığını yakından ilgilendiren bu alanda önemli sorunlar bulunmaktadır.

Bu sorunları tespit ve çözümlerini bulmak amacıyla 22. dönem parlamentosunda, Zeytin ve Zeytinyağı ile Diğer Bitkisel Yağların Üretimindeki Sorunların Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi amacıyla bir Meclis Araştırma komisyonu kurulmuş ve bu komisyon çalışmalarını bir rapor haline getirmiştir. Fakat, Araştırma Komisyonunun raporu Meclis Genel Kurulunda görüşülememiştir.

Meclis Genel Kurulunda görüşülemeyen söz konusu Meclis Araştırma Komisyonu Raporu incelendiğinde, bu raporun kapsamlı görüşme ve çalışma sunucunda hazırlanmış olmasına ve birçok soruna çözüm önerilerinde bulunmasına rağmen, konuya stratejik bir anlayışla yaklaşmadığı düşünülmektedir.

Eski dönemlerde uygulanan ve tavsiyeler içeren politika belirlemekle işlerin yürümemesi nedeniyle çağımızda artık stratejik düşünme ve stratejiler üzerine iş yapma çağı başladığı göz önüne alındığında, Zeytin ve Zeytinyağı ile Diğer Bitkisel Yağların Üretimindeki Sorunlara Çözüm Önerilerinin de stratejik bir anlayışla ele alınması gereği ortaya çıkmaktadır.

Zeytinyağı ve diğer bitkisel yağların üretimi konusunda ülkemizin temel hedeflerinin belirlenmesi, bu hedeflere ulaşmak üzere fidan ve tohum seçiminden ve bunun yönetiminden, üretim teknolojilerinin geliştirilmesi, bu alanlarda milli rekabet gücümüzün artırılması ve bu alanda Türk markası yaratılması için gerekli adımların ve işin sahiplerinin safha safha belirlenmesi gerekmektedir. Aksi halde yüce Meclisimizin tavsiyeleri birçok alanda olduğu gibi kurumsal çok başlılık içinde kaybolup gidecek veya bazı kesimlere bazı avantajlar sağlanması için bir dayanaktan öteye bir anlam taşımayacaktır.

Açıklanan bu nedenlerle:

22. dönem parlamentosunda kurulan ancak hazırladığı rapor genel kurulda görüşülemeyen, "Zeytin ve Zeytinyağı ile Diğer Bitkisel Yağların Üretimindeki Sorunların Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi amacıyla kurulan Meclis Araştırma Komisyonu" Raporunun stratejik bir anlayışla yeniden ele alınması,

Bu alanda belirlenen hedeflerin hangi kurum ve kuruşlar tarafından nasıl yerine getirileceğinin ve bunun için yapılacak yasal düzenlemeler dâhil alınacak önlemlerin tespiti,

İçin Anayasanın 98 inci, İç Tüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması gerekmektedir.

  

Aydın Milletvekili Ahmet Ertürk ve 20 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı üreticilerinin sorunlarının araştırılarak zeytinciliğin geliştirilmesi için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi.(10/34)

 Başa Dön

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

 

Ülkemiz zeytin ve zeytinyağı üretiminde üreticilerimizin karşılaştığı sorunların araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104 ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını arz ederiz.

1-Ahmet ERTÜRK (Aydın)

2-İsmail BİLEN (Manisa)

3-Recep YILDIRIM (Sakarya)

4-Alİ KÜÇÜKAYDIN (Adana)

S-Atilla KOÇ (Aydın)

6- Mehmet TUNÇAK (Bursa)

7- Mehmet ÇERÇİ (Manisa)

8- Metin YILMAZ-(Bolu)

9-Ali KOYUNCU-(Bursa)

10-Recai BERBER-(Manisa)

11- Mahmut DURDU (Gaziantep)

12- Mehmet S.TEKELİOĞLU (İzmir)

13- İbrahim Mete DOĞRUER (Osmaniye)

14- Taha AKSOY (İzmir)

15- İlhan EVCİN (Yalova)

16- Hüseyin TANRIVERDİ (Manisa)

17- İsmail KATMERCİ (İzmir)

18- Abdurrahman ARICI (Antalya)

19- A.Edip UĞUR (Balıkesir)

20- İsmail ÖZGÜN (Balıkesir)

21- Cemal Yılmaz DEMİR (Samsun)

 

 

Gerekçe:

Dünyada yaklaşık olarak 900 milyonu aşkın zeytin ağacı olduğu tahmin edilmektedir.

Söz konusu zeytin ağacı varlığının %98' i Akdeniz ülkelerinde ve bu ağaç varlığının 100 mil-yon adedinin ülkemizde olduğu tahmin edilmektedir.

Dünya zeytin ve zeytinyağı ticaretinde ilk dört ülke Türkiye, İspanya, Yunanistan ve İtalya'-dır. Dünya ticaretinde kullanılan zeytinyağı miktarı da 600 bin tondur. Ülkemiz üretim açısından zeytin ağacı varlığına rağmen diğer ülkelere göre geride kalmıştır.. Bunun temel nedeni ise ağaçlarımızın verimliliklerinin düşük olmasıdır. Zeytinciliğin merkezi olan Akdeniz havzasının doğusunda yer alan ülkemizde zeytin, Ege ve Marmara sahilleri başta olmak üzere sahil şeridi boyunca Güney Doğu Anadolu Bölgemizde yetiştirilmektedir. Türkiye, dünya sofralık zeytin üretiminde 2 inci, yağlık zeytin ve zeytinyağı üretiminde 4 üncü büyük üretici konumundadır. Ülkemiz zeytin üretiminin %80.5'i Ege Bölge-sinde, %11.8'i Akdeniz Bölgesinde, %6.1'i Marmara Bölgesindedir. Ülkemizde 400 bin ailenin geçim kaynağı zeytinciliktir. 8-10 bin kişinin ise gelirine dolaylı katkıda bulunmaktadır.

Ülkemiz zeytin ve zeytinyağı üretiminde bu noktada iken gerek zeytin ve zeytinyağı üretiminde gerekse ticaretinde istenen noktaya henüz gelebilmiş değildir. Ülkemizde zeytinyağı tüketimi kişi başına 1 kg olarak tahmin edilmektedir. Bunun yanında Yunanistan'da 21 kg. İspanya ve İtalya'da 10-12 kg.dır. Rakamlardan da görüldüğü gibi zeytinyağı, sağlıklı beslenme açısından son derece önemli olmasına rağmen tanıtımının yeterince yapılamaması tüketimi olumsuz etkilemektedir,

Zeytin ve zeytinyağı üreticimizin bilinçlendirilmesi ve üretimin daha bilimsel yollarla yapılması için gerekli çalışmaların yapılması bir zorunluluktur. Yetiştirme ve bakım konularında gerekli eğitim çalışmaları zaman geçirilmeden yapılmalı ve bunun altyapısı hazırlanmalıdır.

Ayrıca; zeytin ve zeytinyağı üreticilerimizin örgütlenme ve pazarlama sorunlarının çok iyi incelenip üreticilerimizin maksimum geliri elde edebilecekleri bir yapılanma içinde olmalarını sağlamak çok önemli görünmektedir.

Bunun yanında üreticimizin en önemli yetiştirme sorunu yetişmiş zeytin ağaçlarının "solgunluk" hastalığı nedeniyle kurumasıdır. Birkaç yıldır görülmeye başlanan hastalık, "ölmez ağaç" olarak bilinen zeytin ağacını 4-5 ay gibi kısa bir sürede kurutmaktadır. Mevcut zeytin ağacı varlığımız bu hastalığın tehdidi altındır. Hastalık şu anda Aydın, Akhisar ve Manisa yörelerimizde yoğun olarak görülmektedir.

Hastalıkla ilgili bilinen etkin zirai mücadele yöntemi yoktur. Bu nedenle hastalıkla mücadeleye katkısı olabilecek her türlü etkin çalışmaya ivedilikle ihtiyaç vardır. Gerek AR-GE çalışmalarına destek verilmesi gerekse konu ile ilgili uluslararası kuruluşlarla etkileşime geçilerek soruna çözüm aranması için zaman geçirilmemesi gerekmektedir.

Konunun Türkiye Büyük Millet Meclisinde kurulacak Meclis Araştırması Komisyonunda incelenmesi ve alınması gerekli tedbirlerin belirlenmesi hayati öneme sahiptir. Gerek zeytin üreticimizin sorunlarına çözümler getirilmesi gerekse zeytin ağacı varlığımızın korunması ve ülkemiz zeytinciliğinin dünya ülkeleri arasında hak ettiği yere gelebilmesi için konu çok önem arz etmektedir.

 

Bursa Milletvekili Ali Koyuncu ve 19 Milletvekilinin, zeytin ve zeytinyağı üretimi ve ticaretinde yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/37)

  Başa Dön

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

 

Ülkemizde geçen yıllara nazaran daha fazla kuraklık yaşanması sonucunda Zeytin ve Zeytinyağı üreticilerinin karşılaştıkları sorunların araştırılarak tespit edilmesi ve alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104 üncü ve 105 inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. 25.10.2007  

1) Ali Koyuncu Bursa

2) Hayrettin Çakmak Bursa

3) Mehmet Tunçak Bursa

4) Halil Aydoğan Afyonkarahisar

5) İsmail Bilen Manisa

6) Hamza Yerlikaya Sivas

7) Hasan Ali Çelik Sakarya

8) Canan Candemir Çelik Bursa

9) Mehmet Çerçi Manisa

10) Ali İhsan Merdanoğlu Diyarbakır

11) Metin Kaşıkoğlu Düzce

12) Ayhan Sefer Üstün Sakarya

13) Musa Sıvacıoğlu Kastamonu

14) Ahmet Erdal Feralan Nevşehir

15) Eyüp Fatsa Ordu

16) Fetani Battal Bayburt

17) Ertekin Çolak Artvin

18) Durdu Mehmet Katsal Osmaniye

19) Orhan Erdem Konya

20) Mustafa Hamarat Ordu

 

Gerekçe:

Dünya zeytin üretiminin % 97'si aralarında ülkemizin de bulunduğu Akdeniz ülkelerinde yapılmaktadır. Ülkemiz İspanya, İtalya ve Yunanistan'dan sonra dane zeytin üretimi sıralamasında 4. konumundadır. Zeytinyağı üretiminde 6. sırada, sofralık zeytin üretiminde 2. sırada, siyah sofralık zeytin üretiminde ise 1. sıradadır. Dünya zeytinyağı üretimi 2005-2006 döneminde 2.6 milyon ton iken Türkiye ortalaması 130 bin ton olup Dünya üretiminin % 5'ni karşılamaktadır.

Sofralık zeytin olarak ortalama yıllık 150 bin ton üretilmektedir. Üretilen zeytinin büyük bir miktarını iç tüketime yönlendirilmekte, işleme tekniğindeki farklılıktan dolayı aynı başarı ihracatta gösterilememektedir. Bunun nedeni olarak yüksek tuz konsantrasyonu içeren işleme teknikleri özellikle AB ülkelerindeki tüketicilerin damak zevkine uymamaktadır.

Türkiye'de üretilen sofralık zeytinin % 85'i siyah, %15'i yeşil ve rengi dönük olarak işlenmektedir. Türkiye sofralık zeytin üretiminin yıllık 35 bin tonluk kısmını ağırlıklı olmak üzere Romanya, Bulgaristan, Rusya ve Almanya'ya satmaktadır.

Tüm bu yönleriyle bakıldığında zeytin ülkemiz ekonomisi açısından önemli bir yere sahiptir. Gerek iç piyasada gerekse dış piyasalarda büyük bir ekonomik girdi teşkil etmesine rağmen 2007 yılında ciddi bir kuraklık yaşanması zeytin ve zeytinyağı sektörümüzü olumsuz yönde etkilemiştir.

Tarım sektörü 2007 yılında kuraklıktan en fazla etkilenen sektör olmuştur. Zeytin Üretimin yaygın olarak yapıldığı Marmara ve Ege Bölgesi yağış azalmasının en fazla olduğu bölgelerden o}muştur. Özellikle Marmara Bölgesinde % 34 yağış azalması tarımı ciddi derecede olumsuz olarak etkilemiştir.

Ege ve Marmara bölgesinde yapılan araştırmalar neticesinde iklim değişiklikleri ve buna bağlı olarak yaşanan kuraklık zeytin üretimini de olumsuz yönde etkilemiştir. Bölgede yaşanan kuraklık nedeniyle zeytinde kalibrasyon kaybı, sofralık zeytinde kalite azalması, zeytin tanelerin küçük olması ve bunun neticesinde yağlık zeytinin çok olmasına rağmen yağ veriminin düşük olması gibi sorunları da beraberinde getirmiştir.

Zeytin üretiminde yaşanan kalite kaybı; üreticinin zeytinini pazarlamada sıkıntı yaşamasına, eskiye nazaran daha kötü şartlarda pazarlamasına, Marmarabirlik'in zeytin alımında ve satımında sorunlar yaşamasına neden olmaktadır. Bütün bunların neticesinde üretici başta Ziraat Bankasına olmak üzere kullandığı kredileri geri ödemekte büyük sıkıntılarla karşı karşıya kalmaktadır.

Ülkemiz zeytin üreticisinin özellikle Akdeniz sahil şeridindeki diğer ülke üreticileriyle daha uygun şartlarda rekabet edebilmesi için zeytin üretimin daha verimli yapılması, uygun kredi imkânlarının sağlanması, daha rantabl pazarlama yapılması, zeytin ağacı kalitesinin yükseltilmesi, üreticinin ve tüketicin bilinçlendirilmesi, tanıtım ve pazarlama stratejilerin profesyonel olarak yapılması, zeytin menşeinin nihai tüketiciye sunulma aşamasında paketlerde yer alması ve geleceğe yönelik zeytin ve zeytinyağı projeksiyonu yapılması gerekmektedir.

 

Balıkesir Milletvekili A. Edip Uğur ve 23 Milletvekilinin, bitkisel yağlar, zeytin ve zeytinyağı sektöründe yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/40)

  Başa Dön

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

 

Ülkemiz, bitkisel yağ, yağlı tohumlar, zeytin ve zeytinyağı konusunda üretimden tüketime, zincirin tüm halkalarında, çözüm bekleyen ağır ve acil sorunlarla karşı karşıya bulunmaktadır. Bu sorunların araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98nci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105nci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.

 

1- A. Edip Uğur (Balıkesir)

2- Ayhan Sefer Üstün (Sakarya)

3- Agâh Kafkas (Çorum)

4- Selma Aliye Kavaf (Denizli)

5- Mithat Ekici (Denizli)

6- Murat Yıldırım (Çorum)

7- Ali Küçükaydın (Adana)

8- Cahit Bağcı (Çorum)

9- Fatma Salman Kotan (Ağrı)

10- Hasan Ali Çelik (Sakarya)

11- Hamza Yerlikaya (Sivas)

12- Abdülkadir Aksu (İstanbul)

13- Ayşe Türkmenoğlu (Konya)

14- Alev Dedegil (İstanbul)

15- Mustafa Ataş (İstanbul)

16- Ali Öztürk (Konya)

17- Rüstem Zeydan(Hakkâri)

18- İsmail Bilen (Manisa)

19- Hüsnü Ordu (Kütahya)

20- Harun Tüfekci (Konya)

21- Polat Türkmen (Zonguldak)

22- Mehmet Daniş (Çanakkale)

23- Zekeriya Aslan (Afyonkarahisar)

24- Ahmet Koca (Afyonkarahisar)

 

 

 

Gerekçe:

Dünyada yağlı tohum üretimi son 10 yılda 275 milyon tondan 397 milyon tona yükselirken, dünyada tarımın uğradığı değişim ve dönüşüm ülkemizde maalesef tam fark ve idrak edilemediğinden, gelenekseliyle devam etmeye çabalamaktadır.

Son on yılın yağlı tohum üretimine baktığımızda; 1996 yılı 2 milyon ton, 2006 üretimimiz 2.3 milyon ton olmuştur. İçinde bulunduğumuz yılda kuraklık nedeni ile beklenen rekolte en iyimser tahmin ile 1.950 milyon tondur.

Dünyada yağlı tohumlu bitkilerin 10 yılda % 44 artışına karşılık, ülkemizde ciddi bir potansiyel olmasına rağmen yağlı tohumlularda üretim artışının olmayışını çok iyi irdelemek gerekmektedir.

1996 - 2006 yıllarında yapılan ve giderek yükselen yağ, yağlı tohum ve küspe ithalatı bunu açıkça ortaya koymaktadır.

Ülkemizin 1997 yılı yağlı tohum ve türevleri ithalatı 681 milyon dolar, 2006'da ithalata ödediğimiz döviz %120 artarak 1,5 milyar dolara ulaşmıştır.

Biyodizel kullanımı ülkemizde de başlamıştır. Bitkisel yağ tüketiminin artması, ülkemizin yağlı tohum ihtiyacını artırmıştır.

İhtiyacımız olan yağın yüzde 70'ini ithalat yoluyla karşılamak zorunda kaldığımızı düşünürsek, ödediğimiz bu fatura, tedbir almadığımız, yağlı tohum üretimini artırmadığımız takdirde çok büyük rakamlara ulaşacaktır.

Öte yandan dünyada ve ülkemizdeki zeytin ağaç sayıları tahmini olarak verilmiş, zeytin yetiştirilen bölgeler belirtilmiş, ülkemizde yaklaşık 400 bin ailenin geçimine zeytincilik sektörünün katkı sağladığı ifade edilmiş, zeytin yağının sağlıklı beslenme noktasında besin değerinin önemi üzerinde durulmuş, ancak ülkemizde zeytin ve zeytinyağı üretiminde ve tüketiminde henüz istenen noktaya ulaşılamadığı, zeytin ve zeytinyağı üretiminden tüketimine kadar geçen süreçte pek çok sorun yaşandığı vurgulanmıştır.

Sektör önemli sorunlar yaşanmaktadır. Şöyle ki;

Zeytin ve zeytinyağı üretiminde diğer ülkelerin çok gerisinde kalınmıştır. Ülkemizde ürün alınan zeytin ağaç sayısında her yıl artış olmasına karşın zeytin üretim miktarında yıldan yıla farklılıklar yaşandığı, bu olumsuzluğun zeytinyağı üretimine yansıdığı görülmektedir.

Pazarlama ve taban fiyatı sorunları ile karşı karşıya kalınmış, sektördeki belirsizliğin tüketimi etkilemesi sonucu yeterli üretim ve pazarlama yapılamamaktadır.

Sağlık açısından son derece faydalı olan zeytinyağının üretilen diğer yağlar ile rekabet ortamı da bulunmadığından zeytinyağı sektörü ekonomide istenen yere ulaşamamaktadır.

Netice olarak bitkisel yağ, zeytin ve zeytinyağı sektöründe ülkemiz, üretimden tüketime kadar, burada dercedilemeyen acil ve ağır sorunlarla karşı karşıya bulunduğundan, konunun Türkiye Büyük Millet Meclisinde kurulacak bir meclis araştırma komisyonu tarafından bütün boyutlarıyla incelenmesi ve alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi hayati önem arz etmektedir.

 

 

Muğla Milletvekili Gürol Ergin ve 24 Milletvekilinin, zeytincilikte yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasanın 98 inci, İçtüzüğün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi. (10/102)

 Başa Dön

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına

 

Tarih boyunca barış, dostluk ve bereketi zeytin simgelemiştir. Zeytin, besin değeri çok yüksek bir yiyecektir. Akdeniz uygarlığının sembolü olan zeytin ağacı, tarih boyunca bu bölgede kurulan tüm uygarlıkların temelini oluşturmuştur.

Zeytin yetiştiriciliğinin ilk insanlarla birlikte başladığı kabul edilmekte ve "zeytin bütün ağaçların ilkidir" denilmektedir.

Zeytin ve zeytinyağı Akdeniz insanının önemli bir gıdası olması yanı sıra Akdeniz ticaretinin de temelini oluşturmuş ve sadece bir besin maddesi olarak değil, aynı zamanda, ışık kaynağı, sağlık ve güzellik iksiri olarak da kullanılmıştır.

Zeytin ve zeytinyağının başta kalp-damar hastalıkları olmak üzere, sindirim sistemi, kemik yapısı, beyin ve sinir dokuları üzerinde çok önemli fonksiyonları bulunmaktadır. Sağlıklı bir hayat için zeytin ve zeytin ürünleri besin maddelerimiz arasında bulunmalıdır.

Zeytinyağında yaklaşık yüzde 80 oranında bulunan oleik asit insan sütündeki en önemli yağ asididir ve doğumdan hemen sonra bebeğin sinir dokularının gelişiminin sağlanmasında temel bir işleve sahiptir.

Zeytinyağı aynı zamanda dokuların yaşlanmasını önler ve yaşlanmanın beyin fonksiyonları üzerindeki yıpratıcı etkisini azaltır.

Gönümüzde özellikle Marmara, Ege ve Akdeniz Bölgelerimiz zeytin yetiştiriciliği konusunda dünya çapında isim yapmış yerler arasında bulunmaktadır.

Zeytin üreticileri, başta üretim olmak üzere, çeşitli aşamalarda zorluklarla karşı karşıya kalmaktadır.

Zeytin üretimini yapan halkın büyük çoğunluğunun arazi küçük, zeytin ağacı sayısı azdır. Bu yüzden geçimlerini sağlayacak kazancı ancak elde edebilmektedirler. Bu üreticilerin desteklenmesi ve üretim alanlarının genişletilmesi gerekmektedir.

Dünya ve ülkemiz açısından hem çok değerli bir besin maddesi hem de çok zengin ekonomik potansiyele sahip bir ticaret maddesi olan zeytine hak ettiği değerin verilmesi gerektiğine inanıyoruz.

Ülkemizde bulunan zeytin çeşitliliğinin belirlenmesi gerekmektedir. Bölgesel özelliklere göre yetiştirilen zeytinlerin en uygun biçimde değerlendirilerek, gerekli işlemlerin sonunda, kayıp olmadan üreticinin verdiği emekler ve alın teri hak ettiği değeri bulmalıdır.

Zeytin yetiştiricilerinin karşılaştıkları sorunlar ve üretim düzeyinin en iyi seviyeye getirilmesi amacıyla, ülkemizdeki zeytin potansiyeli belirlenmeli ve bu potansiyelin en üst düzeye getirilmesi için planlamaya gidilmelidir. Zeytincilik desteklenerek, üreticilerin sorunları çözümlenmelidir.

Zeytinliklerin bulunduğu yerlerin çevrelerindeki yapılanmalardan etkilenme düzeyleri saptanmalıdır. Sanayileşmeyle birlikte, tarım alanlarının içine kadar ulaşan fabrikaların yarattığı fiziksel ve kimyasal etkilerden zeytin ağaçları nasıl etkilenmektedir; etkilenme varsa, tüketilen zeytin ve ürünleri yoluyla insan vücuduna etkileri ne olmaktadır?

Zeytin üretiminde kullanılan kimyasal maddeler, gübreler ve tarım ilaçlarının ürüne olan etkileri hangi düzeydedir?

Zeytin işleme aşamasında kullanılan maddelerin tüketilen zeytine olan etkileri hangi düzeydedir? Bu ürünlerin insan vücuduna verebileceği etkiler neler olabilir?

Zeytin üretimi yapan halkımızın, üretim, işleme ve satış aşamasında karşılaştıkları sorunların belirlenmesi ve bu sorunlara çözüm yollarının bulunması, ihracatın artırılması ve teşvik edilmesi,

Sağlıklı yaşamak için zeytin ve zeytin ürünleri tüketmekte olan halkımız açısından, zeytinin üretiminden tüketimine kadar geçen aşama içerisinde meydana gelen kimyasal ve fiziksel zararların belirlenerek, bunların asgari düzeye çekilmesi,

Zeytin üretimi ve tüketiminin artırılmazsı yönündeki ihtiyaçların araştırılması amacıyla, yüce Meclisimizin ve halkımızın bilgilendirilmesi için, Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İç Tüzük'ünün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını arz ederiz.

 

1) Gürol Ergin (Muğla)

2) Kemal Demirel (Bursa)

3) Mehmet Ali Özpolat (İstanbul)

4) Ahmet Ersin (İzmir)

5) Şevket Köse (Adıyaman)

6) Ensar Öğüt (Ardahan)

7) Hulusi Güvel (Adana)

8) Mehmet Ali Susam (İzmir)

9) Ali Koçal (Zonguldak)

10)Hüseyin Ünsal (Amasya)

11)Yaşar Ağyüz (Gaziantep)

12)Turgut Dibek (Kırklareli)

13)Tansel Barış (Kırklareli)

14)Canan Arıtman (İzmir)

15)Ali İhsan Köktürk (Zonguldak)

16)Rasim Çakır (Edirne)

17)Bilgin Paçarız (Edirne)

18)Mehmet Fatih Atay (Aydın)

19)Atilla Kart (Konya)

20)Şahin Mengü (Manisa)

21)Bayram Ali Meral (İstanbul)

22)Tekin Bingöl (Ankara)

23)Abdullah Özer (Bursa)

24)Ali Arslan (Muğla)

25) Selçuk Ayhan (İzmir)

 

Türkiye Büyük Millet Meclisi Resmi İnternet Sitesi
© 2009 TBMM