Türkiye Büyük Millet Meclisi


TBMM Başkanı Sayın Mehmet Ali Şahin'in "Kadının Siyasete Katılımı Ve Medya Duyarlılığı" Panelinde Yaptıkları Konuşma

(03 Aralık 2009)

Saygıdeğer Bakanlar,

Değerli Milletvekili Arkadaşlarım,

Saygıdeğer Misafirlerimiz,

Hanımefendiler, Beyefendiler,

Değerli Basın Mensupları,

Bir panel programında hep birlikteyiz. Bu vesileyle hepinizi sevgiyle saygıyla selamlıyorum. Bu paneli ve bu çalışmayı değerli ve önemli buluyorum.
Bunun nedeni bu panelin TBMM çatısı altında yapılıyor olması değildir. Tabi ki böyle bir panelin başkanı bulunduğum TBMM çatısı altında yapılıyor olması beni mutlu ediyor. Ancak başka nedenlerle bu paneli anlamlı ve değerli bulunuyorum.

Önce bu panelin TBMM de gerçekleşmesinin parlamentoda halkımızın haber alma hakkını yerine getirmek için görev yapan saygıdeğer basın mensubu arkadaşlarımızın kurmuş oldukları Parlamento Muhabirleri Derneği'nin üstlenmiş olması sayın başkana ve bu dernekte olan bütün arkadaşlara çok teşekkür ediyorum.

Tabi bu çalışmayı aynı zamanda BM Kalkınma Programı Türkiye Temsilciliği birlikte organize ediyorlar. Bu bakımdan Sayın Işınsın' a da katkıları nedeniyle ve biraz önce yapmış oldukları güzel konuşma nedeniyle teşekkürlerimi, takdirlerimi sunuyorum.

Bu paneli bana göre değerli ve anlamlı kılan bir diğer nedende kadının siyasete daha fazla katılımını hedeflemesi ve bunu teşvik etmeyi programa en önemli dayanak yapmış olmasıdır.

Paneli bu yönüyle de son derece anlamlı bulduğumu ifade etmek istiyorum. Bu paneli düzenleyenler kadınlar daha fazla siyasete katılmalıdır, toplumda yönetim kademelerinde daha fazla yer almalıdır demek istiyorlar. O bakımdan bu panel bana göre son derece anlamlıdır.

Aynı zamanda Parlamento Muhabirleri Derneği şunu söylemek istiyor; bu görev bize düşüyor basına da görev düşüyor bu duyarlılığı arttırmada bizde sorumluyuz ve görevliyiz demek istiyor onu da takdir ettiğimi ifade etmek istiyorum.

Biraz önce ifade edildi bundan 30 yıl önce BM kadınlara karşı her türlü ayrımcılığın önlenmesi için bir sözleşmeyi kabul etti. İşte o sözleşmenin de 30. yıldönümüdür bugün.

O bakımdan böyle bir panelin bugünde yapılması da anlamlıdır diye düşünüyorum ve bir başka neden Türk kadınının elde etmiş olduğu seçme ve seçilme hakkı da bu ay içerisinde gerçekleşmiştir.

5 Aralık 1934 yani 75 yıl önce TBMM kuşkusuz Cumhuriyetimizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün de teşvikiyle onun önderliği ile Türk kadını bundan 75 yıl önce seçme ve seçilme hakkını elde etmiştir.

Eğer 5 Aralık cumartesiye değil de hafta içine gelmiş olsaydı her halde böyle bir paneli o gün yapmayı düşünürlerdi. Belki meclis o gün çalışmıyor düşüncesiyle bugüne almış olabilirler ama biz bugünü Türk kadınının seçme ve seçilme hakkını elde ettiği gün olarak da kutlayabiliriz.

Bu bakımdan bu panel çok zamanında yapılan çok önemli bir paneldir ayrıca bu panele tabi ki yurt dışından yurt içinden çok önemli misafirler var katılımcılar var onlarda renklendirdiler hepsine hoş geldiniz diyorum katkıları bizim için çok değerlidir.

Saygıdeğer Hanımefendiler,

Beyefendiler,

Çağdaş demokrasinin ve medeniyetin temeli inanıyorum ki; hepimiz aynı düşünüyoruz tüm insanların ırk, din, dil, renk, cinsiyet gözetilmeksizin eşit haklara sahip olduğu gerçeğidir.

Tüm insanlar kadın olsun erkek olsun dünyaya gelirken eşit haklara sahip olarak gelirler. Bugün çağdaş demokrasinin anlayışı budur medeni anlayışın temeli de budur. Çünkü bu hayatı kadınıyla erkeği ile birlikte yaşıyoruz.


Bu hayatın sefasını da cefasını da birlikte tadıyoruz. Öyleyse sorumlulukları birlikte yüklenmemeli miyiz? Sorumluluğu tabi ki birlikte yüklenmeliyiz. Yönetim kademelerinde de birlikte görev almalıyız. Bu böyle basit bir mantıkla bizi böyle bir sonuca götürmesi gayet tabiidir.

Ancak özellikle kadınların seçme ve seçilme hakkını elde etmiş olmaları uzun ve zorlu bir mücadelenin sonunda gerçekleşmiştir. Danışman arkadaşlarımdan rica ettim dedim ki bu konuda dünyada kadınlar seçme ve seçilme hakkını ne zaman elde etmişler.

Bana verilen bilgiye göre çok uzak bir tarih değil. Hatta o yaşta hala hayatta olanlar var. 116 sene önce Yeni Zelanda'da kadınlar ilk kez seçme hakkını elde etmişler seçilme yok 1893. Yeni Zelandalı kadınlar seçilme hakkını 26 yıl sonra 1919 da elde etmişler.

Hem seçme hem seçilme hakkını birlikte elde eden kadınlar hangi ülkede hangi parlamentoda 1907 yılında Finlandiya'da. O sene yapılan seçimlerde yanılmıyorsam 20 ye yakın kadın milletvekili parlamentoya girmiş.

Bugün bir güzelliği birlikte yaşayabilirdik burada çünkü dün Finlandiya Meclis Başkanı Sayın Niinistö benim misafirimdi. Bir milletvekili heyetiyle birlikte gelmişti kendileriyle görüşme yaptık hatta bundan da bahsettik. Ancak bugün İstanbul üzerinden ülkelerine dönmek zorundalar.

Buraya davet etmeyi düşünmüştüm yani dünyada kadınlara 1907 hem seçme hem seçilme hakkını tanıyan ilk ülke olması hem de o ülkenin parlamento başkanı olması çok ilginçti ama bunu gerçekleştiremedik.

Ancak dün başka misafirlerimde vardı oda Kosova'dandı. Kosova Meclis Başkanlık Divanı Üyesi, Kosova Demokratik Türk Partisi üyesi milletvekili Sayın Müferra Şinik hanım 6 milletvekili arkadaşıyla birlikte Türkiye'ye resmi bir ziyaret gerçekleştiriyor dün misafirimizdi.

Dün görüşme esnasında dedim ki bugün TBMM de kadının siyasete katılımı ve medya konulu bir panel düzenlenecek katılır mısınız? Eksik olmasınlar katıldılar. Ancak bir şey söyleyeceğim 7 tane Kosovalı milletvekili burada ve yedisi de bayan. Böyle bir panele Kosova' dan 7 tane değerli hanım milletvekili arkadaşımızın da bu panele katılmış olması bu paneli her halde biraz daha renkli ve anlamlı hale getiriyor bunun için çok teşekkür ederim.

Biliyorsunuz geçtiğimiz sene Kosova bağımsızlığını ilan etti. Şu anda 63 ülke tarafından tanınmıştır ve Kosova bundan kısa bir süre önce yerel seçimlerini de gerçekleştirmiştir. Büyük bir olgunluk içinde gerçekleşmiştir. Yerel seçimler bütün olumsuzluklara rağmen ve demokratik bir olgunluk ortaya koymuşlardır.

Biz Türkiye olarak Kosova'nın bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden birisi olduğumuz için çok memnunuz. Kosova'nın gelişmesi içinde her türlü desteği verdik ve vereceğimizi de huzurunuzda ifade etmeyi bir görev biliyorum.

Şu anda sözü fazla uzatmayacağım çünkü benden önce 3 hanım arkadaşım çok doyurucu konuşmalar yaptılar. Kendilerinden gerçekten istifade ettik. Şu an itibariyle dünya parlamentolarında kadınların temsil oranı nedir ? diye bir araştırma yaptık bana verilen bilgi doğru ise yüzde 18.
Bu oran oldukça düşük çünkü dünyada yaşayan insanların yarısı kadınlardan oluşuyor. Ve o halde dünya siyasetinin en önemli sorunlarından bir tanesi de kadınların temsil sorunu olduğunu düşünüyorum.

Zaten böyle bir panel konusunun seçilmiş olması da bu temsil sorununun sonucu olsa gerek. Ama bu temsil sorunu sadece bizim değil dünyanın her ülkesinde aşağı yukarı var.

Biraz önce Sayın Richardson Türkiye ile ilgilide değerlendirme yaptı. Evet biz 1934 de kadınlarımıza ilk kez seçme ve seçilme hakkını verdik ve o gün yapılan seçimlerde 18 bayan milletvekili parlamentoya girmişti. Bu yüzde 4.6 dır.

Ama bu oran 2007 seçimlerine kadar hep devam etti aşağı yukarı. İlk kez 2007 seçimlerinde 50 bayan milletvekili arkadaşımız TBMM çatısı altına girdi bu biraz önce ifade edildiği gibi yüzde 9.1 orana karşılık gelmektedir.

Ama dünya ortalaması 18 demek ki dünya ortalamasının yarısındayız. Türkiye'nin bu konuda alması gereken bir yol olması gerektiğini ifade etmek istiyorum.
Sözlerimi fazla uzatmayacağım dedim. Benim Meclis Başkanı olarak 4 tane yardımcım var. İki tanesi bayan çok şükür yani burada yüzde 50 dengeyi sağlamışız.

Ancak Bakanlar Kurulu'nda da sadece iki tane bayan bakan arkadaşımız var. Bunların da sayısının artmasını tabi ki arzu ederiz. Bakın yerel seçimler yapıldı kaç tane il bayan belediye başkanımız var? İki tane il genel meclisindeki bayan temsilci oranı belediye meclislerindeki bayan temsilci oranı da çok düşük 1.8 bile değil.

Belediye Meclislerinde 2.4' tür. Oldukça düşüktür şimdi bu panelde 2 tane oturum yapılacak bana verilen bilgiye göre "Kadın Siyasetçiler Medya Tarafından Nasıl Algılanıyor" , "Toplumsal Cinsiyet Hassasiyeti Gösteren Medya Etik İlkeleri" gibi 2 tane konu burada tartışılacak.

Ayrıca soru cevap faslı da var. Gerek panelistler gerek ben bu konunun soru cevap faslında gereğince değerlendirileceğini düşünüyorum. Ancak soru cevap faslında belki gündeme gelir ve irdelenir diye iki tane soru sormak ve bunun değerlendirilmesini 2. oturumdaki arkadaşlarımıza bırakmak istiyorum. Ondan sonrada huzurunuzdan ayrılacağım.

Kadınlarımızın siyasete katılma oranının arttırılması, daha fazla parlamentolarda kadın milletvekilinin bulunması, kadınların şu anda yaşamakta oldukları sorunların çözümü için yeterli midir? Yani sadece kadınların siyasete katılımını dört dörtlük sağlamakla kadınların sorunlarını çözebilir miyiz? Biraz önce bu sorunlar ifade edildi bunu yapabilir miyiz?

Bir soru daha izin verirseniz sormak istiyorum kadın milletvekillerinin sayısı ülkelerin gelişmişlik düzeyleri ile doğru orantılı mıdır? Arkadaşlarıma sordum şu anda parlamentolarında kadın milletvekili oranı en yüksek olan ulusal parlamento hangisidir? Bana hemen bir sonuç getirdiler şu anda parlamentolarında kadın milletvekili temsil oranı yüzde 56.3'le Raunda, yüzde 43'le Küba şimdi tabi bu ülkelerin kendine özgü kuralları olabilir.
Ancak biz çağdaş demokrasilerden bahsediyoruz çağdaş uygarlıktan bahsediyoruz ve tabi ki temel hak ve özgürlüklerin yaşanmasından yaşanabileceği bir toplum düzeninden bahsediyoruz bütün bu sorunların bu çerçevede değerlendirilmesini isabetli buluyorum.

Ben Parlamento Muhabirleri Derneği'nin ve BM Kalkınma Programı'nın Türkiye Temsilciliği'nin kadınların siyasete katılma konusunda toplumun bilinçlendirilmesinin önemli olduğunu düşünerek bu paneli düzenlediklerini biliyorum.

Bende hepsine ayrı ayrı teşekkür ediyorum bu panelin önemli geçmesini başarılı geçmesini diliyorum, sizlerle birlikte bu açılışta bulunmaktan büyük bahtiyarlık duyuyorum hepinizi yeniden saygıyla selamlıyorum.

Sosyal Medya

Kurumsal Facebook Adresi Kurumsal Twitter Adresi RSS Aboneliği Günlük Haber Aboneliği Genel Kurul Facebook Adresi Genel Kurul Twitter Adresi Web Yöneticisine Mesaj
Sosyal Ağlarda TBMM

Arama

TBMM'yi Ziyaret

Randevulu Gezi

Rehber Eşliğinde Gezi

Türkiye Büyük Millet Meclisinin tanıtımı kapsamında ziyaretçilerin rehber eşliğinde gezdirilmesi, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı tarafından hazırlanan bir program dahilinde gerçekleştirilmektedir.

Detaylı Bilgi İçin

 

 

 

Halk Günü

Halk Günü

TBMM'yi gezmek isteyen tüm ziyaretçilerimiz, cumartesi günleri randevuya gerek olmadan, 11:00 - 16:00 saatleri arasında TBMM Dikmen Giriş Kapısından giriş yapmak suretiyle gezi programından yararlanabilirler.

Detaylı Bilgi İçin

 

 

Mustafa Necati Kültür Evi

Mustafa Necati Kültür Evi

İki katlı tarihi binanın giriş katında TBMM Kültür Sanat ve Yayın Kurulu Başkanlığı Sergi Salonu bulunmaktadır. Sergi Salonunda TBMM Kültür Sanat ve Yayın Kurulu Başkanlığı tarafından kabul görmüş eserler, halka açık olarak sergilenmektedir.

Mustafa Necati Kültür Evi Tanıtım Sitesi

Milli Saraylar

Milli Saraylar

Kuruluşu Cumhuriyetin ilk yıllarına dayanan Milli Saraylar, zaman içerisindeki katılımlarla birlikte, iki saray, üç köşk, beş kasır, üç müze ve iki fabrikayı bünyesinde barındırmaktadır.

Milli Saraylar Sitesi

Sanal Tur

Türkiye Büyük Millet Meclisi Sanal Tur

Türkiye Büyük Millet Meclisini aşağıdaki bağlantıyı kullanarak sanal olarak gezebilirsiniz.

TBMM Sanal Tur Gezisi